মাংডূক্য় উপনিষদ্
Vedic · প্রথাগত ভক্তিপাঠ
o-mbha̠dra-nkarne̍bhi-shshrinu̠yaama̍ devaah । bha̠dra-mpa̍shyemaa̠kshabhi̠-ryaja̍traah । sthi̠rairangai̎stushtu̠vaagm sa̍sta̠noobhi̍h । vyashe̍ma de̠vahi̍ta̠m yadaayu̍h । sva̠sti na̠ indro̍ vri̠ddhashra̍vaah । sva̠sti na̍h poo̠shaa vi̠shvave̍daah । sva̠sti na̠staarkshyo̠ ari̍shtanemih । sva̠sti no̠ briha̠spati̍-rdadhaatu ॥ om shaanti̠-shshaanti̠-shshaanti̍h ॥
॥ atha maandookyopanishat ॥
harih om । omityetadaksharamidagm sarva-ntasyopavyaakhyaanam bhoota-mbhavad bhavishyaditi sarvamonkaara eva yachchaanya-ttrikaalaateeta-ntadapyonkaara eva ॥ 1 ॥
sarvagm hyetad brahmaayamaatmaa brahma so-'yamaatmaa chatushpaat ॥ 2 ॥
jaagaritasthaano bahishprajna-ssaptaanga ekonavimshatimukhah sthoolabhugvaishvaanarah prathamah paadah ॥ 3 ॥
svapnasthaano-'ntahprajna-ssaptaanga ekonavimshatimukhah praviviktabhuktaijaso dviteeyah paadah ॥ 4 ॥
yatra supto na kanchana kaama-nkaamayate na kanchana svapnam pashyati ta-thsushuptam । sushuptasthaana ekeebhootah prajnaanaghana evaanandamayo hyaanandabhukchetomukhah praajnastriteeyah paadah ॥ 5 ॥
esha sarveshvarah esha sarvajna esho-'ntaryaamyesha yoni-ssarvasya prabhavaapyayau hi bhootaanaam ॥ 6 ॥
naantahprajna-nna bahishprajna-nnobhayatahprajna-nna prajnaanaghanam na prajna-nnaaprajnam । adrishtamavyavahaaryamagraahyamalakshanam achintyamavyapadeshyamekaatmapratyayasaara-mprapanchopashamam shaantam shivamadvaita-nchaturtha-mmanyante sa aatmaa sa vijneyah ॥ 7 ॥
so-'yamaatmaadhyaksharamonkaaro-'dhimaatra-mpaadaa maatraa maatraashcha paadaa akaara ukaaro makaara iti ॥ 8 ॥
jaagaritasthaano vaishvaanaro-'kaarah prathamaa maatraa-''pteraadimattvaad vaa-''pnoti ha vai sarvaan kaamaanaadishcha bhavati ya evam veda ॥ 9 ॥
svapnasthaanastaijasa ukaaro dviteeyaa maatrotkarshaat ubhayatvaadvotkarshati ha vai jnaanasantatim samaanashcha bhavati naasyaabrahmavitkule bhavati ya evam veda ॥ 10 ॥
sushuptasthaanah praajno makaarastriteeyaa maatraa miterapeetervaa minoti ha vaa idam sarvamapeetishcha bhavati ya evam veda ॥ 11 ॥
amaatrashchaturtho-'vyavahaaryah prapanchopashama-shshivo-'dvaita evamonkaara aatmaiva samvishatyaatmanaa-''tmaanam ya evam veda ॥ 12 ॥
॥ iti maandookyopanisha-thsamaaptaa ॥
মাংডূক্য় উপনিষদ্ সম্পর্কে
The Mandukya Upanishad is the shortest of the principal Upanishads, just twelve verses, yet among the most profound. It begins "Om ity etad aksharam idam sarvam": all this is the syllable Om. It teaches that the Self has four states: waking (Vaishvanara), dreaming (Taijasa), deep sleep (Prajna), and the fourth, Turiya, pure consciousness beyond all three. The three sounds A, U and M of Om stand for the first three states, and the silence after them for Turiya.
উৎস: Atharva Veda
কখন পাঠ করবেন: For study with a teacher, in Vedanta classes, and before meditation on Om.
আপনি কি জানেন?
- It belongs to the Atharva Veda and opens with the peace chant "Bhadram karnebhih".
- Gaudapada, the teacher of Shankara's teacher, wrote the Mandukya Karika on it, a foundation of Advaita Vedanta.
- The Muktika Upanishad says that the Mandukya alone is enough for liberation.
প্রায়শই জিজ্ঞাসিত প্রশ্ন
How long is the Mandukya Upanishad?
Twelve verses, the shortest of the principal Upanishads.
What are the four states it describes?
Waking, dreaming, deep sleep and Turiya, pure consciousness.
How does Om relate to them?
A, U and M stand for the three states, and the silence after them for Turiya.
উপাসনা ও অধ্যয়নের জন্য প্রদত্ত, ভবিষ্যদ্বাণী হিসেবে নয়। অবাণিজ্যিক।