নারাযণীয়ং দশক 100 - ভগবতঃ কেশাদিপাদবর্ণনম্
Vishnu · প্রথাগত ভক্তিপাঠ
ಅಗ್ರೇ ಪಶ್ಯಾಮಿ ತೇಜೋ ನಿಬಿಡತರಕಲಾಯಾವಲೀಲೋಭನೀಯಂ ಪೀಯೂಷಾಪ್ಲಾವಿತೋಽಹಂ ತದನು ತದುದರೇ ದಿವ್ಯಕೈಶೋರವೇಷಮ್ । ತಾರುಣ್ಯಾರಂಭರಮ್ಯಂ ಪರಮಸುಖರಸಾಸ್ವಾದರೋಮಾಂಚಿತಾಂಗೈ- ರಾವೀತಂ ನಾರದಾದ್ಯೈರ್ವಿಲಸದುಪನಿಷತ್ಸುಂದರೀಮಂಡಲೈಶ್ಚ ॥1॥
ನೀಲಾಭಂ ಕುಂಚಿತಾಗ್ರಂ ಘನಮಮಲತರಂ ಸಂಯತಂ ಚಾರುಭಂಗ್ಯಾ ರತ್ನೋತ್ತಂಸಾಭಿರಾಮಂ ವಲಯಿತಮುದಯಚ್ಚಂದ್ರಕೈಃ ಪಿಂಛಜಾಲೈಃ । ಮಂದಾರಸ್ರಙ್ನಿವೀತಂ ತವ ಪೃಥುಕಬರೀಭಾರಮಾಲೋಕಯೇಽಹಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಶ್ವೇತೋರ್ಧ್ವಪುಂಡ್ರಾಮಪಿ ಚ ಸುಲಲಿತಾಂ ಫಾಲಬಾಲೇಂದುವೀಥೀಮ್ ॥2
ಹೃದ್ಯಂ ಪೂರ್ಣಾನುಕಂಪಾರ್ಣವಮೃದುಲಹರೀಚಂಚಲಭ್ರೂವಿಲಾಸೈ- ರಾನೀಲಸ್ನಿಗ್ಧಪಕ್ಷ್ಮಾವಲಿಪರಿಲಸಿತಂ ನೇತ್ರಯುಗ್ಮಂ ವಿಭೋ ತೇ । ಸಾಂದ್ರಚ್ಛಾಯಂ ವಿಶಾಲಾರುಣಕಮಲದಲಾಕಾರಮಾಮುಗ್ಧತಾರಂ ಕಾರುಣ್ಯಾಲೋಕಲೀಲಾಶಿಶಿರಿತಭುವನಂ ಕ್ಷಿಪ್ಯತಾಂ ಮಯ್ಯನಾಥೇ ॥3॥
ಉತ್ತುಂಗೋಲ್ಲಾಸಿನಾಸಂ ಹರಿಮಣಿಮುಕುರಪ್ರೋಲ್ಲಸದ್ಗಂಡಪಾಲೀ- ವ್ಯಾಲೋಲತ್ಕರ್ಣಪಾಶಾಂಚಿತಮಕರಮಣೀಕುಂಡಲದ್ವಂದ್ವದೀಪ್ರಮ್ । ಉನ್ಮೀಲದ್ದಂತಪಂಕ್ತಿಸ್ಫುರದರುಣತರಚ್ಛಾಯಬಿಂಬಾಧರಾಂತಃ- ಪ್ರೀತಿಪ್ರಸ್ಯಂದಿಮಂದಸ್ಮಿತಮಧುರತರಂ ವಕ್ತ್ರಮುದ್ಭಾಸತಾಂ ಮೇ ॥4॥
ಬಾಹುದ್ವಂದ್ವೇನ ರತ್ನೋಜ್ಜ್ವಲವಲಯಭೃತಾ ಶೋಣಪಾಣಿಪ್ರವಾಲೇ- ನೋಪಾತ್ತಾಂ ವೇಣುನಾಲೀ ಪ್ರಸೃತನಖಮಯೂಖಾಂಗುಲೀಸಂಗಶಾರಾಮ್ । ಕೃತ್ವಾ ವಕ್ತ್ರಾರವಿಂದೇ ಸುಮಧುರವಿಕಸದ್ರಾಗಮುದ್ಭಾವ್ಯಮಾನೈಃ ಶಬ್ದಬ್ರಹ್ಮಾಮೃತೈಸ್ತ್ವಂ ಶಿಶಿರಿತಭುವನೈಃ ಸಿಂಚ ಮೇ ಕರ್ಣವೀಥೀಮ್ ॥5॥
ಉತ್ಸರ್ಪತ್ಕೌಸ್ತುಭಶ್ರೀತತಿಭಿರರುಣಿತಂ ಕೋಮಲಂ ಕಂಠದೇಶಂ ವಕ್ಷಃ ಶ್ರೀವತ್ಸರಮ್ಯಂ ತರಲತರಸಮುದ್ದೀಪ್ರಹಾರಪ್ರತಾನಮ್ । ನಾನಾವರ್ಣಪ್ರಸೂನಾವಲಿಕಿಸಲಯಿನೀಂ ವನ್ಯಮಾಲಾಂ ವಿಲೋಲ- ಲ್ಲೋಲಂಬಾಂ ಲಂಬಮಾನಾಮುರಸಿ ತವ ತಥಾ ಭಾವಯೇ ರತ್ನಮಾಲಾಮ್ ॥6॥
ಅಂಗೇ ಪಂಚಾಂಗರಾಗೈರತಿಶಯವಿಕಸತ್ಸೌರಭಾಕೃಷ್ಟಲೋಕಂ ಲೀನಾನೇಕತ್ರಿಲೋಕೀವಿತತಿಮಪಿ ಕೃಶಾಂ ಬಿಭ್ರತಂ ಮಧ್ಯವಲ್ಲೀಮ್ । ಶಕ್ರಾಶ್ಮನ್ಯಸ್ತತಪ್ತೋಜ್ಜ್ವಲಕನಕನಿಭಂ ಪೀತಚೇಲಂ ದಧಾನಂ ಧ್ಯಾಯಾಮೋ ದೀಪ್ತರಶ್ಮಿಸ್ಫುಟಮಣಿರಶನಾಕಿಂಕಿಣೀಮಂಡಿತಂ ತ್ವಾಮ್ ॥7॥
ಊರೂ ಚಾರೂ ತವೋರೂ ಘನಮಸೃಣರುಚೌ ಚಿತ್ತಚೋರೌ ರಮಾಯಾಃ ವಿಶ್ವಕ್ಷೋಭಂ ವಿಶಂಕ್ಯ ಧ್ರುವಮನಿಶಮುಭೌ ಪೀತಚೇಲಾವೃತಾಂಗೌ । ಆನಮ್ರಾಣಾಂ ಪುರಸ್ತಾನ್ನ್ಯಸನಧೃತಸಮಸ್ತಾರ್ಥಪಾಲೀಸಮುದ್ಗ- ಚ್ಛಾಯಂ ಜಾನುದ್ವಯಂ ಚ ಕ್ರಮಪೃಥುಲಮನೋಜ್ಞೇ ಚ ಜಂಘೇ ನಿಷೇವೇ ॥8॥
ಮಂಜೀರಂ ಮಂಜುನಾದೈರಿವ ಪದಭಜನಂ ಶ್ರೇಯ ಇತ್ಯಾಲಪಂತಂ ಪಾದಾಗ್ರಂ ಭ್ರಾಂತಿಮಜ್ಜತ್ಪ್ರಣತಜನಮನೋಮಂದರೋದ್ಧಾರಕೂರ್ಮಮ್ । ಉತ್ತುಂಗಾತಾಮ್ರರಾಜನ್ನಖರಹಿಮಕರಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಯಾ ಚಾಽಶ್ರಿತಾನಾಂ ಸಂತಾಪಧ್ವಾಂತಹಂತ್ರೀಂ ತತಿಮನುಕಲಯೇ ಮಂಗಲಾಮಂಗುಲೀನಾಮ್ ॥9॥
ಯೋಗೀಂದ್ರಾಣಾಂ ತ್ವದಂಗೇಷ್ವಧಿಕಸುಮಧುರಂ ಮುಕ್ತಿಭಾಜಾಂ ನಿವಾಸೋ ಭಕ್ತಾನಾಂ ಕಾಮವರ್ಷದ್ಯುತರುಕಿಸಲಯಂ ನಾಥ ತೇ ಪಾದಮೂಲಮ್ । ನಿತ್ಯಂ ಚಿತ್ತಸ್ಥಿತಂ ಮೇ ಪವನಪುರಪತೇ ಕೃಷ್ಣ ಕಾರುಣ್ಯಸಿಂಧೋ ಹೃತ್ವಾ ನಿಶ್ಶೇಷತಾಪಾನ್ ಪ್ರದಿಶತು ಪರಮಾನಂದಸಂದೋಹಲಕ್ಷ್ಮೀಮ್ ॥10॥
ಅಜ್ಞಾತ್ವಾ ತೇ ಮಹತ್ವಂ ಯದಿಹ ನಿಗದಿತಂ ವಿಶ್ವನಾಥ ಕ್ಷಮೇಥಾಃ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಚೈತತ್ಸಹಸ್ರೋತ್ತರಮಧಿಕತರಂ ತ್ವತ್ಪ್ರಸಾದಾಯ ಭೂಯಾತ್ । ದ್ವೇಧಾ ನಾರಾಯಣೀಯಂ ಶ್ರುತಿಷು ಚ ಜನುಷಾ ಸ್ತುತ್ಯತಾವರ್ಣನೇನ ಸ್ಫೀತಂ ಲೀಲಾವತಾರೈರಿದಮಿಹ ಕುರುತಾಮಾಯುರಾರೋಗ್ಯಸೌಖ್ಯಮ್ ॥11॥
নারাযণীয়ং দশক 100 - ভগবতঃ কেশাদিপাদবর্ণনম্ সম্পর্কে
The hundredth and final dashaka of the Narayaneeyam is a vision of the Lord from head to foot (keshadi padam). The poet sees before him a mass of light, and within it the divine youthful form of Krishna: his dark curling hair crowned with a peacock feather, his face, eyes, smile, the Kaustubha jewel on his chest, the yellow robe, and at last his lotus feet. He ends by asking forgiveness for whatever he has said without knowing the Lord's greatness, and offers the whole work for his grace.
রচয়িতা: Melpathur Narayana Bhattathiri (1560 to 1646)
কখন পাঠ করবেন: In Narayaneeyam parayana, especially on Narayaneeyam Day at Guruvayur, and in daily worship.
আপনি কি জানেন?
- Tradition holds that Bhattathiri saw Guruvayurappan in this very form as he completed the hundredth dashaka.
- Its last verse describes the work as a hymn of more than a thousand verses, offered for the Lord's grace.
- Narayaneeyam Day is celebrated at Guruvayur each year in the Malayalam month of Vrischikam.
প্রায়শই জিজ্ঞাসিত প্রশ্ন
What does the hundredth dashaka describe?
A vision of Krishna from head to foot, within a mass of light.
How does the Narayaneeyam end?
With the poet asking forgiveness and offering the work for the Lord's grace.
Who wrote it?
Melpathur Narayana Bhattathiri.
উপাসনা ও অধ্যয়নের জন্য প্রদত্ত, ভবিষ্যদ্বাণী হিসেবে নয়। অবাণিজ্যিক।
আরও ভক্তিপাঠ