শ্রী লক্ষ্মী হৃদয় স্তোত্রম্
Lakshmi · প্রথাগত ভক্তিপাঠ
asya shree mahaalakshmeehridayastotra mahaamantrasya bhaargava rishih, anushtupaadeeni naanaachhandaamsi, aadyaadi shreemahaalakshmeerdevataa, shreem beejam, hreem shaktih, aim keelakam, aadyaadimahaalakshmee prasaadasiddhyartham jape viniyogah ॥
rishyaadinyaasah – om bhaargavrishaye namah shirasi । om anushtupaadinaanaachandobhyo namo mukhe । om aadyaadishreemahaalakshmee devataayai namo hridaye । om shreem beejaaya namo guhye । om hreem shaktaye namah paadayoh । om aim keelakaaya namo naabhau । om viniyogaaya namah sarvaange ।
karanyaasah – om shreem angushthaabhyaam namah । om hreem tarjaneebhyaam namah । om aim madhyamaabhyaam namah । om shreem anaamikaabhyaam namah । om hreem kanishthikaabhyaam namah । om aim karatala karaprishthaabhyaam namah ।
anganyaasah – om shreem hridayaaya namah । om hreem shirase svaahaa । om aim shikhaayai vashat । om shreem kavachaaya hum । om hreem netratrayaaya vaushat । om aim astraaya phat । om shreem hreem aim iti digbandhah ।
atha dhyaanam । hastadvayena kamale dhaarayanteem svaleelayaa । haaranoopurasamyuktaam lakshmeem deveem vichintaye ॥
kausheyapeetavasanaamaravindanetraam padmadvayaabhayavarodyatapadmahastaam । udyachchataarkasadrisheem paramaankasamsthaam dhyaayedvidheeshanatapaadayugaam janitreem ॥
peetavastraam suvarnaangeem padmahastadvaayaanvitaam । lakshmeem dhyaatveti mantrena sa bhavetprithiveepatih ॥ maatulungam gadaam khetam paanau paatram cha bibhratee । naagam lingam cha yonim cha bibhrateem chaiva moordhani ॥
[ iti dhyaatvaa maanasopachaaraih sampoojya । shankhachakragadaahaste shubhravarne suvaasinee । mama dehi varam lakshmeeh sarvasiddhipradaayinee । iti sampraarthya om shreem hreem aim mahaalakshmyai kamaladhaarinyai simhavaahinyai svaahaa iti mantram japtvaa punah poorvavaddhridayaadi shadanganyaasam kritvaa stotram pathet । ]
stotram । vande lakshmeem paramashivamayeem shuddhajaamboonadaabhaam tejoroopaam kanakavasanaam sarvabhooshojjvalaangeem । beejaapooram kanakakalasham hemapadmam dadhaanaa- -maadyaam shaktim sakalajananeem vishnuvaamaankasamsthaam ॥ 1 ॥
shreematsaubhaagyajananeem staumi lakshmeem sanaataneem । sarvakaamaphalaavaaptisaadhanaikasukhaavahaam ॥ 2 ॥
smaraami nityam deveshi tvayaa preritamaanasah । tvadaajnaam shirasaa dhritvaa bhajaami parameshvareem ॥ 3 ॥
samastasampatsukhadaam mahaashriyam samastasaubhaagyakareem mahaashriyam । samastakalyaanakareem mahaashriyam bhajaamyaham jnaanakareem mahaashriyam ॥ 4 ॥
vijnaanasampatsukhadaam sanaataneem vichitravaagbhootikareem manoharaam । anantasammodasukhapradaayineem namaamyaham bhootikareem haripriyaam ॥ 5 ॥
samastabhootaantarasamsthitaa tvam samastabhoktreeshvari vishvaroope । tannaasti yattvadvyatiriktavastu tvatpaadapadmam pranamaamyaham shreeh ॥ 6 ॥
daaridrya duhkhaughatamopahantree tvatpaadapadmam mayi sannidhatsva । deenaartivichchedanahetubhootaih kripaakataakshairabhishincha maam shreeh ॥ 7 ॥
amba praseeda karunaasudhayaardradrishtyaa maam tvatkripaadravinagehamimam kurushva । aalokaya pranatahridgatashokahantree tvatpaadapadmayugalam pranamaamyaham shreeh ॥ 8 ॥
shaantyai namo'stu sharanaagatarakshanaayai kaantyai namo'stu kamaneeyagunaashrayaayai । kshaantyai namo'stu duritakshayakaaranaayai daatryai namo'stu dhanadhaanyasamriddhidaayai ॥ 9 ॥
shaktyai namo'stu shashishekharasamstutaayai ratyai namo'stu rajaneekarasodaraayai । bhaktyai namo'stu bhavasaagarataarakaayai matyai namo'stu madhusoodanavallabhaayai ॥ 10 ॥
lakshmyai namo'stu shubhalakshanalakshitaayai siddhyai namo'stu shivasiddhasupoojitaayai । dhrityai namo'stvamitadurgatibhanjanaayai gatyai namo'stu varasadgatidaayikaayai ॥ 11 ॥
devyai namo'stu divi devaganaarchitaayai bhootyai namo'stu bhuvanaartivinaashanaayai । dhaatryai namo'stu dharaneedharavallabhaayai pushtyai namo'stu purushottamavallabhaayai ॥ 12 ॥
suteevradaaridryaviduhkhahantryai namo'stu te sarvabhayaapahantryai । shreevishnuvakshahsthalasamsthitaayai namo namah sarvavibhootidaayai ॥ 13 ॥
jayatu jayatu lakshmeerlakshanaalankritaangee jayatu jayatu padmaa padmasadmaabhivandyaa । jayatu jayatu vidyaa vishnuvaamaankasamsthaa jayatu jayatu samyaksarvasampatkaree shreeh ॥ 14 ॥
jayatu jayatu devee devasanghaabhipoojyaa jayatu jayatu bhadraa bhaargavee bhaagyaroopaa । jayatu jayatu nityaa nirmalajnaanavedyaa jayatu jayatu satyaa sarvabhootaantarasthaa ॥ 15 ॥
jayatu jayatu ramyaa ratnagarbhaantarasthaa jayatu jayatu shuddhaa shuddhajaamboonadaabhaa । jayatu jayatu kaantaa kaantimadbhaasitaangee jayatu jayatu shaantaa sheeghramaagachcha saumye ॥ 16 ॥
yasyaah kalaayaah kamalodbhavaadyaa rudraashcha shakra pramukhaashcha devaah । jeevanti sarve'pi sashaktayaste prabhutvamaaptaah paramaayushaste ॥ 17 ॥
lilekha nitile vidhirmama lipim visrijyaantaram tvayaa vilikhitavyametaditi tatphalapraaptaye । tadantaraphalesphutam kamalavaasinee shreerimaam samarpaya samudrikaam sakalabhaagyasamsoochikaam ॥ 18 ॥
kalayaa te yathaa devi jeevanti sacharaacharaah । tathaa sampatkare lakshmi sarvadaa sampraseeda me ॥ 19 ॥
yathaa vishnurdhruve nityam svakalaam sannyaveshayat । tathaiva svakalaam lakshmi mayi samyak samarpaya ॥ 20 ॥
sarvasaukhyaprade devi bhaktaanaamabhayaprade । achalaam kuru yatnena kalaam mayi niveshitaam ॥ 21 ॥
mudaastaam matphaale paramapadalakshmeeh sphutakalaa sadaa vaikunthashreernivasatu kalaa me nayanayoh । vasetsatye loke mama vachasi lakshmeervarakalaa shriyah shvetadveepe nivasatu kalaa me svakarayoh ॥ 22 ॥
taavannityam mamaangeshu ksheeraabdhau shreekalaa vaset । sooryaachandramasau yaavadyaavallakshmeepatih shriyaah ॥ 23 ॥
sarvamangalasampurna sarvaishvaryasamanvitaa । aadyaadi shreermahaalakshmee tvatkalaa mayi tishthatu ॥ 24 ॥
ajnaanatimiram hantum shuddhajnaanaprakaashikaa । sarvaishvaryapradaa me'stu tvatkalaa mayi samsthitaa ॥ 25 ॥
alakshmeem haratu kshipram tamah sooryaprabhaa yathaa । vitanotu mama shreyastvatkalaa mayi samsthitaa ॥ 26 ॥
aishvaryamangalotpattistvatkalayam nidheeyate । mayi tasmaatkritaartho'smi paatramasmi sthitestava ॥ 27 ॥
bhavadaaveshabhaagyaarho bhaagyavaanasmi bhaargavi । tvatprasaadaatpavitro'ham lokamaatarnamo'stu te ॥ 28 ॥
punaasi maam tvatkalayaiva yasmaa- -datah samaagachcha mamaagratastvam । param padam shreerbhava suprasannaa mayyachyutena pravishaadilakshmeeh ॥ 29 ॥
shreevaikunthasthite lakshmi samaagachcha mamaagratah । naaraayanena saha maam kripaadrishtyaa'valokaya ॥ 30 ॥
satyalokasthite lakshmi tvam mamaagachcha sannidhim । vaasudevena sahitaa praseeda varadaa bhava ॥ 31 ॥
shvetadveepasthite lakshmi sheeghramaagachcha suvrate । vishnunaa sahite devi jaganmaatah praseeda me ॥ 32 ॥
ksheeraambudhisthite lakshmi samaagachcha samaadhavaa । tvatkripaadrishtisudhayaa satatam maam vilokaya ॥ 33 ॥
ratnagarbhasthite lakshmi paripoorne hiranmaye । samaagachcha samaagachcha sthitvaa''shu purato mama ॥ 34 ॥
sthiraa bhava mahaalakshmi nishchalaa bhava nirmale । prasanne kamale devi prasannahridayaa bhava ॥ 35 ॥
shreedhare shreemahaabhoote tvadantahstham mahaanidhim । sheeghramuddhritya puratah pradarshaya samarpaya ॥ 36 ॥
vasundhare shreevasudhe vasudogdhri kripaamaye । tvatkukshigatasarvasvam sheeghram me sampradarshaya ॥ 37 ॥
vishnupriye ratnagarbhe samastaphalade shive । tvadgarbhagatahemaadeen sampradarshaya darshaya ॥ 38 ॥
rasaatalagate lakshmi sheeghramaagachcha me purah । na jaane paramam roopam maatarme sampradarshaya ॥ 39 ॥
aavirbhava manovegaachcheeghramaagachcha me purah । maa vatsa bhairihetyuktvaa kaamam gauriva raksha maam ॥ 40 ॥
devi sheeghram samaagachcha dharaneegarbhasamsthite । maatastvadbhrityabhrityo'ham mrigaye tvaam kutoohalaat ॥ 41 ॥
uttishtha jaagrihi tvam me samuttishtha sujaagrihi । akshayaan hemakalashaan suvarnena supooritaan ॥ 42 ॥
nikshepaanme samaakrishya samuddhritya mamaagratah । samunnataananaa bhootvaa samaadhehi dharaantaraat ॥ 43 ॥
matsannidhim samaagachcha madaahitakripaarasaat । praseeda shreyasaam dogdhree lakshmeerme nayanaagratah ॥ 44 ॥
atropavisha lakshmi tvam sthiraa bhava hiranmaye । susthiraa bhava sampreetyaa praseeda varadaa bhava ॥ 45 ॥
aaneetaamstu tathaa devi nidheenme sampradarshaya । adya kshanena sahasaa dattvaa samraksha maam sadaa ॥ 46 ॥
mayi tishtha tathaa nityam yathendraadishu tishthasi । abhayam kuru me devi mahaalakshmeernamo'stu te ॥ 47 ॥
samaagachcha mahaalakshmi shuddhajaamboonadaprabhe । praseeda puratah sthitvaa pranatam maam vilokaya ॥ 48 ॥
lakshmeerbhuvam gataa bhaasi yatra yatra hiranmayee । tatra tatra sthitaa tvam me tava roopam pradarshaya ॥ 49 ॥
kreedantee bahudhaa bhoomau paripoornakripaamayi । mama moordhani te hastamavilambitamarpaya ॥ 50 ॥
phaladbhaagyodaye lakshmi samastapuravaasinee । praseeda me mahaalakshmi paripoornamanorathe ॥ 51 ॥
ayodhyaadishu sarveshu nagareshu samaasthite । vaibhavairvividhairyuktaih samaagachcha mudaanvite ॥ 52 ॥
samaagachcha samaagachcha mamaagre bhava susthiraa । karunaarasanishyandanetradvaya vilaasinee ॥ 53 ॥ [nishpanna]
sannidhatsva mahaalakshmi tvatpaanim mama mastake । karunaasudhayaa maam tvamabhishinchya sthiram kuru ॥ 54 ॥
sarvaraajagrihe lakshmi samaagachcha balaanvite । [mudaanvite] sthitvaa''shu purato me'dya prasaadenaa'bhayam kuru ॥ 55 ॥
saadaram mastake hastam mama tvam kripayaarpaya । sarvaraajagrihe lakshmi tvatkalaa mayi tishthatu ॥ 56 ॥
aadyaadi shreemahaalakshmi vishnuvaamaankasamsthite । pratyaksham kuru me roopam raksha maam sharanaagatam ॥ 57 ॥
praseeda me mahaalakshmi supraseeda mahaashive । achalaa bhava sampreetyaa susthiraa bhava madgrihe ॥ 58 ॥
yaavattishthanti vedaashcha yaavachchandradivaakarau । yaavadvishnushcha yaavattvam taavatkuru kripaam mayi ॥ 59 ॥
chaandreekalaa yathaa shukle vardhate saa dine dine । tathaa dayaa te mayyeva vardhataamabhivardhataam ॥ 60 ॥
yathaa vaikunthanagare yathaa vai ksheerasaagare । tathaa madbhavane tishtha sthiram shreevishnunaa saha ॥ 61 ॥
yoginaam hridaye nityam yathaa tishthasi vishnunaa । tathaa madbhavane tishtha sthiram shreevishnunaa saha ॥ 62 ॥
naaraayanasya hridaye bhavatee yathaaste naaraayano'pi tava hritkamale yathaaste । naaraayanastvamapi nityamubhau tathaiva tau tishthataam hridi mamaapi dayaanvitau shreeh ॥ 63 ॥
vijnaanavriddhim hridaye kuru shreeh saubhaagyavriddhim kuru me grihe shreeh । dayaasuvriddhim kurutaam mayi shreeh suvarnavriddhim kuru me grihe shreeh ॥ 64 ॥
na maam tyajethaah shritakalpavalli sadbhaktachintaamanikaamadheno । vishvasya maatarbhava suprasannaa grihe kalatreshu cha putravarge ॥ 65 ॥
aadyaadimaaye tvamajaandabeejam tvameva saakaaraniraakritistvam । tvayaa dhritaashchaabjabhavaandasanghaa- -shchitram charitram tava devi vishnoh ॥ 66 ॥
brahmarudraadayo devaa vedaashchaapi na shaknuyuh । mahimaanam tava stotum mando'ham shaknuyaam katham ॥ 67 ॥
amba tvadvatsavaakyaani sooktaasooktaani yaani cha । taani sveekuru sarvajne dayaalutvena saadaram ॥ 68 ॥
bhavateem sharanam gatvaa kritaarthaah syuh puraatanaah । iti sanchintya manasaa tvaamaham sharanam vraje ॥ 69 ॥
anantaa nityasukhinastvadbhaktaastvatparaayanaah । iti vedapramaanaaddhi devi tvaam sharanam vraje ॥ 70 ॥
tava pratijnaa madbhaktaa na nashyanteetyapi kvachit । iti sanchintya sanchintya praanaan sandhaarayaamyaham ॥ 71 ॥
tvadadheenastvaham maatastvatkripaa mayi vidyate । yaavatsampoornakaamah syaattaavaddehi dayaanidhe ॥ 72 ॥
kshanamaatram na shaknomi jeevitum tvatkripaam vinaa । na jeevanteeha jalajaa jalam tyaktvaa jalagrahaah ॥ 73 ॥
yathaa hi putravaatsalyaajjananee prasnutastanee । vatsam tvaritamaagatya sampreenayati vatsalaa ॥ 74 ॥
yadi syaam tava putro'ham maataa tvam yadi maamakee । dayaapayodharastanyasudhaabhirabhishincha maam ॥ 75 ॥
mrigyo na gunalesho'pi mayi doshaikamandire । paamsoonaam vrishtibindoonaam doshaanaam cha na me matih ॥ 76 ॥
paapinaamahamevaagryo dayaaloonaam tvamagraneeh । dayaneeyo madanyo'sti tava ko'tra jagattraye ॥ 77 ॥
vidhinaaham na srishtashchenna syaattava dayaalutaa । aamayo vaa na srishtashchedaushadhasya vrithodayah ॥ 78 ॥
kripaa madagrajaa kim te aham kim vaa tadagrajah । vichaarya dehi me vittam tava devi dayaanidhe ॥ 79 ॥
maataa pitaa tvam gurusadgatih shree- -stvameva sanjeevanahetubhootaa । anyam na manye jagadekanaathe tvameva sarvam mama devi satye ॥ 80 ॥
aadyaadilakshmeerbhava suprasannaa vishuddhavijnaanasukhaikadogdhree । ajnaanahantree trigunaatiriktaa prajnaananetree bhava suprasannaa ॥ 81 ॥
asheshavaagjaadyamalaapahantree navam navam spashtasuvaakpradaayinee । mameha jihvaagra suranganartakee [nartinee] bhava prasannaa vadane cha me shreeh ॥ 82 ॥
samastasampatsuviraajamaanaa samastatejashchayabhaasamaanaa । vishnupriye tvam bhava deepyamaanaa vaagdevataa me nayane prasannaa ॥ 83 ॥
sarvapradarshe sakalaarthade tvam prabhaasulaavanyadayaapradogdhree । suvarnade tvam sumukhee bhava shree- -rhiranmayee me nayane prasannaa ॥ 84 ॥
sarvaarthadaa sarvajagatprasootih sarveshvaree sarvabhayaapahantree । sarvonnataa tvam sumukhee bhava shree- -rhiranmayee me nayane prasannaa ॥ 85 ॥
samastavighnaughavinaashakaarinee samastabhaktoddharane vichakshanaa । anantasaubhaagyasukhapradaayinee hiranmayee me nayane prasannaa ॥ 86 ॥
devi praseeda dayaneeyatamaaya mahyam devaadhinaathabhavadevaganaabhivandye । maatastathaiva bhava sannihitaa drishorme patyaa samam mama mukhe bhava suprasannaa ॥ 87 ॥
maa vatsa bhairabhayadaanakaro'rpitaste maulau mameti mayi deenadayaanukampe । maatah samarpaya mudaa karunaakataaksham mangalyabijamiha nah srija janma maatah ॥ 88 ॥
kataaksha iha kaamadhuktava manastu chintaamanih karah surataruh sadaa navanidhistvamevendire । bhave tava dayaaraso mama rasaayanam chaanvaham mukham tava kalaanidhirvividhavaanchhitaarthapradam ॥ 89 ॥
yathaa rasasparshanato'yaso'pi suvarnataa syaatkamale tathaa te । kataakshasamsparshanato janaanaa- -mamangalanamapi mangalatvam ॥ 90 ॥
deheeti naasteeti vachah praveshaa- -dbheeto rame tvaam sharanam prapadye । atah sadaa'sminnabhayapradaa tvam sahaiva patyaa mayi sannidhehi ॥ 91 ॥
kalpadrumena maninaa sahitaa suramyaa shreeste kalaa mayi rasena rasaayanena । aastaam yato mama shirahkaradrishtipaada- -sprishtaah suvarnavapushah sthirajangamaah syuh ॥ 92 ॥
aadyaadivishnoh sthiradharmapatnee tvameva patyaa mayi sannidhehi । aadyaadilakshmi tvadanugrahena pade pade me nidhidarshanam syaat ॥ 93 ॥
aadyaadilakshmeehridayam pathedyah sa raajyalakshmeemachalaam tanoti । mahaadaridro'pi bhaveddhanaadhya- -stadanvaye shreeh sthirataam prayaati ॥ 94 ॥
yasya smaranamaatrena tushtaa syaadvishnuvallabhaa । tasyaabheeshtam dadatyaashu tam paalayati putravat ॥ 95 ॥
idam rahasyam hridayam sarvakaamaphalapradam । japah panchasahasram tu purashcharanamuchyate ॥ 96 ॥
trikaalamekakaalam vaa naro bhaktisamanvitah । yah pathechchrinuyaadvaapi sa yaati paramaam shriyam ॥ 97 ॥
mahaalakshmeem samuddishya nishi bhaargavavaasare । idam shreehridayam japtvaa panchavaaram dhanee bhavet ॥ 98 ॥
anena hridayenaannam garbhinyaa abhimantritam । dadaati tatkule putro jaayate shreepatih svayam ॥ 99 ॥
narena vaa'thavaa naaryaa lakshmeehridayamantrite । jale peete cha tadvamshe mandabhaagyo na jaayate ॥ 100 ॥
ya aashvine maasi cha shuklapakshe ramotsave sannihite subhaktyaa । pathettathaikottaravaaravriddhyaa labhetsa sauvarnamayeem suvrishtim ॥ 101 ॥
ya ekabhakto'nvahamekavarsham vishuddhadheeh saptativaarajaapee । sa mandabhaagyo'pi ramaakataakshaa- -dbhavetsahasraakshashataadhikashreeh ॥ 102 ॥
shreeshaanghribhaktim haridaasadaasyam prasannamantraarthadridhaikanishthaam । guroh smritim nirmalabodhabuddhim pradehi maatah paramam padam shreeh ॥ 103 ॥
prithveepatitvam purushottamatvam vibhootivaasam vividhaarthasiddhim । sampoornakeertim bahuvarshabhogam pradehi me lakshmi punah punastvam ॥ 104 ॥
vaadaarthasiddhim bahulokavashyam vayah sthiratvam lalanaasubhogam । pautraadilabdhim sakalaarthasiddhim pradehi me bhaargavi janmajanmani ॥ 105 ॥
suvarnavriddhim kuru me grihe shreeh sudhaanyavriddhim kuroo me grihe shreeh । kalyaanavriddhim kuru me grihe shreeh vibhootivriddhim kuru me grihe shreeh ॥ 106 ॥
dhyaayellakshmeem prahasitamukheem kotibaalaarkabhaasaam vidyudvarnaambaravaradharaam bhooshanaadhyaam sushobhaam । beejaapooram sarasijayugam bibhrateem svarnapaatram bhartraayuktaam muhurabhayadaam mahyamapyachyutashreeh ॥ 107 ॥
guhyaatiguhyagoptree tvam grihaanaasmatkritam japam । siddhirbhavatu me devi tvatprasaadaanmayi sthitaa ॥ 108 ॥
iti shreeatharvanarahasye shreelakshmeehridayastotram sampoornam ॥
শ্রী লক্ষ্মী হৃদয় স্তোত্রম্ সম্পর্কে
The Lakshmi Hrudaya Stotram, "the heart of Lakshmi", is a long hymn of 108 verses to Mahalakshmi with its own seer (Bhargava), seed syllable (shreem) and preparatory placings (nyasa). It praises her as the primal Mother, giver of every kind of prosperity, and asks her to dwell in the home, keep poverty away and accept the worshipper's japa.
উৎস: Atharvana Rahasya, as its closing line states
কখন পাঠ করবেন: On Fridays, on Diwali and Varalakshmi Vratam, and on full moon days.
আপনি কি জানেন?
- A "hridaya" stotra is held to be the heart of a deity's worship, as the Aditya Hridayam is for the Sun.
- Its seer is Bhargava (the sage Bhrigu), and Lakshmi is called Bhargavi as his daughter in one tradition.
- The last verse asks her, who guards the most secret of secrets, to accept the japa that has been offered.
এই উৎসবগুলিতে পাঠ করা হয়
প্রায়শই জিজ্ঞাসিত প্রশ্ন
What does "hrudaya" mean here?
"Heart": the hymn is held to be the heart of Lakshmi worship.
How long is it?
About 108 verses, with an opening nyasa and meditation.
When is it recited?
On Fridays, Diwali, Varalakshmi Vratam and full moon days.
উপাসনা ও অধ্যয়নের জন্য প্রদত্ত, ভবিষ্যদ্বাণী হিসেবে নয়। অবাণিজ্যিক।
আরও ভক্তিপাঠ