Gita Govindam Chapter 2 - Aklesha Keshava
Sri Krishna · Traditional devotional text
॥ ದ್ವಿತೀಯಃ ಸರ್ಗಃ ॥ ॥ ಅಕ್ಲೇಶಕೇಶವಃ ॥
ವಿಹರತಿ ವನೇ ರಾಧಾ ಸಾಧಾರಣಪ್ರಣಯೇ ಹರೌ ವಿಗಲಿತನಿಜೋತ್ಕರ್ಷಾದೀರ್ಷ್ಯಾವಶೇನ ಗತಾನ್ಯತಃ । ಕ್ವಚಿದಪಿ ಲತಾಕುಂಜೇ ಗುಂಜನ್ಮಧುವ್ರತಮಂಡಲೀ-ಮುಖರಶಿಖರೇ ಲೀನಾ ದೀನಾಪ್ಯುವಾಚ ರಹಃ ಸಖೀಮ್ ॥ 14 ॥
॥ ಗೀತಂ 5 ॥
ಸಂಚರದಧರಸುಧಾಮಧುರಧ್ವನಿಮುಖರಿತಮೋಹನವಂಶಮ್ । ಚಲಿತದೃಗಂಚಲಚಂಚಲಮೌಲಿಕಪೋಲವಿಲೋಲವತಂಸಮ್ ॥ ರಾಸೇ ಹರಿಮಿಹ ವಿಹಿತವಿಲಾಸಂ ಸ್ಮರತಿ ಮನೋ ಮಮ ಕೃತಪರಿಹಾಸಮ್ ॥ 1 ॥
ಚಂದ್ರಕಚಾರುಮಯೂರಶಿಖಂಡಕಮಂಡಲವಲಯಿತಕೇಶಮ್ । ಪ್ರಚುರಪುರಂದರಧನುರನುರಂಜಿತಮೇದುರಮುದಿರಸುವೇಶಮ್ ॥ 2 ॥
ಗೋಪಕದಂಬನಿತಂಬವತೀಮುಖಚುಂಬನಲಂಭಿತಲೋಭಮ್ । ಬಂಧುಜೀವಮಧುರಾಧರಪಲ್ಲವಮುಲ್ಲಸಿತಸ್ಮಿತಶೋಭಮ್ ॥ 3 ॥
ವಿಪುಲಪುಲಕಭುಜಪಲ್ಲವವಲಯಿತವಲ್ಲವಯುವತಿಸಹಸ್ರಮ್ । ಕರಚರಣೋರಸಿ ಮಣಿಗಣಭೂಷಣಕಿರಣವಿಭಿನ್ನತಮಿಸ್ರಮ್ ॥ 4 ॥
ಜಲದಪಟಲವಲದಿಂದುವಿನಂದಕಚಂದನತಿಲಕಲಲಾಟಮ್ । ಪೀನಪಯೋಧರಪರಿಸರಮರ್ದನನಿರ್ದಯಹೃದಯಕವಾಟಮ್ ॥ 5 ॥
ಮಣಿಮಯಮಕರಮನೋಹರಕುಂಡಲಮಂಡಿತಗಂಡಮುದಾರಮ್ । ಪೀತವಸನಮನುಗತಮುನಿಮನುಜಸುರಾಸುರವರಪರಿವಾರಮ್ ॥ 6 ॥
ವಿಶದಕದಂಬತಲೇ ಮಿಲಿತಂ ಕಲಿಕಲುಷಭಯಂ ಶಮಯಂತಮ್ । ಮಾಮಪಿ ಕಿಮಪಿ ತರಂಗದನಂಗದೃಶಾ ಮನಸಾ ರಮಯಂತಮ್ ॥ 7 ॥
ಶ್ರೀಜಯದೇವಭಣಿತಮತಿಸುಂದರಮೋಹನಮಧುರಿಪುರೂಪಮ್ । ಹರಿಚರಣಸ್ಮರಣಂ ಪ್ರತಿ ಸಂಪ್ರತಿ ಪುಣ್ಯವತಾಮನುರೂಪಮ್ ॥ 8 ॥
ಗಣಯತಿ ಗುಣಗ್ರಾಮಂ ಭಾಮಂ ಭ್ರಮಾದಪಿ ನೇಹತೇ ವಹತಿ ಚ ಪರಿತೋಷಂ ದೋಷಂ ವಿಮುಂಚತಿ ದೂರತಃ । ಯುವತಿಷು ವಲಸ್ತೃಷ್ಣೇ ಕೃಷ್ಣೇ ವಿಹಾರಿಣಿ ಮಾಂ ವಿನಾ ಪುನರಪಿ ಮನೋ ವಾಮಂ ಕಾಮಂ ಕರೋತಿ ಕರೋಮಿ ಕಿಮ್ ॥ 15 ॥
॥ ಗೀತಂ 6 ॥
ನಿಭೃತನಿಕುಂಜಗೃಹಂ ಗತಯಾ ನಿಶಿ ರಹಸಿ ನಿಲೀಯ ವಸಂತಮ್ । ಚಕಿತವಿಲೋಕಿತಸಕಲದಿಶಾ ರತಿರಭಸರಸೇನ ಹಸಂತಮ್ ॥ ಸಖಿ ಹೇ ಕೇಶಿಮಥನಮುದಾರಂ ರಮಯ ಮಯಾ ಸಹ ಮದನಮನೋರಥಭಾವಿತಯಾ ಸವಿಕಾರಮ್ ॥ 1 ॥
ಪ್ರಥಮಸಮಾಗಮಲಜ್ಜಿತಯಾ ಪಟುಚಾಟುಶತೈರನುಕೂಲಮ್ । ಮೃದುಮಧುರಸ್ಮಿತಭಾಷಿತಯಾ ಶಿಥಿಲೀಕೃತಜಘನದುಕೂಲಮ್ ॥ 2 ॥
ಕಿಸಲಯಶಯನನಿವೇಶಿತಯಾ ಚಿರಮುರಸಿ ಮಮೈವ ಶಯಾನಮ್ । ಕೃತಪರಿರಂಭಣಚುಂಬನಯಾ ಪರಿರಭ್ಯ ಕೃತಾಧರಪಾನಮ್ ॥ 3 ॥
ಅಲಸನಿಮೀಲಿತಲೋಚನಯಾ ಪುಲಕಾವಲಿಲಲಿತಕಪೋಲಮ್ । ಶ್ರಮಜಲಸಕಲಕಲೇವರಯಾ ವರಮದನಮದಾದತಿಲೋಲಮ್ ॥ 4 ॥
ಕೋಕಿಲಕಲರವಕೂಜಿತಯಾ ಜಿತಮನಸಿಜತಂತ್ರವಿಚಾರಮ್ । ಶ್ಲಥಕುಸುಮಾಕುಲಕುಂತಲಯಾ ನಖಲಿಖಿತಘನಸ್ತನಭಾರಮ್ ॥ 5 ॥
ಚರಣರಣಿತಮನಿನೂಪುರಯಾ ಪರಿಪೂರಿತಸುರತವಿತಾನಮ್ । ಮುಖರವಿಶೃಂಖಲಮೇಖಲಯಾ ಸಕಚಗ್ರಹಚುಂಬನದಾನಮ್ ॥ 6 ॥
ರತಿಸುಖಸಮಯರಸಾಲಸಯಾ ದರಮುಕುಲಿತನಯನಸರೋಜಮ್ । ನಿಃಸಹನಿಪತಿತತನುಲತಯಾ ಮಧುಸೂದನಮುದಿತಮನೋಜಮ್ ॥ 7 ॥
ಶ್ರೀಜಯದೇವಭಣಿತಮಿದಮತಿಶಯಮಧುರಿಪುನಿಧುವನಶೀಲಮ್ । ಸುಖಮುತ್ಕಂಠಿತಗೋಪವಧೂಕಥಿತಂ ವಿತನೋತು ಸಲೀಲಮ್ ॥ 8 ॥
ಹಸ್ತಸ್ರಸ್ತವಿಲಾಸವಂಶಮನೃಜುಭ್ರೂವಲ್ಲಿಮದ್ಬಲ್ಲವೀ-ವೃಂದೋತ್ಸಾರಿದೃಗಂತವೀಕ್ಷಿತಮತಿಸ್ವೇದಾರ್ದ್ರಗಂಡಸ್ಥಲಮ್ । ಮಾಮುದ್ವೀಕ್ಷ್ಯ ವಿಲಕ್ಷಿತಂ ಸ್ಮಿತಸುಧಾಮುಗ್ಧಾನನಂ ಕಾನನೇ ಗೋವಿಂದಂ ವ್ರಜಸುಂದರೀಗಣವೃತಂ ಪಶ್ಯಾಮಿ ಹೃಷ್ಯಾಮಿ ಚ ॥ 16 ॥
ದುರಾಲೋಕಸ್ತೋಕಸ್ತಬಕನವಕಾಶೋಕಲತಿಕಾ-ವಿಕಾಸಃ ಕಾಸಾರೋಪವನಪವನೋಽಪಿ ವ್ಯಥಯತಿ । ಅಪಿ ಭ್ರಾಮ್ಯದ್ಭೃಂಗೀರಣಿತರಮಣೀಯಾ ನ ಮುಕುಲ-ಪ್ರಸೂತಿಶ್ಚೂತಾನಾಂ ಸಖಿ ಶಿಖರಿಣೀಯಂ ಸುಖಯತಿ ॥ 17 ॥
॥ ಇತಿ ಗೀತಗೋವಿಂದೇ ಅಕ್ಲೇಶಕೇಶವೋ ನಾಮ ದ್ವಿತೀಯಃ ಸರ್ಗಃ ॥
About Gita Govindam Chapter 2 - Aklesha Keshava
The second canto of Jayadeva's Gita Govinda, "Aklesha Keshava", Krishna untroubled, shows Radha's jealousy and longing. Seeing Krishna sharing his love freely with all the gopis, Radha, hurt and jealous, goes away to a bower of creepers; there, with her friend, she remembers every detail of Krishna, his flute, his smile, his play in the Rasa dance, and longs for him despite her pain.
Written by: Jayadeva (12th century)
When to chant: In Odissi and other dance, in bhajans and concerts, and in the Gita Govinda seva at Puri.
Did you know?
- Its songs include Radha's memory of Krishna with the refrain "smarati mano mama", my mind remembers him.
- Jayadeva (12th century) composed the Gita Govinda in Sanskrit, and its songs are still sung daily before Lord Jagannath at Puri.
Frequently asked questions
What does "Aklesha Keshava" mean?
"Krishna untroubled", while Radha suffers.
Why does Radha go away?
She is hurt seeing Krishna share his love with all the gopis.
What does she do in the bower?
Remembers every detail of Krishna and longs for him.
Offered for worship and study, not as prediction. Non-commercial.
More devotional texts