MuhurtaNow

Narayaniyam Dashaka 7

Vishnu · Traditional devotional text

एवं देव चतुर्दशात्मकजगद्रूपेण जातः पुन- स्तस्योर्ध्वं खलु सत्यलोकनिलये जातोऽसि धाता स्वयम् । यं शंसंति हिरण्यगर्भमखिलत्रैलोक्यजीवात्मकं योऽभूत् स्फीतरजोविकारविकसन्नानासिसृक्षारसः ॥1॥

सोऽयं विश्वविसर्गदत्तहृदयः संपश्यमानः स्वयं बोधं खल्वनवाप्य विश्वविषयं चिंताकुलस्तस्थिवान् । तावत्त्वं जगतां पते तप तपेत्येवं हि वैहायसीं वाणीमेनमशिश्रवः श्रुतिसुखां कुर्वंस्तपःप्रेरणाम् ॥2॥

कोऽसौ मामवदत् पुमानिति जलापूर्णे जगन्मंडले दिक्षूद्वीक्ष्य किमप्यनीक्षितवता वाक्यार्थमुत्पश्यता । दिव्यं वर्षसहस्रमात्ततपसा तेन त्वमाराधित - स्तस्मै दर्शितवानसि स्वनिलयं वैकुंठमेकाद्भुतम् ॥3॥

माया यत्र कदापि नो विकुरुते भाते जगद्भ्यो बहिः शोकक्रोधविमोहसाध्वसमुखा भावास्तु दूरं गताः । सांद्रानंदझरी च यत्र परमज्योतिःप्रकाशात्मके तत्ते धाम विभावितं विजयते वैकुंठरूपं विभो ॥4॥

यस्मिन्नाम चतुर्भुजा हरिमणिश्यामावदातत्विषो नानाभूषणरत्नदीपितदिशो राजद्विमानालयाः । भक्तिप्राप्ततथाविधोन्नतपदा दीव्यंति दिव्या जना- तत्ते धाम निरस्तसर्वशमलं वैकुंठरूपं जयेत् ॥5॥

नानादिव्यवधूजनैरभिवृता विद्युल्लतातुल्यया विश्वोन्मादनहृद्यगात्रलतया विद्योतिताशांतरा । त्वत्पादांबुजसौरभैककुतुकाल्लक्ष्मीः स्वयं लक्ष्यते यस्मिन् विस्मयनीयदिव्यविभवं तत्ते पदं देहि मे ॥6॥

तत्रैवं प्रतिदर्शिते निजपदे रत्नासनाध्यासितं भास्वत्कोटिलसत्किरीटकटकाद्याकल्पदीप्राकृति । श्रीवत्सांकितमात्तकौस्तुभमणिच्छायारुणं कारणं विश्वेषां तव रूपमैक्षत विधिस्तत्ते विभो भातु मे ॥7॥

कालांभोदकलायकोमलरुचीचक्रेण चक्रं दिशा - मावृण्वानमुदारमंदहसितस्यंदप्रसन्नाननम् । राजत्कंबुगदारिपंकजधरश्रीमद्भुजामंडलं स्रष्टुस्तुष्टिकरं वपुस्तव विभो मद्रोगमुद्वासयेत् ॥8॥

दृष्ट्वा संभृतसंभ्रमः कमलभूस्त्वत्पादपाथोरुहे हर्षावेशवशंवदो निपतितः प्रीत्या कृतार्थीभवन् । जानास्येव मनीषितं मम विभो ज्ञानं तदापादय द्वैताद्वैतभवत्स्वरूपपरमित्याचष्ट तं त्वां भजे ॥9॥

आताम्रे चरणे विनम्रमथ तं हस्तेन हस्ते स्पृशन् बोधस्ते भविता न सर्गविधिभिर्बंधोऽपि संजायते । इत्याभाष्य गिरं प्रतोष्य नितरां तच्चित्तगूढः स्वयं सृष्टौ तं समुदैरयः स भगवन्नुल्लासयोल्लाघताम् ॥10॥

About Narayaniyam Dashaka 7

The seventh dashaka of the Narayaneeyam tells of the birth of Brahma and his first penance. Born on the lotus that rose from the Lord, Brahma, called Hiranyagarbha, wished to create the world but could not find the knowledge to do so and sat troubled. He then heard the word "tapa, tapa" (do penance) from the waters, performed long penance, and was granted a vision of Vaikuntha and of the Lord, who touched his hand and promised that the knowledge of creation would come to him and he would not be bound by it.

Written by: Melpathur Narayana Bhattathiri (1560 to 1646)

When to chant: In daily Narayaneeyam parayana and at Guruvayur.

Did you know?

  • The story follows the second and third cantos of the Bhagavata Purana, where Brahma receives the four essential verses (Chatuh Shloki Bhagavatam).
  • Its last verse says the Lord assured Brahma he would create without being bound by creation.

Frequently asked questions

What does this dashaka tell?

The birth of Brahma, his penance and his vision of Vaikuntha.

What word did Brahma hear?

"Tapa, tapa": do penance.

Who wrote the Narayaneeyam?

Melpathur Narayana Bhattathiri, in 1586.

Offered for worship and study, not as prediction. Non-commercial.