MuhurtaNow

श्रीमद्भगवद्गीता मूलम् - पंचमोऽध्यायः

Sri Krishna · पारंपरिक भक्ति पाठ

ഓം ശ്രീ പരമാത്മനേ നമഃ അഥ പംചമോഽധ്യായഃ । കര്മസന്ന്യാസയോഗഃ

അര്ജുന ഉവാച

സംന്യാസം കര്മണാം കൃഷ്ണ പുനര്യോഗം ച ശംസസി । യച്ഛ്രേയ ഏതയോരേകം തന്മേ ബ്രൂഹി സുനിശ്ചിതമ് ॥ 1

ശ്രീഭഗവാനുവാച

സംന്യാസഃ കര്മയോഗശ്ച നിഃശ്രേയസകരാവുഭൌ । തയോസ്തു കര്മസംന്യാസാത്കര്മയോഗോ വിശിഷ്യതേ ॥ 2

ജ്ഞേയഃ സ നിത്യസംന്യാസീ യോ ന ദ്വേഷ്ടി ന കാംക്ഷതി । നിര്ദ്വംദ്വോ ഹി മഹാബാഹോ സുഖം ബംധാത്പ്രമുച്യതേ ॥ 3 ॥

സാംഖ്യയോഗൌ പൃഥഗ്ബാലാഃ പ്രവദംതി ന പംഡിതാഃ । ഏകമപ്യാസ്ഥിതഃ സമ്യഗുഭയോർവിംദതേ ഫലമ് ॥ 4 ॥

യത്സാംഖ്യൈഃ പ്രാപ്യതേ സ്ഥാനം തദ്യോഗൈരപി ഗമ്യതേ । ഏകം സാംഖ്യം ച യോഗം ച യഃ പശ്യതി സ പശ്യതി ॥ 5 ॥

സംന്യാസസ്തു മഹാബാഹോ ദുഃഖമാപ്തുമയോഗതഃ । യോഗയുക്തോ മുനിര്ബ്രഹ്മ നചിരേണാധിഗച്ഛതി ॥ 6 ॥

യോഗയുക്തോ വിശുദ്ധാത്മാ വിജിതാത്മാ ജിതേംദ്രിയഃ । സർവഭൂതാത്മഭൂതാത്മാ കുർവന്നപി ന ലിപ്യതേ ॥ 7 ॥

നൈവ കിംചിത്കരോമീതി യുക്തോ മന്യേത തത്ത്വവിത് । പശ്യഞ്ശൃണ്വന്സ്പൃശംജിഘ്രന്നശ്നന്ഗച്ഛന്സ്വപഞ്ശ്വസന് ॥ 8 ॥

പ്രലപന്വിസൃജന്ഗൃഹ്ണന്നുന്മിഷന്നിമിഷന്നപി । ഇംദ്രിയാണീംദ്രിയാര്ഥേഷു വര്തംത ഇതി ധാരയന് ॥ 9 ॥

ബ്രഹ്മണ്യാധായ കര്മാണി സംഗം ത്യക്ത്വാ കരോതി യഃ । ലിപ്യതേ ന സ പാപേന പദ്മപത്രമിവാംഭസാ ॥ 10 ॥

കായേന മനസാ ബുദ്ധ്യാ കേവലൈരിംദ്രിയൈരപി । യോഗിനഃ കര്മ കുർവംതി സംഗം ത്യക്ത്വാത്മശുദ്ധയേ ॥ 11 ॥

യുക്തഃ കര്മഫലം ത്യക്ത്വാ ശാംതിമാപ്നോതി നൈഷ്ഠികീമ് । അയുക്തഃ കാമകാരേണ ഫലേ സക്തോ നിബധ്യതേ ॥ 12 ॥

സർവകര്മാണി മനസാ സംന്യസ്യാസ്തേ സുഖം വശീ । നവദ്വാരേ പുരേ ദേഹീ നൈവ കുർവന്ന കാരയന് ॥ 13 ॥

ന കര്തൃത്വം ന കര്മാണി ലോകസ്യ സൃജതി പ്രഭുഃ । ന കര്മഫലസംയോഗം സ്വഭാവസ്തു പ്രവര്തതേ ॥ 14 ॥

നാദത്തേ കസ്യചിത്പാപം ന ചൈവ സുകൃതം വിഭുഃ । അജ്ഞാനേനാവൃതം ജ്ഞാനം തേന മുഹ്യംതി ജംതവഃ ॥ 15 ॥

ജ്ഞാനേന തു തദജ്ഞാനം യേഷാം നാശിതമാത്മനഃ । തേഷാമാദിത്യവജ്ജ്ഞാനം പ്രകാശയതി തത്പരമ് ॥ 16 ॥

തദ്ബുദ്ധയസ്തദാത്മാനസ്തന്നിഷ്ഠാസ്തത്പരായണാഃ । ഗച്ഛംത്യപുനരാവൃത്തിം ജ്ഞാനനിര്ധൂതകല്മഷാഃ ॥ 17 ॥

വിദ്യാവിനയസംപന്നേ ബ്രാഹ്മണേ ഗവി ഹസ്തിനി । ശുനി ചൈവ ശ്വപാകേ ച പംഡിതാഃ സമദര്ശിനഃ ॥ 18 ॥

ഇഹൈവ തൈര്ജിതഃ സര്ഗോ യേഷാം സാമ്യേ സ്ഥിതം മനഃ । നിര്ദോഷം ഹി സമം ബ്രഹ്മ തസ്മാദ്ബ്രഹ്മണി തേ സ്ഥിതാഃ ॥ 19 ॥

ന പ്രഹൃഷ്യേത്പ്രിയം പ്രാപ്യ നോദ്വിജേത്പ്രാപ്യ ചാപ്രിയമ് । സ്ഥിരബുദ്ധിരസംമൂഢോ ബ്രഹ്മവിദ്ബ്രഹ്മണി സ്ഥിതഃ ॥ 20 ॥

ബാഹ്യസ്പര്ശേഷ്വസക്താത്മാ വിംദത്യാത്മനി യത്സുഖമ് । സ ബ്രഹ്മയോഗയുക്താത്മാ സുഖമക്ഷയമശ്നുതേ ॥ 21 ॥

യേ ഹി സംസ്പര്ശജാ ഭോഗാ ദുഃഖയോനയ ഏവ തേ । ആദ്യംതവംതഃ കൌംതേയ ന തേഷു രമതേ ബുധഃ ॥ 22 ॥

ശക്നോതീഹൈവ യഃ സോഢും പ്രാക്ശരീരവിമോക്ഷണാത് । കാമക്രോധോദ്ഭവം വേഗം സ യുക്തഃ സ സുഖീ നരഃ ॥ 23 ॥

യോഽംതഃസുഖോഽംതരാരാമസ്തഥാംതര്ജ്യോതിരേവ യഃ । സ യോഗീ ബ്രഹ്മനിർവാണം ബ്രഹ്മഭൂതോഽധിഗച്ഛതി ॥ 24 ॥

ലഭംതേ ബ്രഹ്മനിർവാണമൃഷയഃ ക്ഷീണകല്മഷാഃ । ഛിന്നദ്വൈധാ യതാത്മാനഃ സർവഭൂതഹിതേ രതാഃ ॥ 25 ॥

കാമക്രോധവിയുക്താനാം യതീനാം യതചേതസാമ് । അഭിതോ ബ്രഹ്മനിർവാണം വര്തതേ വിദിതാത്മനാമ് ॥ 26 ॥

സ്പര്ശാന്കൃത്വാ ബഹിര്ബാഹ്യാംശ്ചക്ഷുശ്ചൈവാംതരേ ഭ്രുവോഃ । പ്രാണാപാനൌ സമൌ കൃത്വാ നാസാഭ്യംതരചാരിണൌ ॥ 27 ॥

യതേംദ്രിയമനോബുദ്ധിര്മുനിര്മോക്ഷപരായണഃ । വിഗതേച്ഛാഭയക്രോധോ യഃ സദാ മുക്ത ഏവ സഃ ॥ 28 ॥

ഭോക്താരം യജ്ഞതപസാം സർവലോകമഹേശ്വരമ് । സുഹൃദം സർവഭൂതാനാം ജ്ഞാത്വാ മാം ശാംതിമൃച്ഛതി ॥ 29 ॥

ഓം തത്സദിതി ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീതാസൂപനിഷത്സു ബ്രഹ്മവിദ്യായാം യോഗശാസ്ത്രേ ശ്രീകൃഷ്ണാര്ജുനസംവാദേ കര്മസംന്യാസയോഗോ നാമ പംചമോഽധ്യായഃ ॥5 ॥

श्रीमद्भगवद्गीता मूलम् - पंचमोऽध्यायः के बारे में

The fifth chapter of the Bhagavad Gita, Karma Sannyasa Yoga, answers Arjuna's question: "You praise both renouncing action and the yoga of action; tell me for certain which is better." Krishna says both lead to the highest good, but the yoga of action is better, for true renunciation is inner. One who acts without attachment, offering all to Brahman, is untouched by sin, like a lotus leaf by water. The wise see with an equal eye a learned brahmana, a cow, an elephant, a dog and an outcaste; and the chapter ends: knowing me as the friend of all beings, one attains peace.

स्रोत: Mahabharata, Bhishma Parva (Bhagavad Gita, chapter 5)

कब पढ़ें: In daily Gita reading, on Gita Jayanti and Ekadashi.

क्या आप जानते हैं?

  • Verse 10 gives the famous image of the lotus leaf untouched by water, "padmapatram ivambhasa".
  • Verse 18, on seeing all beings with an equal eye, is often quoted on the unity of life.

अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न

Which is better, according to Krishna?

The yoga of action, though both lead to the highest good.

What image shows acting without attachment?

A lotus leaf untouched by water.

How does the chapter end?

Knowing the Lord as the friend of all, one attains peace.

उपासना और अध्ययन के लिए प्रस्तुत, भविष्यवाणी के रूप में नहीं। गैर-व्यावसायिक।