ಮಂತ್ರ ಪುಷ್ಪಂ
Nitya Parayana · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
భ॒ద్రం కర్ణే॑భిః శృణు॒యామ॑ దేవాః । భ॒ద్రం ప॑శ్యేమా॒క్షభి॒ర్యజ॑త్రాః । స్థి॒రైరంగై᳚స్తుష్టు॒వాగ్ంస॑స్త॒నూభిః॑ । వ్యశే॑మ దే॒వహి॑తం॒-యఀదాయుః॑ ॥ స్వ॒స్తి న॒ ఇంద్రో॑ వృ॒ద్ధశ్ర॑వాః । స్వ॑స్తి నః॑ పూ॒షా వి॒శ్వవే॑దాః । స్వ॒॒స్తిన॒స్తార్క్ష్యో॒ అరి॑ష్టనేమిః । స్వ॒స్తి నో॒ బృహ॒స్పతి॑ర్దధాతు ॥ ఓం శాంతిః॒ శాంతిః॒ శాంతిః॑ ॥
యో॑ఽపాం పుష్పం॒-వేఀద॑ । పుష్ప॑వాన్ ప్ర॒జావా᳚న్ పశు॒మాన్ భ॑వతి । చం॒ద్రమా॒ వా అ॒పాం పుష్పం᳚ । పుష్ప॑వాన్ ప్ర॒జావా᳚న్ పశు॒మాన్ భ॑వతి । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । యో॑ఽపామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి ॥
అ॒గ్నిర్వా అ॒పామా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । యో᳚ఽగ్నేరా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । ఆపో॒వా అ॒గ్నేరా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । యో॑ఽపామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి ॥
వా॒యుర్వా అ॒పామా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । యో వా॒యోరా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । ఆపో॒ వై వా॒యోరా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । యో॑ఽపామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి ॥
అ॒సౌ వై తప॑న్న॒పామా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । యో॑ఽముష్య॒తప॑త ఆ॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । ఆపో॒ వా అ॒ముష్య॒తప॑త ఆ॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । యో॑ఽపామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి ॥
చం॒ద్రమా॒ వా అ॒పామా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । యశ్చం॒ద్రమ॑స ఆ॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । ఆపో॒ వై చం॒ద్రమ॑స ఆ॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । యో॑ఽపామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి ॥
నక్షత్ర॑త్రాణి॒ వా అ॒పామా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । యో నక్షత్ర॑త్రాణామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । ఆపో॒ వై నక్ష॑త్రాణామా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । యో॑ఽపామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి ॥
ప॒ర్జన్యో॒ వా అ॒పామా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । యః ప॒ర్జన్య॑స్యా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । ఆపో॒ వై ప॒ర్జన్య॑స్యా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । య ఏ॒వం-వేఀద॑ । యో॑ఽపామా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి ॥
సం॒వఀ॒త్స॒రో వా అ॒పామా॒యత॑న॒మ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । యః సం॑వఀత్స॒రస్యా॒యత॑నం॒-వేఀద॑ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । ఆపో॒ వై సం॑వఀత్స॒రస్యా॒యత॑నమ్ । ఆ॒యత॑నవాన్ భవతి । య ఏవం-వేఀద॑ । యో᳚ఽఫ్సు నావం॒ ప్రతి॑ష్ఠితాం॒-వేఀద॑ । ప్రత్యే॒వ తి॑ష్ఠతి ॥
ఓం రా॒జా॒ధి॒రా॒జాయ॑ ప్రసహ్య సా॒హినే᳚ । నమో॑ వ॒యం-వైఀ᳚శ్రవ॒ణాయ॑ కుర్మహే । స మే॒ కామా॒న్ కామ॒ కామా॑య॒ మహ్యం᳚ । కా॒మే॒శ్వ॒రో వై᳚శ్రవ॒ణో ద॑దాతు । కు॒బే॒రాయ॑ వైశ్రవ॒ణాయ॑ । మ॒హా॒రాజాయ॒ నమః॑ ॥
ఓం᳚ తద్బ్ర॒హ్మ । ఓం᳚ తద్వా॒యుః । ఓం᳚ తదా॒త్మా । ఓం᳚ తథ్స॒త్యమ్ । ఓం᳚ తత్సర్వం᳚ । ఓం᳚ తత్పురో॒ర్నమః ॥
అంతశ్చరతి॑ భూతే॒షు గుహాయాం-విఀ ॑శ్వమూ॒ర్తిషు । త్వం-యఀజ్ఞస్త్వం-వఀషట్కారస్త్వ-మింద్రస్త్వగ్ం రుద్రస్త్వం-విఀష్ణుస్త్వం బ్రహ్మత్వం॑ ప్రజా॒పతిః । త్వం త॑దాప॒ ఆపో॒ జ్యోతీ॒రసో॒ఽమృతం బ్రహ్మ॒ భూర్భువ॒స్సువ॒రోమ్ ।
ఈశానస్సర్వ॑ విద్యా॒నామీశ్వరస్సర్వ॑భూతా॒నాం బ్రహ్మాధి॑పతి॒-ర్బ్రహ్మ॒ణోఽధి॑పతి॒-ర్బ్రహ్మా॑ శి॒వో మే॑ అస్తు సదాశి॒వోమ్ ।
తద్విష్ణోః᳚ పర॒మం ప॒దగ్ం సదా॑ పశ్యంతి సూ॒రయః॑ । ది॒వీవ॒ చక్షు॒రాత॑తమ్ । తద్విప్రా॑సో విప॒న్యవో॑ జాగృ॒వాగ్ం సస్సమిం॑ధతే । విష్నో॒ర్యత్ప॑ర॒మం ప॒దమ్ ।
ఋతగ్ం స॒త్యం ప॑రం బ్ర॒హ్మ॒ పు॒రుషం॑ కృష్ణ॒పింగ॑లమ్ । ఊ॒ర్ధ్వరే॑తం-విఀ ॑రూపా॒క్షం॒-విఀ॒శ్వరూ॑పాయ॒ వై నమో॒ నమః॑ ॥
ఓం నా॒రా॒య॒ణాయ॑ వి॒ద్మహే॑ వాసుదే॒వాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ విష్ణుః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
ఓం శాంతిః॒ శాంతిః॒ శాంతిః॑ ।
ಮಂತ್ರ ಪುಷ್ಪಂ ಬಗ್ಗೆ
ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪ, "ಮಂತ್ರಗಳ ಹೂವು", ಪೂಜೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹೂವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವ ವೈದಿಕ ಮಂತ್ರ. ಅದರ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗ "ಯೋಽಪಾಂ ಪುಷ್ಪಂ ವೇದ" ಹೇಳುತ್ತದೆ: ನೀರಿನ ಹೂವನ್ನು ತಿಳಿದವನು ಹೂವು, ಸಂತಾನ ಮತ್ತು ಪಶುಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಮುಂದೆ ನೀರನ್ನು ಚಂದ್ರ, ಅಗ್ನಿ, ವಾಯು, ಸೂರ್ಯ, ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಆಧಾರವೆಂದು ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ: ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದ, ತೈತ್ತಿರೀಯ ಆರಣ್ಯಕ
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಪ್ರತಿ ಪೂಜೆ, ಹೋಮ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯ ಉತ್ಸವದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಹೂವು ಅರ್ಪಿಸುವಾಗ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಆರತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಕೊನೆಯ ಅರ್ಪಣೆಯಾಗಿ ಅರ್ಚಕರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ.
- ನೀರಿನ "ಹೂವು" ಒಂದು ಸಂಕೇತ: ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅರಳುವ ಎಲ್ಲದರ ಮೂಲ ವಿಶ್ವಜಲ ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸುತ್ತಾರೆ.
- ಈ ಪಾಠ "ಭದ್ರಂ ಕರ್ಣೇಭಿಃ" ಶಾಂತಿಮಂತ್ರದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ನಾರಾಯಣ ಗಾಯತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪ ಎಂದರೇನು?
ಪೂಜೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹೂವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವ, ತೈತ್ತಿರೀಯ ಆರಣ್ಯಕದ ವೈದಿಕ ಮಂತ್ರ.
"ಯೋಽಪಾಂ ಪುಷ್ಪಂ ವೇದ" ಎಂದರೇನು?
"ನೀರಿನ ಹೂವನ್ನು ತಿಳಿದವನು" ಹೂವು, ಸಂತಾನ ಮತ್ತು ಪಶುಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಇದನ್ನು ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ?
ಪೂಜೆ, ಹೋಮ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯ ಉತ್ಸವಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಆರತಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೊದಲು.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು