ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ಪ್ರಥಮ ಮುಂಡಕ, ಪ್ರಥಮ ಕಾಂಡಃ
Vedic · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ॐ भ॒द्रं कर्णे॑भिः शृणु॒याम॑ देवाः । भ॒द्रं प॑श्येमा॒क्षभि॒-र्यज॑त्राः । स्थि॒रैरंगै᳚स्तुष्टु॒वाग्ं स॑स्त॒नूभिः॑ । व्यशे॑म दे॒वहि॑तं॒-यँदायुः॑ । स्व॒स्ति न॒ इंद्रो॑ वृ॒द्धश्र॑वाः । स्व॒स्ति नः॑ पू॒षा वि॒श्ववे॑दाः । स्व॒स्ति न॒स्तार्क्ष्यो॒ अरि॑ष्टनेमिः । स्व॒स्ति नो॒ बृह॒स्पति॑-र्दधातु ॥ ॐ शांतिः॒ शांतिः॒ शांतिः॑ ॥
॥ ॐ ब्रह्मणे नमः ॥
॥ प्रथममुंडके प्रथमः खंडः ॥
ॐ ब्रह्मा देवानां प्रथमः संबभूव विश्वस्य कर्ता भुवनस्य गोप्ता । स ब्रह्मविद्यां सर्वविद्याप्रतिष्ठामथर्वाय ज्येष्ठपुत्राय प्राह ॥ 1॥
अथर्वणे यां प्रवदेत ब्रह्माऽथर्वा तं पुरोवाचांगिरे ब्रह्मविद्याम् । स भारद्वाजाय सत्यवाहाय प्राह भारद्वाजोऽंगिरसे परावराम् ॥ 2॥
शौनको ह वै महाशालोऽंगिरसं-विँधिवदुपसन्नः पप्रच्छ । कस्मिन्नु भगवो विज्ञाते सर्वमिदं-विँज्ञातं भवतीति ॥ 3॥
तस्मै स होवाच । द्वे विद्ये वेदितव्ये इति ह स्म यद्ब्रह्मविदो वदंति परा चैवापरा च ॥ 4॥
तत्रापरा ऋग्वेदो यजुर्वेदः सामवेदोऽथर्ववेदः शिक्षा कल्पो व्याकरणं निरुक्तं छंदो ज्योतिषमिति । अथ परा यया तदक्षरमधिगम्यते ॥ 5॥
यत्तदद्रेश्यमग्राह्यमगोत्रमवर्ण- मचक्षुःश्रोत्रं तदपाणिपादम् । नित्यं-विँभुं सर्वगतं सुसूक्ष्मं तदव्ययं-यँद्भूतयोनिं परिपश्यंति धीराः ॥ 6॥
यथोर्णनाभिः सृजते गृह्णते च यथा पृथिव्यामोषधयः संभवंति । यथा सतः पुरुषात् केशलोमानि तथाऽक्षरात् संभवतीह विश्वम् ॥ 7॥
तपसा चीयते ब्रह्म ततोऽन्नमभिजायते । अन्नात् प्राणो मनः सत्यं-लोँकाः कर्मसु चामृतम् ॥ 8॥
यः सर्वज्ञः सर्वविद्यस्य ज्ञानमयं तपः । तस्मादेतद्ब्रह्म नाम रूपमन्नं च जायते ॥ 9॥
॥ इति मुंडकोपनिषदि प्रथममुंडके प्रथमः खंडः ॥
ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ಪ್ರಥಮ ಮುಂಡಕ, ಪ್ರಥಮ ಕಾಂಡಃ ಬಗ್ಗೆ
ಇದು ಅಥರ್ವವೇದದ ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಮೊದಲ ಖಂಡ. "ಭದ್ರಂ ಕರ್ಣೇಭಿಃ" ಶಾಂತಿಮಂತ್ರದ ನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯೆಯ ಪರಂಪರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ: ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಮಗ ಅಥರ್ವನಿಗೆ, ಹೀಗೆ ಅಂಗಿರಸನವರೆಗೆ. ಗೃಹಸ್ಥ ಶೌನಕ ಅಂಗಿರಸನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ: "ಪೂಜ್ಯರೇ, ಯಾವುದನ್ನು ಅರಿತರೆ ಇದೆಲ್ಲ ಅರಿತಂತಾಗುತ್ತದೆ?" ಅಪರ (ವೇದ ವೇದಾಂಗಗಳು) ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಅರಿಯುವ ಪರ ಎಂಬ ಎರಡು ವಿದ್ಯೆಗಳಿವೆ; ಜೇಡ ನೂಲು ಹೊರಬಿಟ್ಟು ಒಳಸೆಳೆಯುವಂತೆ, ಭೂಮಿಯಿಂದ ಓಷಧಿಗಳು ಬೆಳೆಯುವಂತೆ, ಜೀವಂತ ಮನುಷ್ಯನಲ್ಲಿ ಕೂದಲು ಬೆಳೆಯುವಂತೆ ಅಕ್ಷರದಿಂದ ವಿಶ್ವ ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ ಅಂಗಿರಸ.
ಮೂಲ: ಅಥರ್ವವೇದ, ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ ೧.೧
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಉಪನಿಷದಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ವೇದಪಠಣದಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಶೌನಕನ ಪ್ರಶ್ನೆ "ಕಸ್ಮಿನ್ನು ಭಗವೋ ವಿಜ್ಞಾತೇ ಸರ್ವಮಿದಂ ವಿಜ್ಞಾತಂ ಭವತಿ" ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳ ಮಹಾಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
- ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ "ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೇ" ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಮುಂದಿನ ಭಾಗ (೩.೧.೬)ದಿಂದ ಬಂದದ್ದು.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಶೌನಕ ಏನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ?
ಯಾವುದನ್ನು ಅರಿತರೆ ಎಲ್ಲ ಅರಿತಂತಾಗುತ್ತದೆ?
ಎರಡು ವಿದ್ಯೆಗಳು ಯಾವುವು?
ಅಪರ ಮತ್ತು ಪರ.
ಇದು ಯಾವ ವೇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ?
ಅಥರ್ವವೇದ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.