ಪತಂಜಲಿ ಯೋಗ ಸೂತ್ರಾಣಿ - 1 (ಸಮಾಧಿ ಪಾದ)
Patanjali Yoga Sutras · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
అథ సమాధిపాదః ।
అథ యోగానుశాసనమ్ ॥ 1 ॥
యోగశ్చిత్తవృత్తి నిరోధః ॥ 2 ॥
తదా ద్రష్టుః స్వరూపేఽవస్థానమ్ ॥ 3 ॥
వృత్తి సారూప్యమితరత్ర ॥ 4 ॥
వృత్తయః పంచతయ్యః క్లిష్టాఽక్లిష్టాః ॥ 5 ॥
ప్రమాణ విపర్యయ వికల్ప నిద్రా స్మృతయః ॥ 6 ॥
ప్రత్యక్షానుమానాగమాః ప్రమాణాని ॥ 7 ॥
విపర్యయో మిథ్యాజ్ఞానమతద్రూప ప్రతిష్ఠమ్ ॥ 8 ॥
శబ్దజ్ఞానానుపాతీ వస్తుశూన్యో వికల్పః ॥ 9 ॥
అభావ ప్రత్యయాలంబనా వృత్తిర్నిద్రా ॥ 10 ॥
అనుభూత విషయాసంప్రమోషః స్మృతిః ॥ 11 ॥
అభ్యాస వైరాగ్యాభ్యాం తన్నిరోధః ॥ 12 ॥
తత్ర స్థితౌ యత్నోఽభ్యాసః ॥ 13 ॥
స తు దీర్ఘకాల నైరంతర్య సత్కారాసేవితో దృఢభూమిః ॥ 14 ॥
దృష్టానుశ్రవిక విషయ వితృష్ణస్య వశీకారసంజ్ఞా వైరాగ్యమ్ ॥ 15 ॥
తత్పరం పురుషఖ్యాతే-ర్గుణవైతృష్ణ్యమ్ ॥ 16 ॥
వితర్క విచారానందాస్మితారూపానుగమాత్ సంప్రజ్ఞాతః ॥ 17 ॥
విరామప్రత్యయాభ్యాసపూర్వః సంస్కారశేషోఽన్యః ॥ 18 ॥
భవప్రత్యయో విదేహప్రకృతిలయానామ్ ॥ 19 ॥
శ్రద్ధా వీర్య స్మృతి సమాధిప్రజ్ఞా పూర్వక ఇతరేషామ్ ॥ 20 ॥
తీవ్రసంవేగానామాసన్నః ॥ 21 ॥
మృదుమధ్యాధిమాత్రత్వాత్తతోఽపి విశేషః ॥ 22 ॥
ఈశ్వరప్రణిధానాద్వా ॥ 23 ॥
క్లేశ కర్మ విపాకాశయైరపరామృష్టః పురుషవిశేష ఈశ్వరః ॥ 24 ॥
తత్ర నిరతిశయం సర్వజ్ఞబీజమ్ ॥ 25 ॥
స ఏషః పూర్వేషామపి గురుః కాలేనానవచ్ఛేదాత్ ॥ 26 ॥
తస్య వాచకః ప్రణవః ॥ 27 ॥
తజ్జపస్తదర్థభావనమ్ ॥ 28 ॥
తతః ప్రత్యక్చేతనాధిగమోఽప్యంతరాయాభావశ్చ ॥ 29 ॥
వ్యాధి స్త్యాన సంశయ ప్రమాదాలస్యావిరతి భ్రాంతి దర్శనాలబ్ధభూమికత్వానవస్థితత్వాని చిత్తవిక్షేపాస్తేంఽతరాయాః ॥ 30 ॥
దుఃఖ దౌర్మనస్యాంగమేజయత్వ శ్వాసప్రశ్వాసా విక్షేపసహభువః ॥ 31 ॥
తత్ప్రతిషేధార్థమేకతత్త్వాభ్యాసః ॥ 32 ॥
మైత్రీ కరుణా ముదితోపేక్షాణాం సుఖ దుఃఖ పుణ్యాపుణ్య విషయాణాం-భావనాతశ్చిత్తప్రసాదనమ్ ॥ 33 ॥
ప్రచ్ఛర్దన విధారణాభ్యాం వా ప్రాణస్య ॥ 34 ॥
విషయవతీ వా ప్రవృత్తిరుత్పన్నా మనసః స్థితి నిబంధినీ ॥ 35 ॥
విశోకా వా జ్యోతిష్మతీ ॥ 36 ॥
వీతరాగ విషయం వా చిత్తమ్ ॥ 37 ॥
స్వప్న నిద్రా జ్ఞానాలంబనం వా ॥ 38 ॥
యథాభిమతధ్యానాద్వా ॥ 39 ॥
పరమాణు పరమ మహత్త్వాంతోఽస్య వశీకారః ॥ 40 ॥
క్షీణవృత్తేరభిజాతస్యేవ మణేర్గ్రహీతృగ్రహణ గ్రాహ్యేషు తత్స్థ తదంజనతా సమాపత్తిః ॥ 41 ॥
తత్ర శబ్దార్థ జ్ఞాన వికల్పైః సంకీర్ణా సవితర్కా సమాపత్తిః ॥ 42 ॥
స్మృతి పరిశుద్ధౌ స్వరూప శూన్యేవార్థ మాత్రనిర్భాసా నిర్వితర్కా ॥ 43 ॥
ఏతయైవ సవిచారా నిర్విచారా చ సూక్ష్మవిషయా వ్యాఖ్యాతా ॥ 44 ॥
సూక్ష్మ విషయత్వం చాలింగపర్యవసానమ్ ॥ 45 ॥
తా ఏవ సబీజః సమాధిః ॥ 46 ॥
నిర్విచార వైశారాద్యేఽధ్యాత్మప్రసాదః ॥ 47 ॥
ఋతంభరా తత్ర ప్రజ్ఞా ॥ 48 ॥
శ్రుతానుమాన ప్రజ్ఞాభ్యామన్యవిషయా విశేషార్థత్వాత్ ॥ 49 ॥
తజ్జః సంస్కారోఽన్యసంస్కార ప్రతిబంధీ ॥ 50 ॥
తస్యాపి నిరోధే సర్వనిరోధాన్నిర్బీజస్సమాధిః ॥ 51 ॥
ఇతి పాతంజలయోగదర్శనే సమాధిపాదో నామ ప్రథమః పాదః ।
ಪತಂಜಲಿ ಯೋಗ ಸೂತ್ರಾಣಿ - 1 (ಸಮಾಧಿ ಪಾದ) ಬಗ್ಗೆ
ಸಮಾಧಿಪಾದ ಪತಂಜಲಿಯ ಯೋಗಸೂತ್ರಗಳ ನಾಲ್ಕು ಅಧ್ಯಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು. "ಅಥ ಯೋಗಾನುಶಾಸನಮ್", ಈಗ ಯೋಗದ ಉಪದೇಶ ಎಂದು ಆರಂಭವಾಗಿ, ಯೋಗವನ್ನು "ಚಿತ್ತವೃತ್ತಿನಿರೋಧಃ", ಮನಸ್ಸಿನ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವುದು ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಐದು ಬಗೆಯ ಚಿತ್ತವೃತ್ತಿಗಳು, ಅಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯ ಎಂಬ ಎರಡು ಸಾಧನಗಳು, ಓಂ ಎಂಬ ವಾಚಕವುಳ್ಳ ಈಶ್ವರಪ್ರಣಿಧಾನ, ಸಾಧನೆಯ ವಿಘ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಾಧಿಯ ಹಂತಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಪತಂಜಲಿ ಮಹರ್ಷಿ
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ, ಗುರು ಅಥವಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದೊಂದಿಗೆ, ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನಾಭ್ಯಾಸದ ಮುನ್ನ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಇದರ ಎರಡನೇ ಸೂತ್ರ "ಯೋಗಶ್ಚಿತ್ತವೃತ್ತಿನಿರೋಧಃ" ಯೋಗದ ಅತ್ಯಂತ ಉಲ್ಲೇಖಿತ ವ್ಯಾಖ್ಯೆ.
- ಇದರಲ್ಲಿ ೫೧ ಸೂತ್ರಗಳಿವೆ; ಇಡೀ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ, ಸಾಧನ, ವಿಭೂತಿ, ಕೈವಲ್ಯ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ೧೯೬ ಸೂತ್ರಗಳು.
- ೧.೨೭ನೇ ಸೂತ್ರ ಓಂ (ಪ್ರಣವ) ಈಶ್ವರನ ವಾಚಕ ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಪತಂಜಲಿ ಯೋಗವನ್ನು ಹೇಗೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ?
"ಚಿತ್ತವೃತ್ತಿನಿರೋಧಃ": ಮನಸ್ಸಿನ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವುದು.
ಸಾಧನೆಯ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಸಾಧನಗಳು ಯಾವುವು?
ಅಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯ.
ಈ ಪಾದದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಸೂತ್ರಗಳಿವೆ?
೫೧.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.