MuhurtaNow

ಪತಂಜಲಿ ಯೋಗ ಸೂತ್ರಾಣಿ - 3 (ವಿಭೂತಿ ಪಾದಃ)

Patanjali Yoga Sutras · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ

shreepaatanjalayogadarshanam ।

atha vibhootipaadah ।

deshabandhashchittasya dhaaranaa ॥1॥

tatra pratyayaikataanataa dhyaanam ॥2॥

tadevaarthamaatranirbhaasam svaroopashoonyamiva samaadhih ॥3॥

trayamekatra samyamah ॥4॥

tajjayaat prajnaalokah ॥5॥

tasya bhoomishu viniyogah ॥6॥

trayamantarangam poorvebhyah ॥7॥

tadapi bahirangam nirbeejasya ॥8॥

vyutthaananirodhasamskaarayorabhibhavapraadurbhaavau nirodhakshanachittaanvayo nirodhaparinaamah ॥9॥

tasya prashaantavaahitaa samskaaraat ॥10॥

sarvaarthataikaagraatayoh kshayodayau chittasya samaadhiparinaamah ॥11॥

tatah punah shaantoditau tulyapratyayau chittasyaikaagrataa parinaamah ॥12॥

etena bhootendriyeshu dharmalakshanaavasthaaparinaamaa vyaakhyaataah ॥13॥

shaantoditaavyapadeshyadharmaanupaatee dharmee ॥14॥

kramaanyatvam parinaamaanyatve hetuh ॥15॥

parinaamatrayasamyamaadateetaanaagatajnaanam ॥16॥

shabdaarthapratyayaanaamitaretaraadhyaasaat sankarastatpravibhaagasamyamaat sarvabhootarutajnaanam ॥17॥

samskaarasaakshaatkaranaat poorvajaatijnaanam ॥18॥

pratyayasya parachittajnaanam ॥19॥

na cha tat saalambanam tasyaavishayeebhootatvaat ॥20॥

kaayaroopasamyamaat tadgraahyashaktistambhe chakshuh prakaashaasamprayoge'ntardhaanam ॥21॥

sopakramam nirupakramam cha karma tatsamyamaadaparaantajnaanamarishtebhyo vaa ॥22॥

maitryaadishu balaani ॥23॥

baleshu hastibalaadeenee ॥24॥

pravrittyaalokanyaasaat sookshmavyavahitaviprakrishtajnaanam ॥25॥

bhuvanajnaanam soorye samyamaat ॥26॥

chandre taaraavyoohajnaanam ॥27॥

dhruve tadgatijnaanam ॥28॥

naabhichakre kaayavyoohajnaanam ॥29॥

kanthakoope kshutpipaasaanivrittih ॥30॥

koormanaadyaam sthairyam ॥31॥

moordhajyotishi siddhadarshanam ॥32॥

praatibhaadvaa sarvam ॥33॥

hridaye chittasamvit ॥34॥

sattvapurushayoratyantaasankeernayoh pratyayaavishesho bhogah paraarthatvaat svaarthasamyamaat purushajnaanam ॥35॥

tatah praatibhashraavanavedanaadarshaasvaadavaartaa jaayante ॥36॥

te samaadhaavupasargaavyutthaane siddhayah ॥37॥

bandhakaaranashaithilyaat prachaarasamvedanaachcha chittasya parashareeraaveshah ॥38॥

udaanajayaajjalapankakantakaadishvasanga utkraantishcha ॥39॥

samaanajayaajjvalanam ॥40॥

shrotraakaashayoh sambandhasamyamaat divyam shrotram ॥41॥

kaayaakaashayoh sambandhasamyamaat laghutoolasamaapatteshcha aakaashagamanam ॥42॥

bahirakalpitaa vrittirmahaavidehaa tatah prakaashaavaranakshayah ॥43॥

sthoolasvaroopasookshmaanvayaarthavattvasamyamaat bhootajayah ॥44॥

tato'nimaadipraadurbhaavah kaayasampat taddharmaanabhighaatashcha ॥45॥

roopalaavanyabalavajrasamhananatvaani kaayasampat ॥46॥

grahanasvaroopaasmitaanvayaarthavattvasamyamaadindriyajayah ॥47॥

tato manojavitvam vikaranabhaavah pradhaanajayashcha ॥48॥

sattvapurushaanyataakhyaatimaatrasya sarvabhaavaadhishthaatritvam sarvajnaatritvancha ॥49॥

tadvairaagyaadapi doshabeejakshaye kaivalyam ॥50॥

sthaanyupanimantrane sangasmayaakaranam punaranishtaprasangaat ॥51॥

kshanatatkramayoh samyamaadvivekajam jnaanam ॥52॥

jaatilakshanadeshairanyataanavachchedaat tulyayostatah pratipattih ॥53॥

taarakam sarvavishayam sarvathaavishayamakramam cheti vivekajam jnaanam ॥54॥

sattvapurushayoh shuddhisaamye kaivalyam ॥55॥

iti shreepaatanjalayogadarshane vibhootipaado naama triteeyah paadah ।

ಪತಂಜಲಿ ಯೋಗ ಸೂತ್ರಾಣಿ - 3 (ವಿಭೂತಿ ಪಾದಃ) ಬಗ್ಗೆ

ವಿಭೂತಿಪಾದ ಪತಂಜಲಿಯ ಯೋಗಸೂತ್ರಗಳ ಮೂರನೇ ಅಧ್ಯಾಯ. ಧಾರಣೆ, ಧ್ಯಾನ, ಸಮಾಧಿಗಳಿಂದ ಅಷ್ಟಾಂಗಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ಮೂರನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸಂಯಮ ಎನ್ನುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲಿನ ಸಂಯಮದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ ಎನ್ನಲಾದ ವಿಭೂತಿಗಳನ್ನು (ವಿಶೇಷ ಶಕ್ತಿಗಳು), ಉದಾ. ಭೂತಭವಿಷ್ಯತ್ತುಗಳ, ಪರಚಿತ್ತದ, ಸೂಕ್ಷ್ಮದೇಹದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿ, ಬಹಿರ್ಮುಖ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಸಿದ್ಧಿಗಳಂತೆ ತೋರಿದರೂ ಇವು ಸಮಾಧಿಗೆ ಅಡ್ಡಿ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತದೆ; ಅವುಗಳಲ್ಲೂ ಆಸಕ್ತಿ ಬಿಟ್ಟಾಗ ಮಾತ್ರ ಕೈವಲ್ಯ.

ರಚನೆಕಾರರು: ಪತಂಜಲಿ ಮಹರ್ಷಿ

ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಯೋಗಾಧ್ಯಯನ, ಶಿಕ್ಷಕ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ದರ್ಶನ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ.

ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?

  • ಸೂತ್ರ ೩.೪ "ತ್ರಯಮೇಕತ್ರ ಸಂಯಮಃ" ಧಾರಣೆ ಧ್ಯಾನ ಸಮಾಧಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಸಂಯಮ ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
  • ಸೂತ್ರ ೩.೩೭ ಸಿದ್ಧಿಗಳು ಸಮಾಧಿಗೆ ಅಡ್ಡಿ ಎನ್ನುತ್ತದೆ; ಯೋಗಸೂತ್ರಗಳ ಮುಖ್ಯ ಎಚ್ಚರಿಕೆ.

ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

ಸಂಯಮ ಎಂದರೇನು?

ಧಾರಣೆ, ಧ್ಯಾನ, ಸಮಾಧಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಅಭ್ಯಾಸ.

ವಿಭೂತಿಗಳು ಎಂದರೇನು?

ಸಂಯಮದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ ಎನ್ನಲಾದ ವಿಶೇಷ ಶಕ್ತಿಗಳು.

ಈ ಶಕ್ತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪತಂಜಲಿ ಏನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ?

ಅವು ಸಮಾಧಿಗೆ ಅಡ್ಡಿ ಎಂದು.

ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.