ಶ್ರೀಮದ್ಭಗವದ್ಗೀತಾ ಮೂಲಂ - ಪಂಚದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ
Sri Krishna · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ॐ श्री परमात्मने नमः अथ पंचदशोऽध्यायः । पुरुषोत्तमप्राप्तियोगः
श्रीभगवानुवाच
ऊर्ध्वमूलमधःशाखमश्वत्थं प्राहुरव्ययम् । छंदांसि यस्य पर्णानि यस्तं वेद स वेदवित् ॥ 1
अधश्चोर्ध्वं प्रसृतास्तस्य शाखा गुणप्रवृद्धा विषयप्रवालाः। अधश्च मूलान्यनुसंततानि कर्मानुबंधीनि मनुष्यलोके ॥ 2 ॥
न रूपमस्येह तथोपलभ्यते नांतो न चादिर्न च संप्रतिष्ठा। अश्वत्थमेनं सुविरूढमूलमसंगशस्त्रेण दृढेन छित्त्वा ॥ 3 ॥
ततः पदं तत्परिमार्गितव्यं यस्मिन्गता न निवर्तंति भूयः। तमेव चाद्यं पुरुषं प्रपद्ये यतः प्रवृत्तिः प्रसृता पुराणी ॥ 4 ॥
निर्मानमोहा जितसंगदोषा अध्यात्मनित्या विनिवृत्तकामाः। द्वंद्वैर्विमुक्ताः सुखदुःखसंज्ञैर्गच्छंत्यमूढाः पदमव्ययं तत् ॥ 5 ॥
न तद्भासयते सूर्यो न शशांको न पावकः । यद्गत्वा न निवर्तंते तद्धाम परमं मम ॥ 6 ॥
ममैवांशो जीवलोके जीवभूतः सनातनः । मनःषष्ठानींद्रियाणि प्रकृतिस्थानि कर्षति ॥ 7 ॥
शरीरं यदवाप्नोति यच्चाप्युत्क्रामतीश्वरः । गृहीत्वैतानि संयाति वायुर्गंधानिवाशयात् ॥ 8 ॥
श्रोत्रं चक्षुः स्पर्शनं च रसनं घ्राणमेव च । अधिष्ठाय मनश्चायं विषयानुपसेवते ॥ 9 ॥
उत्क्रामंतं स्थितं वापि भुंजानं वा गुणान्वितम् । विमूढा नानुपश्यंति पश्यंति ज्ञानचक्षुषः ॥ 10 ॥
यतंतो योगिनश्चैनं पश्यंत्यात्मन्यवस्थितम् । यतंतोऽप्यकृतात्मानो नैनं पश्यंत्यचेतसः ॥ 11 ॥
यदादित्यगतं तेजो जगद्भासयतेऽखिलम् । यच्चंद्रमसि यच्चाग्नौ तत्तेजो विद्धि मामकम् ॥ 12 ॥
गामाविश्य च भूतानि धारयाम्यहमोजसा । पुष्णामि चौषधीः सर्वाः सोमो भूत्वा रसात्मकः ॥ 13 ॥
अहं वैश्वानरो भूत्वा प्राणिनां देहमाश्रितः । प्राणापानसमायुक्तः पचाम्यन्नं चतुर्विधम् ॥ 14 ॥
सर्वस्य चाहं हृदि सन्निविष्टो मत्तः स्मृतिर्ज्ञानमपोहनं च। वेदैश्च सर्वैरहमेव वेद्यो वेदांतकृद्वेदविदेव चाहम् ॥ 15 ॥
द्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च । क्षरः सर्वाणि भूतानि कूटस्थोऽक्षर उच्यते ॥ 16 ॥
उत्तमः पुरुषस्त्वन्यः परमात्मेत्युधाहृतः । यो लोकत्रयमाविश्य बिभर्त्यव्यय ईश्वरः ॥ 17 ॥
यस्मात्क्षरमतीतोऽहमक्षरादपि चोत्तमः । अतोऽस्मि लोके वेदे च प्रथितः पुरुषोत्तमः ॥ 18 ॥
यो मामेवमसंमूढो जानाति पुरुषोत्तमम् । स सर्वविद्भजति मां सर्वभावेन भारत ॥ 19 ॥
इति गुह्यतमं शास्त्रमिदमुक्तं मयानघ । एतद्बुद्ध्वा बुद्धिमान्स्यात्कृतकृत्यश्च भारत ॥ 20 ॥
ॐ तत्सदिति श्रीमद्भगवद्गीतासूपनिषत्सु ब्रह्मविद्यायां योगशास्त्रे श्रीकृष्णार्जुनसंवादे पुरुषोत्तमयोगो नाम पंचदशोऽध्यायः ॥15 ॥
ಶ್ರೀಮದ್ಭಗವದ್ಗೀತಾ ಮೂಲಂ - ಪಂಚದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ಬಗ್ಗೆ
ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಹದಿನೈದನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಪುರುಷೋತ್ತಮಯೋಗ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ಅಧ್ಯಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಬೇರು ಮೇಲೆ, ಕೊಂಬೆ ಕೆಳಗಿರುವ, ವೇದಗಳೇ ಎಲೆಗಳಾದ ಅವಿನಾಶಿ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷದ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಆರಂಭ; ಅದನ್ನು ತಿಳಿದವನೇ ವೇದವಿದ, ಅದನ್ನು ವೈರಾಗ್ಯದ ಕೊಡಲಿಯಿಂದ ಕಡಿಯಬೇಕು. ನಂತರ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಆತ್ಮ ತನ್ನ ಸನಾತನ ಅಂಶ, ತಾನೇ ಪ್ರತಿ ದೇಹದ ಜಠರಾಗ್ನಿ, ಸೂರ್ಯ ಚಂದ್ರ ಅಗ್ನಿಗಳ ತೇಜಸ್ಸು, ಕೊನೆಗೆ ಕ್ಷರ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಎಂದು ಕೃಷ್ಣ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಮೂಲ: ಮಹಾಭಾರತ, ಭೀಷ್ಮಪರ್ವ (ಭಗವದ್ಗೀತೆ, ೧೫ನೇ ಅಧ್ಯಾಯ)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಅನೇಕ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಊಟದ ಮುನ್ನ, ದಿನನಿತ್ಯದ ಗೀತಾಪಠಣದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಗೀತಾಜಯಂತಿಯಂದು.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳು ಊಟದ ಮುನ್ನ ಈ ಅಧ್ಯಾಯ ಪಠಿಸುತ್ತವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಎಲ್ಲ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಜೀರ್ಣಿಸುವ ವೈಶ್ವಾನರನಾಗಿ ತಾನಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ೧೪ನೇ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.
- ಕೇವಲ ಇಪ್ಪತ್ತು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಇದು ಕಂಠಪಾಠಕ್ಕೆ ಸುಲಭ.
- ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಇದನ್ನು "ಗುಹ್ಯತಮ ಶಾಸ್ತ್ರ" ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಹದಿನೈದನೇ ಅಧ್ಯಾಯದ ಹೆಸರೇನು?
ಪುರುಷೋತ್ತಮಯೋಗ.
ಇದನ್ನು ಊಟದ ಮುನ್ನ ಏಕೆ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ?
ಎಲ್ಲ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಜೀರ್ಣಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯಾಗಿ ತಾನಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುವುದರಿಂದ.
ಅಧ್ಯಾಯ ಯಾವ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಆರಂಭ?
ಬೇರು ಮೇಲೆ ಕೊಂಬೆ ಕೆಳಗಿರುವ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು