MuhurtaNow

ব্রহ্ম সংহিতা

Vishnu · প্রথাগত ভক্তিপাঠ

ఈశ్వరః పరమః కృష్ణః సచ్చిదానందవిగ్రహః । అనాదిరాదిర్గోవిందః సర్వకారణకారణమ్ ॥ 1 ॥

సహస్రపత్రకమలం గోకులాఖ్యం మహత్పదమ్ । తత్కర్ణికారం తద్ధామ తదనంతాశసంభవమ్ ॥ 2 ॥

కర్ణికారం మహద్యంత్రం షట్కోణం వజ్రకీలకం షడంగ షట్పదీస్థానం ప్రకృత్యా పురుషేణ చ । ప్రేమానందమహానందరసేనావస్థితం హి యత్ జ్యోతీరూపేణ మనునా కామబీజేన సంగతమ్ ॥ 3 ॥

తత్కింజల్కం తదంశానాం తత్పత్రాణి శ్రియామపి ॥ 4 ॥

చతురస్రం తత్పరితః శ్వేతద్వీపాఖ్యమద్భుతమ్ । చతురస్రం చతుర్మూర్తేశ్చతుర్ధామ చతుష్కృతమ్ । చతుర్భిః పురుషార్థైశ్చ చతుర్భిర్హేతుభిర్వృతమ్ । శూలైర్దశభిరానద్ధమూర్ధ్వాధో దిగ్విదిక్ష్వపి । అష్టభిర్నిధిభిర్జుష్టమష్టభిః సిద్ధిభిస్తథా । మనురూపైశ్చ దశభిర్దిక్పాలైః పరితో వృతమ్ । శ్యామైర్గౌరైశ్చ రక్తైశ్చ శుక్లైశ్చ పార్షదర్షభైః । శోభితం శక్తిభిస్తాభిరద్భుతాభిః సమంతతః ॥ 5 ॥

ఏవం జ్యోతిర్మయో దేవః సదానందం పరాత్పరః । ఆత్మారామస్య తస్యాస్తి ప్రకృత్యా న సమాగమః ॥ 6 ॥

మాయయాఽరమమాణస్య న వియోగస్తయా సహ । ఆత్మనా రమయా రేమే త్యక్తకాలం సిసృక్షయా ॥ 7 ॥

నియతిః సా రమాదేవీ తత్ప్రియా తద్వశం తదా । తల్లింగం భగవాన్ శంభుర్జోతిరూపః సనాతనః । యా యోనిః సాపరాశక్తిః కామో బీజం మహద్ధరేః ॥ 8 ॥

లింగయోన్యాత్మికా జాతా ఇమా మాహేశ్వరీ ప్రజాః ॥ 9 ॥

శక్తిమాన్ పురుషః సోఽయం లింగరూపీ మహేశ్వరః । తస్మిన్నావిరభూల్లింగే మహావిష్ణుర్జగత్పతిః ॥ 10 ॥

సహస్రశీర్షా పురుషః సహస్రాక్షః సహస్రపాత్ । సహస్రబాహుర్విశ్వాత్మా సహస్రాంశః సహస్రసూః ॥ 11 ॥

నారాయణః స భగవానాపస్తస్మాత్సనాతనాత్ । ఆవిరాసీత్కారణార్ణో నిధిః సంకర్షణాత్మకః । యోగనిద్రాం గతస్తస్మిన్ సహస్రాంశః స్వయం మహాన్ ॥ 12 ॥

తద్రోమబిల జాలేషు బీజం సంకర్షణస్య చ । హైమాన్యండాని జాతాని మహాభూతావృతాని తు ॥ 13 ॥

ప్రత్యండమేవమేకాంశాదేకాంశాద్విశతి స్వయమ్ । సహస్రమూర్ధా విశ్వాత్మా మహావిష్ణుః సనాతనః ॥ 14 ॥

వామాంగాదసృజద్విష్ణుం దక్షిణాంగాత్ప్రజాపతిమ్ । జ్యోతిర్లింగమయం శంభుం కూర్చదేశాదవాసృజత్ ॥ 15 ॥

అహంకారాత్మకం విశ్వం తస్మాదేతద్వ్యజాయత ॥ 16 ॥

అథ తైస్త్రివిధైర్వేశైర్లీలాముద్వహతః కిల । యోగనిద్రా భగవతీ తస్య శ్రీరివ సంగతా ॥ 17 ॥

ససృక్షాయాం తతో నాభేస్తస్య పద్మం వినిర్యయౌ । తన్నాలం హేమనలినం బ్రహ్మణో లోకమద్భుతమ్ ॥ 18 ॥

తత్త్వాని పూర్వరూఢాని కారణాని పరస్పరమ్ । సమవాయాప్రయోగాచ్చ విభిన్నాని పృథక్ పృథక్ । చిచ్ఛక్త్యా సజ్జమానోఽథ భగవానాదిపూరుషః । యోజయన్మాయయా దేవో యోగనిద్రామకల్పయత్ ॥ 19 ॥

యోజయిత్వా తు తాన్యేవ ప్రవివేశ స్వయం గుహామ్ । గుహాం ప్రవిష్టే తస్మింస్తు జీవాత్మా ప్రతిబుధ్యతే ॥ 20 ॥

స నిత్యో నిత్యసంబంధః ప్రకృతిశ్చ పరైవ సా ॥ 21 ॥

ఏవం సర్వాత్మసంబంధం నాభ్యాం పద్మం హరేరభూత్ । తత్ర బ్రహ్మాభవద్భూయశ్చతుర్వేదీ చతుర్ముఖః ॥ 22 ॥

స జాతో భగవచ్ఛక్త్యా తత్కాలం కిల చోదితః । సిసృక్షాయాం మతిం చక్రే పూర్వసంస్కారసంస్కృతః । దదర్శ కేవలం ధ్వాంతం నాన్యత్కిమపి సర్వతః ॥ 23 ॥

ఉవాచ

పురతస్తస్మై తస్య దివ్యా సరస్వతీ । కామః కృష్ణాయ గోవింద హే గోపీజన ఇత్యపి । వల్లభాయ ప్రియా వహ్నేర్మంత్రం తే దాస్యతి ప్రియమ్ ॥ 24

తపస్త్వం తప ఏతేన తవ సిద్ధిర్భవిష్యతి ॥ 25 ॥

అథ తేపే స సుచిరం ప్రీణన్ గోవిందమవ్యయమ్ । శ్వేతద్వీపపతిం కృష్ణం గోలోకస్థం పరాత్పరమ్ । ప్రకృత్యా గుణరూపిణ్యా రూపిణ్యా పర్యుపాసితమ్ । సహస్రదలసంపన్నే కోటికింజల్కబృంహితే । భూమిశ్చింతామణిస్తత్ర కర్ణికారే మహాసనే । సమాసీనం చిదానందం జ్యోతిరూపం సనాతనమ్ । శబ్దబ్రహ్మమయం వేణుం వాదయంతం ముఖాంబుజే । విలాసినీగణవృతం స్వైః స్వైరంశైరభిష్టుతమ్ ॥ 26 ॥

అథ వేణునినాదస్య త్రయీమూర్తిమయీ గతిః । స్ఫురంతీ ప్రవివేశాశు ముఖాబ్జాని స్వయంభువః । గాయత్రీం గాయతస్తస్మాదధిగత్య సరోజజః । సంస్కృతశ్చాదిగురుణా ద్విజతామగమత్తతః ॥ 27 ॥

త్రయ్యా ప్రబుద్ధోఽథ విధిర్విజ్ఞాతతత్త్వసాగరః । తుష్టావ వేదసారేణ స్తోత్రేణానేన కేశవమ్ ॥ 28 ॥

చింతామణిప్రకరసద్మసు కల్పవృక్ష లక్షావృతేషు సురభీరభిపాలయంతమ్ । లక్ష్మీసహస్రశతసంభ్రమసేవ్యమానం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 29 ॥

వేణుం క్వణంతమరవిందదలాయతాక్షం బర్హావతంసమసితాంబుదసుందరాంగమ్ । కందర్పకోటికమనీయవిశేషశోభం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 30 ॥

ఆలోలచంద్రకలసద్వనమాల్యవంశీ- -రత్నాంగదం ప్రణయకేలికలావిలాసమ్ । శ్యామం త్రిభంగలలితం నియతప్రకాశం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 31 ॥

అంగాని యస్య సకలేంద్రియవృత్తిమంతి పశ్యంతి పాంతి కలయంతి చిరం జగంతి । ఆనందచిన్మయసదుజ్జ్వలవిగ్రహస్య గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 32 ॥

అద్వైతమచ్యుతమనాదిమనంతరూపం ఆద్యం పురాణపురుషం నవయౌవనం చ । వేదేషు దుర్లభమదుర్లభమాత్మభక్తౌ గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 33 ॥

పంథాస్తు కోటిశతవత్సరసంప్రగమ్యో వాయోరథాపి మనసో మునిపుంగవానామ్ । సోఽప్యస్తి యత్ప్రపదసీమ్న్యవిచింత్యతత్త్వే గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 34 ॥

ఏకోఽప్యసౌ రచయితుం జగదండకోటిం యచ్ఛక్తిరస్తి జగదండచయా యదంతః । అండాంతరస్థపరమాణుచయాంతరస్థం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 35 ॥

యద్భావభావితధియో మనుజాస్తథైవ సంప్రాప్య రూపమహిమాసనయానభూషాః । సూక్తైర్యమేవ నిగమప్రథితైః స్తువంతి గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 36 ॥

ఆనందచిన్మయరసప్రతిభావితాభి- -స్తాభిర్య ఏవ నిజరూపతయా కలాభిః । గోలోక ఏవ నివసత్యఖిలాత్మభూతో గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 37 ॥

ప్రేమాంజనచ్ఛురితభక్తివిలోచనేన సంతః సదైవ హృదయేషు విలోకయంతి । యం శ్యామసుందరమచింత్యగుణస్వరూపం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 38 ॥

రామాదిమూర్తిషు కలానియమేన తిష్ఠన్ నానావతారమకరోద్భువనేషు కింతు । కృష్ణః స్వయం సమభవత్పరమః పుమాన్ యో గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 39 ॥

యస్య ప్రభా ప్రభవతో జగదండకోటి- -కోటిష్వశేషవసుధాది విభూతిభిన్నమ్ । తద్బ్రహ్మ నిష్కలమనంతమశేషభూతం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 40 ॥

మాయా హి యస్య జగదండశతాని సూతే త్రైగుణ్యతద్విషయవేదవితాయమానా । సత్త్వావలంబిపరసత్త్వం విశుద్ధసత్త్వం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 41 ॥

ఆనందచిన్మయరసాత్మతయా మనఃసు యః ప్రాణినాం ప్రతిఫలన్ స్మరతాముపేత్య । లీలాయితేన భువనాని జయత్యజస్రం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 42 ॥

గోలోకనామ్ని నిజధామ్ని తలే చ తస్య దేవి మహేశహరిధామసు తేషు తేషు । తే తే ప్రభావనిచయా విహితాశ్చ యేన గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 43 ॥

సృష్టిస్థితిప్రలయసాధనశక్తిరేకా ఛాయేవ యస్య భువనాని బిభర్తి దుర్గా । ఇచ్ఛానురూపమపి యస్య చ చేష్టతే సా గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 44 ॥

క్షీరం యథా దధి వికారవిశేషయోగాత్ సంజాయతే న హి తతః పృథగస్తి హేతోః । యః శంభుతామపి తథా సముపైతి కార్యా- -ద్గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 45 ॥

దీపార్చిరేవ హి దశాంతరమభ్యుపేత్య దీపాయతే వివృతహేతుసమానధర్మా । యస్తాదృగేవ హి చ విష్ణుతయా విభాతి గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 46 ॥

యః కారణార్ణవజలే భజతి స్మ యోగ- -నిద్రామనంతజగదండసరోమకూపః । ఆధారశక్తిమవలంబ్య పరాం స్వమూర్తిం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 47 ॥

యస్యైకనిశ్వసితకాలమథావలంబ్య జీవంతి లోమబిలజా జగదండనాథాః । విష్ణుర్మహాన్ స ఇహ యస్య కలావిశేషో గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 48 ॥

భాస్వాన్ యథాశ్మశకలేషు నిజేషు తేజః స్వీయం కియత్ప్రకటయత్యపి తద్వదత్ర । బ్రహ్మా య ఏష జగదండవిధానకర్తా గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 49 ॥

యత్పాదపల్లవయుగం వినిధాయ కుంభ- -ద్వంద్వే ప్రణామసమయే స గణాధిరాజః । విఘ్నాన్ విహంతుమలమస్య జగత్త్రయస్య గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 50 ॥

అగ్నిర్మహీ గగనమంబు మరుద్దిశశ్చ కాలస్తథాత్మమనసీతి జగత్త్రయాణి । యస్మాద్భవంతి విభవంతి విశంతి యం చ గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 51 ॥

యచ్చక్షురేష సవితా సకలగ్రహాణాం రాజా సమస్తసురమూర్తిరశేషతేజాః । యస్యాజ్ఞయా భ్రమతి సంభృతకాలచక్రో గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 52 ॥

ధర్మోఽథ పాపనిచయః శ్రుతయస్తపాంసి బ్రహ్మాదికీటపతగావధయశ్చ జీవాః । యద్దతమాత్రవిభవప్రకటప్రభావా గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 53 ॥

యస్త్వింద్రగోపమథవేంద్రమహో స్వకర్మ- -బంధానురూపఫలభాజనమాతనోతి । కర్మాణి నిర్దహతి కింతు చ భక్తిభాజాం గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 54 ॥

యం క్రోధకామసహజప్రణయాదిభీతి- -వాత్సల్యమోహగురుగౌరవసేవ్యభావైః । సంచింత్య తస్య సదృశీం తనుమాపురేతే గోవిందమాదిపురుషం తమహం భజామి ॥ 55 ॥

శ్రియః కాంతాః కాంతః పరమపురుషః కల్పతరవో ద్రుమా భూమిశ్చింతామణిగణమయి తోయమమృతమ్ । కథా గానం నాట్యం గమనమపి వంశీ ప్రియసఖి చిదానందం జ్యోతిః పరమపి తదాస్వాద్యమపి చ । స యత్ర క్షీరాబ్ధిః స్రవతి సురభీభ్యశ్చ సుమహాన్ నిమేషార్ధాఖ్యో వా వ్రజతి న హి యత్రాపి సమయః । భజే శ్వేతద్వీపం తమహమిహ గోలోకమితి యం విదంతస్తే సంతః క్షితివిరలచారాః కతిపయే ॥ 56 ॥

అథోవాచ మహావిష్ణుర్భగవంతం ప్రజాపతిమ్ । బ్రహ్మన్ మహత్త్వవిజ్ఞానే ప్రజాసర్గే చ చేన్మతిః । పంచశ్లోకీమిమాం విద్యాం వత్స దత్తాం నిబోధ మే ॥ 57 ॥

ప్రబుద్ధే జ్ఞానభక్తిభ్యామాత్మన్యానందచిన్మయీ । ఉదేత్యనుత్తమా భక్తిర్భగవత్ప్రేమలక్షణా ॥ 58 ॥

ప్రమాణైస్తత్ సదాచారైస్తదభ్యాసైర్నిరంతరమ్ । బోధయనాత్మనాత్మానం భక్తిమప్యుత్తమాం లభేత్ ॥ 59 ॥

యస్యాః శ్రేయస్కరం నాస్తి యయా నిర్వృతిమాప్నుయాత్ । యా సాధయతి మామేవ భక్తిం తామేవ సాధయేత్ ॥ 60 ॥

ధర్మానన్యాన్ పరిత్యజ్య మామేకం భజ విశ్వసన్ । యాదృశీ యాదృశీ శ్రద్ధా సిద్ధిర్భవతి తాదృశీ । కుర్వన్నిరంతరం కర్మ లోకోఽయమనువర్తతే । తేనైవ కర్మణా ధ్యాయన్మాం పరాం భక్తిమిచ్ఛతి ॥ 61 ॥

అహం హి విశ్వస్య చరాచరస్య బీజం ప్రధానం ప్రకృతిః పుమాంశ్చ । మయాహితం తేజ ఇదం బిభర్షి విధే విధేహి త్వమథో జగంతి ॥ 62 ॥

ఇతి శ్రీ బ్రహ్మ సంహితా సంపూర్ణమ్ ।

ব্রহ্ম সংহিতা সম্পর্কে

The Brahma Samhita (its fifth chapter) is Lord Brahma's hymn to Govinda. It opens "Ishvarah paramah Krishnah": Krishna is the supreme Lord, whose form is being, knowledge and bliss, the beginningless origin and cause of all causes. It describes Krishna's abode Goloka as a thousand-petalled lotus, and many verses end "Govindam adi purusham tam aham bhajami": I worship Govinda, the primeval Lord.

কখন পাঠ করবেন: In Krishna worship, on Janmashtami, and in daily prayer in the Gaudiya Vaishnava tradition.

আপনি কি জানেন?

  • The Gaudiya Vaishnava tradition holds that Chaitanya Mahaprabhu found this chapter in a temple in South India and brought it to Bengal.
  • The "Govindam adi purusham" verses are sung daily in many Krishna temples around the world.
  • Its last verse is spoken by the Lord to Brahma: "I am the seed of all that moves and does not move".

প্রায়শই জিজ্ঞাসিত প্রশ্ন

Who speaks the Brahma Samhita?

Lord Brahma, praising Govinda (Krishna) as the supreme Lord.

What does "Govindam adi purusham" mean?

"Govinda, the primeval Person", whom the verses worship.

Where is it chanted?

In Krishna worship, especially in the Gaudiya Vaishnava tradition.

উপাসনা ও অধ্যয়নের জন্য প্রদত্ত, ভবিষ্যদ্বাণী হিসেবে নয়। অবাণিজ্যিক।