MuhurtaNow

सरस्वती कवचम्

Devi · पारंपरिक भक्ति पाठ

(బ్రహ్మవైవర్త మహాపురాణాంతర్గతం)

భృగురువాచ

బ్రహ్మన్బ్రహ్మవిదాంశ్రేష్ఠ బ్రహ్మజ్ఞానవిశారద । సర్వజ్ఞ సర్వజనక సర్వపూజకపూజిత ॥ 60

సరస్వత్యాశ్చ కవచం బ్రూహి విశ్వజయం ప్రభో । అయాతయామమంత్రాణాం సమూహో యత్ర సంయుతః ॥ 61 ॥

బ్రహ్మోవాచ । శృణు వత్స ప్రవక్ష్యామి కవచం సర్వకామదమ్ । శ్రుతిసారం శ్రుతిసుఖం శ్రుత్యుక్తం శ్రుతిపూజితమ్ ॥ 62 ॥

ఉక్తం కృష్ణేన గోలోకే మహ్యం వృందావనే వనే । రాసేశ్వరేణ విభునా రాసే వై రాసమండలే ॥ 63 ॥

అతీవ గోపనీయంచ కల్పవృక్షసమం పరమ్ । అశ్రుతాద్భుతమంత్రాణాం సమూహైశ్చ సమన్వితమ్ ॥ 64 ॥

యద్ధృత్వా పఠనాద్బ్రహ్మన్బుద్ధిమాంశ్చ బృహస్పతిః । యద్ధృత్వా భగవాంఛుక్రః సర్వదైత్యేషు పూజితః ॥ 65 ॥

పఠనాద్ధారణాద్వాగ్మీ కవీంద్రో వాల్మికీ మునిః । స్వాయంభువో మనుశ్చైవ యద్ధృత్వా సర్వపూజితాః ॥ 66 ॥

కణాదో గౌతమః కణ్వః పాణినిః శాకటాయనః । గ్రంథం చకార యద్ధృత్వా దక్షః కాత్యాయనః స్వయమ్ ॥ 67 ॥

ధృత్వా వేదవిభాగంచ పురాణాన్యఖిలాని చ । చకార లీలామాత్రేణ కృష్ణద్వైపాయనః స్వయమ్ ॥ 68 ॥

శాతాతపశ్చ సంవర్తో వసిష్ఠశ్చ పరాశరః । యద్ధృత్వా పఠనాద్గ్రంథం యాజ్ఞవల్క్యశ్చకార సః ॥ 69 ॥

ఋష్యశృంగో భరద్వాజశ్చాస్తీకో దేవలస్తథా । జైగీషవ్యోఽథ జాబాలిర్యద్ధృత్వా సర్వపూజితః ॥ 70 ॥

కవచస్యాస్య విప్రేంద్ర ఋషిరేష ప్రజాపతిః । స్వయం బృహస్పతిశ్ఛందో దేవో రాసేశ్వరః ప్రభుః ॥ 71 ॥

సర్వతత్త్వపరిజ్ఞానే సర్వార్థేఽపి చ సాధనే । కవితాసు చ సర్వాసు వినియోగః ప్రకీర్తితః ॥ 72 ॥

( కవచం ) ఓం హ్రీం సరస్వత్యై స్వాహా శిరో మే పాతు సర్వతః । శ్రీం వాగ్దేవతాయై స్వాహా భాలం మే సర్వదాఽవతు ॥ 73 ॥

ఓం హ్రీం సరస్వత్యై స్వాహేతి శ్రోత్రే పాతు నిరంతరమ్ । ఓం శ్రీం హ్రీం భగవత్యై సరస్వత్యై స్వాహా నేత్రయుగ్మం సదాఽవతు ॥ 74 ॥

ఐం హ్రీం వాగ్వాదిన్యై స్వాహా నాసాం మే సర్వదాఽవతు । హ్రీం విద్యాధిష్ఠాతృదేవ్యై స్వాహా చోంష్ఠ సదాఽవతు ॥ 75 ॥

ఓం శ్రీం హ్రీం బ్రాహ్మ్యై స్వాహేతి దంతపంక్తిం సదాఽవతు । ఐమిత్యేకాక్షరో మంత్రో మమ కంఠం సదాఽవతు ॥ 76 ॥

ఓం శ్రీం హ్రీం పాతు మే గ్రీవాం స్కంధం మే శ్రీం సదాఽవతు । ఓం హ్రీం విద్యాధిష్ఠాతృదేవ్యై స్వాహా వక్షః సదాఽవతు ॥ 77 ॥

ఓం హ్రీం విద్యాస్వరూపాయై స్వాహా మే పాతు నాభికామ్ । ఓం హ్రీం క్లీం వాణ్యై స్వాహేతి మమ పృష్ఠం సదాఽవతు ॥ 78 ॥

ఓం సర్వవర్ణాత్మికాయై పాదయుగ్మం సదాఽవతు । ఓం రాగాధిష్ఠాతృదేవ్యై సర్వాంగం మే సదాఽవతు ॥ 79 ॥

ఓం సర్వకంఠవాసిన్యై స్వాహా ప్రచ్యాం సదాఽవతు । ఓం హ్రీం జిహ్వాగ్రవాసిన్యై స్వాహాఽగ్నిదిశి రక్షతు ॥ 80 ॥

ఓం ఐం హ్రీం శ్రీం సరస్వత్యై బుధజనన్యై స్వాహా । సతతం మంత్రరాజోఽయం దక్షిణే మాం సదాఽవతు ॥ 81 ॥

ఓం హ్రీం శ్రీం త్ర్యక్షరో మంత్రో నైరృత్యాం మే సదాఽవతు । కవిజిహ్వాగ్రవాసిన్యై స్వాహా మాం వారుణేఽవతు ॥ 82 ॥

ఓం సదంబికాయై స్వాహా వాయవ్యే మాం సదాఽవతు । ఓం గద్యపద్యవాసిన్యై స్వాహా మాముత్తరేఽవతు ॥ 83 ॥

ఓం సర్వశాస్త్రవాసిన్యై స్వాహైశాన్యాం సదాఽవతు । ఓం హ్రీం సర్వపూజితాయై స్వాహా చోర్ధ్వం సదాఽవతు ॥ 84 ॥

ఐం హ్రీం పుస్తకవాసిన్యై స్వాహాఽధో మాం సదావతు । ఓం గ్రంథబీజరూపాయై స్వాహా మాం సర్వతోఽవతు ॥ 85 ॥

ఇతి తే కథితం విప్ర సర్వమంత్రౌఘవిగ్రహమ్ । ఇదం విశ్వజయం నామ కవచం బ్రహ్మారూపకమ్ ॥ 86 ॥

పురా శ్రుతం ధర్మవక్త్రాత్పర్వతే గంధమాదనే । తవ స్నేహాన్మయాఽఽఖ్యాతం ప్రవక్తవ్యం న కస్యచిత్ ॥ 87 ॥

గురుమభ్యర్చ్య విధివద్వస్త్రాలంకారచందనైః । ప్రణమ్య దండవద్భూమౌ కవచం ధారయేత్సుధీః ॥ 88 ॥

పంచలక్షజపేనైవ సిద్ధం తు కవచం భవేత్ । యది స్యాత్సిద్ధకవచో బృహస్పతి సమో భవేత్ ॥ 89 ॥

మహావాగ్మీ కవీంద్రశ్చ త్రైలోక్యవిజయీ భవేత్ । శక్నోతి సర్వం జేతుం స కవచస్య ప్రభావతః ॥ 90 ॥

ఇదం తే కాణ్వశాఖోక్తం కథితం కవచం మునే । స్తోత్రం పూజావిధానం చ ధ్యానం వై వందనం తథా ॥ 91 ॥

ఇతి శ్రీ బ్రహ్మవైవర్తే మహాపురాణే ప్రకృతిఖండే నారదనారాయణసంవాదే సరస్వతీకవచం నామ చతుర్థోఽధ్యాయః ।

सरस्वती कवचम् के बारे में

This Sarasvati Kavacham is a protective hymn to Goddess Sarasvati from the Prakriti Khanda of the Brahmavaivarta Purana, in the dialogue of Narada and Narayana, as its colophon states. It opens with a question to Brahma, "best of the knowers of Brahman, skilled in the knowledge of Brahman, all-knowing, creator of all", asking for the armour of the Goddess of learning. The kavacha then asks Sarasvati, through her seed mantras and many names, to guard each part of the body, so that the devotee's speech, memory and understanding stay clear.

स्रोत: Brahmavaivarta Purana, Prakriti Khanda, as its colophon states

कब पढ़ें: On Vasanta Panchami, during Navaratri (especially Sarasvati Puja), before study and examinations.

क्या आप जानते हैं?

  • The Brahmavaivarta Purana tells how Sarasvati is worshipped first on Vasanta Panchami.
  • Students often recite Sarasvati prayers before beginning their studies each day.

अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न

Where is this kavacha from?

The Brahmavaivarta Purana, Prakriti Khanda, as its colophon states.

Whom does it protect?

The devotee's body, speech and understanding.

When is it recited?

On Vasanta Panchami, in Navaratri and before study.

उपासना और अध्ययन के लिए प्रस्तुत, भविष्यवाणी के रूप में नहीं। गैर-व्यावसायिक।