श्यामला दंडकम्
Devi · पारंपरिक भक्ति पाठ
ಧ್ಯಾನಂ ಮಾಣಿಕ್ಯವೀಣಾಮುಪಲಾಲಯಂತೀಂ ಮದಾಲಸಾಂ ಮಂಜುಲವಾಗ್ವಿಲಾಸಾಮ್ । ಮಾಹೇಂದ್ರನೀಲದ್ಯುತಿಕೋಮಲಾಂಗೀಂ ಮಾತಂಗಕನ್ಯಾಂ ಮನಸಾ ಸ್ಮರಾಮಿ ॥ 1 ॥
ಚತುರ್ಭುಜೇ ಚಂದ್ರಕಲಾವತಂಸೇ ಕುಚೋನ್ನತೇ ಕುಂಕುಮರಾಗಶೋಣೇ । ಪುಂಡ್ರೇಕ್ಷುಪಾಶಾಂಕುಶಪುಷ್ಪಬಾಣಹಸ್ತೇ ನಮಸ್ತೇ ಜಗದೇಕಮಾತಃ ॥ 2 ॥
ವಿನಿಯೋಗಃ ಮಾತಾ ಮರಕತಶ್ಯಾಮಾ ಮಾತಂಗೀ ಮದಶಾಲಿನೀ । ಕುರ್ಯಾತ್ಕಟಾಕ್ಷಂ ಕಳ್ಯಾಣೀ ಕದಂಬವನವಾಸಿನೀ ॥ 3 ॥
ಸ್ತುತಿ ಜಯ ಮಾತಂಗತನಯೇ ಜಯ ನೀಲೋತ್ಪಲದ್ಯುತೇ । ಜಯ ಸಂಗೀತರಸಿಕೇ ಜಯ ಲೀಲಾಶುಕಪ್ರಿಯೇ ॥ 4 ॥
ದಂಡಕಂ ಜಯ ಜನನಿ ಸುಧಾಸಮುದ್ರಾಂತರುದ್ಯನ್ಮಣೀದ್ವೀಪಸಂರೂಢ ಬಿಲ್ವಾಟವೀಮಧ್ಯಕಲ್ಪದ್ರುಮಾಕಲ್ಪಕಾದಂಬಕಾಂತಾರವಾಸಪ್ರಿಯೇ ಕೃತ್ತಿವಾಸಪ್ರಿಯೇ ಸರ್ವಲೋಕಪ್ರಿಯೇ, ಸಾದರಾರಬ್ಧಸಂಗೀತಸಂಭಾವನಾಸಂಭ್ರಮಾಲೋಲನೀಪಸ್ರಗಾಬದ್ಧಚೂಲೀಸನಾಥತ್ರಿಕೇ ಸಾನುಮತ್ಪುತ್ರಿಕೇ, ಶೇಖರೀಭೂತಶೀತಾಂಶುರೇಖಾಮಯೂಖಾವಲೀಬದ್ಧಸುಸ್ನಿಗ್ಧನೀಲಾಲಕಶ್ರೇಣಿಶೃಂಗಾರಿತೇ ಲೋಕಸಂಭಾವಿತೇ ಕಾಮಲೀಲಾಧನುಸ್ಸನ್ನಿಭಭ್ರೂಲತಾಪುಷ್ಪಸಂದೋಹಸಂದೇಹಕೃಲ್ಲೋಚನೇ ವಾಕ್ಸುಧಾಸೇಚನೇ ಚಾರುಗೋರೋಚನಾಪಂಕಕೇಳೀಲಲಾಮಾಭಿರಾಮೇ ಸುರಾಮೇ ರಮೇ, ಪ್ರೋಲ್ಲಸದ್ವಾಲಿಕಾಮೌಕ್ತಿಕಶ್ರೇಣಿಕಾಚಂದ್ರಿಕಾಮಂಡಲೋದ್ಭಾಸಿ ಲಾವಣ್ಯಗಂಡಸ್ಥಲನ್ಯಸ್ತಕಸ್ತೂರಿಕಾಪತ್ರರೇಖಾಸಮುದ್ಭೂತ ಸೌರಭ್ಯಸಂಭ್ರಾಂತಭೃಂಗಾಂಗನಾಗೀತಸಾಂದ್ರೀಭವನ್ಮಂತ್ರತಂತ್ರೀಸ್ವರೇ ಸುಸ್ವರೇ ಭಾಸ್ವರೇ, ವಲ್ಲಕೀವಾದನಪ್ರಕ್ರಿಯಾಲೋಲತಾಲೀದಲಾಬದ್ಧ-ತಾಟಂಕಭೂಷಾವಿಶೇಷಾನ್ವಿತೇ ಸಿದ್ಧಸಮ್ಮಾನಿತೇ, ದಿವ್ಯಹಾಲಾಮದೋದ್ವೇಲಹೇಲಾಲಸಚ್ಚಕ್ಷುರಾಂದೋಲನಶ್ರೀಸಮಾಕ್ಷಿಪ್ತಕರ್ಣೈಕನೀಲೋತ್ಪಲೇ ಶ್ಯಾಮಲೇ ಪೂರಿತಾಶೇಷಲೋಕಾಭಿವಾಂಛಾಫಲೇ ಶ್ರೀಫಲೇ, ಸ್ವೇದಬಿಂದೂಲ್ಲಸದ್ಫಾಲಲಾವಣ್ಯ ನಿಷ್ಯಂದಸಂದೋಹಸಂದೇಹಕೃನ್ನಾಸಿಕಾಮೌಕ್ತಿಕೇ ಸರ್ವವಿಶ್ವಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವಸಿದ್ಧ್ಯಾತ್ಮಿಕೇ ಕಾಲಿಕೇ ಮುಗ್ಧಮಂದಸ್ಮಿತೋದಾರವಕ್ತ್ರಸ್ಫುರತ್ ಪೂಗತಾಂಬೂಲಕರ್ಪೂರಖಂಡೋತ್ಕರೇ ಜ್ಞಾನಮುದ್ರಾಕರೇ ಸರ್ವಸಂಪತ್ಕರೇ ಪದ್ಮಭಾಸ್ವತ್ಕರೇ ಶ್ರೀಕರೇ, ಕುಂದಪುಷ್ಪದ್ಯುತಿಸ್ನಿಗ್ಧದಂತಾವಲೀನಿರ್ಮಲಾಲೋಲಕಲ್ಲೋಲಸಮ್ಮೇಲನ ಸ್ಮೇರಶೋಣಾಧರೇ ಚಾರುವೀಣಾಧರೇ ಪಕ್ವಬಿಂಬಾಧರೇ,
ಸುಲಲಿತ ನವಯೌವನಾರಂಭಚಂದ್ರೋದಯೋದ್ವೇಲಲಾವಣ್ಯದುಗ್ಧಾರ್ಣವಾವಿರ್ಭವತ್ಕಂಬುಬಿಂಬೋಕಭೃತ್ಕಂಥರೇ ಸತ್ಕಲಾಮಂದಿರೇ ಮಂಥರೇ ದಿವ್ಯರತ್ನಪ್ರಭಾಬಂಧುರಚ್ಛನ್ನಹಾರಾದಿಭೂಷಾಸಮುದ್ಯೋತಮಾನಾನವದ್ಯಾಂಗಶೋಭೇ ಶುಭೇ, ರತ್ನಕೇಯೂರರಶ್ಮಿಚ್ಛಟಾಪಲ್ಲವಪ್ರೋಲ್ಲಸದ್ದೋಲ್ಲತಾರಾಜಿತೇ ಯೋಗಿಭಿಃ ಪೂಜಿತೇ ವಿಶ್ವದಿಙ್ಮಂಡಲವ್ಯಾಪ್ತಮಾಣಿಕ್ಯತೇಜಸ್ಸ್ಫುರತ್ಕಂಕಣಾಲಂಕೃತೇ ವಿಭ್ರಮಾಲಂಕೃತೇ ಸಾಧುಭಿಃ ಪೂಜಿತೇ ವಾಸರಾರಂಭವೇಲಾಸಮುಜ್ಜೃಂಭ ಮಾಣಾರವಿಂದಪ್ರತಿದ್ವಂದ್ವಿಪಾಣಿದ್ವಯೇ ಸಂತತೋದ್ಯದ್ದಯೇ ಅದ್ವಯೇ ದಿವ್ಯರತ್ನೋರ್ಮಿಕಾದೀಧಿತಿಸ್ತೋಮ ಸಂಧ್ಯಾಯಮಾನಾಂಗುಲೀಪಲ್ಲವೋದ್ಯನ್ನಖೇಂದುಪ್ರಭಾಮಂಡಲೇ ಸನ್ನುತಾಖಂಡಲೇ ಚಿತ್ಪ್ರಭಾಮಂಡಲೇ ಪ್ರೋಲ್ಲಸತ್ಕುಂಡಲೇ,
ತಾರಕಾರಾಜಿನೀಕಾಶಹಾರಾವಲಿಸ್ಮೇರ ಚಾರುಸ್ತನಾಭೋಗಭಾರಾನಮನ್ಮಧ್ಯವಲ್ಲೀವಲಿಚ್ಛೇದ ವೀಚೀಸಮುದ್ಯತ್ಸಮುಲ್ಲಾಸಸಂದರ್ಶಿತಾಕಾರಸೌಂದರ್ಯರತ್ನಾಕರೇ ವಲ್ಲಕೀಭೃತ್ಕರೇ ಕಿಂಕರಶ್ರೀಕರೇ, ಹೇಮಕುಂಭೋಪಮೋತ್ತುಂಗ ವಕ್ಷೋಜಭಾರಾವನಮ್ರೇ ತ್ರಿಲೋಕಾವನಮ್ರೇ ಲಸದ್ವೃತ್ತಗಂಭೀರ ನಾಭೀಸರಸ್ತೀರಶೈವಾಲಶಂಕಾಕರಶ್ಯಾಮರೋಮಾವಲೀಭೂಷಣೇ ಮಂಜುಸಂಭಾಷಣೇ, ಚಾರುಶಿಂಚತ್ಕಟೀಸೂತ್ರನಿರ್ಭತ್ಸಿತಾನಂಗಲೀಲಧನುಶ್ಶಿಂಚಿನೀಡಂಬರೇ ದಿವ್ಯರತ್ನಾಂಬರೇ,
ಪದ್ಮರಾಗೋಲ್ಲಸ ನ್ಮೇಖಲಾಮೌಕ್ತಿಕಶ್ರೋಣಿಶೋಭಾಜಿತಸ್ವರ್ಣಭೂಭೃತ್ತಲೇ ಚಂದ್ರಿಕಾಶೀತಲೇ ವಿಕಸಿತನವಕಿಂಶುಕಾತಾಮ್ರದಿವ್ಯಾಂಶುಕಚ್ಛನ್ನ ಚಾರೂರುಶೋಭಾಪರಾಭೂತಸಿಂದೂರಶೋಣಾಯಮಾನೇಂದ್ರಮಾತಂಗ ಹಸ್ತಾರ್ಗಲೇ ವೈಭವಾನರ್ಗಲೇ ಶ್ಯಾಮಲೇ ಕೋಮಲಸ್ನಿಗ್ಧ ನೀಲೋತ್ಪಲೋತ್ಪಾದಿತಾನಂಗತೂಣೀರಶಂಕಾಕರೋದಾರ ಜಂಘಾಲತೇ ಚಾರುಲೀಲಾಗತೇ ನಮ್ರದಿಕ್ಪಾಲಸೀಮಂತಿನೀ ಕುಂತಲಸ್ನಿಗ್ಧನೀಲಪ್ರಭಾಪುಂಚಸಂಜಾತದುರ್ವಾಂಕುರಾಶಂಕ ಸಾರಂಗಸಂಯೋಗರಿಂಖನ್ನಖೇಂದೂಜ್ಜ್ವಲೇ ಪ್ರೋಜ್ಜ್ವಲೇ ನಿರ್ಮಲೇ ಪ್ರಹ್ವ ದೇವೇಶ ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ ಭೂತೇಶ ತೋಯೇಶ ವಾಣೀಶ ಕೀನಾಶ ದೈತ್ಯೇಶ ಯಕ್ಷೇಶ ವಾಯ್ವಗ್ನಿಕೋಟೀರಮಾಣಿಕ್ಯ ಸಂಹೃಷ್ಟಬಾಲಾತಪೋದ್ದಾಮ ಲಾಕ್ಷಾರಸಾರುಣ್ಯತಾರುಣ್ಯ ಲಕ್ಷ್ಮೀಗೃಹಿತಾಂಘ್ರಿಪದ್ಮೇ ಸುಪದ್ಮೇ ಉಮೇ,
ಸುರುಚಿರನವರತ್ನಪೀಠಸ್ಥಿತೇ ಸುಸ್ಥಿತೇ ರತ್ನಪದ್ಮಾಸನೇ ರತ್ನಸಿಂಹಾಸನೇ ಶಂಖಪದ್ಮದ್ವಯೋಪಾಶ್ರಿತೇ ವಿಶ್ರುತೇ ತತ್ರ ವಿಘ್ನೇಶದುರ್ಗಾವಟುಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲೈರ್ಯುತೇ ಮತ್ತಮಾತಂಗ ಕನ್ಯಾಸಮೂಹಾನ್ವಿತೇ ಭೈರವೈರಷ್ಟಭಿರ್ವೇಷ್ಟಿತೇ ಮಂಚುಲಾಮೇನಕಾದ್ಯಂಗನಾಮಾನಿತೇ ದೇವಿ ವಾಮಾದಿಭಿಃ ಶಕ್ತಿಭಿಸ್ಸೇವಿತೇ ಧಾತ್ರಿ ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯಾದಿಶಕ್ತ್ಯಷ್ಟಕೈಃ ಸಂಯುತೇ ಮಾತೃಕಾಮಂಡಲೈರ್ಮಂಡಿತೇ ಯಕ್ಷಗಂಧರ್ವಸಿದ್ಧಾಂಗನಾ ಮಂಡಲೈರರ್ಚಿತೇ, ಭೈರವೀ ಸಂವೃತೇ ಪಂಚಬಾಣಾತ್ಮಿಕೇ ಪಂಚಬಾಣೇನ ರತ್ಯಾ ಚ ಸಂಭಾವಿತೇ ಪ್ರೀತಿಭಾಜಾ ವಸಂತೇನ ಚಾನಂದಿತೇ ಭಕ್ತಿಭಾಜಂ ಪರಂ ಶ್ರೇಯಸೇ ಕಲ್ಪಸೇ ಯೋಗಿನಾಂ ಮಾನಸೇ ದ್ಯೋತಸೇ ಛಂದಸಾಮೋಜಸಾ ಭ್ರಾಜಸೇ ಗೀತವಿದ್ಯಾ ವಿನೋದಾತಿ ತೃಷ್ಣೇನ ಕೃಷ್ಣೇನ ಸಂಪೂಜ್ಯಸೇ ಭಕ್ತಿಮಚ್ಚೇತಸಾ ವೇಧಸಾ ಸ್ತೂಯಸೇ ವಿಶ್ವಹೃದ್ಯೇನ ವಾದ್ಯೇನ ವಿದ್ಯಾಧರೈರ್ಗೀಯಸೇ, ಶ್ರವಣಹರದಕ್ಷಿಣಕ್ವಾಣಯಾ ವೀಣಯಾ ಕಿನ್ನರೈರ್ಗೀಯಸೇ ಯಕ್ಷಗಂಧರ್ವಸಿದ್ಧಾಂಗನಾ ಮಂಡಲೈರರ್ಚ್ಯಸೇ ಸರ್ವಸೌಭಾಗ್ಯವಾಂಛಾವತೀಭಿರ್ ವಧೂಭಿಸ್ಸುರಾಣಾಂ ಸಮಾರಾಧ್ಯಸೇ ಸರ್ವವಿದ್ಯಾವಿಶೇಷತ್ಮಕಂ ಚಾಟುಗಾಥಾ ಸಮುಚ್ಚಾರಣಾಕಂಠಮೂಲೋಲ್ಲಸದ್ವರ್ಣರಾಜಿತ್ರಯಂ ಕೋಮಲಶ್ಯಾಮಲೋದಾರಪಕ್ಷದ್ವಯಂ ತುಂಡಶೋಭಾತಿದೂರೀಭವತ್ ಕಿಂಶುಕಂ ತಂ ಶುಕಂ ಲಾಲಯಂತೀ ಪರಿಕ್ರೀಡಸೇ,
ಪಾಣಿಪದ್ಮದ್ವಯೇನಾಕ್ಷಮಾಲಾಮಪಿ ಸ್ಫಾಟಿಕೀಂ ಜ್ಞಾನಸಾರಾತ್ಮಕಂ ಪುಸ್ತಕಂಚಂಕುಶಂ ಪಾಶಮಾಬಿಭ್ರತೀ ತೇನ ಸಂಚಿಂತ್ಯಸೇ ತಸ್ಯ ವಕ್ತ್ರಾಂತರಾತ್ ಗದ್ಯಪದ್ಯಾತ್ಮಿಕಾ ಭಾರತೀ ನಿಸ್ಸರೇತ್ ಯೇನ ವಾಧ್ವಂಸನಾದಾ ಕೃತಿರ್ಭಾವ್ಯಸೇ ತಸ್ಯ ವಶ್ಯಾ ಭವಂತಿಸ್ತಿಯಃ ಪೂರುಷಾಃ ಯೇನ ವಾ ಶಾತಕಂಬದ್ಯುತಿರ್ಭಾವ್ಯಸೇ ಸೋಪಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀಸಹಸ್ರೈಃ ಪರಿಕ್ರೀಡತೇ, ಕಿನ್ನ ಸಿದ್ಧ್ಯೇದ್ವಪುಃ ಶ್ಯಾಮಲಂ ಕೋಮಲಂ ಚಂದ್ರಚೂಡಾನ್ವಿತಂ ತಾವಕಂ ಧ್ಯಾಯತಃ ತಸ್ಯ ಲೀಲಾ ಸರೋವಾರಿಧೀಃ ತಸ್ಯ ಕೇಲೀವನಂ ನಂದನಂ ತಸ್ಯ ಭದ್ರಾಸನಂ ಭೂತಲಂ ತಸ್ಯ ಗೀರ್ದೇವತಾ ಕಿಂಕರಿ ತಸ್ಯ ಚಾಜ್ಞಾಕರೀ ಶ್ರೀ ಸ್ವಯಂ,
ಸರ್ವತೀರ್ಥಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವ ಮಂತ್ರಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ಯಂತ್ರಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವ ತಂತ್ರಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ಚಕ್ರಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವ ಶಕ್ತ್ಯಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ಪೀಠಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವ ವೇದಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ವಿದ್ಯಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವ ಯೋಗಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ವರ್ಣಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವಗೀತಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ನಾದಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವ ಶಬ್ದಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವ ವರ್ಗಾತ್ಮಿಕೇ, ಸರ್ವ ಸರ್ವಾತ್ಮಿಕೇ ಸರ್ವಗೇ ಸರ್ವ ರೂಪೇ, ಜಗನ್ಮಾತೃಕೇ ಪಾಹಿ ಮಾಂ ಪಾಹಿ ಮಾಂ ಪಾಹಿ ಮಾಂ ದೇವಿ ತುಭ್ಯಂ ನಮೋ ದೇವಿ ತುಭ್ಯಂ ನಮೋ ದೇವಿ ತುಭ್ಯಂ ನಮೋ ದೇವಿ ತುಭ್ಯಂ ನಮಃ ॥
श्यामला दंडकम् के बारे में
The Shyamala Dandakam is a famous hymn to Goddess Shyamala (Matangi), traditionally attributed to the poet Kalidasa. It opens with meditation verses: I remember Matangi's daughter, playing a ruby veena, languid with joy, of charming speech, her tender body dark as sapphire; four-armed, crowned with the crescent moon, holding the sugarcane bow, noose, goad and flower arrows. The dandaka itself then pours out in long, unbroken lines of rhythmic prose, describing her beauty and her court, and ending with a great list: she is the soul of all holy places, all mantras, all yantras, all tantras, all chakras, all powers and all Vedas.
रचयिता: Traditionally attributed to Kalidasa
कब पढ़ें: On Fridays, during Navaratri, in Devi worship, and by students and artists seeking her grace for learning.
क्या आप जानते हैं?
- Tradition holds that Kalidasa, once unlettered, received the gift of poetry from the Goddess and burst into this hymn.
- Shyamala, or Raja Shyamala, is the minister (mantrini) of Goddess Lalita in Sri Vidya.
अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न
Who is it traditionally attributed to?
The poet Kalidasa.
What instrument does Shyamala play?
The veena.
What is a dandakam?
A hymn in long, unbroken lines of rhythmic prose.
उपासना और अध्ययन के लिए प्रस्तुत, भविष्यवाणी के रूप में नहीं। गैर-व्यावसायिक।
और भक्ति पाठ