श्री गुरुगीता प्रथमोध्यायः
Guru · पारंपरिक भक्ति पाठ
ಶ್ರೀಗುರುಭ್ಯೋ ನಮಃ । ಹರಿಃ ಓಮ್ ।
ಧ್ಯಾನಂ ಹಂಸಾಭ್ಯಾಂ ಪರಿವೃತ್ತಪತ್ರಕಮಲೈರ್ದಿವ್ಯೈರ್ಜಗತ್ಕಾರಣಂ ವಿಶ್ವೋತ್ಕೀರ್ಣಮನೇಕದೇಹನಿಲಯಂ ಸ್ವಚ್ಛಂದಮಾನಂದಕಮ್ । ಆದ್ಯಂತೈಕಮಖಂಡಚಿದ್ಘನರಸಂ ಪೂರ್ಣಂ ಹ್ಯನಂತಂ ಶುಭಂ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಾಕ್ಷರವಿಗ್ರಹಂ ಗುರುಪದಂ ಧ್ಯಾಯೇದ್ವಿಭುಂ ಶಾಶ್ವತಮ್ ॥
ಅಥ ಪ್ರಥಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ ॥
ಅಚಿಂತ್ಯಾವ್ಯಕ್ತರೂಪಾಯ ನಿರ್ಗುಣಾಯ ಗಣಾತ್ಮನೇ । ಸಮಸ್ತಜಗದಾಧಾರಮೂರ್ತಯೇ ಬ್ರಹ್ಮಣೇ ನಮಃ ॥ 1 ॥
ಋಷಯ ಊಚುಃ । ಸೂತ ಸೂತ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ ನಿಗಮಾಗಮಪಾರಗ । ಗುರುಸ್ವರೂಪಮಸ್ಮಾಕಂ ಬ್ರೂಹಿ ಸರ್ವಮಲಾಪಹಮ್ ॥ 2 ॥
ಯಸ್ಯ ಶ್ರವಣಮಾತ್ರೇಣ ದೇಹೀ ದುಃಖಾದ್ವಿಮುಚ್ಯತೇ । ಯೇನ ಮಾರ್ಗೇಣ ಮುನಯಃ ಸರ್ವಜ್ಞತ್ವಂ ಪ್ರಪೇದಿರೇ ॥ 3 ॥
ಯತ್ಪ್ರಾಪ್ಯ ನ ಪುನರ್ಯಾತಿ ನರಃ ಸಂಸಾರಬಂಧನಮ್ । ತಥಾವಿಧಂ ಪರಂ ತತ್ತ್ವಂ ವಕ್ತವ್ಯಮಧುನಾ ತ್ವಯಾ ॥ 4 ॥
ಗುಹ್ಯಾದ್ಗುಹ್ಯತಮಂ ಸಾರಂ ಗುರುಗೀತಾ ವಿಶೇಷತಃ । ತ್ವತ್ಪ್ರಸಾದಾಚ್ಚ ಶ್ರೋತವ್ಯಾ ತತ್ಸರ್ವಂ ಬ್ರೂಹಿ ಸೂತ ನಃ ॥ 5 ॥
ಇತಿ ಸಂಪ್ರಾರ್ಥಿತಃ ಸೂತೋ ಮುನಿಸಂಘೈರ್ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ ॥
ಕುತೂಹಲೇನ ಮಹತಾ ಪ್ರೋವಾಚ ಮಧುರಂ ವಚಃ ॥ 6 ॥
ಸೂತ ಉವಾಚ
ಶ್ರುಣುಧ್ವಂ ಮುನಯಃ ಸರ್ವೇ ಶ್ರದ್ಧಯಾ ಪರಯಾ ಮುದಾ । ವದಾಮಿ ಭವರೋಗಘ್ನೀಂ ಗೀತಾಂ ಮಾತೃಸ್ವರೂಪಿಣೀಮ್ ॥ 7
ಪುರಾ ಕೈಲಾಸಶಿಖರೇ ಸಿದ್ಧಗಂಧರ್ವಸೇವಿತೇ । ತತ್ರ ಕಲ್ಪಲತಾಪುಷ್ಪಮಂದಿರೇಽತ್ಯಂತಸುಂದರೇ ॥ 8 ॥
ವ್ಯಾಘ್ರಾಜಿನೇ ಸಮಾಸೀನಂ ಶುಕಾದಿಮುನಿವಂದಿತಮ್ । ಬೋಧಯಂತಂ ಪರಂ ತತ್ತ್ವಂ ಮಧ್ಯೇ ಮುನಿಗಣೇ ಕ್ವಚಿತ್ ॥ 9 ॥
ಪ್ರಣಮ್ರವದನಾ ಶಶ್ವನ್ನಮಸ್ಕುರ್ವಂತಮಾದರಾತ್ । ದೃಷ್ಟ್ವಾ ವಿಸ್ಮಯಮಾಪನ್ನ ಪಾರ್ವತೀ ಪರಿಪೃಚ್ಛತಿ ॥ 10 ॥
ಪಾರ್ವತ್ಯುವಾಚ
ಓಂ ನಮೋ ದೇವ ದೇವೇಶ ಪರಾತ್ಪರ ಜಗದ್ಗುರೋ । ತ್ವಾಂ ನಮಸ್ಕುರ್ವತೇ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಸುರಾಸುರನರಾಃ ಸದಾ ॥ 11
ವಿಧಿವಿಷ್ಣುಮಹೇಂದ್ರಾದ್ಯೈರ್ವಂದ್ಯಃ ಖಲು ಸದಾ ಭವಾನ್ । ನಮಸ್ಕರೋಷಿ ಕಸ್ಮೈ ತ್ವಂ ನಮಸ್ಕಾರಾಶ್ರಯಃ ಕಿಲ ॥ 12 ॥
ದೃಷ್ಟ್ವೈತತ್ಕರ್ಮ ವಿಪುಲಮಾಶ್ಚರ್ಯ ಪ್ರತಿಭಾತಿ ಮೇ । ಕಿಮೇತನ್ನ ವಿಜಾನೇಽಹಂ ಕೃಪಯಾ ವದ ಮೇ ಪ್ರಭೋ ॥ 13 ॥
ಭಗವನ್ ಸರ್ವಧರ್ಮಜ್ಞ ವ್ರತಾನಾಂ ವ್ರತನಾಯಕಮ್ । ಬ್ರೂಹಿ ಮೇ ಕೃಪಯಾ ಶಂಭೋ ಗುರುಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಮುತ್ತಮಮ್ ॥ 14 ॥
ಕೇನ ಮಾರ್ಗೇಣ ಭೋ ಸ್ವಾಮಿನ್ ದೇಹೀ ಬ್ರಹ್ಮಮಯೋ ಭವೇತ್ । ತತ್ಕೃಪಾಂ ಕುರು ಮೇ ಸ್ವಾಮಿನ್ ನಮಾಮಿ ಚರಣೌ ತವ ॥ 15 ॥
ಇತಿ ಸಂಪ್ರಾರ್ಥಿತಃ ಶಶ್ವನ್ಮಹಾದೇವೋ ಮಹೇಶ್ವರಃ । ಆನಂದಭರಿತಃ ಸ್ವಾಂತೇ ಪಾರ್ವತೀಮಿದಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 16 ॥
ಶ್ರೀ ಮಹಾದೇವ ಉವಾಚ
ನ ವಕ್ತವ್ಯಮಿದಂ ದೇವಿ ರಹಸ್ಯಾತಿರಹಸ್ಯಕಮ್ । ನ ಕಸ್ಯಾಪಿ ಪುರಾ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ತ್ವದ್ಭಕ್ತ್ಯರ್ಥಂ ವದಾಮಿ ತತ್ ॥ 17
ಮಮ ರೂಪಾಽಸಿ ದೇವಿ ತ್ವಮತಸ್ತತ್ಕಥಯಾಮಿ ತೇ । ಲೋಕೋಪಕಾರಕಃ ಪ್ರಶ್ನೋ ನ ಕೇನಾಪಿ ಕೃತಃ ಪುರಾ ॥ 18 ॥
ಯಸ್ಯ ದೇವೇ ಪರಾ ಭಕ್ತಿರ್ಯಥಾ ದೇವೇ ತಥಾ ಗುರೌ । ತಸ್ಯೈತೇ ಕಥಿತಾ ಹ್ಯರ್ಥಾಃ ಪ್ರಕಾಶಂತೇ ಮಹಾತ್ಮನಃ ॥ 19 ॥
ಯೋ ಗುರುಃ ಸ ಶಿವಃ ಪ್ರೋಕ್ತೋ ಯಃ ಶಿವಃ ಸ ಗುರುಃ ಸ್ಮೃತಃ । ವಿಕಲ್ಪಂ ಯಸ್ತು ಕುರ್ವೀತ ಸ ನರೋ ಗುರುತಲ್ಪಗಃ ॥ 20 ॥
ದುರ್ಲಭಂ ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ತಚ್ಛೃಣುಷ್ವ ವದಾಮ್ಯಹಮ್ । ಗುರುಬ್ರಹ್ಮ ವಿನಾ ನಾನ್ಯಃ ಸತ್ಯಂ ಸತ್ಯಂ ವರಾನನೇ ॥ 21 ॥
ವೇದಶಾಸ್ತ್ರಪುರಾಣಾನಿ ಚೇತಿಹಾಸಾದಿಕಾನಿ ಚ । ಮಂತ್ರಯಂತ್ರಾದಿವಿದ್ಯಾನಾಂ ಮೋಹನೋಚ್ಚಾಟನಾದಿಕಮ್ ॥ 22 ॥
ಶೈವಶಾಕ್ತಾಗಮಾದೀನಿ ಹ್ಯನ್ಯೇ ಚ ಬಹವೋ ಮತಾಃ । ಅಪಭ್ರಂಶಾಃ ಸಮಸ್ತಾನಾಂ ಜೀವಾನಾಂ ಭ್ರಾಂತಚೇತಸಾಮ್ ॥ 23 ॥
ಜಪಸ್ತಪೋ ವ್ರತಂ ತೀರ್ಥಂ ಯಜ್ಞೋ ದಾನಂ ತಥೈವ ಚ । ಗುರುತತ್ತ್ವಮವಿಜ್ಞಾಯ ಸರ್ವಂ ವ್ಯರ್ಥಂ ಭವೇತ್ಪ್ರಿಯೇ ॥ 24 ॥
ಗುರುಬುದ್ಧ್ಯಾತ್ಮನೋ ನಾನ್ಯತ್ ಸತ್ಯಂ ಸತ್ಯಂ ವರಾನನೇ । ತಲ್ಲಾಭಾರ್ಥಂ ಪ್ರಯತ್ನಸ್ತು ಕರ್ತವ್ಯಶ್ಚ ಮನೀಷಿಭಿಃ ॥ 25 ॥
ಗೂಢಾವಿದ್ಯಾ ಜಗನ್ಮಾಯಾ ದೇಹಶ್ಚಾಜ್ಞಾನಸಂಭವಃ । ವಿಜ್ಞಾನಂ ಯತ್ಪ್ರಸಾದೇನ ಗುರುಶಬ್ದೇನ ಕಥ್ಯತೇ ॥ 26 ॥
ಯದಂಘ್ರಿಕಮಲದ್ವಂದ್ವಂ ದ್ವಂದ್ವತಾಪನಿವಾರಕಮ್ । ತಾರಕಂ ಭವಸಿಂಧೋಶ್ಚ ತಂ ಗುರುಂ ಪ್ರಣಮಾಮ್ಯಹಮ್ ॥ 27 ॥
ದೇಹೀ ಬ್ರಹ್ಮ ಭವೇದ್ಯಸ್ಮಾತ್ ತ್ವತ್ಕೃಪಾರ್ಥಂ ವದಾಮಿ ತತ್ । ಸರ್ವಪಾಪವಿಶುದ್ಧಾತ್ಮಾ ಶ್ರೀಗುರೋಃ ಪಾದಸೇವನಾತ್ ॥ 28 ॥
ಸರ್ವತೀರ್ಥಾವಗಾಹಸ್ಯ ಸಂಪ್ರಾಪ್ನೋತಿ ಫಲಂ ನರಃ । ಗುರೋಃ ಪಾದೋದಕಂ ಪೀತ್ವಾ ಶೇಷಂ ಶಿರಸಿ ಧಾರಯನ್ ॥ 29 ॥
ಶೋಷಣಂ ಪಾಪಪಂಕಸ್ಯ ದೀಪನಂ ಜ್ಞಾನತೇಜಸಃ । ಗುರೋಃ ಪಾದೋದಕಂ ಸಮ್ಯಕ್ ಸಂಸಾರಾರ್ಣವತಾರಕಮ್ ॥ 30 ॥
ಅಜ್ಞಾನಮೂಲಹರಣಂ ಜನ್ಮಕರ್ಮನಿವಾರಕಮ್ । ಜ್ಞಾನವೈರಾಗ್ಯಸಿದ್ಧ್ಯರ್ಥಂ ಗುರೋಃ ಪಾದೋದಕಂ ಪಿಬೇತ್ ॥ 31 ॥
ಗುರುಪಾದೋದಕಂ ಪಾನಂ ಗುರೋರುಚ್ಛಿಷ್ಟಭೋಜನಮ್ । ಗುರುಮೂರ್ತೇಃ ಸದಾ ಧ್ಯಾನಂ ಗುರೋರ್ನಾಮ ಸದಾ ಜಪಃ ॥ 32 ॥
ಸ್ವದೇಶಿಕಸ್ಯೈವ ಚ ನಾಮಕೀರ್ತನಂ ಭವೇದನಂತಸ್ಯ ಶಿವಸ್ಯ ಕೀರ್ತನಮ್ । ಸ್ವದೇಶಿಕಸ್ಯೈವ ಚ ನಾಮಚಿಂತನಂ ಭವೇದನಂತಸ್ಯ ಶಿವಸ್ಯ ಚಿಂತನಮ್ ॥ 33 ॥
ಯತ್ಪಾದಾಂಬುಜರೇಣುರ್ವೈ ಕೋಽಪಿ ಸಂಸಾರವಾರಿಧೌ । ಸೇತುಬಂಧಾಯತೇ ನಾಥಂ ದೇಶಿಕಂ ತಮುಪಾಸ್ಮಹೇ ॥ 34 ॥
ಯದನುಗ್ರಹಮಾತ್ರೇಣ ಶೋಕಮೋಹೌ ವಿನಶ್ಯತಃ । ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀದೇಶಿಕೇಂದ್ರಾಯ ನಮೋಽಸ್ತು ಪರಮಾತ್ಮನೇ ॥ 35 ॥
ಯಸ್ಮಾದನುಗ್ರಹಂ ಲಬ್ಧ್ವಾ ಮಹದಜ್ಞಾನಮುತ್ಸೃಜೇತ್ । ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀದೇಶಿಕೇಂದ್ರಾಯ ನಮಶ್ಚಾಭೀಷ್ಟಸಿದ್ಧಯೇ ॥ 36 ॥
ಕಾಶೀಕ್ಷೇತ್ರಂ ನಿವಾಸಶ್ಚ ಜಾಹ್ನವೀ ಚರಣೋದಕಮ್ । ಗುರುರ್ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಃ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ತಾರಕಂ ಬ್ರಹ್ಮನಿಶ್ಚಯಃ ॥ 37 ॥
ಗುರುಸೇವಾ ಗಯಾ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ದೇಹಃ ಸ್ಯಾದಕ್ಷಯೋ ವಟಃ । ತತ್ಪಾದಂ ವಿಷ್ಣುಪಾದಂ ಸ್ಯಾತ್ ತತ್ರ ದತ್ತಮನಸ್ತತಮ್ ॥ 38 ॥
ಗುರುಮೂರ್ತಿಂ ಸ್ಮರೇನ್ನಿತ್ಯಂ ಗುರೋರ್ನಾಮ ಸದಾ ಜಪೇತ್ । ಗುರೋರಾಜ್ಞಾಂ ಪ್ರಕುರ್ವೀತ ಗುರೋರನ್ಯಂ ನ ಭಾವಯೇತ್ ॥ 39 ॥
ಗುರುವಕ್ತ್ರೇ ಸ್ಥಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಪ್ರಾಪ್ಯತೇ ತತ್ಪ್ರಸಾದತಃ । ಗುರೋರ್ಧ್ಯಾನಂ ಸದಾ ಕುರ್ಯಾತ್ ಕುಲಸ್ತ್ರೀ ಸ್ವಪತಿಂ ಯಥಾ ॥ 40 ॥
ಸ್ವಾಶ್ರಮಂ ಚ ಸ್ವಜಾತಿಂ ಚ ಸ್ವಕೀರ್ತಿಂ ಪುಷ್ಟಿವರ್ಧನಮ್ । ಏತತ್ಸರ್ವಂ ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ಗುರುಮೇವ ಸಮಾಶ್ರಯೇತ್ ॥ 41 ॥
ಅನನ್ಯಾಶ್ಚಿಂತಯಂತೋ ಯೇ ಸುಲಭಂ ಪರಮಂ ಸುಖಮ್ । ತಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನೇನ ಗುರೋರಾರಾಧನಂ ಕುರು ॥ 42 ॥
ಗುರುವಕ್ತ್ರೇ ಸ್ಥಿತಾ ವಿದ್ಯಾ ಗುರುಭಕ್ತ್ಯಾ ಚ ಲಭ್ಯತೇ । ತ್ರೈಲೋಕ್ಯೇ ಸ್ಫುಟವಕ್ತಾರೋ ದೇವರ್ಷಿಪಿತೃಮಾನವಾಃ ॥ 43 ॥
ಗುಕಾರಶ್ಚಾಂಧಕಾರೋ ಹಿ ರುಕಾರಸ್ತೇಜ ಉಚ್ಯತೇ । ಅಜ್ಞಾನಗ್ರಾಸಕಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಗುರುರೇವ ನ ಸಂಶಯಃ ॥ 44 ॥
ಗುಕಾರಶ್ಚಾಂಧಕಾರಸ್ತು ರುಕಾರಸ್ತನ್ನಿರೋಧಕೃತ್ । ಅಂಧಕಾರವಿನಾಶಿತ್ವಾದ್ಗುರುರಿತ್ಯಭಿಧೀಯತೇ ॥
ಗುಕಾರೋ ಭವರೋಗಃ ಸ್ಯಾತ್ ರುಕಾರಸ್ತನ್ನಿರೋಧಕೃತ್ । ಭವರೋಗಹರತ್ವಾಚ್ಚ ಗುರುರಿತ್ಯಭಿಧೀಯತೇ ॥ 45 ॥
ಗುಕಾರಶ್ಚ ಗುಣಾತೀತೋ ರೂಪಾತೀತೋ ರುಕಾರಕಃ । ಗುಣರೂಪವಿಹೀನತ್ವಾತ್ ಗುರುರಿತ್ಯಭಿಧೀಯತೇ ॥ 46 ॥
ಗುಕಾರಃ ಪ್ರಥಮೋ ವರ್ಣೋ ಮಾಯಾದಿಗುಣಭಾಸಕಃ । ರುಕಾರೋಽಸ್ತಿ ಪರಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಮಾಯಾಭ್ರಾಂತಿವಿಮೋಚಕಮ್ ॥ 47 ॥
ಏವಂ ಗುರುಪದಂ ಶ್ರೇಷ್ಠಂ ದೇವಾನಾಮಪಿ ದುರ್ಲಭಮ್ । ಹಾಹಾಹೂಹೂಗಣೈಶ್ಚೈವ ಗಂಧರ್ವಾದ್ಯೈಶ್ಚ ಪೂಜಿತಮ್ ॥ 48 ॥
ಧ್ರುವಂ ತೇಷಾಂ ಚ ಸರ್ವೇಷಾಂ ನಾಸ್ತಿ ತತ್ತ್ವಂ ಗುರೋಃ ಪರಮ್ । ಗುರೋರಾರಾಧನಂ ಕುರ್ಯಾತ್ ಸ್ವಜೀವತ್ವಂ ನಿವೇದಯೇತ್ ॥ 49 ॥
ಆಸನಂ ಶಯನಂ ವಸ್ತ್ರಂ ವಾಹನಂ ಭೂಷಣಾದಿಕಮ್ । ಸಾಧಕೇನ ಪ್ರದಾತವ್ಯಂ ಗುರುಸಂತೋಷಕಾರಣಮ್ ॥ 50 ॥
ಕರ್ಮಣಾ ಮನಸಾ ವಾಚಾ ಸರ್ವದಾಽಽರಾಧಯೇದ್ಗುರುಮ್ । ದೀರ್ಘದಂಡಂ ನಮಸ್ಕೃತ್ಯ ನಿರ್ಲಜ್ಜೋ ಗುರುಸನ್ನಿಧೌ ॥ 51 ॥
ಶರೀರಮಿಂದ್ರಿಯಂ ಪ್ರಾಣಮರ್ಥಸ್ವಜನಬಾಂಧವಾನ್ । ಆತ್ಮದಾರಾದಿಕಂ ಸರ್ವಂ ಸದ್ಗುರುಭ್ಯೋ ನಿವೇದಯೇತ್ ॥ 52 ॥
ಗುರುರೇಕೋ ಜಗತ್ಸರ್ವಂ ಬ್ರಹ್ಮವಿಷ್ಣುಶಿವಾತ್ಮಕಮ್ । ಗುರೋಃ ಪರತರಂ ನಾಸ್ತಿ ತಸ್ಮಾತ್ಸಂಪೂಜಯೇದ್ಗುರುಮ್ ॥ 53 ॥
ಸರ್ವಶ್ರುತಿಶಿರೋರತ್ನವಿರಾಜಿತಪದಾಂಬುಜಮ್ । ವೇದಾಂತಾರ್ಥಪ್ರವಕ್ತಾರಂ ತಸ್ಮಾತ್ ಸಂಪೂಜಯೇದ್ಗುರುಮ್ ॥ 54 ॥
ಯಸ್ಯ ಸ್ಮರಣಮಾತ್ರೇಣ ಜ್ಞಾನಮುತ್ಪದ್ಯತೇ ಸ್ವಯಮ್ । ಸ ಏವ ಸರ್ವಸಂಪತ್ತಿಃ ತಸ್ಮಾತ್ಸಂಪೂಜಯೇದ್ಗುರುಮ್ ॥ 55 ॥
[ಪಾಠಭೇದಃ - ಕೃಮಿಕೋಟಿಭಿರಾವಿಷ್ಟಂ ದುರ್ಗಂಧಮಲಮೂತ್ರಕಮ್ । ಶ್ಲೇಷ್ಮರಕ್ತತ್ವಚಾಮಾಂಸೈರ್ನದ್ಧಂ ಚೈತದ್ವರಾನನೇ ॥ ] ಕೃಮಿಕೋಟಿಭಿರಾವಿಷ್ಟಂ ದುರ್ಗಂಧಕುಲದೂಷಿತಮ್ । ಅನಿತ್ಯಂ ದುಃಖನಿಲಯಂ ದೇಹಂ ವಿದ್ಧಿ ವರಾನನೇ ॥ 56 ॥
ಸಂಸಾರವೃಕ್ಷಮಾರೂಢಾಃ ಪತಂತಿ ನರಕಾರ್ಣವೇ । ಯಸ್ತಾನುದ್ಧರತೇ ಸರ್ವಾನ್ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 57 ॥
ಗುರುರ್ಬ್ರಹ್ಮಾ ಗುರುರ್ವಿಷ್ಣುರ್ಗುರುರ್ದೇವೋ ಮಹೇಶ್ವರಃ । ಗುರುಸ್ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಪರಬ್ರಹ್ಮ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 58 ॥
ಅಜ್ಞಾನತಿಮಿರಾಂಧಸ್ಯ ಜ್ಞಾನಾಂಜನಶಲಾಕಯಾ । ಚಕ್ಷುರುನ್ಮೀಲಿತಂ ಯೇನ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 59 ॥
ಅಖಂಡಮಂಡಲಾಕಾರಂ ವ್ಯಾಪ್ತಂ ಯೇನ ಚರಾಚರಮ್ । ತತ್ಪದಂ ದರ್ಶಿತಂ ಯೇನ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 60 ॥
ಸ್ಥಾವರಂ ಜಂಗಮಂ ವ್ಯಾಪ್ತಂ ಯತ್ಕಿಂಚಿತ್ಸಚರಾಚರಮ್ । ತ್ವಂ ಪದಂ ದರ್ಶಿತಂ ಯೇನ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 61 ॥
ಚಿನ್ಮಯವ್ಯಾಪಿತಂ ಸರ್ವಂ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಂ ಸಚರಾಚರಮ್ । ಅಸಿತ್ವಂ ದರ್ಶಿತಂ ಯೇನ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 62 ॥
ನಿಮಿಷಾನ್ನಿಮಿಷಾರ್ಧಾದ್ವಾ ಯದ್ವಾಕ್ಯಾದ್ವೈ ವಿಮುಚ್ಯತೇ । ಸ್ವಾತ್ಮಾನಂ ಶಿವಮಾಲೋಕ್ಯ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 63 ॥
ಚೈತನ್ಯಂ ಶಾಶ್ವತಂ ಶಾಂತಂ ವ್ಯೋಮಾತೀತಂ ನಿರಂಜನಮ್ । ನಾದಬಿಂದುಕಳಾತೀತಂ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 64 ॥
ನಿರ್ಗುಣಂ ನಿರ್ಮಲಂ ಶಾಂತಂ ಜಂಗಮಂ ಸ್ಥಿರಮೇವ ಚ । ವ್ಯಾಪ್ತಂ ಯೇನ ಜಗತ್ಸರ್ವಂ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 65 ॥
ಸ ಪಿತಾ ಸ ಚ ಮೇ ಮಾತಾ ಸ ಬಂಧುಃ ಸ ಚ ದೇವತಾ । ಸಂಸಾರಮೋಹನಾಶಾಯ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 66 ॥
ಯತ್ಸತ್ತ್ವೇನ ಜಗತ್ಸತ್ತ್ವಂ ಯತ್ಪ್ರಕಾಶೇನ ಭಾತಿ ತತ್ । ಯದಾನಂದೇನ ನಂದಂತಿ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 67 ॥
ಯಸ್ಮಿನ್ ಸ್ಥಿತಮಿದಂ ಸರ್ವಂ ಭಾತಿ ಯದ್ಭಾನರೂಪತಃ । ಪ್ರಿಯಂ ಪುತ್ರಾದಿ ಯತ್ಪ್ರೀತ್ಯಾ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 68 ॥
ಯೇನೇದಂ ದರ್ಶಿತಂ ತತ್ತ್ವಂ ಚಿತ್ತಚೈತ್ಯಾದಿಕಂ ತಥಾ । ಜಾಗ್ರತ್ಸ್ವಪ್ನಸುಷುಪ್ತ್ಯಾದಿ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 69 ॥
ಯಸ್ಯ ಜ್ಞಾನಮಿದಂ ವಿಶ್ವಂ ನ ದೃಶ್ಯಂ ಭಿನ್ನಭೇದತಃ । ಸದೈಕರೂಪರೂಪಾಯ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 70 ॥
ಯಸ್ಯ ಜ್ಞಾತಂ ಮತಂ ತಸ್ಯ ಮತಂ ಯಸ್ಯ ನ ವೇದ ಸಃ । ಅನನ್ಯಭಾವಭಾವಾಯ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 71 ॥
ಯಸ್ಮೈ ಕಾರಣರೂಪಾಯ ಕಾರ್ಯರೂಪೇಣ ಭಾತಿ ಯತ್ । ಕಾರ್ಯಕಾರಣರೂಪಾಯ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 72 ॥
ನಾನಾರೂಪಮಿದಂ ವಿಶ್ವಂ ನ ಕೇನಾಪ್ಯಸ್ತಿ ಭಿನ್ನತಾ । ಕಾರ್ಯಕಾರಣರೂಪಾಯ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 73 ॥
ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿಸಮಾರೂಢತತ್ತ್ವಮಾಲಾವಿಭೂಷಿಣೇ । ಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿಪ್ರದಾತ್ರೇ ಚ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 74 ॥
ಅನೇಕಜನ್ಮಸಂಪ್ರಾಪ್ತಕರ್ಮಬಂಧವಿದಾಹಿನೇ । ಜ್ಞಾನಾನಲಪ್ರಭಾವೇನ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 75 ॥
ಶೋಷಣಂ ಭವಸಿಂಧೋಶ್ಚ ದೀಪನಂ ಕ್ಷರಸಂಪದಾಮ್ । ಗುರೋಃ ಪಾದೋದಕಂ ಯಸ್ಯ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 76 ॥
ನ ಗುರೋರಧಿಕಂ ತತ್ತ್ವಂ ನ ಗುರೋರಧಿಕಂ ತಪಃ । ನ ಗುರೋರಧಿಕಂ ಜ್ಞಾನಂ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 77 ॥
ಮನ್ನಾಥಃ ಶ್ರೀಜಗನ್ನಾಥೋ ಮದ್ಗುರುಃ ಶ್ರೀಜಗದ್ಗುರುಃ । ಮಮಾಽಽತ್ಮಾ ಸರ್ವಭೂತಾತ್ಮಾ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 78 ॥
ಗುರುರಾದಿರನಾದಿಶ್ಚ ಗುರುಃ ಪರಮದೈವತಮ್ । ಗುರುಮಂತ್ರಸಮೋ ನಾಸ್ತಿ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 79 ॥
ಏಕ ಏವ ಪರೋ ಬಂಧುರ್ವಿಷಮೇ ಸಮುಪಸ್ಥಿತೇ । ಗುರುಃ ಸಕಲಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 80 ॥
ಗುರುಮಧ್ಯೇ ಸ್ಥಿತಂ ವಿಶ್ವಂ ವಿಶ್ವಮಧ್ಯೇ ಸ್ಥಿತೋ ಗುರುಃ । ಗುರುರ್ವಿಶ್ವಂ ನ ಚಾನ್ಯೋಽಸ್ತಿ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 81 ॥
ಭವಾರಣ್ಯಪ್ರವಿಷ್ಟಸ್ಯ ದಿಙ್ಮೋಹಭ್ರಾಂತಚೇತಸಃ । ಯೇನ ಸಂದರ್ಶಿತಃ ಪಂಥಾಃ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 82 ॥
ತಾಪತ್ರಯಾಗ್ನಿತಪ್ತಾನಾಮಶಾಂತಪ್ರಾಣಿನಾಂ ಮುದೇ । ಗುರುರೇವ ಪರಾ ಗಂಗಾ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 83 ॥
[ಪಾಠಭೇದಃ - ಅಜ್ಞಾನೇನಾಹಿನಾ ಗ್ರಸ್ತಾಃ ಪ್ರಾಣಿನಸ್ತಾನ್ ಚಿಕಿತ್ಸಕಃ । ವಿದ್ಯಾಸ್ವರೂಪೋ ಭಗವಾಂಸ್ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀಗುರವೇ ನಮಃ ॥ ] ಅಜ್ಞಾನಸರ್ಪದಷ್ಟಾನಾಂ ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ಕಶ್ಚಿಕಿತ್ಸಕಃ । ಸಮ್ಯಗ್ಜ್ಞಾನಮಹಾಮಂತ್ರವೇದಿನಂ ಸದ್ಗುರು ವಿನಾ ॥ 84 ॥
ಹೇತವೇ ಜಗತಾಮೇವ ಸಂಸಾರಾರ್ಣವಸೇತವೇ । ಪ್ರಭವೇ ಸರ್ವವಿದ್ಯಾನಾಂ ಶಂಭವೇ ಗುರವೇ ನಮಃ ॥ 85 ॥
ಧ್ಯಾನಮೂಲಂ ಗುರೋರ್ಮೂರ್ತಿಃ ಪೂಜಾಮೂಲಂ ಗುರೋಃ ಪದಮ್ । ಮಂತ್ರಮೂಲಂ ಗುರೋರ್ವಾಕ್ಯಂ ಮುಕ್ತಿಮೂಲಂ ಗುರೋಃ ಕೃಪಾ ॥ 86 ॥
ಸಪ್ತಸಾಗರಪರ್ಯಂತತೀರ್ಥಸ್ನಾನಫಲಂ ತು ಯತ್ । ಗುರೋಃ ಪಾದೋದಬಿಂದೋಶ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಂಶೇ ನ ತತ್ಫಲಮ್ ॥ 87 ॥
ಶಿವೇ ರುಷ್ಟೇ ಗುರುಸ್ತ್ರಾತಾ ಗುರೌ ರುಷ್ಟೇ ನ ಕಶ್ಚನ । ಲಬ್ಧ್ವಾ ಕುಲಗುರುಂ ಸಮ್ಯಗ್ಗುರುಮೇವ ಸಮಾಶ್ರಯೇತ್ ॥ 88 ॥
ಮಧುಲುಬ್ಧೋ ಯಥಾ ಭೃಂಗಃ ಪುಷ್ಪಾತ್ಪುಷ್ಪಾಂತರಂ ವ್ರಜೇತ್ । ಜ್ಞಾನಲುಬ್ಧಸ್ತಥಾ ಶಿಷ್ಯೋ ಗುರೋರ್ಗುರ್ವಂತರಂ ವ್ರಜೇತ್ ॥ 89 ॥
ವಂದೇ ಗುರುಪದದ್ವಂದ್ವಂ ವಾಙ್ಮನಾತೀತಗೋಚರಮ್ । ಶ್ವೇತರಕ್ತಪ್ರಭಾಭಿನ್ನಂ ಶಿವಶಕ್ತ್ಯಾತ್ಮಕಂ ಪರಮ್ ॥ 90 ॥
ಗುಕಾರಂ ಚ ಗುಣಾತೀತಂ ರೂಕಾರಂ ರೂಪವರ್ಜಿತಮ್ । ಗುಣಾತೀತಮರೂಪಂ ಚ ಯೋ ದದ್ಯಾತ್ಸ ಗುರುಃ ಸ್ಮೃತಃ ॥ 91 ॥
ಅತ್ರಿನೇತ್ರಃ ಶಿವಃ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ದ್ವಿಬಾಹುಶ್ಚ ಹರಿಃ ಸ್ಮೃತಃ । ಯೋಽಚತುರ್ವದನೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಶ್ರೀಗುರುಃ ಕಥಿತಃ ಪ್ರಿಯೇ ॥ 92 ॥
ಅಯಂ ಮಯಾಂಜಲಿರ್ಬದ್ಧೋ ದಯಾಸಾಗರಸಿದ್ಧಯೇ । ಯದನುಗ್ರಹತೋ ಜಂತುಶ್ಚಿತ್ರಸಂಸಾರಮುಕ್ತಿಭಾಕ್ ॥ 93 ॥
ಶ್ರೀಗುರೋಃ ಪರಮಂ ರೂಪಂ ವಿವೇಕಚಕ್ಷುರಗ್ರತಃ । ಮಂದಭಾಗ್ಯಾ ನ ಪಶ್ಯಂತಿ ಅಂಧಾಃ ಸೂರ್ಯೋದಯಂ ಯಥಾ ॥ 94 ॥
ಕುಲಾನಾಂ ಕುಲಕೋಟೀನಾಂ ತಾರಕಸ್ತತ್ರ ತತ್ಕ್ಷಣಾತ್ । ಅತಸ್ತಂ ಸದ್ಗುರುಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ತ್ರಿಕಾಲಮಭಿವಾದಯೇತ್ ॥ 95 ॥
ಶ್ರೀನಾಥಚರಣದ್ವಂದ್ವಂ ಯಸ್ಯಾಂ ದಿಶಿ ವಿರಾಜತೇ । ತಸ್ಯಾಂ ದಿಶಿ ನಮಸ್ಕುರ್ಯಾತ್ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಪ್ರತಿದಿನಂ ಪ್ರಿಯೇ ॥ 96 ॥
ಸಾಷ್ಟಾಂಗಪ್ರಣಿಪಾತೇನ ಸ್ತುವನ್ನಿತ್ಯಂ ಗುರುಂ ಭಜೇತ್ । ಭಜನಾತ್ ಸ್ಥೈರ್ಯಮಾಪ್ನೋತಿ ಸ್ವಸ್ವರೂಪಮಯೋ ಭವೇತ್ ॥ 97 ॥
ದೋರ್ಭ್ಯಾಂ ಪದ್ಭ್ಯಾಂ ಚ ಜಾನುಭ್ಯಾಮುರಸಾ ಶಿರಸಾ ದೃಶಾ । ಮನಸಾ ವಚಸಾ ಚೇತಿ ಪ್ರಣಾಮೋಽಷ್ಟಾಂಗ ಉಚ್ಯತೇ ॥ 98 ॥
ತಸ್ಯೈ ದಿಶೇ ಸತತಮಂಜಲಿರೇಷ ನಿತ್ಯಂ ಪ್ರಕ್ಷಿಪ್ಯತಾಂ ಮುಖರಿತೈರ್ಮಧುರೈಃ ಪ್ರಸೂನೈಃ । ಜಾಗರ್ತಿ ಯತ್ರ ಭಗವಾನ್ ಗುರುಚಕ್ರವರ್ತೀ ವಿಶ್ವಸ್ಥಿತಿಪ್ರಳಯನಾಟಕನಿತ್ಯಸಾಕ್ಷೀ ॥ 99 ॥
ಅಭ್ಯಸ್ತೈಃ ಕಿಮು ದೀರ್ಘಕಾಲವಿಮಲೈರ್ವ್ಯಾಧಿಪ್ರದೈರ್ದುಷ್ಕರೈಃ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಶತೈರನೇಕಕರಣೈರ್ದುಃಖಾತ್ಮಕೈರ್ದುರ್ಜಯೈಃ । ಯಸ್ಮಿನ್ನಭ್ಯುದಿತೇ ವಿನಶ್ಯತಿ ಬಲೀ ವಾಯುಃ ಸ್ವಯಂ ತತ್ಕ್ಷಣಾತ್ ಪ್ರಾಪ್ತುಂ ತತ್ಸಹಜಸ್ವಭಾವಮನಿಶಂ ಸೇವೇತ ಚೈಕಂ ಗುರುಮ್ ॥ 100 ॥
ಜ್ಞಾನಂ ವಿನಾ ಮುಕ್ತಿಪದಂ ಲಭ್ಯತೇ ಗುರುಭಕ್ತಿತಃ । ಗುರೋಸ್ಸಮಾನತೋ ನಾನ್ಯತ್ ಸಾಧನಂ ಗುರುಮಾರ್ಗಿಣಾಮ್ ॥ 101 ॥
ಯಸ್ಮಾತ್ಪರತರಂ ನಾಸ್ತಿ ನೇತಿ ನೇತೀತಿ ವೈ ಶ್ರುತಿಃ । ಮನಸಾ ವಚಸಾ ಚೈವ ಸತ್ಯಮಾರಾಧಯೇದ್ಗುರುಮ್ ॥ 102 ॥
ಗುರೋಃ ಕೃಪಾಪ್ರಸಾದೇನ ಬ್ರಹ್ಮವಿಷ್ಣುಮಹೇಶ್ವರಾಃ । ಸಾಮರ್ಥ್ಯಮಭಜನ್ ಸರ್ವೇ ಸೃಷ್ಟಿಸ್ಥಿತ್ಯಂತಕರ್ಮಣಿ ॥ 103 ॥
ದೇವಕಿನ್ನರಗಂಧರ್ವಾಃ ಪಿತೃಯಕ್ಷಾಸ್ತು ತುಂಬುರಃ । ಮುನಯೋಽಪಿ ನ ಜಾನಂತಿ ಗುರುಶುಶ್ರೂಷಣೇ ವಿಧಿಮ್ ॥ 104 ॥
ತಾರ್ಕಿಕಾಶ್ಛಾಂದಸಾಶ್ಚೈವ ದೈವಜ್ಞಾಃ ಕರ್ಮಠಾಃ ಪ್ರಿಯೇ । ಲೌಕಿಕಾಸ್ತೇ ನ ಜಾನಂತಿ ಗುರುತತ್ತ್ವಂ ನಿರಾಕುಲಮ್ ॥ 105 ॥
ಮಹಾಹಂಕಾರಗರ್ವೇಣ ತತೋವಿದ್ಯಾಬಲೇನ ಚ । ಭ್ರಮಂತಿ ಚಾಸ್ಮಿನ್ ಸಂಸಾರೇ ಘಟೀಯಂತ್ರಂ ಯಥಾ ಪುನಃ ॥ 106 ॥
ಯಜ್ಞಿನೋಽಪಿ ನ ಮುಕ್ತಾಃ ಸ್ಯುಃ ನ ಮುಕ್ತಾ ಯೋಗಿನಸ್ತಥಾ । ತಾಪಸಾ ಅಪಿ ನೋ ಮುಕ್ತಾ ಗುರುತತ್ತ್ವಾತ್ಪರಾಙ್ಮುಖಾಃ ॥ 107 ॥
ನ ಮುಕ್ತಾಸ್ತು ಚ ಗಂಧರ್ವಾಃ ಪಿತೃಯಕ್ಷಾಸ್ತು ಚಾರಣಾಃ । ಋಷಯಃ ಸಿದ್ಧದೇವಾದ್ಯಾ ಗುರುಸೇವಾಪರಾಙ್ಮುಖಾಃ ॥ 108 ॥
ಇತಿ ಶ್ರೀಸ್ಕಂದಪುರಾಣೇ ಉತ್ತರಖಂಡೇ ಉಮಾಮಹೇಶ್ವರ ಸಂವಾದೇ ಶ್ರೀ ಗುರುಗೀತಾಯಾಂ ಪ್ರಥಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ ॥
श्री गुरुगीता प्रथमोध्यायः के बारे में
The first chapter of the Guru Gita is a dialogue in which Goddess Parvati asks Lord Shiva how a soul may attain Brahman, and Shiva teaches her the greatness of the guru. It contains the most famous verses in praise of the guru, including "Gurur Brahma Gurur Vishnur Gurur devo Maheshvarah, guruh sakshat Param Brahma, tasmai shri gurave namah", and "Akhanda mandalakaram", and explains the syllables "gu" (darkness) and "ru" (its remover).
स्रोत: Skanda Purana, Uttara Khanda, as its colophon states
कब पढ़ें: On Guru Purnima, on Thursdays, and in daily worship of the guru.
क्या आप जानते हैं?
- Its colophon places it in the Uttara Khanda of the Skanda Purana, in a dialogue between Uma and Maheshvara.
- It explains "guru" as one who removes the darkness ("gu") of ignorance ("ru" being the remover).
- Many ashrams recite it every morning, and it is central to Guru Purnima celebrations.
अक्सर पूछे जाने वाले प्रश्न
Who teaches the Guru Gita?
Lord Shiva, to Goddess Parvati.
What is the most famous verse?
"Gurur Brahma Gurur Vishnur Gurur devo Maheshvarah".
What does "guru" mean, according to the text?
The one who removes ("ru") the darkness ("gu") of ignorance.
उपासना और अध्ययन के लिए प्रस्तुत, भविष्यवाणी के रूप में नहीं। गैर-व्यावसायिक।
और भक्ति पाठ