ಗೌರೀ ದಶಕಂ
Devi · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ಲೀಲಾಲಬ್ಧಸ್ಥಾಪಿತಲುಪ್ತಾಖಿಲಲೋಕಾಂ ಲೋಕಾತೀತೈರ್ಯೋಗಿಭಿರಂತಶ್ಚಿರಮೃಗ್ಯಾಮ್ । ಬಾಲಾದಿತ್ಯಶ್ರೇಣಿಸಮಾನದ್ಯುತಿಪುಂಜಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 1 ॥
ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರಧ್ಯಾನಸಮಾಧಿಸ್ಥಿತಿಭಾಜಾಂ ನಿತ್ಯಂ ಚಿತ್ತೇ ನಿರ್ವೃತಿಕಾಷ್ಠಾಂ ಕಲಯಂತೀಮ್ । ಸತ್ಯಜ್ಞಾನಾನಂದಮಯೀಂ ತಾಂ ತನುರೂಪಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 2 ॥
ಚಂದ್ರಾಪೀಡಾನಂದಿತಮಂದಸ್ಮಿತವಕ್ತ್ರಾಂ ಚಂದ್ರಾಪೀಡಾಲಂಕೃತನೀಲಾಲಕಭಾರಾಮ್ । ಇಂದ್ರೋಪೇಂದ್ರಾದ್ಯರ್ಚಿತಪಾದಾಂಬುಜಯುಗ್ಮಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 3 ॥
ಆದಿಕ್ಷಾಂತಾಮಕ್ಷರಮೂರ್ತ್ಯಾ ವಿಲಸಂತೀಂ ಭೂತೇ ಭೂತೇ ಭೂತಕದಂಬಪ್ರಸವಿತ್ರೀಮ್ । ಶಬ್ದಬ್ರಹ್ಮಾನಂದಮಯೀಂ ತಾಂ ತಟಿದಾಭಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 4 ॥
ಮೂಲಾಧಾರಾದುತ್ಥಿತವೀಥ್ಯಾ ವಿಧಿರಂಧ್ರಂ ಸೌರಂ ಚಾಂದ್ರಂ ವ್ಯಾಪ್ಯ ವಿಹಾರಜ್ವಲಿತಾಂಗೀಮ್ । ಯೇಯಂ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾತ್ಸೂಕ್ಷ್ಮತನುಸ್ತಾಂ ಸುಖರೂಪಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 5 ॥
ನಿತ್ಯಃ ಶುದ್ಧೋ ನಿಷ್ಕಲ ಏಕೋ ಜಗದೀಶಃ ಸಾಕ್ಷೀ ಯಸ್ಯಾಃ ಸರ್ಗವಿಧೌ ಸಂಹರಣೇ ಚ । ವಿಶ್ವತ್ರಾಣಕ್ರೀಡನಲೋಲಾಂ ಶಿವಪತ್ನೀಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 6 ॥
ಯಸ್ಯಾಃ ಕುಕ್ಷೌ ಲೀನಮಖಂಡಂ ಜಗದಂಡಂ ಭೂಯೋ ಭೂಯಃ ಪ್ರಾದುರಭೂದುತ್ಥಿತಮೇವ । ಪತ್ಯಾ ಸಾರ್ಧಂ ತಾಂ ರಜತಾದ್ರೌ ವಿಹರಂತೀಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 7 ॥
ಯಸ್ಯಾಮೋತಂ ಪ್ರೋತಮಶೇಷಂ ಮಣಿಮಾಲಾ- -ಸೂತ್ರೇ ಯದ್ವತ್ಕಾಪಿ ಚರಂ ಚಾಪ್ಯಚರಂ ಚ । ತಾಮಧ್ಯಾತ್ಮಜ್ಞಾನಪದವ್ಯಾ ಗಮನೀಯಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 8 ॥
ನಾನಾಕಾರೈಃ ಶಕ್ತಿಕದಂಬೈರ್ಭುವನಾನಿ ವ್ಯಾಪ್ಯ ಸ್ವೈರಂ ಕ್ರೀಡತಿ ಯೇಯಂ ಸ್ವಯಮೇಕಾ । ಕಲ್ಯಾಣೀಂ ತಾಂ ಕಲ್ಪಲತಾಮಾನತಿಭಾಜಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 9 ॥
ಆಶಾಪಾಶಕ್ಲೇಶವಿನಾಶಂ ವಿದಧಾನಾಂ ಪಾದಾಂಭೋಜಧ್ಯಾನಪರಾಣಾಂ ಪುರುಷಾಣಾಮ್ । ಈಶಾಮೀಶಾರ್ಧಾಂಗಹರಾಂ ತಾಮಭಿರಾಮಾಂ ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ ॥ 10 ॥
ಪ್ರಾತಃಕಾಲೇ ಭಾವವಿಶುದ್ಧಃ ಪ್ರಣಿಧಾನಾ- -ದ್ಭಕ್ತ್ಯಾ ನಿತ್ಯಂ ಜಲ್ಪತಿ ಗೌರೀದಶಕಂ ಯಃ । ವಾಚಾಂ ಸಿದ್ಧಿಂ ಸಂಪದಮಗ್ರ್ಯಾಂ ಶಿವಭಕ್ತಿಂ ತಸ್ಯಾವಶ್ಯಂ ಪರ್ವತಪುತ್ರೀ ವಿದಧಾತಿ ॥ 11 ॥
ಇತಿ ಶ್ರೀಮತ್ಪರಮಹಂಸಪರಿವ್ರಾಜಕಾಚಾರ್ಯಸ್ಯ ಶ್ರೀಗೋವಿಂದಭಗವತ್ಪೂಜ್ಯಪಾದಶಿಷ್ಯಸ್ಯ ಶ್ರೀಮಚ್ಛಂಕರಭಗವತಃ ಕೃತೌ ಗೌರೀ ದಶಕಮ್ ।
ಗೌರೀ ದಶಕಂ ಬಗ್ಗೆ
ಗೌರೀ ದಶಕವು ಶಿವನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಗೌರಿ (ಪಾರ್ವತಿ)ಯ ಹತ್ತು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸ್ತೋತ್ರ. ಲೋಕಗಳನ್ನು ಲೀಲೆಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಪಾಲಿಸಿ, ಲಯಗೊಳಿಸುವವಳು, ಯೋಗಿಗಳು ಒಳಗೆ ಹುಡುಕುವವಳು, ಉದಯಿಸುವ ಸೂರ್ಯರ ಸಾಲಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವವಳು ಎಂದು ಇದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕ "ಗೌರೀಮಂಬಾಮಂಬುರುಹಾಕ್ಷೀಮಹಮೀಡೇ" ಎಂದು ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ರಚನೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ನವರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ಶುಕ್ರವಾರಗಳಂದು ಮತ್ತು ಗೌರಿ ಹಬ್ಬ (ಸ್ವರ್ಣಗೌರೀ ವ್ರತ) ಮುಂತಾದ ಗೌರಿ ಪೂಜೆಗಳಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- "ದಶಕ" ಎಂದರೆ ಹತ್ತು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಗುಚ್ಛ.
- ಪಲ್ಲವಿಯ ಅರ್ಥ: "ಕಮಲದಂತಹ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ ತಾಯಿ ಗೌರಿಯನ್ನು ನಾನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತೇನೆ."
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಗೌರಿ ಯಾರು?
"ಗೌರಿ" ಎಂದರೆ ಬೆಳ್ಳಗಿರುವವಳು: ಶಿವನ ಪತ್ನಿ ಪಾರ್ವತಿಯ ಹೆಸರು.
ಗೌರೀ ದಶಕವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ರಚನೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಇದನ್ನು ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ?
ನವರಾತ್ರಿ, ಶುಕ್ರವಾರ ಮತ್ತು ಗೌರಿ ಹಬ್ಬದಂತಹ ಗೌರಿ ಪೂಜೆಗಳಂದು.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು