ಹಿರಣ್ಯ ಗರ್ಭ ಸೂಕ್ತಂ
Vedic · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
(ऋ.10.121)
हि॒र॒ण्य॒ग॒र्भः सम॑वर्त॒ताग्रे॑ भू॒तस्य॑ जा॒तः पति॒रेक॑ आसीत् । स दा॑धार पृथि॒वीं द्यामु॒तेमां कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 1
य आ॑त्म॒दा ब॑ल॒दा यस्य॒ विश्व॑ उ॒पास॑ते प्र॒शिषं॒-यँस्य॑ दे॒वाः । यस्य॑ छा॒यामृतं॒-यँस्य॑ मृ॒त्युः कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 2
यः प्रा॑ण॒तो नि॑मिष॒तो म॑हि॒त्वैक॒ इद्राजा॒ जग॑तो ब॒भूव॑ । य ईशे॑ अ॒स्य द्वि॒पद॒श्चतु॑ष्पदः॒ कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 3
यस्ये॒मे हि॒मवं॑तो महि॒त्वा यस्य॑ समु॒द्रं र॒सया॑ स॒हाहुः । यस्ये॒माः प्र॒दिशो॒ यस्य॑ बा॒हू कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 4
येन॒ द्यौरु॒ग्रा पृ॑थि॒वी च॑ दृ॒ल्हा येन॒ स्वः॑ स्तभि॒तं-येँन॒ नाकः॑ । यो अं॒तरि॑क्षे॒ रज॑सो वि॒मानः॒ कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 5
यं क्रंद॑सी॒ अव॑सा तस्तभा॒ने अ॒भ्यैक्षे॑तां॒ मन॑सा॒ रेज॑माने । यत्राधि॒ सूर॒ उदि॑तो वि॒भाति॒ कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 6
आपो॑ ह॒ यद्बृ॑ह॒तीर्विश्व॒माय॒न् गर्भं॒ दधा॑ना ज॒नयं॑तीर॒ग्निम् । ततो॑ दे॒वानां॒ सम॑वर्त॒तासु॒रेकः॒ कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 7
यश्चि॒दापो॑ महि॒ना प॒र्यप॑श्य॒द्दक्षं॒ दधा॑ना ज॒नयं॑तीर्य॒ज्ञम् । यो दे॒वेष्विधि॑ दे॒व एक॒ आसी॒त्कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 8
मा नो॑ हिंसीज्जनि॒ता यः पृ॑थि॒व्या यो वा॒ दिवं॑ स॒त्यध॑र्मा ज॒जान॑ । यश्चा॒पश्चं॒द्रा बृ॑ह॒तीर्ज॒जान॒ कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ 9
प्रजा॑पते॒ न त्वदे॒तान्य॒न्यो विश्वा॑ जा॒तानि॒ परि॒ ता ब॑भूव । यत्का॑मास्ते जुहु॒मस्तन्नो॑ अस्तु व॒यं स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥ 10
ಹಿರಣ್ಯ ಗರ್ಭ ಸೂಕ್ತಂ ಬಗ್ಗೆ
ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭಸೂಕ್ತ ಸೃಷ್ಟಿ ಹುಟ್ಟಿದ "ಸುವರ್ಣಗರ್ಭ" ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭನಿಗೆ ಋಗ್ವೇದದ (೧೦.೧೨೧) ಸೂಕ್ತ. ಆರಂಭ: ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭ ಉದಯಿಸಿದ; ಹುಟ್ಟಿದ ಕೂಡಲೇ ಇರುವ ಎಲ್ಲದರ ಏಕೈಕ ಒಡೆಯನಾದ; ಭೂಮಿ ಆಕಾಶಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ. ಹತ್ತು ಮಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು "ಕಸ್ಮೈ ದೇವಾಯ ಹವಿಷಾ ವಿಧೇಮ", ಯಾವ ದೇವನಿಗೆ ನಮ್ಮ ಹವಿಸ್ಸು ಅರ್ಪಿಸೋಣ ಎಂದು ಮುಗಿಯುತ್ತವೆ. ಕೊನೆಯ ಮಂತ್ರ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ: ಪ್ರಜಾಪತಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಬೇರಾರೂ ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನೆಲ್ಲ ಆವರಿಸಿಲ್ಲ.
ಮೂಲ: ಋಗ್ವೇದ ೧೦.೧೨೧
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ವೇದಪಠಣ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, ಹೋಮದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿ ಕುರಿತ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಇದರ "ಕಸ್ಮೈ ದೇವಾಯ" (ಯಾವ ದೇವನಿಗೆ?) ಪಲ್ಲವಿಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಪ್ರಜಾಪತಿಗೆ "ಕ" ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂತು.
- ನಾಸದೀಯ ಮತ್ತು ಪುರುಷಸೂಕ್ತಗಳೊಡನೆ ಇದು ಋಗ್ವೇದದ ಮಹಾ ಸೃಷ್ಟಿಸೂಕ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
"ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭ" ಎಂದರೇನು?
ಸೃಷ್ಟಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಮೂಲ, "ಸುವರ್ಣಗರ್ಭ".
ಪಲ್ಲವಿ ಯಾವುದು?
"ಕಸ್ಮೈ ದೇವಾಯ ಹವಿಷಾ ವಿಧೇಮ": ಯಾವ ದೇವನಿಗೆ ಹವಿಸ್ಸು ಅರ್ಪಿಸೋಣ?
ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಹೇಗೆ?
ಕೊನೆಯ ಮಂತ್ರ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಒಡೆಯ ಪ್ರಜಾಪತಿಯನ್ನು ಹೆಸರಿಸುತ್ತದೆ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.