ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ತೃತೀಯ ಮುಂಡಕ, ದ್ವಿತೀಯ ಕಾಂಡಃ
Vedic · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
॥ തൃതീയമുംഡകേ ദ്വിതീയഃ ഖംഡഃ ॥
സ വേദൈതത് പരമം ബ്രഹ്മ ധാമ യത്ര വിശ്വം നിഹിതം ഭാതി ശുഭ്രമ് । ഉപാസതേ പുരുഷം-യേഁ ഹ്യകാമാസ്തേ ശുക്രമേതദതിവര്തംതി ധീരാഃ ॥ 1॥
കാമാന് യഃ കാമയതേ മന്യമാനഃ സ കാമഭിര്ജായതേ തത്ര തത്ര । പര്യാപ്തകാമസ്യ കൃതാത്മനസ്തു ഇഹൈവ സർവേ പ്രവിലീയംതി കാമാഃ ॥ 2॥
നായമാത്മാ പ്രവചനേന ലഭ്യോ ന മേധയാ ന ബഹുനാ ശ്രുതേന । യമേവൈഷ വൃണുതേ തേന ലഭ്യ- സ്തസ്യൈഷ ആത്മാ വിവൃണുതേ തനൂം സ്വാമ് ॥ 3॥
നായമാത്മാ ബലഹീനേന ലഭ്യോ ന ച പ്രമാദാത് തപസോ വാപ്യലിംഗാത് । ഏതൈരുപായൈര്യതതേ യസ്തു വിദ്വാം- സ്തസ്യൈഷ ആത്മാ വിശതേ ബ്രഹ്മധാമ ॥ 4॥
സംപ്രാപ്യൈനമൃഷയോ ജ്ഞാനതൃപ്താഃ കൃതാത്മാനോ വീതരാഗാഃ പ്രശാംതാഃ തേ സർവഗം സർവതഃ പ്രാപ്യ ധീരാ യുക്താത്മാനഃ സർവമേവാവിശംതി ॥ 5॥
വേദാംതവിജ്ഞാനസുനിശ്ചിതാര്ഥാഃ സംന്യാസയോഗാദ് യതയഃ ശുദ്ധസത്ത്വാഃ । തേ ബ്രഹ്മലോകേഷു പരാംതകാലേ പരാമൃതാഃ പരിമുച്യംതി സർവേ ॥ 6॥
ഗതാഃ കലാഃ പംചദശ പ്രതിഷ്ഠാ ദേവാശ്ച സർവേ പ്രതിദേവതാസു । കര്മാണി വിജ്ഞാനമയശ്ച ആത്മാ പരേഽവ്യയേ സർവേ ഏകീഭവംതി ॥ 7॥
യഥാ നദ്യഃ സ്യംദമാനാഃ സമുദ്രേഽ സ്തം ഗച്ഛംതി നാമരൂപേ വിഹായ । തഥാ വിദ്വാന് നാമരൂപാദ്വിമുക്തഃ പരാത്പരം പുരുഷമുപൈതി ദിവ്യമ് ॥ 8॥
സ യോ ഹ വൈ തത് പരമം ബ്രഹ്മ വേദ ബ്രഹ്മൈവ ഭവതി നാസ്യാബ്രഹ്മവിത്കുലേ ഭവതി । തരതി ശോകം തരതി പാപ്മാനം ഗുഹാഗ്രംഥിഭ്യോ വിമുക്തോഽമൃതോ ഭവതി ॥ 9॥
തദേതദൃചാഽഭ്യുക്തമ് । ക്രിയാവംതഃ ശ്രോത്രിയാ ബ്രഹ്മനിഷ്ഠാഃ സ്വയം ജുഹ്വത ഏകര്ഷിം ശ്രദ്ധയംതഃ । തേഷാമേവൈതാം ബ്രഹ്മവിദ്യാം-വഁദേത ശിരോവ്രതം-വിഁധിവദ് യൈസ്തു ചീര്ണമ് ॥ 10॥
തദേതത് സത്യമൃഷിരംഗിരാഃ പുരോവാച നൈതദചീര്ണവ്രതോഽധീതേ । നമഃ പരമൃഷിഭ്യോ നമഃ പരമൃഷിഭ്യഃ ॥ 11॥
॥ ഇതി മുംഡകോപനിഷദി തൃതീയമുംഡകേ ദ്വിതീയഃ ഖംഡഃ ॥
॥ ഇത്യഥർവവേദീയ മുംഡകോപനിഷത്സമാപ്താ ॥
ഓം ഭ॒ദ്രം കര്ണേ॑ഭിഃ ശൃണു॒യാമ॑ ദേവാഃ । ഭ॒ദ്രം പ॑ശ്യേമാ॒ക്ഷഭി॒-ര്യജ॑ത്രാഃ । സ്ഥി॒രൈരംഗൈ᳚സ്തുഷ്ടു॒വാഗ്മ് സ॑സ്ത॒നൂഭിഃ॑ । വ്യശേ॑മ ദേ॒വഹി॑തം॒-യഁദായുഃ॑ । സ്വ॒സ്തി ന॒ ഇംദ്രോ॑ വൃ॒ദ്ധശ്ര॑വാഃ । സ്വ॒സ്തി നഃ॑ പൂ॒ഷാ വി॒ശ്വവേ॑ദാഃ । സ്വ॒സ്തി ന॒സ്താര്ക്ഷ്യോ॒ അരി॑ഷ്ടനേമിഃ । സ്വ॒സ്തി നോ॒ ബൃഹ॒സ്പതി॑-ര്ദധാതു ॥ ഓം ശാംതിഃ॒ ശാംതിഃ॒ ശാംതിഃ॑ ॥
॥ ഓം ശാംതിഃ ശാംതിഃ ശാംതിഃ ॥
ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ತೃತೀಯ ಮುಂಡಕ, ದ್ವಿತೀಯ ಕಾಂಡಃ ಬಗ್ಗೆ
ಇದು ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಕೊನೆಯ ಭಾಗ (ಮೂರನೇ ಮುಂಡಕ, ಎರಡನೇ ಖಂಡ). ನಿಷ್ಕಾಮವಾಗಿ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುವ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಮೀರುತ್ತಾರೆ; ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಮತ್ತೆ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ಕಾಮನೆಗಳು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡವನಿಗೆ ಅವೆಲ್ಲ ಲಯವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಕಲಿಸುತ್ತದೆ. "ಈ ಆತ್ಮ ಪ್ರವಚನದಿಂದಲ್ಲ, ಮೇಧೆಯಿಂದಲ್ಲ, ಬಹುಶ್ರುತದಿಂದಲ್ಲ ದೊರಕುತ್ತದೆ; ಯಾರನ್ನು ಅದು ಆರಿಸುತ್ತದೋ ಅವನಿಗೆ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪ ತೋರುತ್ತದೆ"; ಸಮುದ್ರ ಸೇರುವ ನದಿಗಳು ನಾಮರೂಪ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಜ್ಞಾನಿ ನಾಮರೂಪಮುಕ್ತನಾಗಿ ದಿವ್ಯಪುರುಷನನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಆಗುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ: ಅಥರ್ವವೇದ, ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ ೩.೨
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಉಪನಿಷದಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ವೇದಪಠಣದಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ೯ನೇ ಮಂತ್ರ "ಬ್ರಹ್ಮ ವೇದ ಬ್ರಹ್ಮೈವ ಭವತಿ", "ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಆಗುತ್ತಾನೆ", ವೇದಾಂತದ ಮಹಾವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
- ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾಗುವ ನದಿಗಳ ಚಿತ್ರ ಮುಕ್ತಿಯ ಅತಿ ಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಈ ಭಾಗದಂತೆ ಆತ್ಮ ಹೇಗೆ ದೊರಕುತ್ತದೆ?
ಪ್ರವಚನದಿಂದಲ್ಲ; ಯಾರನ್ನು ಆರಿಸುತ್ತದೋ ಅವನಿಗೆ ತೋರುತ್ತದೆ.
ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವ ಚಿತ್ರ ತೋರುತ್ತದೆ?
ನಾಮರೂಪ ಕಳೆದು ಸಮುದ್ರ ಸೇರುವ ನದಿಗಳು.
ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ ಏನಾಗುತ್ತಾನೆ?
ಬ್ರಹ್ಮನೇ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.