മൂക പംച ശതി 4 - കടാക്ഷ ശതകമ്
Sri Mooka Pancha Shati · പരമ്പരാഗത ഭക്തിഗ്രന്ഥം
മോഹാംധകാരനിവഹം വിനിഹംതുമീഡേ മൂകാത്മനാമപി മഹാകവിതാവദാന്യാന് । ശ്രീകാംചിദേശശിശിരീകൃതിജാഗരൂകാന് ഏകാമ്രനാഥതരുണീകരുണാവലോകാന് ॥1॥
മാതര്ജയംതി മമതാഗ്രഹമോക്ഷണാനി മാഹേംദ്രനീലരുചിശിക്ഷണദക്ഷിണാനി । കാമാക്ഷി കല്പിതജഗത്ത്രയരക്ഷണാനി ത്വദ്വീക്ഷണാനി വരദാനവിചക്ഷണാനി ॥2॥
ആനംഗതംത്രവിധിദര്ശിതകൌശലാനാമ് ആനംദമംദപരിഘൂര്ണിതമംഥരാണാമ് । താരല്യമംബ തവ താഡിതകര്ണസീമ്നാം കാമാക്ഷി ഖേലതി കടാക്ഷനിരീക്ഷണാനാമ് ॥3॥
കല്ലോലിതേന കരുണാരസവേല്ലിതേന കല്മാഷിതേന കമനീയമൃദുസ്മിതേന । മാമംചിതേന തവ കിംചന കുംചിതേന കാമാക്ഷി തേന ശിശിരീകുരു വീക്ഷിതേന ॥4॥
സാഹായ്യകം ഗതവതീ മുഹുരര്ജനസ്യ മംദസ്മിതസ്യ പരിതോഷിതഭീമചേതാഃ । കാമാക്ഷി പാംഡവചമൂരിവ താവകീനാ കര്ണാംതികം ചലതി ഹംത കടാക്ഷലക്ഷ്മീഃ ॥5॥
അസ്തം ക്ഷണാന്നയതു മേ പരിതാപസൂര്യമ് ആനംദചംദ്രമസമാനയതാം പ്രകാശമ് । കാലാംധകാരസുഷുമാം കലയംദിഗംതേ കാമാക്ഷി കോമലകടാക്ഷനിശാഗമസ്തേ ॥6॥
താടാംകമൌക്തികരുചാംകുരദംതകാംതിഃ കാരുണ്യഹസ്തിപശിഖാമണിനാധിരൂഢഃ । ഉന്മൂലയത്വശുഭപാദപമസ്മദീയം കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷമതംഗജേതംദ്രഃ ॥7॥
ഛായാഭരണേ ജഗതാം പരിതാപഹാരീ താടംകരത്നമണിതല്ലജപല്ലവശ്രീഃ । കാരുണ്യനാമ വികിരന്മകരംദജാലം കാമാക്ഷി രാജതി കടാക്ഷസുരദ്രുമസ്തേ ॥8॥
സൂര്യാശ്രയപ്രണയിനീ മണികുംഡലാംശു- ലൌഹിത്യകോകനദകാനനമാനനീയാ । യാംതീ തവ സ്മരഹരാനനകാംതിസിംധും കാമാക്ഷി രാജതി കടാക്ഷകലിംദകന്യാ ॥9॥
പ്രാപ്നോതി യം സുകൃതിനം തവ പക്ഷപാതാത് കാമാക്ഷി വീക്ഷണവിലാസകലാപുരംധ്രീ । സദ്യസ്തമേവ കില മുക്തിവധൂർവൃണീതേ തസ്മാന്നിതാംതമനയോരിദമൈകമത്യമ് ॥10॥
യാംതീ സദൈവ മരുതാമനുകൂലഭാവം ഭ്രൂവല്ലിശക്രധനുരുല്ലസിതാ രസാര്ദ്രാ । കാമാക്ഷി കൌതുകതരംഗിതനീലകംഠാ കാദംബിനീവ തവ ഭാതി കടാക്ഷമാലാ ॥11॥
ഗംഗാംഭസി സ്മിതമയേ തപനാത്മജേവ ഗംഗാധരോരസി നവോത്പലമാലികേവ । വക്ത്രപ്രഭാസരസി ശൈവലമംഡലീവ കാമാക്ഷി രാജതി കടാക്ഷരുചിച്ഛടാ തേ ॥12॥
സംസ്കാരതഃ കിമപി കംദലിതാന് രസജ്ഞ- കേദാരസീമ്നി സുധിയാമുപഭോഗയോഗ്യാന് । കല്യാണസൂക്തിലഹരീകലമാംകുരാന്നഃ കാമാക്ഷി പക്ഷ്മലയതു ത്വദപാംഗമേഘഃ ॥13॥
ചാംചല്യമേവ നിയതം കലയന്പ്രകൃത്യാ മാലിന്യഭൂഃ ശ്രതിപഥാക്രമജാഗരൂകഃ । കൈവല്യമേവ കിമു കല്പയതേ നതാനാം കാമാക്ഷി ചിത്രമപി തേ കരുണാകടാക്ഷഃ ॥14॥
സംജീവനേ ജനനി ചൂതശിലീമുഖസ്യ സംമോഹനേ ശശികിശോരകശേഖരസ്യ । സംസ്തംഭനേ ച മമതാഗ്രഹചേഷ്ടിതസ്യ കാമാക്ഷി വീക്ഷണകലാ പരമൌഷധം തേ ॥15॥
നീലോഽപി രാഗമധികം ജനയന്പുരാരേഃ ലോലോഽപി ഭക്തിമധികാം ദൃഢയന്നരാണാമ് । വക്രോഽപി ദേവി നമതാം സമതാം വിതന്വന് കാമാക്ഷി നൃത്യതു മയി ത്വദപാംഗപാതഃ ॥16॥
കാമദ്രുഹോ ഹൃദയയംത്രണജാഗരൂകാ കാമാക്ഷി ചംചലദൃഗംചലമേഖലാ തേ । ആശ്ചര്യമംബ ഭജതാം ഝടിതി സ്വകീയ- സംപര്ക ഏവ വിധുനോതി സമസ്തബംധാന് ॥17॥
കുംഠീകരോതു വിപദം മമ കുംചിതഭ്രൂ- ചാപാംചിതഃ ശ്രിതവിദേഹഭവാനുരാഗഃ । രക്ഷോപകാരമനിശം ജനയംജഗത്യാം കാമാക്ഷി രാമ ഇവ തേ കരുണാകടാക്ഷഃ ॥18॥
ശ്രീകാമകോടി ശിവലോചനശോഷിതസ്യ ശൃംഗാരബീജവിഭവസ്യ പുനഃപ്രരോഹേ । പ്രേമാംഭസാര്ദ്രമചിരാത്പ്രചുരേണ ശംകേ കേദാരമംബ തവ കേവലദൃഷ്ടിപാതമ് ॥19॥
മാഹാത്മ്യശേവധിരസൌ തവ ദുർവിലംഘ്യ- സംസാരവിംധ്യഗിരികുംഠനകേലിചുംചുഃ । ധൈര്യാംബുധിം പശുപതേശ്ചുലകീകരോതി കാമാക്ഷി വീക്ഷണവിജൃംഭണകുംഭജന്മാ ॥20॥
പീയൂഷവര്ഷവശിശിരാ സ്ഫുടദുത്പലശ്രീ- മൈത്രീ നിസര്ഗമധുരാ കൃതതാരകാപ്തിഃ । കാമാക്ഷി സംശ്രിതവതീ വപുരഷ്ടമൂര്തേഃ ജ്യോത്സ്നായതേ ഭഗവതി ത്വദപാംഗമാലാ ॥21॥
അംബ സ്മരപ്രതിഭടസ്യ വപുര്മനോജ്ഞമ് അംഭോജകാനനമിവാംചിതകംടകാഭമ് । ഭൃംഗീവ ചുംബതി സദൈവ സപക്ഷപാതാ കാമാക്ഷി കോമലരുചിസ്ത്വദപാംഗമാലാ ॥22॥
കേശപ്രഭാപടലനീലവിതാനജാലേ കാമാക്ഷി കുംഡലമണിച്ഛവിദീപശോഭേ । ശംകേ കടാക്ഷരുചിരംഗതലേ കൃപാഖ്യാ ശൈലൂഷികാ നടതി ശംകരവല്ലഭേ തേ ॥23॥
അത്യംതശീതലമതംദ്രയതു ക്ഷണാര്ധമ് അസ്തോകവിഭ്രമമനംഗവിലാസകംദമ് । അല്പസ്മിതാദൃതമപാരകൃപാപ്രവാഹമ് അക്ഷിപ്രരോഹമചിരാന്മയി കാമകോടി ॥24॥
മംദാക്ഷരാഗതരലീകൃതിപാരതംത്ര്യാത് കാമാക്ഷി മംഥരതരാം ത്വദപാംഗഡോലാമ് । ആരുഹ്യ മംദമതികൌതുകശാലി ചക്ഷുഃ ആനംദമേതി മുഹുരര്ധശശാംകമൌലേഃ ॥25॥
ത്രൈയംബകം ത്രിപുരസുംദരി ഹര്മ്യഭൂമി- രംഗം വിഹാരസരസീ കരുണാപ്രവാഹഃ । ദാസാശ്ച വാസവമുഖാഃ പരിപാലനീയം കാമാക്ഷി വിശ്വമപി വീക്ഷണഭൂഭൃതസ്തേ ॥26॥
വാഗീശ്വരീ സഹചരീ നിയമേന ലക്ഷ്മീഃ ഭ്രൂവല്ലരീവശകരീ ഭുവനാനി ഗേഹമ് । രൂപം ത്രിലോകനയനാമൃതമംബ തേഷാം കാമാക്ഷി യേഷു തവ വീക്ഷണപാരതംത്രീ ॥27॥
മാഹേശ്വരം ഝടിതി മാനസമീനമംബ കാമാക്ഷി ധൈര്യജലധൌ നിതരാം നിമഗ്നമ് । ജാലേന ശൃംഖലയതി ത്വദപാംഗനാമ്നാ വിസ്താരിതേന വിഷമായുധദാശകോഽസൌ ॥28॥
ഉന്മഥ്യ ബോധകമലാകാരമംബ ജാഡ്യ- സ്തംബേരമം മമ മനോവിപിനേ ഭ്രമംതമ് । കുംഠീകുരുഷ്വ തരസാ കുടിലാഗ്രസീമ്നാ കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷമഹാംകുശേന ॥29॥
ഉദ്വേല്ലിതസ്തബകിതൈര്ലലിതൈർവിലാസൈഃ ഉത്ഥായ ദേവി തവ ഗാഢകടാക്ഷകുംജാത് । ദൂരം പലായയതു മോഹമൃഗീകുലം മേ കാമാക്ഷി സ്തവരമനുഗ്രഹകേസരീംദ്രഃ ॥30॥
സ്നേഹാദൃതാം വിദലിതോത്പലകംതിചോരാം ജേതാരമേവ ജഗദീശ്വരി ജേതുകാമഃ । മാനോദ്ധതോ മകരകേതുരസൌ ധുനീതേ കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷകൃപാണവല്ലീമ് ॥31॥
ശ്രൌതീം വ്രജന്നപി സദാ സരണിം മുനീനാം കാമാക്ഷി സംതതമപി സ്മൃതിമാര്ഗഗാമീ । കൌടില്യമംബ കഥമസ്ഥിരതാം ച ധത്തേ ചൌര്യം ച പംകജരുചാം ത്വദപാംഗപാതഃ ॥32॥
നിത്യം ശ്രേതുഃ പരിചിതൌ യതമാനമേവ നീലോത്പലം നിജസമീപനിവാസലോലമ് । പ്രീത്യൈവ പാഠയതി വീക്ഷണദേശികേംദ്രഃ കാമാക്ഷീ കിംതു തവ കാലിമസംപ്രദായമ് ॥33॥
ഭ്രാംത്വാ മുഹുഃ സ്തബകിതസ്മിതഫേനരാശൌ കാമാക്ഷി വക്ത്രരുചിസംചയവാരിരാശൌ । ആനംദതി ത്രിപുരമര്ദനനേത്രലക്ഷ്മീഃ ആലംബ്യ ദേവി തവ മംദമപാംഗസേതുമ് ॥34॥
ശ്യാമാ തവ ത്രിപുരസുംദരി ലോചനശ്രീഃ കാമാക്ഷി കംദലിതമേദുരതാരകാംതിഃ । ജ്യോത്സ്നാവതീ സ്മിതരുചാപി കഥം തനോതി സ്പര്ധാമഹോ കുവലയൈശ്ച തഥാ ചകോരൈഃ ॥35॥
കാലാംജനം ച തവ ദേവി നിരീക്ഷണം ച കാമാക്ഷി സാമ്യസരണിം സമുപൈതി കാംത്യാ । നിശ്ശേഷനേത്രസുലഭം ജഗതീഷു പൂർവ- മന്യത്ത്രിനേത്രസുലഭം തുഹിനാദ്രികന്യേ ॥36॥
ധൂമാംകുരോ മകരകേതനപാവകസ്യ കാമാക്ഷി നേത്രരുചിനീലിമചാതുരീ തേ । അത്യംതമദ്ഭുതമിദം നയനത്രയസ്യ ഹര്ഷോദയം ജനയതേ ഹരുണാംകമൌലേഃ ॥37॥
ആരഭ്ഭലേശസമയേ തവ വീക്ഷണസ്സ കാമാക്ഷി മൂകമപി വീക്ഷണമാത്രനമ്രമ് । സർവജ്ഞതാ സകലലോകസമക്ഷമേവ കീര്തിസ്വയംവരണമാല്യവതീ വൃണീതേ ॥38॥
കാലാംബുവാഹ ഉവ തേ പരിതാപഹാരീ കാമാക്ഷി പുഷ്കരമധഃകുരുതേ കടാഖ്ക്ഷ്ഷഃ । പൂർവഃ പരം ക്ഷണരുചാ സമുപൈതി മൈത്രീ- മന്യസ്തു സ.തതരുചിം പ്രകടീകരോതി ॥39॥
സൂക്ഷ്മേഽപി ദുര്ഗമതരേഽപി ഗുരുപ്രസാദ- സാഹായ്യകേന വിചരന്നപവര്ഗമാര്ഗേ । സംസാരപംകനിചയേ ന പതത്യമൂം തേ കാമാക്ഷി ഗാഢമവലംബ്യ കടാക്ഷയഷ്ടിമ് ॥40॥
കാമാക്ഷി സംതതമസൌ ഹരിനീലരത്ന- സ്തംഭേ കടാക്ഷരുചിപുംജമയേ ഭവത്യാഃ । ബദ്ധോഽപി ഭക്തിനിഗലൈര്മമ ചിത്തഹസ്തീ സ്തംഭം ച ബംധമപി മുംചതി ഹംത ചിത്രമ് ॥41॥
കാമാക്ഷി കാഷ്ണര്യമപി സംതതമംജനം ച ബിഭ്രന്നിസര്ഗതരലോഽപി ഭവത്കടാക്ഷഃ । വൈമല്യമന്വഹമനംജനതാ ച ഭൂയഃ സ്ഥൈര്യം ച ഭക്തഹൃദയായ കഥം ദദാതി ॥42॥
മംദസ്മിതസ്തബകിതം മണികുംഡലാംശു- സ്തോമപ്രവാലരുചിരം ശിശിരീകൃതാശമ് । കാമാക്ഷി രാജതി കടാക്ഷരുചേഃ കദംബമ് ഉദ്യാനമംബ കരുണാഹരിണേക്ഷണായാഃ ॥43॥
കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷമഹേംദ്രനീല- സിംഹാസനം ശ്രിതവതോ മകരധ്വജസ്യ । സാമ്രാജ്യമംഗലവിധൌ മുണികുംഡലശ്രീഃ നീരാജനോത്സവതരംഗിതദീപമാലാ ॥44॥
മാതഃ ക്ഷണം സ്നപയ മാം തവ വീക്ഷിതേന മംദാക്ഷിതേന സുജനൈരപരോക്ഷിതേന । കാമാക്ഷി കര്മതിമിരോത്കരഭാസ്കരേണ ശ്രേയസ്കരേണ മധുപദ്യുതിതസ്കരേണ ॥45॥
പ്രേമാപഗാപയസി മജ്ജനമാരചയ്യ യുക്തഃ സ്മിതാംശുകൃതഭസ്മവിലേപനേന । കാമാക്ഷി കുംഡലമണിദ്യുതിഭിര്ജടാലഃ ശ്രീകംഠമേവ ഭജതേ തവ ദൃഷ്ടിപാതഃ ॥46॥
കൈവല്യദായ കരുണാരസകിംകരായ കാമാക്ഷി കംദലിതവിഭ്രമശംകരായ । ആലോകനായ തവ ഭക്തശിവംകരായ മാതര്നമോഽസ്തു പരതംത്രിതശംകരായ ॥47॥
സാമ്രാജ്യമംഗലവിധൌ മകരധ്വജസ്യ ലോലാലകാലികൃതതോരണമാല്യശോഭേ । കാമേശ്വരി പ്രചലദുത്പലവൈജയംതീ- ചാതുര്യമേതി തവ ചംചലദൃഷ്ടിപാതഃ ॥48॥
മാര്ഗേണ മംജുകചകാംതിതമോവൃതേന മംദായമാനഗമനാ മദനാതുരാസൌ । കാമാക്ഷി ദൃഷ്ടിരയതേ തവ ശംകരായ സംകേതഭൂമിമചിരാദഭിസാരികേവ ॥49॥
വ്രീഡനുവൃത്തിരമണീകൃതസാഹചര്യാ ശൈവാലിതാം ഗലരുചാ ശശിശേഖരസ്യ । കാമാക്ഷി കാംതിസരസീം ത്വദപാംഗലക്ഷ്മീഃ മംദം സമാശ്രയതി മജ്ജനഖേലനായ ॥50॥
കാഷായമംശുകമിവ പ്രകടം ദധാനോ മാണിക്യകുംഡലരുചിം മമതാവിരോധീ । ശ്രുത്യംതസീമനി രതഃ സുതരാം ചകാസ്തി കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷയതീശ്വരോഽസൌ ॥51॥
പാഷാണ ഏവ ഹരിനീലമണിര്ദിനേഷു പ്രമ്ലനതാം കുവലയം പ്രകടീകരോതി । നൌമിത്തികോ ജലദമേചകിമാ തതസ്തേ കാമാക്ഷി ശൂന്യമുപമനമപാംഗലക്ഷ്മ്യാഃ ॥52॥
ശൃംഗാരവിഭ്രമവതീ സുതരാം സലജ്ജാ നാസാഗ്രമൌക്തികരുചാ കൃതമംദഹാസാ । ശ്യാമാ കടാക്ഷസുഷമാ തവ യുക്തമേതത് കാമാക്ഷി ചുംബതി ദിഗംബരവക്ത്രബിംബമ് ॥53॥
നീലോത്പലേന മധുപേന ച ദൃഷ്ടിപാതഃ കാമാക്ഷി തുല്യ ഇതി തേ കഥമാമനംതി । ശൈത്യേന നിംദയതി യദന്വഹമിംദുപാദാന് പാഥോരുഹേണ യദസൌ കലഹായതേ ച ॥54॥
ഓഷ്ഠപ്രഭാപടലവിദ്രുമമുദ്രിതേ തേ ഭ്രൂവല്ലിവീചിസുഭഗേ മുഖകാംതിസിംധൌ । കാമാക്ഷി വാരിഭരപൂരണലംബമാന- കാലാംബുവാഹസരണിം ലഭതേ കടാക്ഷഃ ॥55॥
മംദസ്മിതൈര്ധവലിതാ മണികുംഡലാംശു- സംപര്കലോഹിതരുചിസ്ത്വദപാംഗധാരാ । കാമാക്ഷി മല്ലികുസുമൈര്നവപല്ലവൈശ്ച നീലോത്പലൈശ്ച രചിതേവ വിഭാതി മാലാ ॥56॥
കാമാക്ഷി ശീതലകൃപാരസനിര്ഝരാംഭഃ- സംപര്കപക്ഷ്മലരുചിസ്ത്വദപാംഗമാലാ । ഗോഭിഃ സദാ പുരരിപോരഭിലഷ്യമാണാ ദൂർവാകദംബകവിഡംബനമാതനോതി ॥57॥
ഹൃത്പംകജം മമ വികാസയതു പ്രമുഷ്ണ- ന്നുല്ലാസമുത്പലരുചേസ്തമസാം നിരോദ്ധാ । ദോഷാനുഷംഗജഡതാം ജഗതാം ധുനാനഃ കാമാക്ഷി വീക്ഷണവിലാസദിനോദയസ്തേ ॥58॥
ചക്ഷുർവിമോഹയതി ചംദ്രവിഭൂഷണസ്യ കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷതമഃപ്രരോഹഃ । പ്രത്യങ്മുഖം തു നയനം സ്തിമിതം മുനീനാം പ്രാകാശ്യമേവ നയതീതി പരം വിചിത്രമ് ॥59॥
കാമാക്ഷി വീക്ഷണരുചാ യുധി നിര്ജിതം തേ നീലോത്പലം നിരവശേഷഗതാഭിമാനമ് । ആഗത്യ തത്പരിസരം ശ്രവണവതംസ- വ്യോജേന നൂനമഭയാര്ഥനമാതനോതി ॥60॥
ആശ്ചര്യമംബ മദാനാഭ്യുദയാവലംബഃ കാമാക്ഷി ചംചലനിരീക്ഷണവിഭ്രമസ്തേ । ധൈര്യം വിധൂയ തനുതേ ഹൃദി രാഗബംധം ശംഭോസ്തദേവ വിപരീതതയാ മുനീനാമ് ॥61॥
ജംതോഃ സകൃത്പ്രണമതോ ജഗദീഡ്യതാം ച തേജാസ്വിതാം ച നിശിതാം ച മതിം സഭായാമ് । കാമാക്ഷി മാക്ഷികഝരീമിവ വൈഖരീം ച ലക്ഷ്മീം ച പക്ഷ്മലയതി ക്ഷണവീക്ഷണം തേ ॥62॥
കാദംബിനീ കിമയതേ ന ജലാനുഷംഗം ഭൃംഗാവലീ കിമുരരീകുരുതേ ന പദ്മമ് । കിം വാ കലിംദതനയാ സഹതേ ന ഭംഗം കാമാക്ഷി നിശ്ചയപദം ന തവാക്ഷിലക്ഷ്മീഃ ॥63॥
കാകോലപാവകതൃണീകരണേഽപി ദക്ഷഃ കാമാക്ഷി ബാലകസുധാകരശേഖരസ്യ । അത്യംതശീതലതമോഽപ്യനുപാരതം തേ ചിത്തം വിമോഹയതി ചിത്രമയം കടാക്ഷഃ ॥64॥
കാര്പണ്യപൂരപരിവര്ധിതമംബ മോഹ- കംദോദ്ഗതം ഭവമയം വിഷപാദപം മേ । തുംഗം ഛിനത്തു തുഹിനാദ്രിസുതേ ഭവത്യാഃ കാംചീപുരേശ്വരി കടാക്ഷകുഠാരധാരാ ॥65॥
കാമാക്ഷി ഘോരഭവരോഗചികിത്സനാര്ഥ- മഭ്യര്ഥ്യ ദേശികകടാക്ഷഭിഷക്പ്രസാദാത് । തത്രാപി ദേവി ലഭതേ സുകൃതീ കദാചി- ദന്യസ്യ ദുര്ലഭമപാംഗമഹൌഷധം തേ ॥66॥
കാമാക്ഷി ദേശികകൃപാംകുരമാശ്രയംതോ നാനാതപോനിയമനാശിതപാശബംധാഃ । വാസാലയം തവ കടാക്ഷമമും മഹാംതോ ലബ്ധ്വാ സുഖം സമാധിയോ വിചരംതി ലോകേ ॥67॥
സാകൂതസംലപിതസംഭൃതമുഗ്ധഹാസം വ്രീഡാനുരാഗസഹചാരി വിലോകനം തേ । കാമാക്ഷി കാമപരിപംഥിനി മാരവീര- സാമ്രാജ്യവിഭ്രമദശാം സഫലീകരോതി ॥68॥
കാമാക്ഷി വിഭ്രമബലൈകനിധിർവിധായ ഭ്രൂവല്ലിചാപകുടിലീകൃതിമേവ ചിത്രമ് । സ്വാധീനതാം തവ നിനായ ശശാംകമൌലേ- രംഗാര്ധരാജ്യസുഖലാഭമപാംഗവീരഃ ॥69॥
കാമാംകുരൈകനിലയസ്തവ ദൃഷ്ടിപാതഃ കാമാക്ഷി ഭക്തമനസാം പ്രദദാതു കാമാന് । രാഗാന്വിതഃ സ്വയമപി പ്രകടീകരോതി വൈരാഗ്യമേവ കഥമേഷ മഹാമുനീനാമ് ॥70॥
കാലാംബുവാഹനിവഹൈഃ കലഹായതേ തേ കാമാക്ഷി കാലിമമദേന സദാ കടാക്ഷഃ । ചിത്രം തഥാപി നിതരാമമുമേവ ദൃഷ്ട്വാ സോത്കംഠ ഏവ രമതേ കില നീലകംഠഃ ॥71॥
കാമാക്ഷി മന്മഥരിപും പ്രതി മാരതാപ- മോഹാംധകാരജലദാഗമനേന നൃത്യന് । ദുഷ്കര്മകംചുകികുലം കബലീകരോതു വ്യാമിശ്രമേചകരുചിസ്ത്വദപാംഗകേകീ ॥72॥
കാമാക്ഷി മന്മഥരിപോരവലോകനേഷു കാംതം പയോജമിവ താവകമക്ഷിപാതമ് । പ്രേമാഗമോ ദിവസവദ്വികചീകരോതി ലജ്ജാഭരോ രജനിവന്മുകുലീകരോതി ॥73॥
മൂകോ വിരിംചതി പരം പുരുഷഃ കുരൂപഃ കംദര്പതി ത്രിദശരാജതി കിംപചാനഃ । കാമാക്ഷി കേവലമുപക്രമകാല ഏവ ലീലാതരംഗിതകടാക്ഷരുചഃ ക്ഷണം തേ ॥74॥
നീലാലകാ മധുകരംതി മനോജ്ഞനാസാ- മുക്താരുചഃ പ്രകടകംദബിസാംകുരംതി । കാരുണ്യമംബ മകരംദതി കാമകോടി മന്യേ തതഃ കമലമേവ വിലോചനം തേ ॥75॥
ആകാംക്ഷ്യമാണഫലദാനവിചക്ഷണായാഃ । കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷകകാമധേനോഃ । സംപര്ക ഏവ കഥമംബ വിമുക്തപാശ- ബംധാഃ സ്ഫുടം തനുഭൃതഃ പശുതാം ത്യജംതി ॥76॥
സംസാരഘര്മപരിതാപജുഷാം നരാണാം കാമാക്ഷി ശീതലതരാണി തവേക്ഷിതാനി । ചംദ്രാതപംതി ഘനചംദനകര്ദമംതി മുക്താഗുണംതി ഹിമവാരിനിഷേചനംതി ॥77॥
പ്രേമാംബുരാശിസതതസ്നപിതാനി ചിത്രം കാമാക്ഷി താവകകടാക്ഷനിരീക്ഷണാനി । സംധുക്ഷയംതി മുഹുരിംധനരാശിരീത്യാ മാരദ്രുഹോ മനസി മന്മഥചിത്രഭാനുമ് ॥78॥
കാലാംജനപ്രതിഭടം കമനീയകാംത്യാ കംദര്പതംത്രകലയാ കലിതാനുഭാവമ് । കാംചീവിഹാരരസികേ കലുഷാര്തിചോരം കല്ലോലയസ്വ മയി തേ കരുണാകടാക്ഷമ് ॥79॥
ക്രാംതേന മന്മഥദേന വിമോഹ്യമാന- സ്വാംതേന ചൂതതരുമൂലഗതസ്യ പുംസഃ । കാംതേന കിംചിദവലോകയ ലോചനസ്യ പ്രാംതേന മാം ജനനി കാംചിപുരീവിഭൂഷേ ॥80॥
കാമാക്ഷി കോഽപി സുജനാസ്ത്വദപാംഗസംഗേ കംഠേന കംദലിതകാലിമസംപ്രദായാഃ । ഉത്തംസകല്പിതചകോരകുടുംബപോഷാ നക്തംദിവസപ്രസവഭൂനയനാ ഭവംതി ॥81॥
നീലോത്പലപ്രസവകാംതിനിര്ദശനേന കാരുണ്യവിഭ്രമജുഷാ തവ വീക്ഷണേന । കാമാക്ഷി കര്മജലധേഃ കലശീസുതേന പാശത്രയാദ്വയമമീ പരിമോചനീയാഃ ॥82॥
അത്യംതചംചലമകൃത്രിമമംജനം കിം ഝംകാരഭംഗിരഹിതാ കിമു ഭൃംഗമാലാ । ധൂമാംകുരഃ കിമു ഹുതാശനസംഗഹീനഃ കാമാക്ഷി നേത്രരുചിനീലിമകംദലീ തേ ॥83॥
കാമാക്ഷി നിത്യമയമംജലിരസ്തു മുക്തി- ബീജായ വിഭ്രമമദോദയഘൂര്ണിതായ । കംദര്പദര്പപുനരുദ്ഭവസിദ്ധിദായ കല്യാണദായ തവ ദേവി ദൃഗംചലായ ॥84॥
ദര്പാംകുരോ മകരകേതനവിഭ്രമാണാം നിംദാംകുരോ വിദലിതോത്പലചാതുരീണാമ് । ദീപാംകുരോ ഭവതമിസ്രകദംബകാനാം കാമാക്ഷി പാലയതു മാം ത്വദപാംഗപാതഃ ॥85॥
കൈവല്യദിവ്യമണിരോഹണപർവതേഭ്യഃ കാരുണ്യനിര്ഝരപയഃകൃതമംജനേഭ്യഃ । കാമാക്ഷി കിംകരിതശംകരമാനസേഭ്യ- സ്തേഭ്യോ നമോഽസ്തു തവ വീക്ഷണവിഭ്രമേഭ്യഃ ॥86॥
അല്പീയ ഏവ നവമുത്പലമംബ ഹീനാ മീനസ്യ വാ സരണിരംബുരുഹാം ച കിം വാ । ദൂരേ മൃഗീദൃഗസമംജസമംജനം ച കാമാക്ഷി വീക്ഷണരുചൌ തവ തര്കയാമഃ ॥87॥
മിശ്രീഭവദ്ഗരലപംകിലശംകരോരസ്- സീമാംഗണേ കിമപി രിംഖണമാദധാനഃ । ഹേലാവധൂതലലിതശ്രവണോത്പലോഽസൌ കാമാക്ഷി ബാല ഇവ രാജതി തേ കടാക്ഷഃ ॥88॥
പ്രൌഢികരോതി വിദുഷാം നവസൂക്തിധാടീ- ചൂതാടവീഷു ബുധകോകിലലാല്യമാനമ് । മാധ്വീരസം പരിമലം ച നിരര്ഗലം തേ കാമാക്ഷി വീക്ഷണവിലാസവസംതലക്ഷ്മീഃ ॥89॥
കൂലംകഷം വിതനുതേ കരുണാംബുവര്ഷീ സാരസ്വതം സുകൃതിനഃ സുലഭം പ്രവാഹമ് । തുച്ഛീകരോതി യമുനാംബുതരംഗഭംഗീം കാമാക്ഷി കിം തവ കടാക്ഷമഹാംബുവാഹഃ ॥90॥
ജഗര്തി ദേവി കരുണാശുകസുംദരീ തേ താടംകരത്നരുചിദാഡിമഖംഡശോണേ । കാമാക്ഷി നിര്ഭരകടാക്ഷമരീചിപുംജ- മാഹേംദ്രനീലമണിപംജരമധ്യഭാഗേ ॥91॥
കാമാക്ഷി സത്കുവലയസ്യ സഗോത്രഭാവാ- ദാക്രാമതി ശ്രുതിമസൌ തവ ദൃഷ്ടിപാതഃ । കിംച സ്ഫുടം കുടിലതാം പ്രകടീകരോതി ഭ്രൂവല്ലരീപരിചിതസ്യ ഫലം കിമേതത് ॥92॥
ഏഷാ തവാക്ഷിസുഷമാ വിഷമായുധസ്യ നാരാചവര്ഷലഹരീ നഗരാജകന്യേ । ശംകേ കരോതി ശതധാ ഹൃദി ധൈര്യമുദ്രാം ശ്രീകാമകോടി യദസൌ ശിശിരാംശുമൌലേഃ ॥93॥
ബാണേന പുഷ്പധനുഷഃ പരികല്പ്യമാന- ത്രാണേന ഭക്തമനസാം കരുണാകരേണ । കോണേന കോമലദൃശസ്തവ കാമകോടി ശോണേന ശോഷയ ശിവേ മമ ശോകസിംധുമ് ॥94॥
മാരദ്രുഹാ മുകുടസീമനി ലാല്യമാനേ മംദാകിനീപയസി തേ കുടിലം ചരിഷ്ണുഃ । കാമാക്ഷി കോപരഭസാദ്വലമാനമീന- സംദേഹമംകുരയതി ക്ഷണമക്ഷിപാതഃ ॥95॥
കാമാക്ഷി സംവലിതമൌക്തികകുംഡലാംശു- ചംചത്സിതശ്രവണചാമരചാതുരീകഃ । സ്തംഭേ നിരംതരമപാംഗമയേ ഭവത്യാ ബദ്ധശ്ചകാസ്തി മകരധ്വജമത്തഹസ്തീ ॥96॥
യാവത്കടാക്ഷരജനീസമയാഗമസ്തേ കാമാക്ഷി താവദചിരാന്നമതാം നരാണാമ് । ആവിര്ഭവത്യമൃതദീധിതിബിംബമംബ സംവിന്മയം ഹൃദയപൂർവഗിരീംദ്രശൃംഗേ ॥97॥
കാമാക്ഷി കല്പവിടപീവ ഭവത്കടാക്ഷോ ദിത്സുഃ സമസ്തവിഭവം നമതാം നരാണാമ് । ഭൃംഗസ്യ നീലനലിനസ്യ ച കാംതിസംപ- ത്സർവസ്വമേവ ഹരതീതി പരം വിചിത്രമ് ॥98॥
അത്യംതശീതലമനര്ഗലകര്മപാക- കാകോലഹാരി സുലഭം സുമനോഭിരേതത് । പീയൂഷമേവ തവ വീക്ഷണമംബ കിംതു കാമാക്ഷി നീലമിദമിത്യയമേവ ഭേദഃ ॥99॥
അജ്ഞാതഭക്തിരസമപ്രസരദ്വിവേക- മത്യംതഗർവമനധീതസമസ്തശാസ്ത്രമ് । അപ്രാപ്തസത്യമസമീപഗതം ച മുക്തേഃ കാമാക്ഷി നൈവ തവ സ്പൃഹയതി ദൃഷ്ടിപാതഃ ॥100॥
(കാമാക്ഷി മാമവതു തേ കരുണാകടാക്ഷഃ) പാതേന ലോചനരുചേസ്തവ കാമകോടി പോതേന പതകപയോധിഭയാതുരാണാമ് । പൂതേന തേന നവകാംചനകുംഡലാംശു- വീതേന ശീതലയ ഭൂധരകന്യകേ മാമ് ॥101॥
॥ ഇതി കടാക്ഷശതകം സംപൂര്ണമ് ॥
മൂക പംച ശതി 4 - കടാക്ഷ ശതകമ് - ഒരു പരിചയം
The Kataksha Shatakam, "a hundred verses on the glance", is the fourth of the five shatakas of the Mooka Panchashati, in praise of Goddess Kamakshi of Kanchipuram. Every verse celebrates the side-long glance of her eyes: dark as a blue sapphire, it destroys the darkness of delusion, makes even the mute into great poets, frees us from the grip of "mine", and protects the three worlds.
രചയിതാവ്: Mooka Kavi, by tradition
എപ്പോൾ ജപിക്കാം: On Fridays and Purnima, during Navaratri, and at Kanchipuram.
നിങ്ങൾക്കറിയാമോ?
- Tradition says the poet Mooka was born mute and burst into these 500 verses when Kamakshi's grace touched him.
- Its very first verse refers to this, praising the glance that makes "even the mute" generous poets.
- The five shatakas are Arya, Padaravinda, Stuti, Kataksha and Mandasmita.
പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ
What does "Kataksha" mean?
A side-long glance, here the gracious glance of Goddess Kamakshi.
Who was Mooka?
A poet who, by tradition, was born mute and gained speech by Kamakshi's grace.
Which part of the Mooka Panchashati is this?
The fourth of its five shatakas.
ആരാധനയ്ക്കും പഠനത്തിനുമായി നൽകുന്നു, പ്രവചനമായല്ല. വാണിജ്യേതരം.