ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ಪ್ರಥಮ ಮುಂಡಕ, ದ್ವಿತೀಯ ಕಾಂಡಃ
Vedic · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
॥ ప్రథమముండకే ద్వితీయః ఖండః ॥
తదేతత్ సత్యం మంత్రేషు కర్మాణి కవయో యాన్యపశ్యంస్తాని త్రేతాయాం బహుధా సంతతాని । తాన్యాచరథ నియతం సత్యకామా ఏష వః పంథాః సుకృతస్య లోకే ॥ 1॥
యదా లేలాయతే హ్యర్చిః సమిద్ధే హవ్యవాహనే । తదాఽఽజ్యభాగావంతరేణాఽఽహుతీః ప్రతిపాదయేత్ ॥ 2॥
యస్యాగ్నిహోత్రమదర్శమపౌర్ణమాస- మచాతుర్మాస్యమనాగ్రయణమతిథివర్జితం చ । అహుతమవైశ్వదేవమవిధినా హుత- మాసప్తమాంస్తస్య లోకాన్ హినస్తి ॥ 3॥
కాలీ కరాలీ చ మనోజవా చ సులోహితా యా చ సుధూమ్రవర్ణా । స్ఫులింగినీ విశ్వరుచీ చ దేవీ లేలాయమానా ఇతి సప్త జిహ్వాః ॥ 4॥
ఏతేషు యశ్చరతే భ్రాజమానేషు యథాకాలం చాహుతయో హ్యాదదాయన్న్ । తం నయంత్యేతాః సూర్యస్య రశ్మయో యత్ర దేవానాం పతిరేకోఽధివాసః ॥ 5॥
ఏహ్యేహీతి తమాహుతయః సువర్చసః సూర్యస్య రశ్మిభిర్యజమానం-వఀహంతి । ప్రియాం-వాఀచమభివదంత్యోఽర్చయంత్య ఏష వః పుణ్యః సుకృతో బ్రహ్మలోకః ॥ 6॥
ప్లవా హ్యేతే అదృఢా యజ్ఞరూపా అష్టాదశోక్తమవరం-యేఀషు కర్మ । ఏతచ్ఛ్రేయో యేఽభినందంతి మూఢా జరామృత్యుం తే పునరేవాపి యంతి ॥ 7॥
అవిద్యాయామంతరే వర్తమానాః స్వయం ధీరాః పండితం మన్యమానాః । జంఘన్యమానాః పరియంతి మూఢా అంధేనైవ నీయమానా యథాంధాః ॥ 8॥
అవిద్యాయం బహుధా వర్తమానా వయం కృతార్థా ఇత్యభిమన్యంతి బాలాః । యత్ కర్మిణో న ప్రవేదయంతి రాగాత్ తేనాతురాః క్షీణలోకాశ్చ్యవంతే ॥ 9॥
ఇష్టాపూర్తం మన్యమానా వరిష్ఠం నాన్యచ్ఛ్రేయో వేదయంతే ప్రమూఢాః । నాకస్య పృష్ఠే తే సుకృతేఽనుభూత్వేమం లోకం హీనతరం-వాఀ విశంతి ॥ 10॥
తపఃశ్రద్ధే యే హ్యుపవసంత్యరణ్యే శాంతా విద్వాంసో భైక్ష్యచర్యాం చరంతః । సూర్యద్వారేణ తే విరజాః ప్రయాంతి యత్రామృతః స పురుషో హ్యవ్యయాత్మా ॥ 11॥
పరీక్ష్య లోకాన్ కర్మచితాన్ బ్రాహ్మణో నిర్వేదమాయాన్నాస్త్యకృతః కృతేన । తద్విజ్ఞానార్థం స గురుమేవాభిగచ్ఛేత్ సమిత్పాణిః శ్రోత్రియం బ్రహ్మనిష్ఠమ్ ॥ 12॥
తస్మై స విద్వానుపసన్నాయ సమ్యక్ ప్రశాంతచిత్తాయ శమాన్వితాయ । యేనాక్షరం పురుషం-వేఀద సత్యం ప్రోవాచ తాం తత్త్వతో బ్రహ్మవిద్యామ్ ॥ 13॥
॥ ఇతి ముండకోపనిషది ప్రథమముండకే ద్వితీయః ఖండః ॥
ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ಪ್ರಥಮ ಮುಂಡಕ, ದ್ವಿತೀಯ ಕಾಂಡಃ ಬಗ್ಗೆ
ಇದು ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಮೊದಲ ಮುಂಡಕದ ಎರಡನೇ ಖಂಡ. ಋಷಿಗಳು ಮಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡ ವೈದಿಕ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ, ಏಳು ಜ್ವಾಲೆಗಳ ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸುವ ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಕರ್ಮಗಳು "ಅದೃಢ ನಾವೆಗಳು" ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತದೆ: ಅವನ್ನೇ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಬಗೆಯುವ ಮೂಢರು ಕುರುಡನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುವ ಕುರುಡರಂತೆ ಮತ್ತೆ ಮುಪ್ಪು ಸಾವುಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಅಕೃತ ದೊರಕದು ಎಂದು ಕಂಡ ಸಾಧಕ ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸಮಿತ್ತು ಹಿಡಿದು ಶ್ರೋತ್ರಿಯ ಬ್ರಹ್ಮನಿಷ್ಠ ಗುರುವಿನ ಬಳಿ ಹೋಗಬೇಕು; ಅವರು ಅಕ್ಷರ ವಿದ್ಯೆ ಬೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಮೂಲ: ಅಥರ್ವವೇದ, ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ ೧.೨
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಉಪನಿಷದಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ವೇದಪಠಣದಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ೭ನೇ ಶ್ಲೋಕ ಯಜ್ಞಕರ್ಮಗಳನ್ನು "ಪ್ಲವಾ ಹ್ಯೇತೇ ಅದೃಢಾ", ದಾಟಿಸಲಾಗದ ಅದೃಢ ನಾವೆಗಳು ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
- ೧೨ನೇ ಶ್ಲೋಕ ವಿನಯದ ಗುರುತಾಗಿ "ಸಮಿತ್ಪಾಣಿ", ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸಮಿತ್ತು ಹಿಡಿದು ಗುರುವನ್ನು ಸಮೀಪಿಸುವ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಚಿತ್ರ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಉಪನಿಷತ್ತು ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಏನೆನ್ನುತ್ತದೆ?
ದಾಟಿಸಲಾಗದ "ಅದೃಢ ನಾವೆಗಳು".
ಸಾಧಕ ಗುರುವನ್ನು ಹೇಗೆ ಸಮೀಪಿಸಬೇಕು?
ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸಮಿತ್ತು ಹಿಡಿದು, ವಿನಯದಿಂದ.
ಈ ಉಪನಿಷತ್ತು ಯಾವ ವೇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ?
ಅಥರ್ವವೇದ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.