MuhurtaNow

ഘട സ്തവഃ

Devi · പരമ്പരാഗത ഭക്തിഗ്രന്ഥം

ആനംദമംഥരപുരംദരമുക്തമാല്യം മൌലൌ ഹഠേന നിഹിതം മഹിഷാസുരസ്യ । പാദാംബുജം ഭവതു മേ വിജയായ മംജു- -മംജീരശിംജിതമനോഹരമംബികായാഃ ॥ 1 ॥

ദേവി ത്ര്യംബകപത്നി പാർവതി സതി ത്രൈലോക്യമാതഃ ശിവേ ശർവാണി ത്രിപുരേ മൃഡാനി വരദേ രുദ്രാണി കാത്യായനി । ഭീമേ ഭൈരവി ചംഡി ശർവരികലേ കാലക്ഷയേ ശൂലിനി ത്വത്പാദപ്രണതാനനന്യമനസഃ പര്യാകുലാന്പാഹി നഃ ॥ 2 ॥

ദേവി ത്വാം സകൃദേവ യഃ പ്രണമതി ക്ഷോണീഭൃതസ്തം നമ- -ംത്യാജന്മസ്ഫുരദംഘ്രിപീഠവിലുഠത്കോടീരകോടിച്ഛടാഃ । യസ്ത്വാമര്ചതി സോഽര്ച്യതേ സുരഗണൈര്യഃ സ്തൌതി സ സ്തൂയതേ യസ്ത്വാം ധ്യായതി തം സ്മരാര്തിവിധുരാ ധ്യായംതി വാമഭ്രുവഃ ॥ 3 ॥

ഉന്മത്താ ഇവ സഗ്രഹാ ഇവ വിഷവ്യാസക്തമൂര്ഛാ ഇവ പ്രാപ്തപ്രൌഢമദാ ഇവാര്തിവിരഹഗ്രസ്താ ഇവാര്താ ഇവ । യേ ധ്യായംതി ഹി ശൈലരാജതനയാം ധന്യാസ്ത ഏവാഗ്രതഃ ത്യക്തോപാധിവിവൃദ്ധരാഗമനസോ ധ്യായംതി താന്സുഭ്രുവഃ ॥ 4 ॥

ധ്യായംതി യേ ക്ഷണമപി ത്രിപുരേ ഹൃദി ത്വാം ലാവണ്യയൌവനധനൈരപി വിപ്രയുക്താഃ । തേ വിസ്ഫുരംതി ലലിതായതലോചനാനാം ചിത്തൈകഭിത്തിലിഖിതപ്രതിമാഃ പുമാംസഃ ॥ 5 ॥

ഏതം കിം നു ദൃശാ പിബാമ്യുത വിശാമ്യസ്യാംഗമംഗൈര്നിജൈഃ കിം വാഽമും നിഗരാമ്യനേന സഹസാ കിം വൈകതാമാശ്രയേ । യസ്യേത്ഥം വിവശോ വികല്പലലിതാകൂതേന യോഷിജ്ജനഃ കിം തദ്യന്ന കരോതി ദേവി ഹൃദയേ യസ്യ ത്വമാവര്തസേ ॥ 6 ॥

വിശ്വവ്യാപിനി യദ്വദീശ്വര ഇതി സ്ഥാണാവനന്യാശ്രയഃ ശബ്ദഃ ശക്തിരിതി ത്രിലോകജനനി ത്വയ്യേവ തഥ്യസ്ഥിതിഃ । ഇത്ഥം സത്യപി ശക്നുവംതി യദിമാഃ ക്ഷുദ്രാ രുജോ ബാധിതും ത്വദ്ഭക്താനപി ന ക്ഷിണോഷി ച രുഷാ തദ്ദേവി ചിത്രം മഹത് ॥ 7 ॥

ഇംദോര്മധ്യഗതാം മൃഗാംകസദൃശച്ഛായാം മനോഹാരിണീം പാംഡൂത്ഫുല്ലസരോരുഹാസനഗതാ സ്നിഗ്ധപ്രദീപച്ഛവിമ് । വര്ഷംതീമമൃതം ഭവാനി ഭവതീം ധ്യായംതി യേ ദേഹിനഃ തേ നിര്മുക്തരുജോ ഭവംതി രിപവഃ പ്രോജ്ഝംതി താംദൂരതഃ ॥ 8 ॥

പൂര്ണേംദോഃ ശകലൈരിവാതിബഹലൈഃ പീയൂഷപൂരൈരിവ ക്ഷീരാബ്ധേര്ലഹരീഭരൈരിവ സുധാപംകസ്യ പിംഡൈരിവ । പ്രാലേയൈരിവ നിര്മിതം തവ വപുര്ധ്യായംതി യേ ശ്രദ്ധയാ ചിത്താംതര്നിഹിതാര്തിതാപവിപദസ്തേ സംപദം ബിഭ്രതി ॥ 9 ॥

യേ സംസ്മരംതി തരലാം സഹസോല്ലസംതീം ത്വാം ഗ്രംഥിപംചകഭിദം തരുണാര്കശോണാമ് । രാഗാര്ണവേ ബഹലരാഗിണി മജ്ജയംതീം കൃത്സ്നം ജഗദ്ദധതി ചേതസി താന്മൃഗാക്ഷ്യഃ ॥ 10 ॥

ലാക്ഷാരസസ്നപിതപംകജതംതുതന്വീം അംതഃ സ്മരത്യനുദിനം ഭവതീം ഭവാനി । യസ്തം സ്മരപ്രതിമമപ്രതിമസ്വരൂപാഃ നേത്രോത്പലൈര്മൃഗദൃശോ ഭൃശമര്ചയംതി ॥ 11 ॥

സ്തുമസ്ത്വാം വാചമവ്യക്താം ഹിമകുംദേംദുരോചിഷമ് । കദംബമാലാം ബിഭ്രാണാമാപാദതലലംബിനീമ് ॥ 12 ॥

മൂര്ധ്നീംദോഃ സിതപംകജാസനഗതാം പ്രാലേയപാംഡുത്വിഷം വര്ഷംതീമമൃതം സരോരുഹഭുവോ വക്ത്രേഽപി രംധ്രേഽപി ച । അച്ഛിന്നാ ച മനോഹരാ ച ലലിതാ ചാതിപ്രസന്നാപി ച ത്വാമേവം സ്മരതഃ സ്മരാരിദയിതേ വാക്സർവതോ വല്ഗതി ॥ 13 ॥

ദദാതീഷ്ടാന്ഭോഗാന് ക്ഷപയതി രിപൂന്ഹംതി വിപദോ ദഹത്യാധീന്വ്യാധീന് ശമയതി സുഖാനി പ്രതനുതേ । ഹഠാദംതര്ദുഃഖം ദലയതി പിനഷ്ടീഷ്ടവിരഹം സകൃദ്ധ്യാതാ ദേവീ കിമിവ നിരവദ്യം ന കുരുതേ ॥ 14 ॥

യസ്ത്വാം ധ്യായതി വേത്തി വിംദതി ജപത്യാലോകതേ ചിംതയ- -ത്യന്വേതി പ്രതിപദ്യതേ കലയതി സ്തൌത്യാശ്രയത്യര്ചതി । യശ്ച ത്ര്യംബകവല്ലഭേ തവ ഗുണാനാകര്ണയത്യാദരാത് തസ്യ ശ്രീര്ന ഗൃഹാദപൈതി വിജയസ്തസ്യാഗ്രതോ ധാവതി ॥ 15 ॥

കിം കിം ദുഃഖം ദനുജദലിനി ക്ഷീയതേ ന സ്മൃതായാം കാ കാ കീര്തിഃ കുലകമലിനി ഖ്യാപ്യതേ ന സ്തുതായാമ് । കാ കാ സിദ്ധിഃ സുരവരനുതേ പ്രാപ്യതേ നാര്ചിതായാം കം കം യോഗം ത്വയി ന ചിനുതേ ചിത്തമാലംബിതായാമ് ॥ 16 ॥

യേ ദേവി ദുര്ധരകൃതാംതമുഖാംതരസ്ഥാഃ യേ കാലി കാലഘനപാശനിതാംതബദ്ധാഃ । യേ ചംഡി ചംഡഗുരുകല്മഷസിംധുമഗ്നാഃ താന്പാസി മോചയസി താരയസി സ്മൃതൈവ ॥ 17 ॥

ലക്ഷ്മീവശീകരണചൂര്ണസഹോദരാണി ത്വത്പാദപംകജരജാംസി ചിരം ജയംതി । യാനി പ്രണാമമിലിതാനി നൃണാം ലലാടേ ലുംപംതി ദൈവലിഖിതാനി ദുരക്ഷരാണി ॥ 18 ॥

രേ മൂഢാഃ കിമയം വൃഥൈവ തപസാ കായഃ പരിക്ലിശ്യതേ യജ്ഞൈർവാ ബഹുദക്ഷിണൈഃ കിമിതരേ രിക്തീക്രിയംതേ ഗൃഹാഃ । ഭക്തിശ്ചേദവിനാശിനീ ഭഗവതീപാദദ്വയീ സേവ്യതാം ഉന്നിദ്രാംബുരുഹാതപത്രസുഭഗാ ലക്ഷ്മീഃ പുരോ ധാവതി ॥ 19 ॥

യാചേ ന കംചന ന കംചന വംചയാമി സേവേ ന കംചന നിരസ്തസമസ്തദൈന്യഃ । ശ്ലക്ഷ്ണം വസേ മധുരമദ്മി ഭജേ വരസ്ത്രീഃ ദേവീ ഹൃദി സ്ഫുരതി മേ കുലകാമധേനുഃ ॥ 20 ॥

നമാമി യാമിനീനാഥലേഖാലംകൃതകുംതലാമ് । ഭവാനീം ഭവസംതാപനിർവാപണസുധാനദീമ് ॥ 21 ॥

ഇതി ശ്രീകാളിദാസ വിരചിത പംചസ്തവ്യാം തൃതീയഃ ഘടസ്തവഃ ।

ഘട സ്തവഃ - ഒരു പരിചയം

Ghata Stava, the third of the five hymns of the Panchastavi in praise of the Goddess, which its colophon attributes to Kalidasa. It opens with the image of the Goddess's lotus foot, its anklets ringing, set down on the head of Mahishasura, where Indra had once offered garlands. The verses praise her as the power behind creation and as the gracious mother of devotees.

രചയിതാവ്: Traditionally attributed to Kalidasa

എപ്പോൾ ജപിക്കാം: In worship of the Devi, especially during Navaratri, and by students of Sanskrit poetry.

നിങ്ങൾക്കറിയാമോ?

  • The Panchastavi's five hymns are Laghu Stava, Charcha Stava, Ghata Stava, Amba Stava and Sakalajanani Stava.
  • The colophon names Kalidasa; the authorship of the Panchastavi is traditionally attributed rather than certain.

പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ

What is the Panchastavi?

A set of five Sanskrit hymns to the Goddess.

Who wrote the Ghata Stava?

Its colophon attributes it to Kalidasa.

What image opens the hymn?

The Goddess's foot placed on the head of Mahishasura.

ആരാധനയ്ക്കും പഠനത്തിനുമായി നൽകുന്നു, പ്രവചനമായല്ല. വാണിജ്യേതരം.