MuhurtaNow

శ్రీ రామ చరిత మానస - కిష్కింధాకాండ

Vishnu · సాంప్రదాయ భక్తి గ్రంథం

ಶ್ರೀಗಣೇಶಾಯ ನಮಃ ಶ್ರೀಜಾನಕೀವಲ್ಲಭೋ ವಿಜಯತೇ ಶ್ರೀರಾಮಚರಿತಮಾನಸ ಚತುರ್ಥ ಸೋಪಾನ (ಕಿಷ್ಕಿಂಧಾಕಾಂಡ)

ಕುಂದೇಂದೀವರಸುಂದರಾವತಿಬಲೌ ವಿಜ್ಞಾನಧಾಮಾವುಭೌ ಶೋಭಾಢ್ಯೌ ವರಧನ್ವಿನೌ ಶ್ರುತಿನುತೌ ಗೋವಿಪ್ರವೃಂದಪ್ರಿಯೌ। ಮಾಯಾಮಾನುಷರೂಪಿಣೌ ರಘುವರೌ ಸದ್ಧರ್ಮವರ್ಮೌಂ ಹಿತೌ ಸೀತಾನ್ವೇಷಣತತ್ಪರೌ ಪಥಿಗತೌ ಭಕ್ತಿಪ್ರದೌ ತೌ ಹಿ ನಃ ॥ 1 ॥

ಬ್ರಹ್ಮಾಂಭೋಧಿಸಮುದ್ಭವಂ ಕಲಿಮಲಪ್ರಧ್ವಂಸನಂ ಚಾವ್ಯಯಂ ಶ್ರೀಮಚ್ಛಂಭುಮುಖೇಂದುಸುಂದರವರೇ ಸಂಶೋಭಿತಂ ಸರ್ವದಾ। ಸಂಸಾರಾಮಯಭೇಷಜಂ ಸುಖಕರಂ ಶ್ರೀಜಾನಕೀಜೀವನಂ ಧನ್ಯಾಸ್ತೇ ಕೃತಿನಃ ಪಿಬಂತಿ ಸತತಂ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮಾಮೃತಮ್ ॥ 2 ॥

ಸೋ. ಮುಕ್ತಿ ಜನ್ಮ ಮಹಿ ಜಾನಿ ಗ್ಯಾನ ಖಾನಿ ಅಘ ಹಾನಿ ಕರ ಜಹಁ ಬಸ ಸಂಭು ಭವಾನಿ ಸೋ ಕಾಸೀ ಸೇಇಅ ಕಸ ನ ॥ ಜರತ ಸಕಲ ಸುರ ಬೃಂದ ಬಿಷಮ ಗರಲ ಜೇಹಿಂ ಪಾನ ಕಿಯ। ತೇಹಿ ನ ಭಜಸಿ ಮನ ಮಂದ ಕೋ ಕೃಪಾಲ ಸಂಕರ ಸರಿಸ ॥ ಆಗೇಂ ಚಲೇ ಬಹುರಿ ರಘುರಾಯಾ। ರಿಷ್ಯಮೂಕ ಪರವತ ನಿಅರಾಯಾ ॥ ತಹಁ ರಹ ಸಚಿವ ಸಹಿತ ಸುಗ್ರೀವಾ। ಆವತ ದೇಖಿ ಅತುಲ ಬಲ ಸೀಂವಾ ॥ ಅತಿ ಸಭೀತ ಕಹ ಸುನು ಹನುಮಾನಾ। ಪುರುಷ ಜುಗಲ ಬಲ ರೂಪ ನಿಧಾನಾ ॥ ಧರಿ ಬಟು ರೂಪ ದೇಖು ತೈಂ ಜಾಈ। ಕಹೇಸು ಜಾನಿ ಜಿಯಁ ಸಯನ ಬುಝಾಈ ॥ ಪಠೇ ಬಾಲಿ ಹೋಹಿಂ ಮನ ಮೈಲಾ। ಭಾಗೌಂ ತುರತ ತಜೌಂ ಯಹ ಸೈಲಾ ॥ ಬಿಪ್ರ ರೂಪ ಧರಿ ಕಪಿ ತಹಁ ಗಯೂ। ಮಾಥ ನಾಇ ಪೂಛತ ಅಸ ಭಯೂ ॥ ಕೋ ತುಮ್ಹ ಸ್ಯಾಮಲ ಗೌರ ಸರೀರಾ। ಛತ್ರೀ ರೂಪ ಫಿರಹು ಬನ ಬೀರಾ ॥ ಕಠಿನ ಭೂಮಿ ಕೋಮಲ ಪದ ಗಾಮೀ। ಕವನ ಹೇತು ಬಿಚರಹು ಬನ ಸ್ವಾಮೀ ॥ ಮೃದುಲ ಮನೋಹರ ಸುಂದರ ಗಾತಾ। ಸಹತ ದುಸಹ ಬನ ಆತಪ ಬಾತಾ ॥ ಕೀ ತುಮ್ಹ ತೀನಿ ದೇವ ಮಹಁ ಕೋಊ। ನರ ನಾರಾಯನ ಕೀ ತುಮ್ಹ ದೋಊ ॥

ದೋ. ಜಗ ಕಾರನ ತಾರನ ಭವ ಭಂಜನ ಧರನೀ ಭಾರ। ಕೀ ತುಮ್ಹ ಅಕಿಲ ಭುವನ ಪತಿ ಲೀನ್ಹ ಮನುಜ ಅವತಾರ ॥ 1 ॥

ಕೋಸಲೇಸ ದಸರಥ ಕೇ ಜಾಏ । ಹಮ ಪಿತು ಬಚನ ಮಾನಿ ಬನ ಆಏ ॥ ನಾಮ ರಾಮ ಲಛಿಮನ ದೂ ಭಾಈ। ಸಂಗ ನಾರಿ ಸುಕುಮಾರಿ ಸುಹಾಈ ॥ ಇಹಾಁ ಹರಿ ನಿಸಿಚರ ಬೈದೇಹೀ। ಬಿಪ್ರ ಫಿರಹಿಂ ಹಮ ಖೋಜತ ತೇಹೀ ॥ ಆಪನ ಚರಿತ ಕಹಾ ಹಮ ಗಾಈ। ಕಹಹು ಬಿಪ್ರ ನಿಜ ಕಥಾ ಬುಝಾಈ ॥ ಪ್ರಭು ಪಹಿಚಾನಿ ಪರೇಉ ಗಹಿ ಚರನಾ। ಸೋ ಸುಖ ಉಮಾ ನಹಿಂ ಬರನಾ ॥ ಪುಲಕಿತ ತನ ಮುಖ ಆವ ನ ಬಚನಾ। ದೇಖತ ರುಚಿರ ಬೇಷ ಕೈ ರಚನಾ ॥ ಪುನಿ ಧೀರಜು ಧರಿ ಅಸ್ತುತಿ ಕೀನ್ಹೀ। ಹರಷ ಹೃದಯಁ ನಿಜ ನಾಥಹಿ ಚೀನ್ಹೀ ॥ ಮೋರ ನ್ಯಾಉ ಮೈಂ ಪೂಛಾ ಸಾಈಂ। ತುಮ್ಹ ಪೂಛಹು ಕಸ ನರ ಕೀ ನಾಈಮ್ ॥ ತವ ಮಾಯಾ ಬಸ ಫಿರುಁ ಭುಲಾನಾ। ತಾ ತೇ ಮೈಂ ನಹಿಂ ಪ್ರಭು ಪಹಿಚಾನಾ ॥

ದೋ. ಏಕು ಮೈಂ ಮಂದ ಮೋಹಬಸ ಕುಟಿಲ ಹೃದಯ ಅಗ್ಯಾನ। ಪುನಿ ಪ್ರಭು ಮೋಹಿ ಬಿಸಾರೇಉ ದೀನಬಂಧು ಭಗವಾನ ॥ 2 ॥

ಜದಪಿ ನಾಥ ಬಹು ಅವಗುನ ಮೋರೇಂ। ಸೇವಕ ಪ್ರಭುಹಿ ಪರೈ ಜನಿ ಭೋರೇಮ್ ॥ ನಾಥ ಜೀವ ತವ ಮಾಯಾಁ ಮೋಹಾ। ಸೋ ನಿಸ್ತರಿ ತುಮ್ಹಾರೇಹಿಂ ಛೋಹಾ ॥ ತಾ ಪರ ಮೈಂ ರಘುಬೀರ ದೋಹಾಈ। ಜಾನುಁ ನಹಿಂ ಕಛು ಭಜನ ಉಪಾಈ ॥ ಸೇವಕ ಸುತ ಪತಿ ಮಾತು ಭರೋಸೇಂ। ರಹಿ ಅಸೋಚ ಬನಿ ಪ್ರಭು ಪೋಸೇಮ್ ॥ ಅಸ ಕಹಿ ಪರೇಉ ಚರನ ಅಕುಲಾಈ। ನಿಜ ತನು ಪ್ರಗಟಿ ಪ್ರೀತಿ ಉರ ಛಾಈ ॥ ತಬ ರಘುಪತಿ ಉಠಾಇ ಉರ ಲಾವಾ। ನಿಜ ಲೋಚನ ಜಲ ಸೀಂಚಿ ಜುಡ಼ಆವಾ ॥ ಸುನು ಕಪಿ ಜಿಯಁ ಮಾನಸಿ ಜನಿ ಊನಾ। ತೈಂ ಮಮ ಪ್ರಿಯ ಲಛಿಮನ ತೇ ದೂನಾ ॥ ಸಮದರಸೀ ಮೋಹಿ ಕಹ ಸಬ ಕೋಊ। ಸೇವಕ ಪ್ರಿಯ ಅನನ್ಯಗತಿ ಸೋಊ ॥

ದೋ. ಸೋ ಅನನ್ಯ ಜಾಕೇಂ ಅಸಿ ಮತಿ ನ ಟರಿ ಹನುಮಂತ। ಮೈಂ ಸೇವಕ ಸಚರಾಚರ ರೂಪ ಸ್ವಾಮಿ ಭಗವಂತ ॥ 3 ॥

ದೇಖಿ ಪವನ ಸುತ ಪತಿ ಅನುಕೂಲಾ। ಹೃದಯಁ ಹರಷ ಬೀತೀ ಸಬ ಸೂಲಾ ॥ ನಾಥ ಸೈಲ ಪರ ಕಪಿಪತಿ ರಹೀ। ಸೋ ಸುಗ್ರೀವ ದಾಸ ತವ ಅಹೀ ॥ ತೇಹಿ ಸನ ನಾಥ ಮಯತ್ರೀ ಕೀಜೇ। ದೀನ ಜಾನಿ ತೇಹಿ ಅಭಯ ಕರೀಜೇ ॥ ಸೋ ಸೀತಾ ಕರ ಖೋಜ ಕರಾಇಹಿ। ಜಹಁ ತಹಁ ಮರಕಟ ಕೋಟಿ ಪಠಾಇಹಿ ॥ ಏಹಿ ಬಿಧಿ ಸಕಲ ಕಥಾ ಸಮುಝಾಈ। ಲಿಏ ದುಔ ಜನ ಪೀಠಿ ಚಢ಼ಆಈ ॥ ಜಬ ಸುಗ್ರೀವಁ ರಾಮ ಕಹುಁ ದೇಖಾ। ಅತಿಸಯ ಜನ್ಮ ಧನ್ಯ ಕರಿ ಲೇಖಾ ॥ ಸಾದರ ಮಿಲೇಉ ನಾಇ ಪದ ಮಾಥಾ। ಭೈಂಟೇಉ ಅನುಜ ಸಹಿತ ರಘುನಾಥಾ ॥ ಕಪಿ ಕರ ಮನ ಬಿಚಾರ ಏಹಿ ರೀತೀ। ಕರಿಹಹಿಂ ಬಿಧಿ ಮೋ ಸನ ಏ ಪ್ರೀತೀ ॥

ದೋ. ತಬ ಹನುಮಂತ ಉಭಯ ದಿಸಿ ಕೀ ಸಬ ಕಥಾ ಸುನಾಇ ॥ ಪಾವಕ ಸಾಖೀ ದೇಇ ಕರಿ ಜೋರೀ ಪ್ರೀತೀ ದೃಢ಼ಆಇ ॥ 4 ॥

ಕೀನ್ಹೀ ಪ್ರೀತಿ ಕಛು ಬೀಚ ನ ರಾಖಾ। ಲಛಮಿನ ರಾಮ ಚರಿತ ಸಬ ಭಾಷಾ ॥ ಕಹ ಸುಗ್ರೀವ ನಯನ ಭರಿ ಬಾರೀ। ಮಿಲಿಹಿ ನಾಥ ಮಿಥಿಲೇಸಕುಮಾರೀ ॥ ಮಂತ್ರಿನ್ಹ ಸಹಿತ ಇಹಾಁ ಏಕ ಬಾರಾ। ಬೈಠ ರಹೇಉಁ ಮೈಂ ಕರತ ಬಿಚಾರಾ ॥ ಗಗನ ಪಂಥ ದೇಖೀ ಮೈಂ ಜಾತಾ। ಪರಬಸ ಪರೀ ಬಹುತ ಬಿಲಪಾತಾ ॥ ರಾಮ ರಾಮ ಹಾ ರಾಮ ಪುಕಾರೀ। ಹಮಹಿ ದೇಖಿ ದೀನ್ಹೇಉ ಪಟ ಡಾರೀ ॥ ಮಾಗಾ ರಾಮ ತುರತ ತೇಹಿಂ ದೀನ್ಹಾ। ಪಟ ಉರ ಲಾಇ ಸೋಚ ಅತಿ ಕೀನ್ಹಾ ॥ ಕಹ ಸುಗ್ರೀವ ಸುನಹು ರಘುಬೀರಾ। ತಜಹು ಸೋಚ ಮನ ಆನಹು ಧೀರಾ ॥ ಸಬ ಪ್ರಕಾರ ಕರಿಹುಁ ಸೇವಕಾಈ। ಜೇಹಿ ಬಿಧಿ ಮಿಲಿಹಿ ಜಾನಕೀ ಆಈ ॥

ದೋ. ಸಖಾ ಬಚನ ಸುನಿ ಹರಷೇ ಕೃಪಾಸಿಧು ಬಲಸೀಂವ। ಕಾರನ ಕವನ ಬಸಹು ಬನ ಮೋಹಿ ಕಹಹು ಸುಗ್ರೀವ ॥ 5 ॥

ನಾತ ಬಾಲಿ ಅರು ಮೈಂ ದ್ವೌ ಭಾಈ। ಪ್ರೀತಿ ರಹೀ ಕಛು ಬರನಿ ನ ಜಾಈ ॥ ಮಯ ಸುತ ಮಾಯಾವೀ ತೇಹಿ ನೌಁ। ಆವಾ ಸೋ ಪ್ರಭು ಹಮರೇಂ ಗೌಁ ॥ ಅರ್ಧ ರಾತಿ ಪುರ ದ್ವಾರ ಪುಕಾರಾ। ಬಾಲೀ ರಿಪು ಬಲ ಸಹೈ ನ ಪಾರಾ ॥ ಧಾವಾ ಬಾಲಿ ದೇಖಿ ಸೋ ಭಾಗಾ। ಮೈಂ ಪುನಿ ಗಯುಁ ಬಂಧು ಸಁಗ ಲಾಗಾ ॥ ಗಿರಿಬರ ಗುಹಾಁ ಪೈಠ ಸೋ ಜಾಈ। ತಬ ಬಾಲೀಂ ಮೋಹಿ ಕಹಾ ಬುಝಾಈ ॥ ಪರಿಖೇಸು ಮೋಹಿ ಏಕ ಪಖವಾರಾ। ನಹಿಂ ಆವೌಂ ತಬ ಜಾನೇಸು ಮಾರಾ ॥ ಮಾಸ ದಿವಸ ತಹಁ ರಹೇಉಁ ಖರಾರೀ। ನಿಸರೀ ರುಧಿರ ಧಾರ ತಹಁ ಭಾರೀ ॥ ಬಾಲಿ ಹತೇಸಿ ಮೋಹಿ ಮಾರಿಹಿ ಆಈ। ಸಿಲಾ ದೇಇ ತಹಁ ಚಲೇಉಁ ಪರಾಈ ॥ ಮಂತ್ರಿನ್ಹ ಪುರ ದೇಖಾ ಬಿನು ಸಾಈಂ। ದೀನ್ಹೇಉ ಮೋಹಿ ರಾಜ ಬರಿಆಈ ॥ ಬಾಲಿ ತಾಹಿ ಮಾರಿ ಗೃಹ ಆವಾ। ದೇಖಿ ಮೋಹಿ ಜಿಯಁ ಭೇದ ಬಢ಼ಆವಾ ॥ ರಿಪು ಸಮ ಮೋಹಿ ಮಾರೇಸಿ ಅತಿ ಭಾರೀ। ಹರಿ ಲೀನ್ಹೇಸಿ ಸರ್ಬಸು ಅರು ನಾರೀ ॥ ತಾಕೇಂ ಭಯ ರಘುಬೀರ ಕೃಪಾಲಾ। ಸಕಲ ಭುವನ ಮೈಂ ಫಿರೇಉಁ ಬಿಹಾಲಾ ॥ ಇಹಾಁ ಸಾಪ ಬಸ ಆವತ ನಾಹೀಂ। ತದಪಿ ಸಭೀತ ರಹುಁ ಮನ ಮಾಹೀಁ ॥ ಸುನಿ ಸೇವಕ ದುಖ ದೀನದಯಾಲಾ। ಫರಕಿ ಉಠೀಂ ದ್ವೈ ಭುಜಾ ಬಿಸಾಲಾ ॥

ದೋ. ಸುನು ಸುಗ್ರೀವ ಮಾರಿಹುಁ ಬಾಲಿಹಿ ಏಕಹಿಂ ಬಾನ। ಬ್ರಹ್ಮ ರುದ್ರ ಸರನಾಗತ ಗೇಁ ನ ಉಬರಿಹಿಂ ಪ್ರಾನ ॥ 6 ॥

ಜೇ ನ ಮಿತ್ರ ದುಖ ಹೋಹಿಂ ದುಖಾರೀ। ತಿನ್ಹಹಿ ಬಿಲೋಕತ ಪಾತಕ ಭಾರೀ ॥ ನಿಜ ದುಖ ಗಿರಿ ಸಮ ರಜ ಕರಿ ಜಾನಾ। ಮಿತ್ರಕ ದುಖ ರಜ ಮೇರು ಸಮಾನಾ ॥ ಜಿನ್ಹ ಕೇಂ ಅಸಿ ಮತಿ ಸಹಜ ನ ಆಈ। ತೇ ಸಠ ಕತ ಹಠಿ ಕರತ ಮಿತಾಈ ॥ ಕುಪಥ ನಿವಾರಿ ಸುಪಂಥ ಚಲಾವಾ। ಗುನ ಪ್ರಗಟೇ ಅವಗುನನ್ಹಿ ದುರಾವಾ ॥ ದೇತ ಲೇತ ಮನ ಸಂಕ ನ ಧರೀ। ಬಲ ಅನುಮಾನ ಸದಾ ಹಿತ ಕರೀ ॥ ಬಿಪತಿ ಕಾಲ ಕರ ಸತಗುನ ನೇಹಾ। ಶ್ರುತಿ ಕಹ ಸಂತ ಮಿತ್ರ ಗುನ ಏಹಾ ॥ ಆಗೇಂ ಕಹ ಮೃದು ಬಚನ ಬನಾಈ। ಪಾಛೇಂ ಅನಹಿತ ಮನ ಕುಟಿಲಾಈ ॥ ಜಾ ಕರ ಚಿತ ಅಹಿ ಗತಿ ಸಮ ಭಾಈ। ಅಸ ಕುಮಿತ್ರ ಪರಿಹರೇಹಿ ಭಲಾಈ ॥ ಸೇವಕ ಸಠ ನೃಪ ಕೃಪನ ಕುನಾರೀ। ಕಪಟೀ ಮಿತ್ರ ಸೂಲ ಸಮ ಚಾರೀ ॥ ಸಖಾ ಸೋಚ ತ್ಯಾಗಹು ಬಲ ಮೋರೇಂ। ಸಬ ಬಿಧಿ ಘಟಬ ಕಾಜ ಮೈಂ ತೋರೇಮ್ ॥ ಕಹ ಸುಗ್ರೀವ ಸುನಹು ರಘುಬೀರಾ। ಬಾಲಿ ಮಹಾಬಲ ಅತಿ ರನಧೀರಾ ॥ ದುಂದುಭೀ ಅಸ್ಥಿ ತಾಲ ದೇಖರಾಏ। ಬಿನು ಪ್ರಯಾಸ ರಘುನಾಥ ಢಹಾಏ ॥ ದೇಖಿ ಅಮಿತ ಬಲ ಬಾಢ಼ಈ ಪ್ರೀತೀ। ಬಾಲಿ ಬಧಬ ಇನ್ಹ ಭಿ ಪರತೀತೀ ॥ ಬಾರ ಬಾರ ನಾವಿ ಪದ ಸೀಸಾ। ಪ್ರಭುಹಿ ಜಾನಿ ಮನ ಹರಷ ಕಪೀಸಾ ॥ ಉಪಜಾ ಗ್ಯಾನ ಬಚನ ತಬ ಬೋಲಾ। ನಾಥ ಕೃಪಾಁ ಮನ ಭಯು ಅಲೋಲಾ ॥ ಸುಖ ಸಂಪತಿ ಪರಿವಾರ ಬಡ಼ಆಈ। ಸಬ ಪರಿಹರಿ ಕರಿಹುಁ ಸೇವಕಾಈ ॥ ಏ ಸಬ ರಾಮಭಗತಿ ಕೇ ಬಾಧಕ। ಕಹಹಿಂ ಸಂತ ತಬ ಪದ ಅವರಾಧಕ ॥ ಸತ್ರು ಮಿತ್ರ ಸುಖ ದುಖ ಜಗ ಮಾಹೀಂ। ಮಾಯಾ ಕೃತ ಪರಮಾರಥ ನಾಹೀಮ್ ॥ ಬಾಲಿ ಪರಮ ಹಿತ ಜಾಸು ಪ್ರಸಾದಾ। ಮಿಲೇಹು ರಾಮ ತುಮ್ಹ ಸಮನ ಬಿಷಾದಾ ॥ ಸಪನೇಂ ಜೇಹಿ ಸನ ಹೋಇ ಲರಾಈ। ಜಾಗೇಂ ಸಮುಝತ ಮನ ಸಕುಚಾಈ ॥ ಅಬ ಪ್ರಭು ಕೃಪಾ ಕರಹು ಏಹಿ ಭಾಁತೀ। ಸಬ ತಜಿ ಭಜನು ಕರೌಂ ದಿನ ರಾತೀ ॥ ಸುನಿ ಬಿರಾಗ ಸಂಜುತ ಕಪಿ ಬಾನೀ। ಬೋಲೇ ಬಿಹಁಸಿ ರಾಮು ಧನುಪಾನೀ ॥ ಜೋ ಕಛು ಕಹೇಹು ಸತ್ಯ ಸಬ ಸೋಈ। ಸಖಾ ಬಚನ ಮಮ ಮೃಷಾ ನ ಹೋಈ ॥ ನಟ ಮರಕಟ ಇವ ಸಬಹಿ ನಚಾವತ। ರಾಮು ಖಗೇಸ ಬೇದ ಅಸ ಗಾವತ ॥ ಲೈ ಸುಗ್ರೀವ ಸಂಗ ರಘುನಾಥಾ। ಚಲೇ ಚಾಪ ಸಾಯಕ ಗಹಿ ಹಾಥಾ ॥ ತಬ ರಘುಪತಿ ಸುಗ್ರೀವ ಪಠಾವಾ। ಗರ್ಜೇಸಿ ಜಾಇ ನಿಕಟ ಬಲ ಪಾವಾ ॥ ಸುನತ ಬಾಲಿ ಕ್ರೋಧಾತುರ ಧಾವಾ। ಗಹಿ ಕರ ಚರನ ನಾರಿ ಸಮುಝಾವಾ ॥ ಸುನು ಪತಿ ಜಿನ್ಹಹಿ ಮಿಲೇಉ ಸುಗ್ರೀವಾ। ತೇ ದ್ವೌ ಬಂಧು ತೇಜ ಬಲ ಸೀಂವಾ ॥ ಕೋಸಲೇಸ ಸುತ ಲಛಿಮನ ರಾಮಾ। ಕಾಲಹು ಜೀತಿ ಸಕಹಿಂ ಸಂಗ್ರಾಮಾ ॥

ದೋ. ಕಹ ಬಾಲಿ ಸುನು ಭೀರು ಪ್ರಿಯ ಸಮದರಸೀ ರಘುನಾಥ। ಜೌಂ ಕದಾಚಿ ಮೋಹಿ ಮಾರಹಿಂ ತೌ ಪುನಿ ಹೌಁ ಸನಾಥ ॥ 7 ॥

ಅಸ ಕಹಿ ಚಲಾ ಮಹಾ ಅಭಿಮಾನೀ। ತೃನ ಸಮಾನ ಸುಗ್ರೀವಹಿ ಜಾನೀ ॥ ಭಿರೇ ಉಭೌ ಬಾಲೀ ಅತಿ ತರ್ಜಾ । ಮುಠಿಕಾ ಮಾರಿ ಮಹಾಧುನಿ ಗರ್ಜಾ ॥ ತಬ ಸುಗ್ರೀವ ಬಿಕಲ ಹೋಇ ಭಾಗಾ। ಮುಷ್ಟಿ ಪ್ರಹಾರ ಬಜ್ರ ಸಮ ಲಾಗಾ ॥ ಮೈಂ ಜೋ ಕಹಾ ರಘುಬೀರ ಕೃಪಾಲಾ। ಬಂಧು ನ ಹೋಇ ಮೋರ ಯಹ ಕಾಲಾ ॥ ಏಕರೂಪ ತುಮ್ಹ ಭ್ರಾತಾ ದೋಊ। ತೇಹಿ ಭ್ರಮ ತೇಂ ನಹಿಂ ಮಾರೇಉಁ ಸೋಊ ॥ ಕರ ಪರಸಾ ಸುಗ್ರೀವ ಸರೀರಾ। ತನು ಭಾ ಕುಲಿಸ ಗೀ ಸಬ ಪೀರಾ ॥ ಮೇಲೀ ಕಂಠ ಸುಮನ ಕೈ ಮಾಲಾ। ಪಠವಾ ಪುನಿ ಬಲ ದೇಇ ಬಿಸಾಲಾ ॥ ಪುನಿ ನಾನಾ ಬಿಧಿ ಭೀ ಲರಾಈ। ಬಿಟಪ ಓಟ ದೇಖಹಿಂ ರಘುರಾಈ ॥

ದೋ. ಬಹು ಛಲ ಬಲ ಸುಗ್ರೀವ ಕರ ಹಿಯಁ ಹಾರಾ ಭಯ ಮಾನಿ। ಮಾರಾ ಬಾಲಿ ರಾಮ ತಬ ಹೃದಯ ಮಾಝ ಸರ ತಾನಿ ॥ 8 ॥

ಪರಾ ಬಿಕಲ ಮಹಿ ಸರ ಕೇ ಲಾಗೇಂ। ಪುನಿ ಉಠಿ ಬೈಠ ದೇಖಿ ಪ್ರಭು ಆಗೇಮ್ ॥ ಸ್ಯಾಮ ಗಾತ ಸಿರ ಜಟಾ ಬನಾಏಁ। ಅರುನ ನಯನ ಸರ ಚಾಪ ಚಢ಼ಆಏಁ ॥ ಪುನಿ ಪುನಿ ಚಿತಿ ಚರನ ಚಿತ ದೀನ್ಹಾ। ಸುಫಲ ಜನ್ಮ ಮಾನಾ ಪ್ರಭು ಚೀನ್ಹಾ ॥ ಹೃದಯಁ ಪ್ರೀತಿ ಮುಖ ಬಚನ ಕಠೋರಾ। ಬೋಲಾ ಚಿತಿ ರಾಮ ಕೀ ಓರಾ ॥ ಧರ್ಮ ಹೇತು ಅವತರೇಹು ಗೋಸಾಈ। ಮಾರೇಹು ಮೋಹಿ ಬ್ಯಾಧ ಕೀ ನಾಈ ॥ ಮೈಂ ಬೈರೀ ಸುಗ್ರೀವ ಪಿಆರಾ। ಅವಗುನ ಕಬನ ನಾಥ ಮೋಹಿ ಮಾರಾ ॥ ಅನುಜ ಬಧೂ ಭಗಿನೀ ಸುತ ನಾರೀ। ಸುನು ಸಠ ಕನ್ಯಾ ಸಮ ಏ ಚಾರೀ ॥ ಇನ್ಹಹಿ ಕುದ್ದಷ್ಟಿ ಬಿಲೋಕಿ ಜೋಈ। ತಾಹಿ ಬಧೇಂ ಕಛು ಪಾಪ ನ ಹೋಈ ॥ ಮುಢ಼ ತೋಹಿ ಅತಿಸಯ ಅಭಿಮಾನಾ। ನಾರಿ ಸಿಖಾವನ ಕರಸಿ ನ ಕಾನಾ ॥ ಮಮ ಭುಜ ಬಲ ಆಶ್ರಿತ ತೇಹಿ ಜಾನೀ। ಮಾರಾ ಚಹಸಿ ಅಧಮ ಅಭಿಮಾನೀ ॥

ದೋ. ಸುನಹು ರಾಮ ಸ್ವಾಮೀ ಸನ ಚಲ ನ ಚಾತುರೀ ಮೋರಿ। ಪ್ರಭು ಅಜಹೂಁ ಮೈಂ ಪಾಪೀ ಅಂತಕಾಲ ಗತಿ ತೋರಿ ॥ 9 ॥

ಸುನತ ರಾಮ ಅತಿ ಕೋಮಲ ಬಾನೀ। ಬಾಲಿ ಸೀಸ ಪರಸೇಉ ನಿಜ ಪಾನೀ ॥ ಅಚಲ ಕರೌಂ ತನು ರಾಖಹು ಪ್ರಾನಾ। ಬಾಲಿ ಕಹಾ ಸುನು ಕೃಪಾನಿಧಾನಾ ॥ ಜನ್ಮ ಜನ್ಮ ಮುನಿ ಜತನು ಕರಾಹೀಂ। ಅಂತ ರಾಮ ಕಹಿ ಆವತ ನಾಹೀಮ್ ॥ ಜಾಸು ನಾಮ ಬಲ ಸಂಕರ ಕಾಸೀ। ದೇತ ಸಬಹಿ ಸಮ ಗತಿ ಅವಿನಾಸೀ ॥ ಮಮ ಲೋಚನ ಗೋಚರ ಸೋಇ ಆವಾ। ಬಹುರಿ ಕಿ ಪ್ರಭು ಅಸ ಬನಿಹಿ ಬನಾವಾ ॥

ಛಂ. ಸೋ ನಯನ ಗೋಚರ ಜಾಸು ಗುನ ನಿತ ನೇತಿ ಕಹಿ ಶ್ರುತಿ ಗಾವಹೀಂ। ಜಿತಿ ಪವನ ಮನ ಗೋ ನಿರಸ ಕರಿ ಮುನಿ ಧ್ಯಾನ ಕಬಹುಁಕ ಪಾವಹೀಮ್ ॥ ಮೋಹಿ ಜಾನಿ ಅತಿ ಅಭಿಮಾನ ಬಸ ಪ್ರಭು ಕಹೇಉ ರಾಖು ಸರೀರಹೀ। ಅಸ ಕವನ ಸಠ ಹಠಿ ಕಾಟಿ ಸುರತರು ಬಾರಿ ಕರಿಹಿ ಬಬೂರಹೀ ॥ 1 ॥

ಅಬ ನಾಥ ಕರಿ ಕರುನಾ ಬಿಲೋಕಹು ದೇಹು ಜೋ ಬರ ಮಾಗೂಁ। ಜೇಹಿಂ ಜೋನಿ ಜನ್ಮೌಂ ಕರ್ಮ ಬಸ ತಹಁ ರಾಮ ಪದ ಅನುರಾಗೂಁ ॥ ಯಹ ತನಯ ಮಮ ಸಮ ಬಿನಯ ಬಲ ಕಲ್ಯಾನಪ್ರದ ಪ್ರಭು ಲೀಜಿಐ। ಗಹಿ ಬಾಹಁ ಸುರ ನರ ನಾಹ ಆಪನ ದಾಸ ಅಂಗದ ಕೀಜಿಐ ॥ 2 ॥

ದೋ. ರಾಮ ಚರನ ದೃಢ಼ ಪ್ರೀತಿ ಕರಿ ಬಾಲಿ ಕೀನ್ಹ ತನು ತ್ಯಾಗ। ಸುಮನ ಮಾಲ ಜಿಮಿ ಕಂಠ ತೇ ಗಿರತ ನ ಜಾನಿ ನಾಗ ॥ 10 ॥

ರಾಮ ಬಾಲಿ ನಿಜ ಧಾಮ ಪಠಾವಾ। ನಗರ ಲೋಗ ಸಬ ಬ್ಯಾಕುಲ ಧಾವಾ ॥ ನಾನಾ ಬಿಧಿ ಬಿಲಾಪ ಕರ ತಾರಾ। ಛೂಟೇ ಕೇಸ ನ ದೇಹ ಸಁಭಾರಾ ॥ ತಾರಾ ಬಿಕಲ ದೇಖಿ ರಘುರಾಯಾ । ದೀನ್ಹ ಗ್ಯಾನ ಹರಿ ಲೀನ್ಹೀ ಮಾಯಾ ॥ ಛಿತಿ ಜಲ ಪಾವಕ ಗಗನ ಸಮೀರಾ। ಪಂಚ ರಚಿತ ಅತಿ ಅಧಮ ಸರೀರಾ ॥ ಪ್ರಗಟ ಸೋ ತನು ತವ ಆಗೇಂ ಸೋವಾ। ಜೀವ ನಿತ್ಯ ಕೇಹಿ ಲಗಿ ತುಮ್ಹ ರೋವಾ ॥ ಉಪಜಾ ಗ್ಯಾನ ಚರನ ತಬ ಲಾಗೀ। ಲೀನ್ಹೇಸಿ ಪರಮ ಭಗತಿ ಬರ ಮಾಗೀ ॥ ಉಮಾ ದಾರು ಜೋಷಿತ ಕೀ ನಾಈ। ಸಬಹಿ ನಚಾವತ ರಾಮು ಗೋಸಾಈ ॥ ತಬ ಸುಗ್ರೀವಹಿ ಆಯಸು ದೀನ್ಹಾ। ಮೃತಕ ಕರ್ಮ ಬಿಧಿಬತ ಸಬ ಕೀನ್ಹಾ ॥ ರಾಮ ಕಹಾ ಅನುಜಹಿ ಸಮುಝಾಈ। ರಾಜ ದೇಹು ಸುಗ್ರೀವಹಿ ಜಾಈ ॥ ರಘುಪತಿ ಚರನ ನಾಇ ಕರಿ ಮಾಥಾ। ಚಲೇ ಸಕಲ ಪ್ರೇರಿತ ರಘುನಾಥಾ ॥

ದೋ. ಲಛಿಮನ ತುರತ ಬೋಲಾಏ ಪುರಜನ ಬಿಪ್ರ ಸಮಾಜ। ರಾಜು ದೀನ್ಹ ಸುಗ್ರೀವ ಕಹಁ ಅಂಗದ ಕಹಁ ಜುಬರಾಜ ॥ 11 ॥

ಉಮಾ ರಾಮ ಸಮ ಹಿತ ಜಗ ಮಾಹೀಂ। ಗುರು ಪಿತು ಮಾತು ಬಂಧು ಪ್ರಭು ನಾಹೀಮ್ ॥ ಸುರ ನರ ಮುನಿ ಸಬ ಕೈ ಯಹ ರೀತೀ। ಸ್ವಾರಥ ಲಾಗಿ ಕರಹಿಂ ಸಬ ಪ್ರೀತೀ ॥ ಬಾಲಿ ತ್ರಾಸ ಬ್ಯಾಕುಲ ದಿನ ರಾತೀ। ತನ ಬಹು ಬ್ರನ ಚಿಂತಾಁ ಜರ ಛಾತೀ ॥ ಸೋಇ ಸುಗ್ರೀವ ಕೀನ್ಹ ಕಪಿರೌ। ಅತಿ ಕೃಪಾಲ ರಘುಬೀರ ಸುಭೌ ॥ ಜಾನತಹುಁ ಅಸ ಪ್ರಭು ಪರಿಹರಹೀಂ। ಕಾಹೇ ನ ಬಿಪತಿ ಜಾಲ ನರ ಪರಹೀಮ್ ॥ ಪುನಿ ಸುಗ್ರೀವಹಿ ಲೀನ್ಹ ಬೋಲಾಈ। ಬಹು ಪ್ರಕಾರ ನೃಪನೀತಿ ಸಿಖಾಈ ॥ ಕಹ ಪ್ರಭು ಸುನು ಸುಗ್ರೀವ ಹರೀಸಾ। ಪುರ ನ ಜಾಉಁ ದಸ ಚಾರಿ ಬರೀಸಾ ॥ ಗತ ಗ್ರೀಷಮ ಬರಷಾ ರಿತು ಆಈ। ರಹಿಹುಁ ನಿಕಟ ಸೈಲ ಪರ ಛಾಈ ॥ ಅಂಗದ ಸಹಿತ ಕರಹು ತುಮ್ಹ ರಾಜೂ। ಸಂತತ ಹೃದಯ ಧರೇಹು ಮಮ ಕಾಜೂ ॥ ಜಬ ಸುಗ್ರೀವ ಭವನ ಫಿರಿ ಆಏ। ರಾಮು ಪ್ರಬರಷನ ಗಿರಿ ಪರ ಛಾಏ ॥

ದೋ. ಪ್ರಥಮಹಿಂ ದೇವನ್ಹ ಗಿರಿ ಗುಹಾ ರಾಖೇಉ ರುಚಿರ ಬನಾಇ। ರಾಮ ಕೃಪಾನಿಧಿ ಕಛು ದಿನ ಬಾಸ ಕರಹಿಂಗೇ ಆಇ ॥ 12 ॥

ಸುಂದರ ಬನ ಕುಸುಮಿತ ಅತಿ ಸೋಭಾ। ಗುಂಜತ ಮಧುಪ ನಿಕರ ಮಧು ಲೋಭಾ ॥ ಕಂದ ಮೂಲ ಫಲ ಪತ್ರ ಸುಹಾಏ। ಭೇ ಬಹುತ ಜಬ ತೇ ಪ್ರಭು ಆಏ ॥ ದೇಖಿ ಮನೋಹರ ಸೈಲ ಅನೂಪಾ। ರಹೇ ತಹಁ ಅನುಜ ಸಹಿತ ಸುರಭೂಪಾ ॥ ಮಧುಕರ ಖಗ ಮೃಗ ತನು ಧರಿ ದೇವಾ। ಕರಹಿಂ ಸಿದ್ಧ ಮುನಿ ಪ್ರಭು ಕೈ ಸೇವಾ ॥ ಮಂಗಲರುಪ ಭಯು ಬನ ತಬ ತೇ । ಕೀನ್ಹ ನಿವಾಸ ರಮಾಪತಿ ಜಬ ತೇ ॥ ಫಟಿಕ ಸಿಲಾ ಅತಿ ಸುಭ್ರ ಸುಹಾಈ। ಸುಖ ಆಸೀನ ತಹಾಁ ದ್ವೌ ಭಾಈ ॥ ಕಹತ ಅನುಜ ಸನ ಕಥಾ ಅನೇಕಾ। ಭಗತಿ ಬಿರತಿ ನೃಪನೀತಿ ಬಿಬೇಕಾ ॥ ಬರಷಾ ಕಾಲ ಮೇಘ ನಭ ಛಾಏ। ಗರಜತ ಲಾಗತ ಪರಮ ಸುಹಾಏ ॥

ದೋ. ಲಛಿಮನ ದೇಖು ಮೋರ ಗನ ನಾಚತ ಬಾರಿದ ಪೈಖಿ। ಗೃಹೀ ಬಿರತಿ ರತ ಹರಷ ಜಸ ಬಿಷ್ನು ಭಗತ ಕಹುಁ ದೇಖಿ ॥ 13 ॥

ಘನ ಘಮಂಡ ನಭ ಗರಜತ ಘೋರಾ। ಪ್ರಿಯಾ ಹೀನ ಡರಪತ ಮನ ಮೋರಾ ॥ ದಾಮಿನಿ ದಮಕ ರಹ ನ ಘನ ಮಾಹೀಂ। ಖಲ ಕೈ ಪ್ರೀತಿ ಜಥಾ ಥಿರ ನಾಹೀಮ್ ॥ ಬರಷಹಿಂ ಜಲದ ಭೂಮಿ ನಿಅರಾಏಁ। ಜಥಾ ನವಹಿಂ ಬುಧ ಬಿದ್ಯಾ ಪಾಏಁ ॥ ಬೂಁದ ಅಘಾತ ಸಹಹಿಂ ಗಿರಿ ಕೈಂಸೇಮ್ । ಖಲ ಕೇ ಬಚನ ಸಂತ ಸಹ ಜೈಸೇಮ್ ॥ ಛುದ್ರ ನದೀಂ ಭರಿ ಚಲೀಂ ತೋರಾಈ। ಜಸ ಥೋರೇಹುಁ ಧನ ಖಲ ಇತರಾಈ ॥ ಭೂಮಿ ಪರತ ಭಾ ಢಾಬರ ಪಾನೀ। ಜನು ಜೀವಹಿ ಮಾಯಾ ಲಪಟಾನೀ ॥ ಸಮಿಟಿ ಸಮಿಟಿ ಜಲ ಭರಹಿಂ ತಲಾವಾ। ಜಿಮಿ ಸದಗುನ ಸಜ್ಜನ ಪಹಿಂ ಆವಾ ॥ ಸರಿತಾ ಜಲ ಜಲನಿಧಿ ಮಹುಁ ಜಾಈ। ಹೋಈ ಅಚಲ ಜಿಮಿ ಜಿವ ಹರಿ ಪಾಈ ॥

ದೋ. ಹರಿತ ಭೂಮಿ ತೃನ ಸಂಕುಲ ಸಮುಝಿ ಪರಹಿಂ ನಹಿಂ ಪಂಥ। ಜಿಮಿ ಪಾಖಂಡ ಬಾದ ತೇಂ ಗುಪ್ತ ಹೋಹಿಂ ಸದಗ್ರಂಥ ॥ 14 ॥

ದಾದುರ ಧುನಿ ಚಹು ದಿಸಾ ಸುಹಾಈ। ಬೇದ ಪಢ಼ಹಿಂ ಜನು ಬಟು ಸಮುದಾಈ ॥ ನವ ಪಲ್ಲವ ಭೇ ಬಿಟಪ ಅನೇಕಾ। ಸಾಧಕ ಮನ ಜಸ ಮಿಲೇಂ ಬಿಬೇಕಾ ॥ ಅರ್ಕ ಜಬಾಸ ಪಾತ ಬಿನು ಭಯೂ। ಜಸ ಸುರಾಜ ಖಲ ಉದ್ಯಮ ಗಯೂ ॥ ಖೋಜತ ಕತಹುಁ ಮಿಲಿ ನಹಿಂ ಧೂರೀ। ಕರಿ ಕ್ರೋಧ ಜಿಮಿ ಧರಮಹಿ ದೂರೀ ॥ ಸಸಿ ಸಂಪನ್ನ ಸೋಹ ಮಹಿ ಕೈಸೀ। ಉಪಕಾರೀ ಕೈ ಸಂಪತಿ ಜೈಸೀ ॥ ನಿಸಿ ತಮ ಘನ ಖದ್ಯೋತ ಬಿರಾಜಾ। ಜನು ದಂಭಿನ್ಹ ಕರ ಮಿಲಾ ಸಮಾಜಾ ॥ ಮಹಾಬೃಷ್ಟಿ ಚಲಿ ಫೂಟಿ ಕಿಆರೀಮ್ । ಜಿಮಿ ಸುತಂತ್ರ ಭೇಁ ಬಿಗರಹಿಂ ನಾರೀಮ್ ॥ ಕೃಷೀ ನಿರಾವಹಿಂ ಚತುರ ಕಿಸಾನಾ। ಜಿಮಿ ಬುಧ ತಜಹಿಂ ಮೋಹ ಮದ ಮಾನಾ ॥ ದೇಖಿಅತ ಚಕ್ರಬಾಕ ಖಗ ನಾಹೀಂ। ಕಲಿಹಿ ಪಾಇ ಜಿಮಿ ಧರ್ಮ ಪರಾಹೀಮ್ ॥ ಊಷರ ಬರಷಿ ತೃನ ನಹಿಂ ಜಾಮಾ। ಜಿಮಿ ಹರಿಜನ ಹಿಯಁ ಉಪಜ ನ ಕಾಮಾ ॥ ಬಿಬಿಧ ಜಂತು ಸಂಕುಲ ಮಹಿ ಭ್ರಾಜಾ। ಪ್ರಜಾ ಬಾಢ಼ ಜಿಮಿ ಪಾಇ ಸುರಾಜಾ ॥ ಜಹಁ ತಹಁ ರಹೇ ಪಥಿಕ ಥಕಿ ನಾನಾ। ಜಿಮಿ ಇಂದ್ರಿಯ ಗನ ಉಪಜೇಂ ಗ್ಯಾನಾ ॥

ದೋ. ಕಬಹುಁ ಪ್ರಬಲ ಬಹ ಮಾರುತ ಜಹಁ ತಹಁ ಮೇಘ ಬಿಲಾಹಿಂ। ಜಿಮಿ ಕಪೂತ ಕೇ ಉಪಜೇಂ ಕುಲ ಸದ್ಧರ್ಮ ನಸಾಹಿಮ್ ॥ 15(ಕ) ॥

ಕಬಹುಁ ದಿವಸ ಮಹಁ ನಿಬಿಡ಼ ತಮ ಕಬಹುಁಕ ಪ್ರಗಟ ಪತಂಗ। ಬಿನಸಿ ಉಪಜಿ ಗ್ಯಾನ ಜಿಮಿ ಪಾಇ ಕುಸಂಗ ಸುಸಂಗ ॥ 15(ಖ) ॥

ಬರಷಾ ಬಿಗತ ಸರದ ರಿತು ಆಈ। ಲಛಿಮನ ದೇಖಹು ಪರಮ ಸುಹಾಈ ॥ ಫೂಲೇಂ ಕಾಸ ಸಕಲ ಮಹಿ ಛಾಈ। ಜನು ಬರಷಾಁ ಕೃತ ಪ್ರಗಟ ಬುಢ಼ಆಈ ॥ ಉದಿತ ಅಗಸ್ತಿ ಪಂಥ ಜಲ ಸೋಷಾ। ಜಿಮಿ ಲೋಭಹಿ ಸೋಷಿ ಸಂತೋಷಾ ॥ ಸರಿತಾ ಸರ ನಿರ್ಮಲ ಜಲ ಸೋಹಾ। ಸಂತ ಹೃದಯ ಜಸ ಗತ ಮದ ಮೋಹಾ ॥ ರಸ ರಸ ಸೂಖ ಸರಿತ ಸರ ಪಾನೀ। ಮಮತಾ ತ್ಯಾಗ ಕರಹಿಂ ಜಿಮಿ ಗ್ಯಾನೀ ॥ ಜಾನಿ ಸರದ ರಿತು ಖಂಜನ ಆಏ। ಪಾಇ ಸಮಯ ಜಿಮಿ ಸುಕೃತ ಸುಹಾಏ ॥ ಪಂಕ ನ ರೇನು ಸೋಹ ಅಸಿ ಧರನೀ। ನೀತಿ ನಿಪುನ ನೃಪ ಕೈ ಜಸಿ ಕರನೀ ॥ ಜಲ ಸಂಕೋಚ ಬಿಕಲ ಭಿಁ ಮೀನಾ। ಅಬುಧ ಕುಟುಂಬೀ ಜಿಮಿ ಧನಹೀನಾ ॥ ಬಿನು ಧನ ನಿರ್ಮಲ ಸೋಹ ಅಕಾಸಾ। ಹರಿಜನ ಇವ ಪರಿಹರಿ ಸಬ ಆಸಾ ॥ ಕಹುಁ ಕಹುಁ ಬೃಷ್ಟಿ ಸಾರದೀ ಥೋರೀ। ಕೌ ಏಕ ಪಾವ ಭಗತಿ ಜಿಮಿ ಮೋರೀ ॥

ದೋ. ಚಲೇ ಹರಷಿ ತಜಿ ನಗರ ನೃಪ ತಾಪಸ ಬನಿಕ ಭಿಖಾರಿ। ಜಿಮಿ ಹರಿಭಗತ ಪಾಇ ಶ್ರಮ ತಜಹಿ ಆಶ್ರಮೀ ಚಾರಿ ॥ 16 ॥

ಸುಖೀ ಮೀನ ಜೇ ನೀರ ಅಗಾಧಾ। ಜಿಮಿ ಹರಿ ಸರನ ನ ಏಕು ಬಾಧಾ ॥ ಫೂಲೇಂ ಕಮಲ ಸೋಹ ಸರ ಕೈಸಾ। ನಿರ್ಗುನ ಬ್ರಹ್ಮ ಸಗುನ ಭೇಁ ಜೈಸಾ ॥ ಗುಂಜತ ಮಧುಕರ ಮುಖರ ಅನೂಪಾ। ಸುಂದರ ಖಗ ರವ ನಾನಾ ರೂಪಾ ॥ ಚಕ್ರಬಾಕ ಮನ ದುಖ ನಿಸಿ ಪೈಖೀ। ಜಿಮಿ ದುರ್ಜನ ಪರ ಸಂಪತಿ ದೇಖೀ ॥ ಚಾತಕ ರಟತ ತೃಷಾ ಅತಿ ಓಹೀ। ಜಿಮಿ ಸುಖ ಲಹಿ ನ ಸಂಕರದ್ರೋಹೀ ॥ ಸರದಾತಪ ನಿಸಿ ಸಸಿ ಅಪಹರೀ। ಸಂತ ದರಸ ಜಿಮಿ ಪಾತಕ ಟರೀ ॥ ದೇಖಿ ಇಂದು ಚಕೋರ ಸಮುದಾಈ। ಚಿತವತಹಿಂ ಜಿಮಿ ಹರಿಜನ ಹರಿ ಪಾಈ ॥ ಮಸಕ ದಂಸ ಬೀತೇ ಹಿಮ ತ್ರಾಸಾ। ಜಿಮಿ ದ್ವಿಜ ದ್ರೋಹ ಕಿಏಁ ಕುಲ ನಾಸಾ ॥

ದೋ. ಭೂಮಿ ಜೀವ ಸಂಕುಲ ರಹೇ ಗೇ ಸರದ ರಿತು ಪಾಇ। ಸದಗುರ ಮಿಲೇ ಜಾಹಿಂ ಜಿಮಿ ಸಂಸಯ ಭ್ರಮ ಸಮುದಾಇ ॥ 17 ॥

ಬರಷಾ ಗತ ನಿರ್ಮಲ ರಿತು ಆಈ। ಸುಧಿ ನ ತಾತ ಸೀತಾ ಕೈ ಪಾಈ ॥ ಏಕ ಬಾರ ಕೈಸೇಹುಁ ಸುಧಿ ಜಾನೌಂ। ಕಾಲಹು ಜೀತ ನಿಮಿಷ ಮಹುಁ ಆನೌಮ್ ॥ ಕತಹುಁ ರಹು ಜೌಂ ಜೀವತಿ ಹೋಈ। ತಾತ ಜತನ ಕರಿ ಆನೇಉಁ ಸೋಈ ॥ ಸುಗ್ರೀವಹುಁ ಸುಧಿ ಮೋರಿ ಬಿಸಾರೀ। ಪಾವಾ ರಾಜ ಕೋಸ ಪುರ ನಾರೀ ॥ ಜೇಹಿಂ ಸಾಯಕ ಮಾರಾ ಮೈಂ ಬಾಲೀ। ತೇಹಿಂ ಸರ ಹತೌಂ ಮೂಢ಼ ಕಹಁ ಕಾಲೀ ॥ ಜಾಸು ಕೃಪಾಁ ಛೂಟಹೀಂ ಮದ ಮೋಹಾ। ತಾ ಕಹುಁ ಉಮಾ ಕಿ ಸಪನೇಹುಁ ಕೋಹಾ ॥ ಜಾನಹಿಂ ಯಹ ಚರಿತ್ರ ಮುನಿ ಗ್ಯಾನೀ। ಜಿನ್ಹ ರಘುಬೀರ ಚರನ ರತಿ ಮಾನೀ ॥ ಲಛಿಮನ ಕ್ರೋಧವಂತ ಪ್ರಭು ಜಾನಾ। ಧನುಷ ಚಢ಼ಆಇ ಗಹೇ ಕರ ಬಾನಾ ॥

ದೋ. ತಬ ಅನುಜಹಿ ಸಮುಝಾವಾ ರಘುಪತಿ ಕರುನಾ ಸೀಂವ ॥ ಭಯ ದೇಖಾಇ ಲೈ ಆವಹು ತಾತ ಸಖಾ ಸುಗ್ರೀವ ॥ 18 ॥

ಇಹಾಁ ಪವನಸುತ ಹೃದಯಁ ಬಿಚಾರಾ। ರಾಮ ಕಾಜು ಸುಗ್ರೀವಁ ಬಿಸಾರಾ ॥ ನಿಕಟ ಜಾಇ ಚರನನ್ಹಿ ಸಿರು ನಾವಾ। ಚಾರಿಹು ಬಿಧಿ ತೇಹಿ ಕಹಿ ಸಮುಝಾವಾ ॥ ಸುನಿ ಸುಗ್ರೀವಁ ಪರಮ ಭಯ ಮಾನಾ। ಬಿಷಯಁ ಮೋರ ಹರಿ ಲೀನ್ಹೇಉ ಗ್ಯಾನಾ ॥ ಅಬ ಮಾರುತಸುತ ದೂತ ಸಮೂಹಾ। ಪಠವಹು ಜಹಁ ತಹಁ ಬಾನರ ಜೂಹಾ ॥ ಕಹಹು ಪಾಖ ಮಹುಁ ಆವ ನ ಜೋಈ। ಮೋರೇಂ ಕರ ತಾ ಕರ ಬಧ ಹೋಈ ॥ ತಬ ಹನುಮಂತ ಬೋಲಾಏ ದೂತಾ। ಸಬ ಕರ ಕರಿ ಸನಮಾನ ಬಹೂತಾ ॥ ಭಯ ಅರು ಪ್ರೀತಿ ನೀತಿ ದೇಖಾಈ। ಚಲೇ ಸಕಲ ಚರನನ್ಹಿ ಸಿರ ನಾಈ ॥ ಏಹಿ ಅವಸರ ಲಛಿಮನ ಪುರ ಆಏ। ಕ್ರೋಧ ದೇಖಿ ಜಹಁ ತಹಁ ಕಪಿ ಧಾಏ ॥

ದೋ. ಧನುಷ ಚಢ಼ಆಇ ಕಹಾ ತಬ ಜಾರಿ ಕರುಁ ಪುರ ಛಾರ। ಬ್ಯಾಕುಲ ನಗರ ದೇಖಿ ತಬ ಆಯು ಬಾಲಿಕುಮಾರ ॥ 19 ॥

ಚರನ ನಾಇ ಸಿರು ಬಿನತೀ ಕೀನ್ಹೀ। ಲಛಿಮನ ಅಭಯ ಬಾಁಹ ತೇಹಿ ದೀನ್ಹೀ ॥ ಕ್ರೋಧವಂತ ಲಛಿಮನ ಸುನಿ ಕಾನಾ। ಕಹ ಕಪೀಸ ಅತಿ ಭಯಁ ಅಕುಲಾನಾ ॥ ಸುನು ಹನುಮಂತ ಸಂಗ ಲೈ ತಾರಾ। ಕರಿ ಬಿನತೀ ಸಮುಝಾಉ ಕುಮಾರಾ ॥ ತಾರಾ ಸಹಿತ ಜಾಇ ಹನುಮಾನಾ। ಚರನ ಬಂದಿ ಪ್ರಭು ಸುಜಸ ಬಖಾನಾ ॥ ಕರಿ ಬಿನತೀ ಮಂದಿರ ಲೈ ಆಏ। ಚರನ ಪಖಾರಿ ಪಲಁಗ ಬೈಠಾಏ ॥ ತಬ ಕಪೀಸ ಚರನನ್ಹಿ ಸಿರು ನಾವಾ। ಗಹಿ ಭುಜ ಲಛಿಮನ ಕಂಠ ಲಗಾವಾ ॥ ನಾಥ ಬಿಷಯ ಸಮ ಮದ ಕಛು ನಾಹೀಂ। ಮುನಿ ಮನ ಮೋಹ ಕರಿ ಛನ ಮಾಹೀಮ್ ॥ ಸುನತ ಬಿನೀತ ಬಚನ ಸುಖ ಪಾವಾ। ಲಛಿಮನ ತೇಹಿ ಬಹು ಬಿಧಿ ಸಮುಝಾವಾ ॥ ಪವನ ತನಯ ಸಬ ಕಥಾ ಸುನಾಈ। ಜೇಹಿ ಬಿಧಿ ಗೇ ದೂತ ಸಮುದಾಈ ॥

ದೋ. ಹರಷಿ ಚಲೇ ಸುಗ್ರೀವ ತಬ ಅಂಗದಾದಿ ಕಪಿ ಸಾಥ। ರಾಮಾನುಜ ಆಗೇಂ ಕರಿ ಆಏ ಜಹಁ ರಘುನಾಥ ॥ 20 ॥

ನಾಇ ಚರನ ಸಿರು ಕಹ ಕರ ಜೋರೀ। ನಾಥ ಮೋಹಿ ಕಛು ನಾಹಿನ ಖೋರೀ ॥ ಅತಿಸಯ ಪ್ರಬಲ ದೇವ ತಬ ಮಾಯಾ। ಛೂಟಿ ರಾಮ ಕರಹು ಜೌಂ ದಾಯಾ ॥ ಬಿಷಯ ಬಸ್ಯ ಸುರ ನರ ಮುನಿ ಸ್ವಾಮೀ। ಮೈಂ ಪಾವಁರ ಪಸು ಕಪಿ ಅತಿ ಕಾಮೀ ॥ ನಾರಿ ನಯನ ಸರ ಜಾಹಿ ನ ಲಾಗಾ। ಘೋರ ಕ್ರೋಧ ತಮ ನಿಸಿ ಜೋ ಜಾಗಾ ॥ ಲೋಭ ಪಾಁಸ ಜೇಹಿಂ ಗರ ನ ಬಁಧಾಯಾ। ಸೋ ನರ ತುಮ್ಹ ಸಮಾನ ರಘುರಾಯಾ ॥ ಯಹ ಗುನ ಸಾಧನ ತೇಂ ನಹಿಂ ಹೋಈ। ತುಮ್ಹರೀ ಕೃಪಾಁ ಪಾವ ಕೋಇ ಕೋಈ ॥ ತಬ ರಘುಪತಿ ಬೋಲೇ ಮುಸಕಾಈ। ತುಮ್ಹ ಪ್ರಿಯ ಮೋಹಿ ಭರತ ಜಿಮಿ ಭಾಈ ॥ ಅಬ ಸೋಇ ಜತನು ಕರಹು ಮನ ಲಾಈ। ಜೇಹಿ ಬಿಧಿ ಸೀತಾ ಕೈ ಸುಧಿ ಪಾಈ ॥

ದೋ. ಏಹಿ ಬಿಧಿ ಹೋತ ಬತಕಹೀ ಆಏ ಬಾನರ ಜೂಥ। ನಾನಾ ಬರನ ಸಕಲ ದಿಸಿ ದೇಖಿಅ ಕೀಸ ಬರುಥ ॥ 21 ॥

ಬಾನರ ಕಟಕ ಉಮಾ ಮೇಂ ದೇಖಾ। ಸೋ ಮೂರುಖ ಜೋ ಕರನ ಚಹ ಲೇಖಾ ॥ ಆಇ ರಾಮ ಪದ ನಾವಹಿಂ ಮಾಥಾ। ನಿರಖಿ ಬದನು ಸಬ ಹೋಹಿಂ ಸನಾಥಾ ॥ ಅಸ ಕಪಿ ಏಕ ನ ಸೇನಾ ಮಾಹೀಂ। ರಾಮ ಕುಸಲ ಜೇಹಿ ಪೂಛೀ ನಾಹೀಮ್ ॥ ಯಹ ಕಛು ನಹಿಂ ಪ್ರಭು ಕಿ ಅಧಿಕಾಈ। ಬಿಸ್ವರೂಪ ಬ್ಯಾಪಕ ರಘುರಾಈ ॥ ಠಾಢ಼ಏ ಜಹಁ ತಹಁ ಆಯಸು ಪಾಈ। ಕಹ ಸುಗ್ರೀವ ಸಬಹಿ ಸಮುಝಾಈ ॥ ರಾಮ ಕಾಜು ಅರು ಮೋರ ನಿಹೋರಾ। ಬಾನರ ಜೂಥ ಜಾಹು ಚಹುಁ ಓರಾ ॥ ಜನಕಸುತಾ ಕಹುಁ ಖೋಜಹು ಜಾಈ। ಮಾಸ ದಿವಸ ಮಹಁ ಆಏಹು ಭಾಈ ॥ ಅವಧಿ ಮೇಟಿ ಜೋ ಬಿನು ಸುಧಿ ಪಾಏಁ। ಆವಿ ಬನಿಹಿ ಸೋ ಮೋಹಿ ಮರಾಏಁ ॥

ದೋ. ಬಚನ ಸುನತ ಸಬ ಬಾನರ ಜಹಁ ತಹಁ ಚಲೇ ತುರಂತ । ತಬ ಸುಗ್ರೀವಁ ಬೋಲಾಏ ಅಂಗದ ನಲ ಹನುಮಂತ ॥ 22 ॥

ಸುನಹು ನೀಲ ಅಂಗದ ಹನುಮಾನಾ। ಜಾಮವಂತ ಮತಿಧೀರ ಸುಜಾನಾ ॥ ಸಕಲ ಸುಭಟ ಮಿಲಿ ದಚ್ಛಿನ ಜಾಹೂ। ಸೀತಾ ಸುಧಿ ಪೂಁಛೇಉ ಸಬ ಕಾಹೂ ॥ ಮನ ಕ್ರಮ ಬಚನ ಸೋ ಜತನ ಬಿಚಾರೇಹು। ರಾಮಚಂದ್ರ ಕರ ಕಾಜು ಸಁವಾರೇಹು ॥ ಭಾನು ಪೀಠಿ ಸೇಇಅ ಉರ ಆಗೀ। ಸ್ವಾಮಿಹಿ ಸರ್ಬ ಭಾವ ಛಲ ತ್ಯಾಗೀ ॥ ತಜಿ ಮಾಯಾ ಸೇಇಅ ಪರಲೋಕಾ। ಮಿಟಹಿಂ ಸಕಲ ಭವ ಸಂಭವ ಸೋಕಾ ॥ ದೇಹ ಧರೇ ಕರ ಯಹ ಫಲು ಭಾಈ। ಭಜಿಅ ರಾಮ ಸಬ ಕಾಮ ಬಿಹಾಈ ॥ ಸೋಇ ಗುನಗ್ಯ ಸೋಈ ಬಡ಼ಭಾಗೀ । ಜೋ ರಘುಬೀರ ಚರನ ಅನುರಾಗೀ ॥ ಆಯಸು ಮಾಗಿ ಚರನ ಸಿರು ನಾಈ। ಚಲೇ ಹರಷಿ ಸುಮಿರತ ರಘುರಾಈ ॥ ಪಾಛೇಂ ಪವನ ತನಯ ಸಿರು ನಾವಾ। ಜಾನಿ ಕಾಜ ಪ್ರಭು ನಿಕಟ ಬೋಲಾವಾ ॥ ಪರಸಾ ಸೀಸ ಸರೋರುಹ ಪಾನೀ। ಕರಮುದ್ರಿಕಾ ದೀನ್ಹಿ ಜನ ಜಾನೀ ॥ ಬಹು ಪ್ರಕಾರ ಸೀತಹಿ ಸಮುಝಾಏಹು। ಕಹಿ ಬಲ ಬಿರಹ ಬೇಗಿ ತುಮ್ಹ ಆಏಹು ॥ ಹನುಮತ ಜನ್ಮ ಸುಫಲ ಕರಿ ಮಾನಾ। ಚಲೇಉ ಹೃದಯಁ ಧರಿ ಕೃಪಾನಿಧಾನಾ ॥ ಜದ್ಯಪಿ ಪ್ರಭು ಜಾನತ ಸಬ ಬಾತಾ। ರಾಜನೀತಿ ರಾಖತ ಸುರತ್ರಾತಾ ॥

ದೋ. ಚಲೇ ಸಕಲ ಬನ ಖೋಜತ ಸರಿತಾ ಸರ ಗಿರಿ ಖೋಹ। ರಾಮ ಕಾಜ ಲಯಲೀನ ಮನ ಬಿಸರಾ ತನ ಕರ ಛೋಹ ॥ 23 ॥

ಕತಹುಁ ಹೋಇ ನಿಸಿಚರ ಸೈಂ ಭೇಟಾ। ಪ್ರಾನ ಲೇಹಿಂ ಏಕ ಏಕ ಚಪೇಟಾ ॥ ಬಹು ಪ್ರಕಾರ ಗಿರಿ ಕಾನನ ಹೇರಹಿಂ। ಕೌ ಮುನಿ ಮಿಲತ ತಾಹಿ ಸಬ ಘೇರಹಿಮ್ ॥ ಲಾಗಿ ತೃಷಾ ಅತಿಸಯ ಅಕುಲಾನೇ। ಮಿಲಿ ನ ಜಲ ಘನ ಗಹನ ಭುಲಾನೇ ॥ ಮನ ಹನುಮಾನ ಕೀನ್ಹ ಅನುಮಾನಾ। ಮರನ ಚಹತ ಸಬ ಬಿನು ಜಲ ಪಾನಾ ॥ ಚಢ಼ಇ ಗಿರಿ ಸಿಖರ ಚಹೂಁ ದಿಸಿ ದೇಖಾ। ಭೂಮಿ ಬಿಬಿರ ಏಕ ಕೌತುಕ ಪೇಖಾ ॥ ಚಕ್ರಬಾಕ ಬಕ ಹಂಸ ಉಡ಼ಆಹೀಂ। ಬಹುತಕ ಖಗ ಪ್ರಬಿಸಹಿಂ ತೇಹಿ ಮಾಹೀಮ್ ॥ ಗಿರಿ ತೇ ಉತರಿ ಪವನಸುತ ಆವಾ। ಸಬ ಕಹುಁ ಲೈ ಸೋಇ ಬಿಬರ ದೇಖಾವಾ ॥ ಆಗೇಂ ಕೈ ಹನುಮಂತಹಿ ಲೀನ್ಹಾ। ಪೈಠೇ ಬಿಬರ ಬಿಲಂಬು ನ ಕೀನ್ಹಾ ॥

ದೋ. ದೀಖ ಜಾಇ ಉಪವನ ಬರ ಸರ ಬಿಗಸಿತ ಬಹು ಕಂಜ। ಮಂದಿರ ಏಕ ರುಚಿರ ತಹಁ ಬೈಠಿ ನಾರಿ ತಪ ಪುಂಜ ॥ 24 ॥

ದೂರಿ ತೇ ತಾಹಿ ಸಬನ್ಹಿ ಸಿರ ನಾವಾ। ಪೂಛೇಂ ನಿಜ ಬೃತ್ತಾಂತ ಸುನಾವಾ ॥ ತೇಹಿಂ ತಬ ಕಹಾ ಕರಹು ಜಲ ಪಾನಾ। ಖಾಹು ಸುರಸ ಸುಂದರ ಫಲ ನಾನಾ ॥ ಮಜ್ಜನು ಕೀನ್ಹ ಮಧುರ ಫಲ ಖಾಏ। ತಾಸು ನಿಕಟ ಪುನಿ ಸಬ ಚಲಿ ಆಏ ॥ ತೇಹಿಂ ಸಬ ಆಪನಿ ಕಥಾ ಸುನಾಈ। ಮೈಂ ಅಬ ಜಾಬ ಜಹಾಁ ರಘುರಾಈ ॥ ಮೂದಹು ನಯನ ಬಿಬರ ತಜಿ ಜಾಹೂ। ಪೈಹಹು ಸೀತಹಿ ಜನಿ ಪಛಿತಾಹೂ ॥ ನಯನ ಮೂದಿ ಪುನಿ ದೇಖಹಿಂ ಬೀರಾ। ಠಾಢ಼ಏ ಸಕಲ ಸಿಂಧು ಕೇಂ ತೀರಾ ॥ ಸೋ ಪುನಿ ಗೀ ಜಹಾಁ ರಘುನಾಥಾ। ಜಾಇ ಕಮಲ ಪದ ನಾಏಸಿ ಮಾಥಾ ॥ ನಾನಾ ಭಾಁತಿ ಬಿನಯ ತೇಹಿಂ ಕೀನ್ಹೀ। ಅನಪಾಯನೀ ಭಗತಿ ಪ್ರಭು ದೀನ್ಹೀ ॥

ದೋ. ಬದರೀಬನ ಕಹುಁ ಸೋ ಗೀ ಪ್ರಭು ಅಗ್ಯಾ ಧರಿ ಸೀಸ । ಉರ ಧರಿ ರಾಮ ಚರನ ಜುಗ ಜೇ ಬಂದತ ಅಜ ಈಸ ॥ 25 ॥

ಇಹಾಁ ಬಿಚಾರಹಿಂ ಕಪಿ ಮನ ಮಾಹೀಂ। ಬೀತೀ ಅವಧಿ ಕಾಜ ಕಛು ನಾಹೀಮ್ ॥ ಸಬ ಮಿಲಿ ಕಹಹಿಂ ಪರಸ್ಪರ ಬಾತಾ। ಬಿನು ಸುಧಿ ಲೇಁ ಕರಬ ಕಾ ಭ್ರಾತಾ ॥ ಕಹ ಅಂಗದ ಲೋಚನ ಭರಿ ಬಾರೀ। ದುಹುಁ ಪ್ರಕಾರ ಭಿ ಮೃತ್ಯು ಹಮಾರೀ ॥ ಇಹಾಁ ನ ಸುಧಿ ಸೀತಾ ಕೈ ಪಾಈ। ಉಹಾಁ ಗೇಁ ಮಾರಿಹಿ ಕಪಿರಾಈ ॥ ಪಿತಾ ಬಧೇ ಪರ ಮಾರತ ಮೋಹೀ। ರಾಖಾ ರಾಮ ನಿಹೋರ ನ ಓಹೀ ॥ ಪುನಿ ಪುನಿ ಅಂಗದ ಕಹ ಸಬ ಪಾಹೀಂ। ಮರನ ಭಯು ಕಛು ಸಂಸಯ ನಾಹೀಮ್ ॥ ಅಂಗದ ಬಚನ ಸುನತ ಕಪಿ ಬೀರಾ। ಬೋಲಿ ನ ಸಕಹಿಂ ನಯನ ಬಹ ನೀರಾ ॥ ಛನ ಏಕ ಸೋಚ ಮಗನ ಹೋಇ ರಹೇ। ಪುನಿ ಅಸ ವಚನ ಕಹತ ಸಬ ಭೇ ॥ ಹಮ ಸೀತಾ ಕೈ ಸುಧಿ ಲಿನ್ಹೇಂ ಬಿನಾ। ನಹಿಂ ಜೈಂಹೈಂ ಜುಬರಾಜ ಪ್ರಬೀನಾ ॥ ಅಸ ಕಹಿ ಲವನ ಸಿಂಧು ತಟ ಜಾಈ। ಬೈಠೇ ಕಪಿ ಸಬ ದರ್ಭ ಡಸಾಈ ॥ ಜಾಮವಂತ ಅಂಗದ ದುಖ ದೇಖೀ। ಕಹಿಂ ಕಥಾ ಉಪದೇಸ ಬಿಸೇಷೀ ॥ ತಾತ ರಾಮ ಕಹುಁ ನರ ಜನಿ ಮಾನಹು। ನಿರ್ಗುನ ಬ್ರಹ್ಮ ಅಜಿತ ಅಜ ಜಾನಹು ॥

ದೋ. ನಿಜ ಇಚ್ಛಾ ಪ್ರಭು ಅವತರಿ ಸುರ ಮಹಿ ಗೋ ದ್ವಿಜ ಲಾಗಿ। ಸಗುನ ಉಪಾಸಕ ಸಂಗ ತಹಁ ರಹಹಿಂ ಮೋಚ್ಛ ಸಬ ತ್ಯಾಗಿ ॥ 26 ॥

ಏಹಿ ಬಿಧಿ ಕಥಾ ಕಹಹಿ ಬಹು ಭಾಁತೀ ಗಿರಿ ಕಂದರಾಁ ಸುನೀ ಸಂಪಾತೀ ॥ ಬಾಹೇರ ಹೋಇ ದೇಖಿ ಬಹು ಕೀಸಾ। ಮೋಹಿ ಅಹಾರ ದೀನ್ಹ ಜಗದೀಸಾ ॥ ಆಜು ಸಬಹಿ ಕಹಁ ಭಚ್ಛನ ಕರೂಁ। ದಿನ ಬಹು ಚಲೇ ಅಹಾರ ಬಿನು ಮರೂಁ ॥ ಕಬಹುಁ ನ ಮಿಲ ಭರಿ ಉದರ ಅಹಾರಾ। ಆಜು ದೀನ್ಹ ಬಿಧಿ ಏಕಹಿಂ ಬಾರಾ ॥ ಡರಪೇ ಗೀಧ ಬಚನ ಸುನಿ ಕಾನಾ। ಅಬ ಭಾ ಮರನ ಸತ್ಯ ಹಮ ಜಾನಾ ॥ ಕಪಿ ಸಬ ಉಠೇ ಗೀಧ ಕಹಁ ದೇಖೀ। ಜಾಮವಂತ ಮನ ಸೋಚ ಬಿಸೇಷೀ ॥ ಕಹ ಅಂಗದ ಬಿಚಾರಿ ಮನ ಮಾಹೀಂ। ಧನ್ಯ ಜಟಾಯೂ ಸಮ ಕೌ ನಾಹೀಮ್ ॥ ರಾಮ ಕಾಜ ಕಾರನ ತನು ತ್ಯಾಗೀ । ಹರಿ ಪುರ ಗಯು ಪರಮ ಬಡ಼ ಭಾಗೀ ॥ ಸುನಿ ಖಗ ಹರಷ ಸೋಕ ಜುತ ಬಾನೀ । ಆವಾ ನಿಕಟ ಕಪಿನ್ಹ ಭಯ ಮಾನೀ ॥ ತಿನ್ಹಹಿ ಅಭಯ ಕರಿ ಪೂಛೇಸಿ ಜಾಈ। ಕಥಾ ಸಕಲ ತಿನ್ಹ ತಾಹಿ ಸುನಾಈ ॥ ಸುನಿ ಸಂಪಾತಿ ಬಂಧು ಕೈ ಕರನೀ। ರಘುಪತಿ ಮಹಿಮಾ ಬಧುಬಿಧಿ ಬರನೀ ॥

ದೋ. ಮೋಹಿ ಲೈ ಜಾಹು ಸಿಂಧುತಟ ದೇಉಁ ತಿಲಾಂಜಲಿ ತಾಹಿ । ಬಚನ ಸಹಾಇ ಕರವಿ ಮೈಂ ಪೈಹಹು ಖೋಜಹು ಜಾಹಿ ॥ 27 ॥

ಅನುಜ ಕ್ರಿಯಾ ಕರಿ ಸಾಗರ ತೀರಾ। ಕಹಿ ನಿಜ ಕಥಾ ಸುನಹು ಕಪಿ ಬೀರಾ ॥ ಹಮ ದ್ವೌ ಬಂಧು ಪ್ರಥಮ ತರುನಾಈ । ಗಗನ ಗೇ ರಬಿ ನಿಕಟ ಉಡಾಈ ॥ ತೇಜ ನ ಸಹಿ ಸಕ ಸೋ ಫಿರಿ ಆವಾ । ಮೈ ಅಭಿಮಾನೀ ರಬಿ ನಿಅರಾವಾ ॥ ಜರೇ ಪಂಖ ಅತಿ ತೇಜ ಅಪಾರಾ । ಪರೇಉಁ ಭೂಮಿ ಕರಿ ಘೋರ ಚಿಕಾರಾ ॥ ಮುನಿ ಏಕ ನಾಮ ಚಂದ್ರಮಾ ಓಹೀ। ಲಾಗೀ ದಯಾ ದೇಖೀ ಕರಿ ಮೋಹೀ ॥ ಬಹು ಪ್ರಕಾರ ತೇಂಹಿ ಗ್ಯಾನ ಸುನಾವಾ । ದೇಹಿ ಜನಿತ ಅಭಿಮಾನೀ ಛಡ಼ಆವಾ ॥ ತ್ರೇತಾಁ ಬ್ರಹ್ಮ ಮನುಜ ತನು ಧರಿಹೀ। ತಾಸು ನಾರಿ ನಿಸಿಚರ ಪತಿ ಹರಿಹೀ ॥ ತಾಸು ಖೋಜ ಪಠಿಹಿ ಪ್ರಭೂ ದೂತಾ। ತಿನ್ಹಹಿ ಮಿಲೇಂ ತೈಂ ಹೋಬ ಪುನೀತಾ ॥ ಜಮಿಹಹಿಂ ಪಂಖ ಕರಸಿ ಜನಿ ಚಿಂತಾ । ತಿನ್ಹಹಿ ದೇಖಾಇ ದೇಹೇಸು ತೈಂ ಸೀತಾ ॥ ಮುನಿ ಕಿ ಗಿರಾ ಸತ್ಯ ಭಿ ಆಜೂ । ಸುನಿ ಮಮ ಬಚನ ಕರಹು ಪ್ರಭು ಕಾಜೂ ॥ ಗಿರಿ ತ್ರಿಕೂಟ ಊಪರ ಬಸ ಲಂಕಾ । ತಹಁ ರಹ ರಾವನ ಸಹಜ ಅಸಂಕಾ ॥ ತಹಁ ಅಸೋಕ ಉಪಬನ ಜಹಁ ರಹೀ ॥ ಸೀತಾ ಬೈಠಿ ಸೋಚ ರತ ಅಹೀ ॥ ದೋ. ಮೈಂ ದೇಖುಁ ತುಮ್ಹ ನಾಹಿ ಗೀಘಹಿ ದಷ್ಟಿ ಅಪಾರ ॥ ಬೂಢ ಭಯುಁ ನ ತ ಕರತೇಉಁ ಕಛುಕ ಸಹಾಯ ತುಮ್ಹಾರ ॥ 28 ॥

ಜೋ ನಾಘಿ ಸತ ಜೋಜನ ಸಾಗರ । ಕರಿ ಸೋ ರಾಮ ಕಾಜ ಮತಿ ಆಗರ ॥ ಮೋಹಿ ಬಿಲೋಕಿ ಧರಹು ಮನ ಧೀರಾ । ರಾಮ ಕೃಪಾಁ ಕಸ ಭಯು ಸರೀರಾ ॥ ಪಾಪಿಉ ಜಾ ಕರ ನಾಮ ಸುಮಿರಹೀಂ। ಅತಿ ಅಪಾರ ಭವಸಾಗರ ತರಹೀಮ್ ॥ ತಾಸು ದೂತ ತುಮ್ಹ ತಜಿ ಕದರಾಈ। ರಾಮ ಹೃದಯಁ ಧರಿ ಕರಹು ಉಪಾಈ ॥ ಅಸ ಕಹಿ ಗರುಡ಼ ಗೀಧ ಜಬ ಗಯೂ। ತಿನ್ಹ ಕೇಂ ಮನ ಅತಿ ಬಿಸಮಯ ಭಯೂ ॥ ನಿಜ ನಿಜ ಬಲ ಸಬ ಕಾಹೂಁ ಭಾಷಾ। ಪಾರ ಜಾಇ ಕರ ಸಂಸಯ ರಾಖಾ ॥ ಜರಠ ಭಯುಁ ಅಬ ಕಹಿ ರಿಛೇಸಾ। ನಹಿಂ ತನ ರಹಾ ಪ್ರಥಮ ಬಲ ಲೇಸಾ ॥ ಜಬಹಿಂ ತ್ರಿಬಿಕ್ರಮ ಭೇ ಖರಾರೀ। ತಬ ಮೈಂ ತರುನ ರಹೇಉಁ ಬಲ ಭಾರೀ ॥

ದೋ. ಬಲಿ ಬಾಁಧತ ಪ್ರಭು ಬಾಢೇಉ ಸೋ ತನು ಬರನಿ ನ ಜಾಈ। ಉಭಯ ಧರೀ ಮಹಁ ದೀನ್ಹೀ ಸಾತ ಪ್ರದಚ್ಛಿನ ಧಾಇ ॥ 29 ॥

ಅಂಗದ ಕಹಿ ಜಾಉಁ ಮೈಂ ಪಾರಾ। ಜಿಯಁ ಸಂಸಯ ಕಛು ಫಿರತೀ ಬಾರಾ ॥ ಜಾಮವಂತ ಕಹ ತುಮ್ಹ ಸಬ ಲಾಯಕ। ಪಠಿಅ ಕಿಮಿ ಸಬ ಹೀ ಕರ ನಾಯಕ ॥ ಕಹಿ ರೀಛಪತಿ ಸುನು ಹನುಮಾನಾ। ಕಾ ಚುಪ ಸಾಧಿ ರಹೇಹು ಬಲವಾನಾ ॥ ಪವನ ತನಯ ಬಲ ಪವನ ಸಮಾನಾ। ಬುಧಿ ಬಿಬೇಕ ಬಿಗ್ಯಾನ ನಿಧಾನಾ ॥ ಕವನ ಸೋ ಕಾಜ ಕಠಿನ ಜಗ ಮಾಹೀಂ। ಜೋ ನಹಿಂ ಹೋಇ ತಾತ ತುಮ್ಹ ಪಾಹೀಮ್ ॥ ರಾಮ ಕಾಜ ಲಗಿ ತಬ ಅವತಾರಾ। ಸುನತಹಿಂ ಭಯು ಪರ್ವತಾಕಾರಾ ॥ ಕನಕ ಬರನ ತನ ತೇಜ ಬಿರಾಜಾ। ಮಾನಹು ಅಪರ ಗಿರಿನ್ಹ ಕರ ರಾಜಾ ॥ ಸಿಂಹನಾದ ಕರಿ ಬಾರಹಿಂ ಬಾರಾ। ಲೀಲಹೀಂ ನಾಷುಁ ಜಲನಿಧಿ ಖಾರಾ ॥ ಸಹಿತ ಸಹಾಯ ರಾವನಹಿ ಮಾರೀ। ಆನುಁ ಇಹಾಁ ತ್ರಿಕೂಟ ಉಪಾರೀ ॥ ಜಾಮವಂತ ಮೈಂ ಪೂಁಛುಁ ತೋಹೀ। ಉಚಿತ ಸಿಖಾವನು ದೀಜಹು ಮೋಹೀ ॥ ಏತನಾ ಕರಹು ತಾತ ತುಮ್ಹ ಜಾಈ। ಸೀತಹಿ ದೇಖಿ ಕಹಹು ಸುಧಿ ಆಈ ॥ ತಬ ನಿಜ ಭುಜ ಬಲ ರಾಜಿವ ನೈನಾ। ಕೌತುಕ ಲಾಗಿ ಸಂಗ ಕಪಿ ಸೇನಾ ॥

ಛಂ. -ಕಪಿ ಸೇನ ಸಂಗ ಸಁಘಾರಿ ನಿಸಿಚರ ರಾಮು ಸೀತಹಿ ಆನಿಹೈಂ। ತ್ರೈಲೋಕ ಪಾವನ ಸುಜಸು ಸುರ ಮುನಿ ನಾರದಾದಿ ಬಖಾನಿಹೈಮ್ ॥ ಜೋ ಸುನತ ಗಾವತ ಕಹತ ಸಮುಝತ ಪರಮ ಪದ ನರ ಪಾವೀ। ರಘುಬೀರ ಪದ ಪಾಥೋಜ ಮಧುಕರ ದಾಸ ತುಲಸೀ ಗಾವೀ ॥

ದೋ. ಭವ ಭೇಷಜ ರಘುನಾಥ ಜಸು ಸುನಹಿ ಜೇ ನರ ಅರು ನಾರಿ। ತಿನ್ಹ ಕರ ಸಕಲ ಮನೋರಥ ಸಿದ್ಧ ಕರಿಹಿ ತ್ರಿಸಿರಾರಿ ॥ 30(ಕ) ॥

ಸೋ. ನೀಲೋತ್ಪಲ ತನ ಸ್ಯಾಮ ಕಾಮ ಕೋಟಿ ಸೋಭಾ ಅಧಿಕ। ಸುನಿಅ ತಾಸು ಗುನ ಗ್ರಾಮ ಜಾಸು ನಾಮ ಅಘ ಖಗ ಬಧಿಕ ॥ 30(ಖ) ॥

ಮಾಸಪಾರಾಯಣ, ತೇಈಸವಾಁ ವಿಶ್ರಾಮ ಇತಿ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಚರಿತಮಾನಸೇ ಸಕಲಕಲಿಕಲುಷವಿಧ್ವಂಸನೇ ಚತುರ್ಥ ಸೋಪಾನಃ ಸಮಾಪ್ತಃ। (ಕಿಷ್ಕಿಂಧಾಕಾಂಡ ಸಮಾಪ್ತ)

శ్రీ రామ చరిత మానస - కిష్కింధాకాండ గురించి

The Kishkindha Kanda is the fourth and shortest book (sopana) of Goswami Tulsidas's Ramcharitmanas. Searching for Sita, Rama and Lakshmana meet Hanuman, who brings them to Sugriva; Rama and Sugriva become friends, Rama slays Vali and crowns Sugriva, and after the rainy season the monkey armies set out in every direction. It ends on the seashore, where Jambavan reminds Hanuman of his strength.

రచయిత: Goswami Tulsidas (16th century)

ఎప్పుడు పఠించాలి: In Ramcharitmanas parayana (monthly and nine-day readings), on Rama Navami, and on Tuesdays.

మీకు తెలుసా?

  • It opens with the Sanskrit verse "Kundendivara sundarau", picturing Rama and Lakshmana, fair as jasmine and dark as the blue lotus.
  • Tulsidas's description of the rainy and autumn seasons in this kanda is famous for its moral lessons drawn from nature.
  • Its last scene leads straight into the Sundara Kanda, Hanuman's leap across the ocean.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

What happens in the Kishkindha Kanda?

Rama meets Hanuman and Sugriva, slays Vali, and the search for Sita begins.

Which book of the Ramcharitmanas is it?

The fourth of seven sopanas, and the shortest.

How does it end?

With Jambavan reminding Hanuman of his power, before the leap to Lanka.

ఆరాధన, అధ్యయనం కోసం అందించబడింది, జోస్యంగా కాదు. వాణిజ్యేతరం.