ಗೀತಗೋವಿಂದಂ ನವಮಃ ಸರ್ಗಃ - ಮಂದ ಮುಕುಂದಃ
Sri Krishna · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
॥ ನವಮಃ ಸರ್ಗಃ ॥ ॥ ಮಂದಮುಕುಂದಃ ॥
ತಾಮಥ ಮನ್ಮಥಖಿನ್ನಾಂ ರತಿರಸಭಿನ್ನಾಂ ವಿಷಾದಸಂಪನ್ನಾಮ್ । ಅನುಚಿಂತಿತಹರಿಚರಿತಾಂ ಕಲಹಾಂತರಿತಮುವಾಚ ಸಖೀ ॥ 51 ॥
॥ ಗೀತಂ 18 ॥
ಹರಿರಭಿಸರತಿ ವಹತಿ ಮಧುಪವನೇ । ಕಿಮಪರಮಧಿಕಸುಖಂ ಸಖಿ ಭುವನೇ ॥ ಮಾಧವೇ ಮಾ ಕುರು ಮಾನಿನಿ ಮಾನಮಯೇ ॥ 1 ॥
ತಾಲಫಲಾದಪಿ ಗುರುಮತಿಸರಸಮ್ । ಕಿಂ ವಿಫಲೀಕುರುಷೇ ಕುಚಕಲಶಮ್ ॥ 2 ॥
ಕತಿ ನ ಕಥಿತಮಿದಮನುಪದಮಚಿರಮ್ । ಮಾ ಪರಿಹರ ಹರಿಮತಿಶಯರುಚಿರಮ್ ॥ 3 ॥
ಕಿಮಿತಿ ವಿಷೀದಸಿ ರೋದಿಷಿ ವಿಕಲಾ । ವಿಹಸತಿ ಯುವತಿಸಭಾ ತವ ಸಕಲಾ ॥ 4 ॥
ಸಜಲನಲಿನೀದಲಶೀತಲಶಯನೇ । ಹರಿಮವಲೋಕ್ಯ ಸಫಲಯ್ ನಯನೇ ॥ 5 ॥
ಜನಯಸಿ ಮನಸಿ ಕಿಮಿತಿ ಗುರುಖೇದಮ್ । ಶೃಣು ಮಮ ವಚನಮನೀಹಿತಭೇದಮ್ ॥ 6 ॥
ಹರಿರುಪಯಾತು ವದತು ಬಹುಮಧುರಮ್ । ಕಿಮಿತಿ ಕರೋಷಿ ಹೃದಯಮತಿವಿಧುರಮ್ ॥ 7 ॥
ಶ್ರೀಜಯದೇವಭಣಿತಮತಿಲಲಿತಮ್ । ಸುಖಯತು ರಸಿಕಜನಂ ಹರಿಚರಿತಮ್ ॥ 8 ॥
ಸ್ನಿಗ್ಧೇ ಯತ್ಪರುಷಾಸಿ ಯತ್ಪ್ರಣಮತಿ ಸ್ತಬ್ಧಾಸಿ ಯದ್ರಾಗಿಣಿ ದ್ವೇಷಸ್ಥಾಸಿ ಯದುನ್ಮುಖೇ ವಿಮುಖತಾಂ ಯಾತಾಸಿ ತಸ್ಮಿನ್ಪ್ರಿಯೇ । ಯುಕ್ತಂ ತದ್ವಿಪರೀತಕಾರಿಣಿ ತವ ಶ್ರೀಖಂಡಚರ್ಚಾ ವಿಷಂ ಶೀತಾಂಶುಸ್ತಪನೋ ಹಿಮಂ ಹುತವಹಃ ಕ್ರೀಡಾಮುದೋ ಯಾತನಾಃ ॥ 52 ॥
॥ ಇತಿ ಗೀತಗೋವಿಂದೇ ಕಲಹಾಂತರಿತಾವರ್ಣನೇ ಮಂದಮುಕುಂದೋ ನಾಮ ನವಮಃ ಸರ್ಗಃ ॥
ಗೀತಗೋವಿಂದಂ ನವಮಃ ಸರ್ಗಃ - ಮಂದ ಮುಕುಂದಃ ಬಗ್ಗೆ
ಜಯದೇವನ ಗೀತಗೋವಿಂದದ ಒಂಬತ್ತನೇ ಸರ್ಗ "ಮಂದಮುಕುಂದ", ನಿಧಾನಗೊಂಡ ಕೃಷ್ಣ, ಪ್ರಣಯಕಲಹದ ನಂತರದ ರಾಧೆಯನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ. ನೊಂದ ಅಭಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ದೂರ ಕಳುಹಿಸಿದ ರಾಧೆ ಈಗ ಅವನನ್ನೇ ನೆನೆಯುತ್ತಾ ವಿರಹ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದಾಳೆ; ತನ್ನ ಬಳಿ ಬಂದವನನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿದುದು ತಪ್ಪು ಎಂದು ಸಖಿ ಮೃದುವಾಗಿ ಹೇಳಿ, ಕೋಪ ಬಿಡು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಜಯದೇವ (೧೨ನೇ ಶತಮಾನ)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಒಡಿಸ್ಸಿ ಮೊದಲಾದ ನೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಭಜನೆ ಮತ್ತು ಕಛೇರಿಗಳಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಪುರಿಯ ಗೀತಗೋವಿಂದ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಕೊನೆಯ ಸಾಲು ಈ ಸರ್ಗವನ್ನು ಕಲಹದಿಂದ ಪ್ರಿಯನಿಂದ ಅಗಲಿದ ಕಲಹಾಂತರಿತಾ ನಾಯಿಕೆಯ ವರ್ಣನೆ ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
- ಗೀತಗೋವಿಂದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾವ್ಯ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಾಯಿಕಾ ಭೇದಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
"ಮಂದಮುಕುಂದ" ಎಂದರೇನು?
ಪ್ರಣಯಕಲಹದ ನಂತರ "ನಿಧಾನಗೊಂಡ ಕೃಷ್ಣ".
ಈ ಸರ್ಗದಲ್ಲಿ ರಾಧೆಯ ಸ್ಥಿತಿ ಏನು?
ಕಲಹದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪಪಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.
ಸಖಿ ಏನು ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಾಳೆ?
ಕೋಪ ಬಿಟ್ಟು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸು ಎಂದು.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು