ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಸ್ತೋತ್ರಂ (ಲಘು)
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ಕರಾರವಿಂದೇನ ಪದಾರವಿಂದಂ ಮುಖಾರವಿಂದೇ ವಿನಿವೇಶಯಂತಮ್ । ವಟಸ್ಯ ಪತ್ರಸ್ಯ ಪುಟೇ ಶಯಾನಂ ಬಾಲಂ ಮುಕುಂದಂ ಮನಸಾ ಸ್ಮರಾಮಿ ॥
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಗೋವಿಂದ ಹರೇ ಮುರಾರೇ ಹೇ ನಾಥ ನಾರಾಯಣ ವಾಸುದೇವ । ಜಿಹ್ವೇ ಪಿಬಸ್ವಾಮೃತಮೇತದೇವ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 1
ವಿಕ್ರೇತುಕಾಮಾಖಿಲಗೋಪಕನ್ಯಾ ಮುರಾರಿಪಾದಾರ್ಪಿತಚಿತ್ತವೃತ್ತಿಃ । ದಧ್ಯಾದಿಕಂ ಮೋಹವಶಾದವೋಚತ್ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 2
ಗೃಹೇ ಗೃಹೇ ಗೋಪವಧೂಕದಂಬಾಃ ಸರ್ವೇ ಮಿಲಿತ್ವಾ ಸಮವಾಪ್ಯ ಯೋಗಮ್ । ಪುಣ್ಯಾನಿ ನಾಮಾನಿ ಪಠಂತಿ ನಿತ್ಯಂ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 3
ಸುಖಂ ಶಯಾನಾ ನಿಲಯೇ ನಿಜೇಽಪಿ ನಾಮಾನಿ ವಿಷ್ಣೋಃ ಪ್ರವದಂತಿ ಮರ್ತ್ಯಾಃ । ತೇ ನಿಶ್ಚಿತಂ ತನ್ಮಯತಾಂ ವ್ರಜಂತಿ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 4
ಜಿಹ್ವೇ ಸದೈವಂ ಭಜ ಸುಂದರಾಣಿ ನಾಮಾನಿ ಕೃಷ್ಣಸ್ಯ ಮನೋಹರಾಣಿ । ಸಮಸ್ತ ಭಕ್ತಾರ್ತಿವಿನಾಶನಾನಿ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 5
ಸುಖಾವಸಾನೇ ಇದಮೇವ ಸಾರಂ ದುಃಖಾವಸಾನೇ ಇದಮೇವ ಜ್ಞೇಯಮ್ । ದೇಹಾವಸಾನೇ ಇದಮೇವ ಜಾಪ್ಯಂ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 6
ಜಿಹ್ವೇ ರಸಜ್ಞೇ ಮಧುರಪ್ರಿಯೇ ತ್ವಂ ಸತ್ಯಂ ಹಿತಂ ತ್ವಾಂ ಪರಮಂ ವದಾಮಿ । ಅವರ್ಣಯೇಥಾ ಮಧುರಾಕ್ಷರಾಣಿ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 7
ತ್ವಾಮೇವ ಯಾಚೇ ಮಮ ದೇಹಿ ಜಿಹ್ವೇ ಸಮಾಗತೇ ದಂಡಧರೇ ಕೃತಾಂತೇ । ವಕ್ತವ್ಯಮೇವಂ ಮಧುರಂ ಸುಭಕ್ತ್ಯಾ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 8
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ರಾಧಾವರ ಗೋಕುಲೇಶ ಗೋಪಾಲ ಗೋವರ್ಧನನಾಥ ವಿಷ್ಣೋ । ಜಿಹ್ವೇ ಪಿಬಸ್ವಾಮೃತಮೇತದೇವ ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವೇತಿ ॥ 9
ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಸ್ತೋತ್ರಂ (ಲಘು) ಬಗ್ಗೆ
ಇವು ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಸ್ತೋತ್ರದ ಆಯ್ದ ಶ್ಲೋಕಗಳು. ಆಲದೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿ ಕರಕಮಲದಿಂದ ಪಾದಕಮಲವನ್ನು ಮುಖಕಮಲಕ್ಕಿಡುವ ಬಾಲಕೃಷ್ಣನ ಪ್ರೀತಿಯ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಇದು ಆರಂಭ; ನಂತರದ ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕವೂ "ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವ" ಎಂಬ ನಾಮಾಮೃತವನ್ನೇ ಕುಡಿ ಎಂದು ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತದೆ; ಯಮ ಬಂದಾಗಲೂ ಈ ನಾಮಗಳೇ ತುಟಿಯಲ್ಲಿರಲಿ ಎನ್ನುತ್ತದೆ ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಬಿಲ್ವಮಂಗಳ (ಲೀಲಾಶುಕ)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ಕೃಷ್ಣಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ, ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿಯಂದು, ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಾಗಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- "ಕರಾರವಿಂದೇನ ಪದಾರವಿಂದಂ" ಎಂಬ ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ ಪ್ರಳಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಲದೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ತೇಲುವ ಶಿಶುಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.
- "ಜಿಹ್ವೇ ಪಿಬಸ್ವಾಮೃತಮೇತದೇವ" ಎಂಬ ಪಲ್ಲವಿ "ನಾಲಿಗೆಯೇ, ಈ ಅಮೃತವನ್ನೇ ಕುಡಿ" ಎಂದರ್ಥ.
- ದಾಮೋದರ ಎಂದರೆ "ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹಗ್ಗ ಕಟ್ಟಿಸಿಕೊಂಡವನು"; ಯಶೋದೆ ಬಾಲಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಒರಳಿಗೆ ಕಟ್ಟಿದ ಕಥೆಯಿಂದ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
"ಗೋವಿಂದ ದಾಮೋದರ ಮಾಧವ" ಎಂದರೇನು?
ಕೃಷ್ಣನ ಮೂರು ನಾಮಗಳು: ಗೋರಕ್ಷಕ, ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹಗ್ಗ ಕಟ್ಟಿಸಿಕೊಂಡವನು, ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿ.
ಇದನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಸಂತಕವಿ ಬಿಲ್ವಮಂಗಳ, ಲೀಲಾಶುಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವರು.
ಇದನ್ನು ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ?
ದಿನನಿತ್ಯದ ಕೃಷ್ಣಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿಯಂದು.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು