ಕನಕಧಾರಾ ಸ್ತೋತ್ರಂ
Devi · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
वंदे वंदारु मंदारमिंदिरानंदकंदलम् । अमंदानंदसंदोह बंधुरं सिंधुराननम् ॥
अंगं हरेः पुलकभूषणमाश्रयंती भृंगांगनेव मुकुलाभरणं तमालम् । अंगीकृताखिलविभूतिरपांगलीला मांगल्यदास्तु मम मंगलदेवतायाः ॥ 1 ॥
मुग्धा मुहुर्विदधती वदने मुरारेः प्रेमत्रपाप्रणिहितानि गतागतानि । माला दृशोर्मधुकरीव महोत्पले या सा मे श्रियं दिशतु सागरसंभवायाः ॥ 2 ॥
आमीलिताक्षमधिगम्य मुदा मुकुंदम्- आनंदकंदमनिमेषमनंगतंत्रम् । आकेकरस्थितकनीनिकपक्ष्मनेत्रं भूत्यै भवेन्मम भुजंगशयांगनायाः ॥ 3 ॥
बाह्वंतरे मधुजितः श्रितकौस्तुभे या हारावलीव हरिनीलमयी विभाति । कामप्रदा भगवतोऽपि कटाक्षमाला कल्याणमावहतु मे कमलालयायाः ॥ 4 ॥
कालांबुदालिललितोरसि कैटभारेः धाराधरे स्फुरति या तटिदंगनेव । मातुस्समस्तजगतां महनीयमूर्तिः भद्राणि मे दिशतु भार्गवनंदनायाः ॥ 5 ॥
प्राप्तं पदं प्रथमतः खलु यत्प्रभावात् मांगल्यभाजि मधुमाथिनि मन्मथेन । मय्यापतेत्तदिह मंथरमीक्षणार्धं मंदालसं च मकरालयकन्यकायाः ॥ 6 ॥
विश्वामरेंद्रपदविभ्रमदानदक्षं आनंदहेतुरधिकं मुरविद्विषोऽपि । ईषन्निषीदतु मयि क्षणमीक्षणार्थं इंदीवरोदरसहोदरमिंदिरायाः ॥ 7 ॥
इष्टा विशिष्टमतयोऽपि यया दयार्द्र दृष्ट्या त्रिविष्टपपदं सुलभं लभंते । दृष्टिः प्रहृष्ट कमलोदरदीप्तिरिष्टां पुष्टिं कृषीष्ट मम पुष्करविष्टरायाः ॥ 8 ॥
दद्याद्दयानुपवनो द्रविणांबुधारा- मस्मिन्न किंचन विहंगशिशौ विषण्णे । दुष्कर्मघर्ममपनीय चिराय दूरं नारायणप्रणयिनीनयनांबुवाहः ॥ 9 ॥
गीर्देवतेति गरुडध्वजसुंदरीति शाकंभरीति शशिशेखरवल्लभेति । सृष्टिस्थितिप्रलयकेलिषु संस्थितायै तस्यै नमस्त्रिभुवनैकगुरोस्तरुण्यै ॥ 10 ॥
श्रुत्यै नमोऽस्तु शुभकर्मफलप्रसूत्यै रत्यै नमोऽस्तु रमणीयगुणार्णवायै । शक्त्यै नमोऽस्तु शतपत्रनिकेतनायै पुष्ट्यै नमोऽस्तु पुरुषोत्तमवल्लभायै ॥ 11 ॥
नमोऽस्तु नालीकनिभाननायै नमोऽस्तु दुग्धोदधिजन्मभूम्यै । नमोऽस्तु सोमामृतसोदरायै नमोऽस्तु नारायणवल्लभायै ॥ 12 ॥
नमोऽस्तु हेमांबुजपीठिकायै नमोऽस्तु भूमंडलनायिकायै । नमोऽस्तु देवादिदयापरायै नमोऽस्तु शारंगायुधवल्लभायै ॥ 13 ॥
नमोऽस्तु देव्यै भृगुनंदनायै नमोऽस्तु विष्णोरुरसिस्थितायै । नमोऽस्तु लक्ष्म्यै कमलालयायै नमोऽस्तु दामोदरवल्लभायै ॥ 14 ॥
नमोऽस्तु कांत्यै कमलेक्षणायै नमोऽस्तु भूत्यै भुवनप्रसूत्यै । नमोऽस्तु देवादिभिरर्चितायै नमोऽस्तु नंदात्मजवल्लभायै ॥ 15 ॥
संपत्कराणि सकलेंद्रियनंदनानि साम्राज्यदानविभवानि सरोरुहाक्षि । त्वद्वंदनानि दुरितोद्धरणोद्यतानि मामेव मातरनिशं कलयंतु मान्ये ॥ 16 ॥
यत्कटाक्षसमुपासनाविधिः सेवकस्य सकलार्थसंपदः । संतनोति वचनांगमानसैः त्वां मुरारिहृदयेश्वरीं भजे ॥ 17 ॥
सरसिजनिलये सरोजहस्ते [सरसिजनयनॆ] धवलतमांशुकगंधमाल्यशोभे । भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ 18 ॥
दिग्घस्तिभिः कनककुंभमुखावसृष्ट स्वर्वाहिनी विमलचारुजलप्लुतांगीम् । प्रातर्नमामि जगतां जननीमशेष लोकाधिनाथ-गृहिणीम्-अमृताब्धिपुत्रीम् ॥ 19 ॥
कमले कमलाक्षवल्लभे त्वं करुणापूरतरंगितैरपांगैः । अवलोकय मामकिंचनानां प्रथमं पात्रमकृत्रिमं दयायाः ॥ 20 ॥
स्तुवंति ये स्तुतिभिरमूभिरन्वहं त्रयीमयीं त्रिभुवनमातरं रमाम् । गुणाधिका गुरुतर-भाग्य-भागिनो [भागिनह्] भवंति ते भुवि बुधभाविताशयाः ॥ 21 ॥
सुवर्णधारास्तोत्रं यच्छंकराचार्य निर्मितम् । त्रिसंध्यं यः पठेन्नित्यं स कुबेरसमो भवेत् ॥
इति श्रीमत्परमहंसपरिव्राजकाचार्यस्य श्रीगोविंदभगवत्पूज्यपादशिष्यस्य श्रीमच्छंकरभगवतः कृतौ कनकधारास्तोत्रं संपूर्णम् ।
ಕನಕಧಾರಾ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಬಗ್ಗೆ
ಕನಕಧಾರಾ ಸ್ತೋತ್ರ, "ಸುವರ್ಣಧಾರೆಯ ಸ್ತೋತ್ರ", ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿಗೆ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ತೋತ್ರ. ತಮಾಲವೃಕ್ಷದ ಮೊಗ್ಗುಗಳಿಗೆ ಸೆಳೆಯಲ್ಪಡುವ ಹೆಣ್ಣುದುಂಬಿಯಂತೆ, ಪುಳಕಿತ ಹರಿಯ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಿದ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಲೀಲಾ ಕಡೆನೋಟವನ್ನು ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ ಚಿತ್ರಿಸಿ, ಆ ಮಂಗಳ ನೋಟ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಬೀಳಲಿ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕವೂ ತಾಯಿಯ ಕೃಪೆಯ ಕರುಣೆಯ ನೋಟ ಭಕ್ತನ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಲಿ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಕೊನೆಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಶುಕ್ರವಾರಗಳಲ್ಲಿ, ವರಲಕ್ಷ್ಮೀ ವ್ರತ ಮತ್ತು ದೀಪಾವಳಿಯಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಅಕ್ಷಯ ತೃತೀಯೆಯಂದು.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಭಿಕ್ಷೆಗೆ ಹೋದ ಬಾಲಕ ಶಂಕರರಿಗೆ ಅತಿ ಬಡ ಸ್ತ್ರೀಯೊಬ್ಬಳು ಒಣ ನೆಲ್ಲಿಕಾಯಿಯೊಂದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕೊಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು; ಅವಳ ಔದಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಮರುಗಿ ಅವರು ಈ ಸ್ತೋತ್ರ ಹಾಡಿದರು, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಅವಳ ಮನೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿನ್ನದ ನೆಲ್ಲಿಕಾಯಿಗಳ ಮಳೆಗರೆದಳು ಎನ್ನುತ್ತದೆ ಸಂಪ್ರದಾಯ.
- ಇದರ ಕೊನೆಯ ಸಾಲು ಕರ್ತೃವನ್ನು ಗೋವಿಂದ ಭಗವತ್ಪಾದರ ಶಿಷ್ಯ ಶಂಕರರು ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
- ಈ ಕಥೆ ಕೇರಳದ ಕಾಲಡಿ ಬಳಿಯ ಒಂದು ಮನೆಯೊಡನೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
ಈ ಹಬ್ಬಗಳಂದು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
"ಕನಕಧಾರಾ" ಎಂದರೇನು?
"ಸುವರ್ಣದ ಧಾರೆ".
ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಕಥೆ ಏನು?
ತನ್ನ ಏಕೈಕ ನೆಲ್ಲಿಕಾಯಿ ಕೊಟ್ಟ ಬಡ ಸ್ತ್ರೀಗಾಗಿ ಶಂಕರರು ಇದನ್ನು ಹಾಡಿದರು.
ಇದನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
ಕೊನೆಯ ಸಾಲು ಹೇಳುವಂತೆ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು