ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ದ್ವಿತೀಯ ಮುಂಡಕ, ದ್ವಿತೀಯ ಕಾಂಡಃ
Vedic · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
॥ dviteeya mundake dviteeyah khandah ॥
aavi-ssannihita-nguhaachara-nnaama mahatpadamatraita-thsamarpitam । ejatpraanannimishachcha yadetajjaanatha sadasadvarenya-mparam vijnaanaadyadvarishtha-mprajaanaam ॥ 1॥
yadarchimadyadanubhyo-'nu cha yasmi~llokaa nihitaa lokinashcha । tadetadakshara-mbrahma sa praanastadu vaanmanah tadetatsatya-ntadamrita-ntadveddhavyam somya viddhi ॥ 2॥
dhanur griheetvaupanishada-mmahaastram sharam hyupaasaa nishitam sandhayeeta । aayamya tadbhaavagatena chetasaa lakshya-ntadevaaksharam somya viddhi ॥ 3॥
pranavo dhanu-shshaaro hyaatmaa brahma tallakshyamuchyate । apramattena veddhavyam sharava-ttanmayo bhavet ॥ 4॥
yasmi-ndyauh prithivee chaantarikshamotam mana-ssaha praanaishcha sarvaih । tamevaika-njaanatha aatmaanamanyaa vaacho vimunchathaamritasyaisha setuh ॥ 5॥
araa iva rathanaabhau samhataa yatra naadyah । sa esho-'ntashcharate bahudhaa jaayamaanah । omityeva-ndhyaayatha aatmaanam svasti vah paaraaya tamasah parastaat ॥ 6॥
ya-ssarvajna-ssarvavid yasyaisha mahimaa bhuvi । divye brahmapure hyesha vyomnyaatmaa pratishthitah ॥
manomayah praanashareeranetaa pratishthito-'nne hridayam sannidhaaya । tad vijnaanena paripashyanti dheeraa aanandaroopamamritam yad vibhaati ॥ 7॥
bhidyate hridayagranthishchhidyante sarvasamshayaah । ksheeyante chaasya karmaani tasmi-ndrishte paraavare ॥ 8॥
hiranmaye pare koshe viraja-mbrahma nishkalam । tachchhubhra-njyotisha-njyotistad yadaatmavido viduh ॥ 9॥
na tatra sooryo bhaati na chandrataarakam nemaa vidyuto bhaanti kuto-'yamagnih । tameva bhaantamanubhaati sarvam tasya bhaasaa sarvamidam vibhaati ॥ 10॥
brahmaivedamamrita-mpurastaad brahma pashchaad brahma dakshinatashchottarena । adhashchordhva-ncha prasrita-mbrahmaivedam vishvamidam varishtham ॥ 11॥
॥ iti mundakopanishadi dviteeyamundake dviteeyah khandah ॥
ಮುಂಡಕ ಉಪನಿಷದ್ - ದ್ವಿತೀಯ ಮುಂಡಕ, ದ್ವಿತೀಯ ಕಾಂಡಃ ಬಗ್ಗೆ
ಇದು ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಎರಡನೇ ಮುಂಡಕದ ಎರಡನೇ ಖಂಡ. ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಕಟವಾದರೂ ಅಡಗಿದ, ಹೃದಯಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ, ಚಲಿಸುವ ಉಸಿರಾಡುವ ಕಣ್ಣುಮಿಟುಕಿಸುವ ಎಲ್ಲವೂ ನೆಲೆಸಿದ ಮಹಾಪದವೆಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ. ಬಿಲ್ಲಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿತ್ರ ನೀಡುತ್ತದೆ: "ಪ್ರಣವ ಧನುಸ್ಸು, ಆತ್ಮ ಬಾಣ, ಬ್ರಹ್ಮ ಗುರಿ; ಅಪ್ರಮತ್ತನಾಗಿ ಹೊಡೆಯಬೇಕು, ಬಾಣದಂತೆ ಅದರಲ್ಲಿ ತನ್ಮಯನಾಗಬೇಕು." ಪರವನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಹೃದಯಗ್ರಂಥಿ ಕಡಿಯುತ್ತದೆ, ಎಲ್ಲ ಸಂಶಯಗಳು ನೀಗುತ್ತವೆ, ಕರ್ಮ ಕ್ಷಯಿಸುತ್ತದೆ. "ನ ತತ್ರ ಸೂರ್ಯೋ ಭಾತಿ" ಶ್ಲೋಕದಿಂದ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ: ಅಥರ್ವವೇದ, ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ ೨.೨
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ಉಪನಿಷದಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ವೇದಪಠಣದಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ೪ನೇ ಶ್ಲೋಕ "ಪ್ರಣವೋ ಧನುಃ ಶರೋ ಹ್ಯಾತ್ಮಾ" ಓಂಕಾರಧ್ಯಾನದ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
- ಹೃದಯಗ್ರಂಥಿ ಕಡಿಯುವ ಕುರಿತ ೮ನೇ ಶ್ಲೋಕ "ಭಿದ್ಯತೇ ಹೃದಯಗ್ರಂಥಿಃ" ವೇದಾಂತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿತ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
೪ನೇ ಶ್ಲೋಕದ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲು ಯಾವುದು?
ಓಂಕಾರ; ಆತ್ಮ ಬಾಣ, ಬ್ರಹ್ಮ ಗುರಿ.
ಪರವನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
ಹೃದಯಗ್ರಂಥಿ ಕಡಿದು ಸಂಶಯಗಳು ನೀಗುತ್ತವೆ.
ಈ ಉಪನಿಷತ್ತು ಯಾವ ವೇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ?
ಅಥರ್ವವೇದ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.