ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 23 - ದಕ್ಷಚರಿತಂ ತಥಾ ಚಿತ್ರಕೇತೂಪಾಖ್ಯಾನಂ
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ಪ್ರಾಚೇತಸಸ್ತು ಭಗವನ್ನಪರೋ ಹಿ ದಕ್ಷ- ಸ್ತ್ವತ್ಸೇವನಂ ವ್ಯಧಿತ ಸರ್ಗವಿವೃದ್ಧಿಕಾಮಃ । ಆವಿರ್ಬಭೂವಿಥ ತದಾ ಲಸದಷ್ಟಬಾಹು- ಸ್ತಸ್ಮೈ ವರಂ ದದಿಥ ತಾಂ ಚ ವಧೂಮಸಿಕ್ನೀಮ್ ॥1॥
ತಸ್ಯಾತ್ಮಜಾಸ್ತ್ವಯುತಮೀಶ ಪುನಸ್ಸಹಸ್ರಂ ಶ್ರೀನಾರದಸ್ಯ ವಚಸಾ ತವ ಮಾರ್ಗಮಾಪುಃ । ನೈಕತ್ರವಾಸಮೃಷಯೇ ಸ ಮುಮೋಚ ಶಾಪಂ ಭಕ್ತೋತ್ತಮಸ್ತ್ವೃಷಿರನುಗ್ರಹಮೇವ ಮೇನೇ ॥2॥
ಷಷ್ಟ್ಯಾ ತತೋ ದುಹಿತೃಭಿಃ ಸೃಜತಃ ಕುಲೌಘಾನ್ ದೌಹಿತ್ರಸೂನುರಥ ತಸ್ಯ ಸ ವಿಶ್ವರೂಪಃ । ತ್ವತ್ಸ್ತೋತ್ರವರ್ಮಿತಮಜಾಪಯದಿಂದ್ರಮಾಜೌ ದೇವ ತ್ವದೀಯಮಹಿಮಾ ಖಲು ಸರ್ವಜೈತ್ರಃ ॥3॥
ಪ್ರಾಕ್ಶೂರಸೇನವಿಷಯೇ ಕಿಲ ಚಿತ್ರಕೇತುಃ ಪುತ್ರಾಗ್ರಹೀ ನೃಪತಿರಂಗಿರಸಃ ಪ್ರಭಾವಾತ್ । ಲಬ್ಧ್ವೈಕಪುತ್ರಮಥ ತತ್ರ ಹತೇ ಸಪತ್ನೀ- ಸಂಘೈರಮುಹ್ಯದವಶಸ್ತವ ಮಾಯಯಾಸೌ ॥4॥
ತಂ ನಾರದಸ್ತು ಸಮಮಂಗಿರಸಾ ದಯಾಲುಃ ಸಂಪ್ರಾಪ್ಯ ತಾವದುಪದರ್ಶ್ಯ ಸುತಸ್ಯ ಜೀವಮ್ । ಕಸ್ಯಾಸ್ಮಿ ಪುತ್ರ ಇತಿ ತಸ್ಯ ಗಿರಾ ವಿಮೋಹಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ತ್ವದರ್ಚನವಿಧೌ ನೃಪತಿಂ ನ್ಯಯುಂಕ್ತ ॥5॥
ಸ್ತೋತ್ರಂ ಚ ಮಂತ್ರಮಪಿ ನಾರದತೋಽಥ ಲಬ್ಧ್ವಾ ತೋಷಾಯ ಶೇಷವಪುಷೋ ನನು ತೇ ತಪಸ್ಯನ್ । ವಿದ್ಯಾಧರಾಧಿಪತಿತಾಂ ಸ ಹಿ ಸಪ್ತರಾತ್ರೇ ಲಬ್ಧ್ವಾಪ್ಯಕುಂಠಮತಿರನ್ವಭಜದ್ಭವಂತಮ್ ॥6॥
ತಸ್ಮೈ ಮೃಣಾಲಧವಲೇನ ಸಹಸ್ರಶೀರ್ಷ್ಣಾ ರೂಪೇಣ ಬದ್ಧನುತಿಸಿದ್ಧಗಣಾವೃತೇನ । ಪ್ರಾದುರ್ಭವನ್ನಚಿರತೋ ನುತಿಭಿಃ ಪ್ರಸನ್ನೋ ದತ್ವಾಽಽತ್ಮತತ್ತ್ವಮನುಗೃಹ್ಯ ತಿರೋದಧಾಥ ॥7॥
ತ್ವದ್ಭಕ್ತಮೌಲಿರಥ ಸೋಽಪಿ ಚ ಲಕ್ಷಲಕ್ಷಂ ವರ್ಷಾಣಿ ಹರ್ಷುಲಮನಾ ಭುವನೇಷು ಕಾಮಮ್ । ಸಂಗಾಪಯನ್ ಗುಣಗಣಂ ತವ ಸುಂದರೀಭಿಃ ಸಂಗಾತಿರೇಕರಹಿತೋ ಲಲಿತಂ ಚಚಾರ ॥8॥
ಅತ್ಯಂತಸಂಗವಿಲಯಾಯ ಭವತ್ಪ್ರಣುನ್ನೋ ನೂನಂ ಸ ರೂಪ್ಯಗಿರಿಮಾಪ್ಯ ಮಹತ್ಸಮಾಜೇ । ನಿಶ್ಶಂಕಮಂಕಕೃತವಲ್ಲಭಮಂಗಜಾರಿಂ ತಂ ಶಂಕರಂ ಪರಿಹಸನ್ನುಮಯಾಭಿಶೇಪೇ ॥9॥
ನಿಸ್ಸಂಭ್ರಮಸ್ತ್ವಯಮಯಾಚಿತಶಾಪಮೋಕ್ಷೋ ವೃತ್ರಾಸುರತ್ವಮುಪಗಮ್ಯ ಸುರೇಂದ್ರಯೋಧೀ । ಭಕ್ತ್ಯಾತ್ಮತತ್ತ್ವಕಥನೈಃ ಸಮರೇ ವಿಚಿತ್ರಂ ಶತ್ರೋರಪಿ ಭ್ರಮಮಪಾಸ್ಯ ಗತಃ ಪದಂ ತೇ ॥10॥
ತ್ವತ್ಸೇವನೇನ ದಿತಿರಿಂದ್ರವಧೋದ್ಯತಾಽಪಿ ತಾನ್ಪ್ರತ್ಯುತೇಂದ್ರಸುಹೃದೋ ಮರುತೋಽಭಿಲೇಭೇ । ದುಷ್ಟಾಶಯೇಽಪಿ ಶುಭದೈವ ಭವನ್ನಿಷೇವಾ ತತ್ತಾದೃಶಸ್ತ್ವಮವ ಮಾಂ ಪವನಾಲಯೇಶ ॥11॥
ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 23 - ದಕ್ಷಚರಿತಂ ತಥಾ ಚಿತ್ರಕೇತೂಪಾಖ್ಯಾನಂ ಬಗ್ಗೆ
ನಾರಾಯಣೀಯದ ಇಪ್ಪತ್ಮೂರನೇ ದಶಕ ಪ್ರಾಚೇತಸರ ಮಗ ದಕ್ಷ ಮತ್ತು ದಿತಿಯ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸೃಷ್ಟಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ದಕ್ಷ ಭಗವಂತನನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ; ಭಗವಂತ ಹೊಳೆಯುವ ಎಂಟು ಭುಜಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ವರ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ದಕ್ಷನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ನಾರದ ವೈರಾಗ್ಯದತ್ತ ಒಯ್ದಾಗ ದಕ್ಷ ನಾರದನನ್ನು ಶಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇಂದ್ರನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಮಗನನ್ನು ಬಯಸಿದ ದಿತಿ, ಭಗವದುಪಾಸನೆಯಿಂದ ಇಂದ್ರನ ಮಿತ್ರರಾದ ಮರುತ್ತರನ್ನು ಪಡೆದುದರೊಂದಿಗೆ ದಶಕ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗುರುವಾಯೂರಿನಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಭಗವದುಪಾಸನೆ ಕೆಟ್ಟ ಉದ್ದೇಶದವನಿಗೂ ಶುಭವನ್ನೇ ತರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಪಾಠವನ್ನು ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
- ಪ್ರತಿ ದಶಕದಂತೆ ಇದೂ ವಾಯುದೇವನ ಮಂದಿರದ ಒಡೆಯ "ಪವನಾಲಯೇಶ" ಗುರುವಾಯೂರಪ್ಪನಿಗೆ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಈ ದಶಕ ಯಾರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ?
ಪ್ರಾಚೇತಸರ ಮಗ ದಕ್ಷ ಮತ್ತು ಮರುತ್ತರ ತಾಯಿ ದಿತಿ.
ಇದು ಯಾವ ಪಾಠದೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ?
ಭಗವದುಪಾಸನೆ ಕೆಟ್ಟ ಉದ್ದೇಶದವನಿಗೂ ಶುಭ ತರುತ್ತದೆ ಎಂದು.
ನಾರಾಯಣೀಯವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
೧೫೮೬ರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು