ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 57 - ಪ್ರಲಂಬಾಸುರವಧಂ
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ರಾಮಸಖಃ ಕ್ವಾಪಿ ದಿನೇ ಕಾಮದ ಭಗವನ್ ಗತೋ ಭವಾನ್ ವಿಪಿನಮ್ । ಸೂನುಭಿರಪಿ ಗೋಪಾನಾಂ ಧೇನುಭಿರಭಿಸಂವೃತೋ ಲಸದ್ವೇಷಃ ॥1॥
ಸಂದರ್ಶಯನ್ ಬಲಾಯ ಸ್ವೈರಂ ವೃಂದಾವನಶ್ರಿಯಂ ವಿಮಲಾಮ್ । ಕಾಂಡೀರೈಃ ಸಹ ಬಾಲೈರ್ಭಾಂಡೀರಕಮಾಗಮೋ ವಟಂ ಕ್ರೀಡನ್ ॥2॥
ತಾವತ್ತಾವಕನಿಧನಸ್ಪೃಹಯಾಲುರ್ಗೋಪಮೂರ್ತಿರದಯಾಲುಃ । ದೈತ್ಯಃ ಪ್ರಲಂಬನಾಮಾ ಪ್ರಲಂಬಬಾಹುಂ ಭವಂತಮಾಪೇದೇ ॥3॥
ಜಾನನ್ನಪ್ಯವಿಜಾನನ್ನಿವ ತೇನ ಸಮಂ ನಿಬದ್ಧಸೌಹಾರ್ದಃ । ವಟನಿಕಟೇ ಪಟುಪಶುಪವ್ಯಾಬದ್ಧಂ ದ್ವಂದ್ವಯುದ್ಧಮಾರಬ್ಧಾಃ ॥4॥
ಗೋಪಾನ್ ವಿಭಜ್ಯ ತನ್ವನ್ ಸಂಘಂ ಬಲಭದ್ರಕಂ ಭವತ್ಕಮಪಿ । ತ್ವದ್ಬಲಭೀರುಂ ದೈತ್ಯಂ ತ್ವದ್ಬಲಗತಮನ್ವಮನ್ಯಥಾ ಭಗವನ್ ॥5॥
ಕಲ್ಪಿತವಿಜೇತೃವಹನೇ ಸಮರೇ ಪರಯೂಥಗಂ ಸ್ವದಯಿತತರಮ್ । ಶ್ರೀದಾಮಾನಮಧತ್ಥಾಃ ಪರಾಜಿತೋ ಭಕ್ತದಾಸತಾಂ ಪ್ರಥಯನ್ ॥6॥
ಏವಂ ಬಹುಷು ವಿಭೂಮನ್ ಬಾಲೇಷು ವಹತ್ಸು ವಾಹ್ಯಮಾನೇಷು । ರಾಮವಿಜಿತಃ ಪ್ರಲಂಬೋ ಜಹಾರ ತಂ ದೂರತೋ ಭವದ್ಭೀತ್ಯಾ ॥7॥
ತ್ವದ್ದೂರಂ ಗಮಯಂತಂ ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಹಲಿನಿ ವಿಹಿತಗರಿಮಭರೇ । ದೈತ್ಯಃ ಸ್ವರೂಪಮಾಗಾದ್ಯದ್ರೂಪಾತ್ ಸ ಹಿ ಬಲೋಽಪಿ ಚಕಿತೋಽಭೂತ್ ॥8॥
ಉಚ್ಚತಯಾ ದೈತ್ಯತನೋಸ್ತ್ವನ್ಮುಖಮಾಲೋಕ್ಯ ದೂರತೋ ರಾಮಃ । ವಿಗತಭಯೋ ದೃಢಮುಷ್ಟ್ಯಾ ಭೃಶದುಷ್ಟಂ ಸಪದಿ ಪಿಷ್ಟವಾನೇನಂ ॥9॥
ಹತ್ವಾ ದಾನವವೀರಂ ಪ್ರಾಪ್ತಂ ಬಲಮಾಲಿಲಿಂಗಿಥ ಪ್ರೇಮ್ಣಾ । ತಾವನ್ಮಿಲತೋರ್ಯುವಯೋಃ ಶಿರಸಿ ಕೃತಾ ಪುಷ್ಪವೃಷ್ಟಿರಮರಗಣೈಃ ॥10॥
ಆಲಂಬೋ ಭುವನಾನಾಂ ಪ್ರಾಲಂಬಂ ನಿಧನಮೇವಮಾರಚಯನ್ । ಕಾಲಂ ವಿಹಾಯ ಸದ್ಯೋ ಲೋಲಂಬರುಚೇ ಹರೇ ಹರೇಃ ಕ್ಲೇಶಾನ್ ॥11॥
ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 57 - ಪ್ರಲಂಬಾಸುರವಧಂ ಬಗ್ಗೆ
ನಾರಾಯಣೀಯದ ಐವತ್ತೇಳನೇ ದಶಕ ಪ್ರಲಂಬಾಸುರ ವಧೆಯ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಒಂದು ದಿನ ಕೃಷ್ಣ ಬಲರಾಮರು ಗೋಪಬಾಲರು ಮತ್ತು ಹಸುಗಳೊಡನೆ ವನಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಬಲರಾಮನಿಗೆ ಬೃಂದಾವನದ ಸೌಂದರ್ಯ ತೋರಿ, ಭಾಂಡೀರ ಆಲದ ಮರದಡಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗೋಪಬಾಲನ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ಪ್ರಲಂಬಾಸುರ ಬಲರಾಮನನ್ನು ಬೆನ್ನಮೇಲೆ ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ; ಆದರೆ ಬಲರಾಮ ಅವನನ್ನು ಹೊಡೆದುರುಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗುರುವಾಯೂರಿನಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಆಟದಲ್ಲಿ ಸೋತವರು ಗೆದ್ದವರನ್ನು ಬೆನ್ನಮೇಲೆ ಹೊರಬೇಕಿತ್ತು; ಇದೇ ಬಲರಾಮನನ್ನು ಒಯ್ಯಲು ಪ್ರಲಂಬನಿಗೆ ಅವಕಾಶವಾಯಿತು.
- ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಶಬ್ದಚಮತ್ಕಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ: "ಆಲಂಬೋ ಭುವನಾನಾಂ ಪ್ರಾಲಂಬಂ ನಿಧನಂ" (ಲೋಕಗಳ ಆಧಾರ ಪ್ರಲಂಬನನ್ನು ಕೊನೆಗಾಣಿಸಿತು), ಹರಿ ನಮ್ಮ ಕ್ಲೇಶಗಳನ್ನು ಹರಿಸಲಿ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಈ ದಶಕ ಯಾವ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ?
ಗೋಪಬಾಲನ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಬಂದ ಪ್ರಲಂಬಾಸುರನನ್ನು ಬಲರಾಮ ಕೊಂದುದು.
ಇದು ಎಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು?
ಬೃಂದಾವನದ ಭಾಂಡೀರ ಆಲದ ಮರದಡಿ.
ನಾರಾಯಣೀಯವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
೧೫೮೬ರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು