ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 60 - ಗೋಪೀವಸ್ತ್ರಾಪಹರಣಂ
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ಮದನಾತುರಚೇತಸೋಽನ್ವಹಂ ಭವದಂಘ್ರಿದ್ವಯದಾಸ್ಯಕಾಮ್ಯಯಾ । ಯಮುನಾತಟಸೀಮ್ನಿ ಸೈಕತೀಂ ತರಲಾಕ್ಷ್ಯೋ ಗಿರಿಜಾಂ ಸಮಾರ್ಚಿಚನ್ ॥1॥
ತವ ನಾಮಕಥಾರತಾಃ ಸಮಂ ಸುದೃಶಃ ಪ್ರಾತರುಪಾಗತಾ ನದೀಮ್ । ಉಪಹಾರಶತೈರಪೂಜಯನ್ ದಯಿತೋ ನಂದಸುತೋ ಭವೇದಿತಿ ॥2॥
ಇತಿ ಮಾಸಮುಪಾಹಿತವ್ರತಾಸ್ತರಲಾಕ್ಷೀರಭಿವೀಕ್ಷ್ಯ ತಾ ಭವಾನ್ । ಕರುಣಾಮೃದುಲೋ ನದೀತಟಂ ಸಮಯಾಸೀತ್ತದನುಗ್ರಹೇಚ್ಛಯಾ ॥3॥
ನಿಯಮಾವಸಿತೌ ನಿಜಾಂಬರಂ ತಟಸೀಮನ್ಯವಮುಚ್ಯ ತಾಸ್ತದಾ । ಯಮುನಾಜಲಖೇಲನಾಕುಲಾಃ ಪುರತಸ್ತ್ವಾಮವಲೋಕ್ಯ ಲಜ್ಜಿತಾಃ ॥4॥
ತ್ರಪಯಾ ನಮಿತಾನನಾಸ್ವಥೋ ವನಿತಾಸ್ವಂಬರಜಾಲಮಂತಿಕೇ । ನಿಹಿತಂ ಪರಿಗೃಹ್ಯ ಭೂರುಹೋ ವಿಟಪಂ ತ್ವಂ ತರಸಾಽಧಿರೂಢವಾನ್ ॥5॥
ಇಹ ತಾವದುಪೇತ್ಯ ನೀಯತಾಂ ವಸನಂ ವಃ ಸುದೃಶೋ ಯಥಾಯಥಮ್ । ಇತಿ ನರ್ಮಮೃದುಸ್ಮಿತೇ ತ್ವಯಿ ಬ್ರುವತಿ ವ್ಯಾಮುಮುಹೇ ವಧೂಜನೈಃ ॥6॥
ಅಯಿ ಜೀವ ಚಿರಂ ಕಿಶೋರ ನಸ್ತವ ದಾಸೀರವಶೀಕರೋಷಿ ಕಿಮ್ । ಪ್ರದಿಶಾಂಬರಮಂಬುಜೇಕ್ಷಣೇತ್ಯುದಿತಸ್ತ್ವಂ ಸ್ಮಿತಮೇವ ದತ್ತವಾನ್ ॥7॥
ಅಧಿರುಹ್ಯ ತಟಂ ಕೃತಾಂಜಲೀಃ ಪರಿಶುದ್ಧಾಃ ಸ್ವಗತೀರ್ನಿರೀಕ್ಷ್ಯ ತಾಃ । ವಸನಾನ್ಯಖಿಲಾನ್ಯನುಗ್ರಹಂ ಪುನರೇವಂ ಗಿರಮಪ್ಯದಾ ಮುದಾ ॥8॥
ವಿದಿತಂ ನನು ವೋ ಮನೀಷಿತಂ ವದಿತಾರಸ್ತ್ವಿಹ ಯೋಗ್ಯಮುತ್ತರಮ್ । ಯಮುನಾಪುಲಿನೇ ಸಚಂದ್ರಿಕಾಃ ಕ್ಷಣದಾ ಇತ್ಯಬಲಾಸ್ತ್ವಮೂಚಿವಾನ್ ॥9॥
ಉಪಕರ್ಣ್ಯ ಭವನ್ಮುಖಚ್ಯುತಂ ಮಧುನಿಷ್ಯಂದಿ ವಚೋ ಮೃಗೀದೃಶಃ । ಪ್ರಣಯಾದಯಿ ವೀಕ್ಷ್ಯ ವೀಕ್ಷ್ಯ ತೇ ವದನಾಬ್ಜಂ ಶನಕೈರ್ಗೃಹಂ ಗತಾಃ ॥10॥
ಇತಿ ನನ್ವನುಗೃಹ್ಯ ವಲ್ಲವೀರ್ವಿಪಿನಾಂತೇಷು ಪುರೇವ ಸಂಚರನ್ । ಕರುಣಾಶಿಶಿರೋ ಹರೇ ಹರ ತ್ವರಯಾ ಮೇ ಸಕಲಾಮಯಾವಲಿಮ್ ॥11॥
ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 60 - ಗೋಪೀವಸ್ತ್ರಾಪಹರಣಂ ಬಗ್ಗೆ
ನಾರಾಯಣೀಯದ ಅರವತ್ತನೇ ದಶಕ ಗೋಪಿಯರ ವ್ರತ ಮತ್ತು ವಸ್ತ್ರಾಪಹರಣದ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕೃಷ್ಣಪಾದಸೇವೆಗೆ ಹಂಬಲಿಸಿದ ಯುವ ಗೋಪಿಯರು ತಿಂಗಳಿಡೀ ಯಮುನಾತೀರದಲ್ಲಿ ಮರಳಿನ ಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾತ್ಯಾಯನೀ (ಗಿರಿಜೆ)ಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಮುಂಜಾನೆ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಅವನ ನಾಮ ಹಾಡುತ್ತ, "ನಂದಸುತ ನಮ್ಮ ಪ್ರಿಯನಾಗಲಿ" ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ವ್ರತದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ನಾನಮಾಡುವಾಗ ಕೃಷ್ಣ ಅವರ ಬಟ್ಟೆ ತೆಗೆದು ಮರವೇರಿ ಛೇಡಿಸುತ್ತಾನೆ; ಬಟ್ಟೆ ಮರಳಿಸಿ ಆಶೀರ್ವದಿಸಿ ಅವರ ಬಯಕೆ ಈಡೇರುವುದೆಂದು ಭರವಸೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಕರುಣಾಳು ಭಗವಂತ ತನ್ನ ಎಲ್ಲ ಆಮಯಗಳನ್ನು ಬೇಗ ನೀಗಲಿ ಎಂಬ ಕವಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಿಂದ ದಶಕ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗುರುವಾಯೂರಿನಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಗೋಪಿಯರ ಕಾತ್ಯಾಯನೀ ವ್ರತ ಮಾರ್ಗಶಿರ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು; ಆಂಡಾಳಳ ತಿರುಪ್ಪಾವೈ ಹಾಡುವುದೂ ಇದೇ ಮಾಸದಲ್ಲಿ.
- ಭಕ್ತಿಪರ ಓದಿನಲ್ಲಿ ವಸ್ತ್ರಾಪಹರಣ ಭಗವಂತ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರ ನಡುವಿನ ಕೊನೆಯ ಅಹಂಕಾರದ ತೆರೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯುವುದರ ಸಂಕೇತ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಗೋಪಿಯರು ಯಾವ ದೇವಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ?
ಕಾತ್ಯಾಯನೀ, ಗಿರಿಜೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವಳು.
ಅವರು ಏನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ?
ನಂದಸುತ ತಮ್ಮ ಪ್ರಿಯನಾಗಲಿ ಎಂದು.
ನಾರಾಯಣೀಯವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
೧೫೮೬ರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು