ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 79 - ರುಕ್ಮಿಣೀಹರಣಂ ವಿವಾಹಂ ಚ
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ಬಲಸಮೇತಬಲಾನುಗತೋ ಭವಾನ್ ಪುರಮಗಾಹತ ಭೀಷ್ಮಕಮಾನಿತಃ । ದ್ವಿಜಸುತಂ ತ್ವದುಪಾಗಮವಾದಿನಂ ಧೃತರಸಾ ತರಸಾ ಪ್ರಣನಾಮ ಸಾ ॥1॥
ಭುವನಕಾಂತಮವೇಕ್ಷ್ಯ ಭವದ್ವಪುರ್ನೃಪಸುತಸ್ಯ ನಿಶಮ್ಯ ಚ ಚೇಷ್ಟಿತಮ್ । ವಿಪುಲಖೇದಜುಷಾಂ ಪುರವಾಸಿನಾಂ ಸರುದಿತೈರುದಿತೈರಗಮನ್ನಿಶಾ ॥2॥
ತದನು ವಂದಿತುಮಿಂದುಮುಖೀ ಶಿವಾಂ ವಿಹಿತಮಂಗಲಭೂಷಣಭಾಸುರಾ । ನಿರಗಮತ್ ಭವದರ್ಪಿತಜೀವಿತಾ ಸ್ವಪುರತಃ ಪುರತಃ ಸುಭಟಾವೃತಾ ॥3॥
ಕುಲವಧೂಭಿರುಪೇತ್ಯ ಕುಮಾರಿಕಾ ಗಿರಿಸುತಾಂ ಪರಿಪೂಜ್ಯ ಚ ಸಾದರಮ್ । ಮುಹುರಯಾಚತ ತತ್ಪದಪಂಕಜೇ ನಿಪತಿತಾ ಪತಿತಾಂ ತವ ಕೇವಲಮ್ ॥4॥
ಸಮವಲೋಕಕುತೂಹಲಸಂಕುಲೇ ನೃಪಕುಲೇ ನಿಭೃತಂ ತ್ವಯಿ ಚ ಸ್ಥಿತೇ । ನೃಪಸುತಾ ನಿರಗಾದ್ಗಿರಿಜಾಲಯಾತ್ ಸುರುಚಿರಂ ರುಚಿರಂಜಿತದಿಙ್ಮುಖಾ ॥5॥
ಭುವನಮೋಹನರೂಪರುಚಾ ತದಾ ವಿವಶಿತಾಖಿಲರಾಜಕದಂಬಯಾ । ತ್ವಮಪಿ ದೇವ ಕಟಾಕ್ಷವಿಮೋಕ್ಷಣೈಃ ಪ್ರಮದಯಾ ಮದಯಾಂಚಕೃಷೇ ಮನಾಕ್ ॥6॥
ಕ್ವನು ಗಮಿಷ್ಯಸಿ ಚಂದ್ರಮುಖೀತಿ ತಾಂ ಸರಸಮೇತ್ಯ ಕರೇಣ ಹರನ್ ಕ್ಷಣಾತ್ । ಸಮಧಿರೋಪ್ಯ ರಥಂ ತ್ವಮಪಾಹೃಥಾ ಭುವಿ ತತೋ ವಿತತೋ ನಿನದೋ ದ್ವಿಷಾಮ್ ॥7॥
ಕ್ವ ನು ಗತಃ ಪಶುಪಾಲ ಇತಿ ಕ್ರುಧಾ ಕೃತರಣಾ ಯದುಭಿಶ್ಚ ಜಿತಾ ನೃಪಾಃ । ನ ತು ಭವಾನುದಚಾಲ್ಯತ ತೈರಹೋ ಪಿಶುನಕೈಃ ಶುನಕೈರಿವ ಕೇಸರೀ ॥8॥
ತದನು ರುಕ್ಮಿಣಮಾಗತಮಾಹವೇ ವಧಮುಪೇಕ್ಷ್ಯ ನಿಬಧ್ಯ ವಿರೂಪಯನ್ । ಹೃತಮದಂ ಪರಿಮುಚ್ಯ ಬಲೋಕ್ತಿಭಿಃ ಪುರಮಯಾ ರಮಯಾ ಸಹ ಕಾಂತಯಾ ॥9॥
ನವಸಮಾಗಮಲಜ್ಜಿತಮಾನಸಾಂ ಪ್ರಣಯಕೌತುಕಜೃಂಭಿತಮನ್ಮಥಾಮ್ । ಅರಮಯಃ ಖಲು ನಾಥ ಯಥಾಸುಖಂ ರಹಸಿ ತಾಂ ಹಸಿತಾಂಶುಲಸನ್ಮುಖೀಮ್ ॥10॥
ವಿವಿಧನರ್ಮಭಿರೇವಮಹರ್ನಿಶಂ ಪ್ರಮದಮಾಕಲಯನ್ ಪುನರೇಕದಾ । ಋಜುಮತೇಃ ಕಿಲ ವಕ್ರಗಿರಾ ಭವಾನ್ ವರತನೋರತನೋದತಿಲೋಲತಾಮ್ ॥11॥
ತದಧಿಕೈರಥ ಲಾಲನಕೌಶಲೈಃ ಪ್ರಣಯಿನೀಮಧಿಕಂ ಸುಖಯನ್ನಿಮಾಮ್ । ಅಯಿ ಮುಕುಂದ ಭವಚ್ಚರಿತಾನಿ ನಃ ಪ್ರಗದತಾಂ ಗದತಾಂತಿಮಪಾಕುರು ॥12॥
ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 79 - ರುಕ್ಮಿಣೀಹರಣಂ ವಿವಾಹಂ ಚ ಬಗ್ಗೆ
ನಾರಾಯಣೀಯದ ಎಪ್ಪತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ದಶಕ ಕೃಷ್ಣ ರುಕ್ಮಿಣಿಯರ ವಿವಾಹದ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸಿದ್ದ ರುಕ್ಮಿಣಿ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದೂತನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದಳು; ಬಲರಾಮ ಮತ್ತು ಸೇನೆ ಹಿಂಬಾಲಿಸಲು ಕೃಷ್ಣ ಭೀಷ್ಮಕರಾಜನ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಅವಳಿಗೆ ಸಂತಸದ ಸುದ್ದಿ ತಲುಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ದೇವಿಯ ಪೂಜೆಗೆ ಹೊರಬಂದಾಗ ಕೃಷ್ಣ ಅವಳನ್ನು ರಥದಲ್ಲಿ ಕರೆದೊಯ್ದು, ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದ ರಾಜರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ, ಅವಳ ಅಣ್ಣ ರುಕ್ಮಿಯನ್ನು ಮಣಿಸುತ್ತಾನೆ; ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿವಾಹ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ; ಉತ್ತಮ ವಿವಾಹಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ರುಕ್ಮಿಣೀ ಕಲ್ಯಾಣ ಭಾಗವತದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ಪ್ರಸಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು; ಮದುವೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಓದಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಅವನ ಲೀಲೆಗಳನ್ನು ಹಾಡುವವರ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಹರಿಸು ಎಂದು ಮುಕುಂದನನ್ನು ಕೇಳಿ ಕವಿ ಮುಗಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಈ ದಶಕ ಯಾವ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ?
ಕೃಷ್ಣ ರುಕ್ಮಿಣಿಯನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ದು ವಿವಾಹವಾದುದು.
ರುಕ್ಮಿಣಿಯ ತಂದೆ ಯಾರು?
ವಿದರ್ಭದ ಭೀಷ್ಮಕರಾಜ.
ವಿವಾಹವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದವರು ಯಾರು?
ಕೃಷ್ಣ ಸೋಲಿಸಿದ ಅವಳ ಅಣ್ಣ ರುಕ್ಮಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು