ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 20 - ಋಷಭಯೋಗೀಶ್ವರಚರಿತಂ
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
प्रियव्रतस्य प्रियपुत्रभूता- दाग्नीध्रराजादुदितो हि नाभिः । त्वां दृष्टवानिष्टदमिष्टिमध्ये तवैव तुष्ट्यै कृतयज्ञकर्मा ॥1॥
अभिष्टुतस्तत्र मुनीश्वरैस्त्वं राज्ञः स्वतुल्यं सुतमर्थ्यमानः । स्वयं जनिष्येऽहमिति ब्रुवाण- स्तिरोदधा बर्हिषि विश्वमूर्ते ॥2॥
नाभिप्रियायामथ मेरुदेव्यां त्वमंशतोऽभूः ॠषभाभिधानः । अलोकसामान्यगुणप्रभाव- प्रभाविताशेषजनप्रमोदः ॥3॥
त्वयि त्रिलोकीभृति राज्यभारं निधाय नाभिः सह मेरुदेव्या । तपोवनं प्राप्य भवन्निषेवी गतः किलानंदपदं पदं ते ॥4॥
इंद्रस्त्वदुत्कर्षकृतादमर्षा- द्ववर्ष नास्मिन्नजनाभवर्षे । यदा तदा त्वं निजयोगशक्त्या स्ववर्षमेनद्व्यदधाः सुवर्षम् ॥5॥
जितेंद्रदत्तां कमनीं जयंती- मथोद्वहन्नात्मरताशयोऽपि । अजीजनस्तत्र शतं तनूजा- नेषां क्षितीशो भरतोऽग्रजन्मा ॥6॥
नवाभवन् योगिवरा नवान्ये त्वपालयन् भारतवर्षखंडान् । सैका त्वशीतिस्तव शेषपुत्र- स्तपोबलात् भूसुरभूयमीयुः ॥7॥
उक्त्वा सुतेभ्योऽथ मुनींद्रमध्ये विरक्तिभक्त्यन्वितमुक्तिमार्गम् । स्वयं गतः पारमहंस्यवृत्ति- मधा जडोन्मत्तपिशाचचर्याम् ॥8॥
परात्मभूतोऽपि परोपदेशं कुर्वन् भवान् सर्वनिरस्यमानः । विकारहीनो विचचार कृत्स्नां महीमहीनात्मरसाभिलीनः ॥9॥
शयुव्रतं गोमृगकाकचर्यां चिरं चरन्नाप्य परं स्वरूपम् । दवाहृतांगः कुटकाचले त्वं तापान् ममापाकुरु वातनाथ ॥10॥
ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 20 - ಋಷಭಯೋಗೀಶ್ವರಚರಿತಂ ಬಗ್ಗೆ
ನಾರಾಯಣೀಯದ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ದಶಕ ಋಷಭಾವತಾರದ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಪ್ರಿಯವ್ರತನ ಮೊಮ್ಮಗ ನಾಭಿರಾಜ ಭಗವಂತನನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಲು ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಭಗವಂತನಿಗೆ ಸಮಾನ ಮಗನಿಗಾಗಿ ಋಷಿಗಳು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ; "ನಾನೇ ಜನಿಸುವೆ" ಎಂದು ಭಗವಂತ ನಾಭಿ ಮೇರುದೇವಿಯರ ಮಗ ಋಷಭನಾಗಿ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಋಷಭ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಆಳಿ, ನೂರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಹಿರಿಯ ಭರತನಿಂದ ನಾಡಿಗೆ ಭಾರತ ಎಂಬ ಹೆಸರು; ಅವರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷಮಾರ್ಗ ಬೋಧಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ ಹಸು, ಜಿಂಕೆ, ಕಾಗೆಗಳಂತೆ ಬದುಕುತ್ತ ಅವಧೂತನಾಗಿ ಅಲೆದು, ಕುಟಕಾಚಲದಲ್ಲಿ ಕಾಳ್ಗಿಚ್ಚಿನಿಂದ ದೇಹ ಲಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗುರುವಾಯೂರಿನಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಋಷಭನನ್ನು ಜೈನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮೊದಲ ತೀರ್ಥಂಕರ ಋಷಭನಾಥನಾಗಿಯೂ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಋಷಭನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಭರತನಿಂದ ಭಾರತವರ್ಷ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಎನ್ನುತ್ತದೆ ಭಾಗವತ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಋಷಭ ಯಾರ ಮಗ?
ನಾಭಿರಾಜ ಮತ್ತು ಮೇರುದೇವಿಯ.
ಅವನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಯಾರು?
ನಾಡಿಗೆ ಹೆಸರಾದ ಭರತ.
ನಾರಾಯಣೀಯವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
೧೫೮೬ರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು