ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 97 - ಉತ್ತಮಭಕ್ತಿಪ್ರಾರ್ಥನಾ ತಥಾ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಕಥಾ
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
ತ್ರೈಗುಣ್ಯಾದ್ಭಿನ್ನರೂಪಂ ಭವತಿ ಹಿ ಭುವನೇ ಹೀನಮಧ್ಯೋತ್ತಮಂ ಯತ್ ಜ್ಞಾನಂ ಶ್ರದ್ಧಾ ಚ ಕರ್ತಾ ವಸತಿರಪಿ ಸುಖಂ ಕರ್ಮ ಚಾಹಾರಭೇದಾಃ । ತ್ವತ್ಕ್ಷೇತ್ರತ್ವನ್ನಿಷೇವಾದಿ ತು ಯದಿಹ ಪುನಸ್ತ್ವತ್ಪರಂ ತತ್ತು ಸರ್ವಂ ಪ್ರಾಹುರ್ನೈಗುಣ್ಯನಿಷ್ಠಂ ತದನುಭಜನತೋ ಮಂಕ್ಷು ಸಿದ್ಧೋ ಭವೇಯಮ್ ॥1॥
ತ್ವಯ್ಯೇವ ನ್ಯಸ್ತಚಿತ್ತಃ ಸುಖಮಯಿ ವಿಚರನ್ ಸರ್ವಚೇಷ್ಟಾಸ್ತ್ವದರ್ಥಂ ತ್ವದ್ಭಕ್ತೈಃ ಸೇವ್ಯಮಾನಾನಪಿ ಚರಿತಚರಾನಾಶ್ರಯನ್ ಪುಣ್ಯದೇಶಾನ್ । ದಸ್ಯೌ ವಿಪ್ರೇ ಮೃಗಾದಿಷ್ವಪಿ ಚ ಸಮಮತಿರ್ಮುಚ್ಯಮಾನಾವಮಾನ- ಸ್ಪರ್ಧಾಸೂಯಾದಿದೋಷಃ ಸತತಮಖಿಲಭೂತೇಷು ಸಂಪೂಜಯೇ ತ್ವಾಮ್ ॥2॥
ತ್ವದ್ಭಾವೋ ಯಾವದೇಷು ಸ್ಫುರತಿ ನ ವಿಶದಂ ತಾವದೇವಂ ಹ್ಯುಪಾಸ್ತಿಂ ಕುರ್ವನ್ನೈಕಾತ್ಮ್ಯಬೋಧೇ ಝಟಿತಿ ವಿಕಸತಿ ತ್ವನ್ಮಯೋಽಹಂ ಚರೇಯಮ್ । ತ್ವದ್ಧರ್ಮಸ್ಯಾಸ್ಯ ತಾವತ್ ಕಿಮಪಿ ನ ಭಗವನ್ ಪ್ರಸ್ತುತಸ್ಯ ಪ್ರಣಾಶ- ಸ್ತಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವಾತ್ಮನೈವ ಪ್ರದಿಶ ಮಮ ವಿಭೋ ಭಕ್ತಿಮಾರ್ಗಂ ಮನೋಜ್ಞಮ್ ॥3॥
ತಂ ಚೈನಂ ಭಕ್ತಿಯೋಗಂ ದ್ರಢಯಿತುಮಯಿ ಮೇ ಸಾಧ್ಯಮಾರೋಗ್ಯಮಾಯು- ರ್ದಿಷ್ಟ್ಯಾ ತತ್ರಾಪಿ ಸೇವ್ಯಂ ತವ ಚರಣಮಹೋ ಭೇಷಜಾಯೇವ ದುಗ್ಧಮ್ । ಮಾರ್ಕಂಡೇಯೋ ಹಿ ಪೂರ್ವಂ ಗಣಕನಿಗದಿತದ್ವಾದಶಾಬ್ದಾಯುರುಚ್ಚೈಃ ಸೇವಿತ್ವಾ ವತ್ಸರಂ ತ್ವಾಂ ತವ ಭಟನಿವಹೈರ್ದ್ರಾವಯಾಮಾಸ ಮೃತ್ಯುಮ್ ॥4॥
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯಶ್ಚಿರಾಯುಃ ಸ ಖಲು ಪುನರಪಿ ತ್ವತ್ಪರಃ ಪುಷ್ಪಭದ್ರಾ- ತೀರೇ ನಿನ್ಯೇ ತಪಸ್ಯನ್ನತುಲಸುಖರತಿಃ ಷಟ್ ತು ಮನ್ವಂತರಾಣಿ । ದೇವೇಂದ್ರಃ ಸಪ್ತಮಸ್ತಂ ಸುರಯುವತಿಮರುನ್ಮನ್ಮಥೈರ್ಮೋಹಯಿಷ್ಯನ್ ಯೋಗೋಷ್ಮಪ್ಲುಷ್ಯಮಾಣೈರ್ನ ತು ಪುನರಶಕತ್ತ್ವಜ್ಜನಂ ನಿರ್ಜಯೇತ್ ಕಃ ॥5॥
ಪ್ರೀತ್ಯಾ ನಾರಾಯಣಾಖ್ಯಸ್ತ್ವಮಥ ನರಸಖಃ ಪ್ರಾಪ್ತವಾನಸ್ಯ ಪಾರ್ಶ್ವಂ ತುಷ್ಟ್ಯಾ ತೋಷ್ಟೂಯಮಾನಃ ಸ ತು ವಿವಿಧವರೈರ್ಲೋಭಿತೋ ನಾನುಮೇನೇ । ದ್ರಷ್ಟುಂ ಮಾಯಾಂ ತ್ವದೀಯಾಂ ಕಿಲ ಪುನರವೃಣೋದ್ಭಕ್ತಿತೃಪ್ತಾಂತರಾತ್ಮಾ ಮಾಯಾದುಃಖಾನಭಿಜ್ಞಸ್ತದಪಿ ಮೃಗಯತೇ ನೂನಮಾಶ್ಚರ್ಯಹೇತೋಃ ॥6॥
ಯಾತೇ ತ್ವಯ್ಯಾಶು ವಾತಾಕುಲಜಲದಗಲತ್ತೋಯಪೂರ್ಣಾತಿಘೂರ್ಣತ್- ಸಪ್ತಾರ್ಣೋರಾಶಿಮಗ್ನೇ ಜಗತಿ ಸ ತು ಜಲೇ ಸಂಭ್ರಮನ್ ವರ್ಷಕೋಟೀಃ । ದೀನಃ ಪ್ರೈಕ್ಷಿಷ್ಟ ದೂರೇ ವಟದಲಶಯನಂ ಕಂಚಿದಾಶ್ಚರ್ಯಬಾಲಂ ತ್ವಾಮೇವ ಶ್ಯಾಮಲಾಂಗಂ ವದನಸರಸಿಜನ್ಯಸ್ತಪಾದಾಂಗುಲೀಕಮ್ ॥7॥
ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತ್ವಾಂ ಹೃಷ್ಟರೋಮಾ ತ್ವರಿತಮುಪಗತಃ ಸ್ಪ್ರಷ್ಟುಕಾಮೋ ಮುನೀಂದ್ರಃ ಶ್ವಾಸೇನಾಂತರ್ನಿವಿಷ್ಟಃ ಪುನರಿಹ ಸಕಲಂ ದೃಷ್ಟವಾನ್ ವಿಷ್ಟಪೌಘಮ್ । ಭೂಯೋಽಪಿ ಶ್ವಾಸವಾತೈರ್ಬಹಿರನುಪತಿತೋ ವೀಕ್ಷಿತಸ್ತ್ವತ್ಕಟಾಕ್ಷೈ- ರ್ಮೋದಾದಾಶ್ಲೇಷ್ಟುಕಾಮಸ್ತ್ವಯಿ ಪಿಹಿತತನೌ ಸ್ವಾಶ್ರಮೇ ಪ್ರಾಗ್ವದಾಸೀತ್ ॥8॥
ಗೌರ್ಯಾ ಸಾರ್ಧಂ ತದಗ್ರೇ ಪುರಭಿದಥ ಗತಸ್ತ್ವತ್ಪ್ರಿಯಪ್ರೇಕ್ಷಣಾರ್ಥೀ ಸಿದ್ಧಾನೇವಾಸ್ಯ ದತ್ವಾ ಸ್ವಯಮಯಮಜರಾಮೃತ್ಯುತಾದೀನ್ ಗತೋಽಭೂತ್ । ಏವಂ ತ್ವತ್ಸೇವಯೈವ ಸ್ಮರರಿಪುರಪಿ ಸ ಪ್ರೀಯತೇ ಯೇನ ತಸ್ಮಾ- ನ್ಮೂರ್ತಿತ್ರಯ್ಯಾತ್ಮಕಸ್ತ್ವಂ ನನು ಸಕಲನಿಯಂತೇತಿ ಸುವ್ಯಕ್ತಮಾಸೀತ್ ॥9॥
ತ್ರ್ಯಂಶೇಸ್ಮಿನ್ ಸತ್ಯಲೋಕೇ ವಿಧಿಹರಿಪುರಭಿನ್ಮಂದಿರಾಣ್ಯೂರ್ಧ್ವಮೂರ್ಧ್ವಂ ತೇಭೋಽಪ್ಯೂರ್ಧ್ವಂ ತು ಮಾಯಾವಿಕೃತಿವಿರಹಿತೋ ಭಾತಿ ವೈಕುಂಠಲೋಕಃ । ತತ್ರ ತ್ವಂ ಕಾರಣಾಂಭಸ್ಯಪಿ ಪಶುಪಕುಲೇ ಶುದ್ಧಸತ್ತ್ವೈಕರೂಪೀ ಸಚ್ಚಿತ್ಬ್ರಹ್ಮಾದ್ವಯಾತ್ಮಾ ಪವನಪುರಪತೇ ಪಾಹಿ ಮಾಂ ಸರ್ವರೋಗಾತ್ ॥10॥
ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 97 - ಉತ್ತಮಭಕ್ತಿಪ್ರಾರ್ಥನಾ ತಥಾ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಕಥಾ ಬಗ್ಗೆ
ನಾರಾಯಣೀಯದ ತೊಂಬತ್ತೇಳನೇ ದಶಕ ತ್ರಿಗುಣಾತೀತ ಭಕ್ತಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನ, ಶ್ರದ್ಧೆ, ಕರ್ಮ, ಆಹಾರ ಎಲ್ಲವೂ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ರಾಜಸ ತಾಮಸ ರೂಪ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಭಗವಂತನಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾದುದೆಲ್ಲ ಗುಣಾತೀತ. ಹದಿನಾರು ವರ್ಷ ಮಾತ್ರ ಆಯುಷ್ಯವಿದ್ದ ಬಾಲ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಭಗವಂತನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ ಪಾರಾಗುತ್ತಾನೆ; ನಂತರ ದೀರ್ಘ ತಪಸ್ಸಿನ ಬಳಿಕ ಭಗವನ್ಮಾಯೆಯನ್ನು ಕಾಣಲು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಯುಗಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರಳಯಜಲದಲ್ಲಿ ಅಲೆದು, ಆಲದೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕಾಲ್ಬೆರಳು ಚೀಪುತ್ತ ಮಲಗಿದ ಅದ್ಭುತ ಶ್ಯಾಮಲ ಶಿಶುವನ್ನು ಕಂಡು, ಶಿಶುವಿನ ಉಸಿರಿನೊಡನೆ ಇಡೀ ವಿಶ್ವದೊಳಗೆ ಹೋಗಿ ಹೊರಬರುತ್ತಾನೆ. ಬ್ರಹ್ಮ ವಿಷ್ಣು ಶಿವರ ಲೋಕಗಳಿಗೂ ಮೇಲೆ ಮಾಯಾತೀತ ವೈಕುಂಠದ ವರ್ಣನೆಯೊಡನೆ ದಶಕ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗುರುವಾಯೂರಿನಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಆಲದೆಲೆಯ ಮೇಲಿನ ಶಿಶು ಭಗವಂತನ (ವಟಪತ್ರಶಾಯಿ) ಚಿತ್ರ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನ ಈ ಕಥೆಯಿಂದ ಬಂದದ್ದು.
- ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಗುರುವಾಯೂರಪ್ಪನನ್ನು ಬೇಡುತ್ತದೆ; ಇಂಥ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆರೈಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಏನನ್ನು ಕಾಣಲು ಕೇಳಿದ?
ಭಗವನ್ಮಾಯೆಯನ್ನು.
ಪ್ರಳಯಜಲದಲ್ಲಿ ಅವನು ಏನು ಕಂಡ?
ಆಲದೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿದ ಶ್ಯಾಮಲ ಶಿಶು.
ನಾರಾಯಣೀಯವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
೧೫೮೬ರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು