MuhurtaNow

ഗീതഗോവിംദം പംചമഃ സര്ഗഃ - സാകാംക്ഷ പുംഡരീകാക്ഷഃ

Sri Krishna · പരമ്പരാഗത ഭക്തിഗ്രന്ഥം

॥ പംചമഃ സര്ഗഃ ॥ ॥ സാകാംക്ഷപുംഡരീകാക്ഷഃ ॥

അഹമിഹ നിവസാമി യാഹി രാധാം അനുനയ മദ്വചനേന ചാനയേഥാഃ । ഇതി മധുരിപുണാ സഖീ നിയുക്താ സ്വയമിദമേത്യ പുനര്ജഗാദ രാധാമ് ॥ 31 ॥

॥ ഗീതം 10 ॥

വഹതി മലയസമീരേ മദനമുപനിധായ । സ്ഫുടതി കുസുമനികരേ വിരഹിഹൃദയദലനായ ॥ തവ വിരഹേ വനമാലീ സഖി സീദതി ॥ 1 ॥

ദഹതി ശിശിരമയൂഖേ മരണമനുകരോതി । പതതി മദനവിശിഖേ വിലപതി വികലതരോഽതി ॥ 2 ॥

ധ്വനതി മധുപസമൂഹേ ശ്രവണമപിദധാതി । മനസി ചലിതവിരഹേ നിശി നിശി രുജമുപയാതി ॥ 3 ॥

വസതി വിപിനവിതാനേ ത്യജതി ലലിതധാമ । ലുഠതി ധരണിശയനേ ബഹു വിലപതി തവ നാമ ॥ 4 ॥

രണതി പികസമവായേ പ്രതിദിശമനുയാതി । ഹസതി മനുജനിചയേ വിരഹമപലപതി നേതി ॥ 5 ॥

സ്ഫുരതി കലരവരാവേ സ്മരതി മണിതമേവ। തവരതിസുഖവിഭവേ ഗണയതി സുഗുണമതീവ ॥ 6 ॥

ത്വദഭിധശുഭദമാസം വദതി നരി ശൃണോതി । തമപി ജപതി സരസം യുവതിഷു ന രതിമുപൈതി ॥ 7 ॥

ഭണതി കവിജയദേവേ വിരഹവിലസിതേന । മനസി രഭസവിഭവേ ഹരിരുദയതു സുകൃതേന ॥ 8 ॥

പൂർവം യത്ര സമം ത്വയാ രതിപതേരാസാദിതഃ സിദ്ധയ-സ്തസ്മിന്നേവ നികുംജമന്മഥമഹാതീര്ഥേ പുനര്മാധവഃ । ധ്യായംസ്ത്വാമനിശം ജപന്നപി തവൈവാലാപമംത്രാവലീം ഭൂയസ്ത്വത്കുചകുംഭനിര്ഭരപരീരംഭാമൃതം വാംഛതി ॥ 32 ॥

॥ ഗീതം 11 ॥

രതിസുഖസാരേ ഗതമഭിസാരേ മദനമനോഹരവേശമ് । ന കുരു നിതംബിനി ഗമനവിലംബനമനുസര തം ഹൃദയേശമ് ॥ ധീരസമീരേ യമുനാതീരേ വസതി വനേ വനമാലീ ॥ 1 ॥

നാമ സമേതം കൃതസംകേതം വാദയതേ മൃദുവേണുമ് । ബഹു മനുതേ നനു തേ തനുസംഗതപവനചലിതമപി രേണുമ് ॥ 2 ॥

പതതി പതത്രേ വിചലതി പത്രേ ശംകിതഭവദുപയാനമ് । രചയതി ശയനം സചകിതനയനം പശ്യതി തവ പംഥാനമ് ॥ 3 ॥

മുഖരമധീരം ത്യജ മംജീരം രിപുമിവ കേലിഷുലോലമ് । ചല സഖി കുംജം സതിമിരപുംജം ശീലയ നീലനിചോലമ് ॥ 4 ॥

ഉരസി മുരാരേരുപഹിതഹാരേ ഘന ഇവ തരലബലാകേ । തടിദിവ പീതേ രതിവിപരീതേ രാജസി സുകൃതവിപാകേ ॥ 5 ॥

വിഗലിതവസനം പരിഹൃതരസനം ഘടയ ജഘനമപിധാനമ് । കിസലയശയനേ പംകജനയനേ നിധിമിവ ഹര്ഷനിദാനമ് ॥ 6 ॥

ഹരിരഭിമാനീ രജനിരിദാനീമിയമപി യാതി വിരാമമ് । കുരു മമ വചനം സത്വരരചനം പൂരയ മധുരിപുകാമമ് ॥ 7 ॥

ശ്രീജയദേവേ കൃതഹരിസേവേ ഭണതി പരമരമണീയമ് । പ്രമുദിതഹൃദയം ഹരിമതിസദയം നമത സുകൃതകമനീയമ് ॥ 8 ॥

വികിരതി മുഹുഃ ശ്വാസാംദിശഃ പുരോ മുഹുരീക്ഷതേ പ്രവിശതി മുഹുഃ കുംജം ഗുംജന്മുഹുര്ബഹു താമ്യതി । രചയതി മുഹുഃ ശയ്യാം പര്യാകുലം മുഹുരീക്ഷതേ മദനകദനക്ലാംതഃ കാംതേ പ്രിയസ്തവ വര്തതേ ॥ 33 ॥

ത്വദ്വാമ്യേന സമം സമഗ്രമധുനാ തിഗ്മാംശുരസ്തം ഗതോ ഗോവിംദസ്യ മനോരഥേന ച സമം പ്രാപ്തം തമഃ സാംദ്രതാമ് । കോകാനാം കരുണസ്വനേന സദൃശീ ദീര്ഘാ മദഭ്യര്ഥനാ തന്മുഗ്ധേ വിഫലം വിലംബനമസൌ രമ്യോഽഭിസാരക്ഷണഃ ॥ 34 ॥

ആശ്ലേഷാദനു ചുംബനാദനു നഖോല്ലേഖാദനു സ്വാംതജ-പ്രോദ്ബോധാദനു സംഭ്രമാദനു രതാരംഭാദനു പ്രീതയോഃ । അന്യാര്ഥം ഗതയോര്ഭ്രമാന്മിലിതയോഃ സംഭാഷണൈര്ജാനതോ-ര്ദംപത്യോരിഹ കോ ന കോ ന തമസി വ്രീഡാവിമിശ്രോ രസഃ ॥ 35 ॥

സഭയചകിതം വിന്യസ്യംതീം ദൃശൌ തിമിരേ പഥി പ്രതിതരു മുഹുഃ സ്ഥിത്വാ മംദം പദാനി വിതന്വതീമ് । കഥമപി രഹഃ പ്രാപ്താമംഗൈരനംഗതരംഗിഭിഃ സുമുഖി സുഭഗഃ പശ്യന്സ ത്വാമുപൈതു കൃതാര്ഥതാമ് ॥ 36 ॥

രാധാമുഗ്ധമുഖാരവിംദമധുപസ്ത്രൈലോക്യമൌലിസ്ഥലീ നേപഥ്യോചിതനീലരത്നമവനീഭാരാവതാരാംതകഃ। സ്വച്ഛംദം വ്രജസുബ്ദരീജനമനസ്തോഷപ്രദോഷോദയഃ കംസധ്വംസനധൂമകേതുരവതു ത്വാം ദേവകീനംദനഃ॥ 36 + 1 ॥

॥ ഇതി ശ്രീഗീതഗോവിംദേഽഭിസാരികവര്ണനേ സാകാംക്ഷപുംഡരീകാക്ഷോ നാമ പംചമഃ സര്ഗഃ ॥

ഗീതഗോവിംദം പംചമഃ സര്ഗഃ - സാകാംക്ഷ പുംഡരീകാക്ഷഃ - ഒരു പരിചയം

The fifth canto of Jayadeva's Gita Govinda, "Sakanksha Pundarikaksha" (the longing lotus-eyed one), shows Krishna sending Radha's friend back to her: "I will stay here; go to Radha, win her over with my words and bring her." The friend tells Radha of Krishna's longing: he waits for her in the grove by the Yamuna, where the soft breeze blows, playing her name on his flute and preparing a bed of leaves; she urges Radha to go to the meeting place (abhisara) without delay.

രചയിതാവ്: Jayadeva (12th century)

എപ്പോൾ ജപിക്കാം: In Odissi and other classical dance, in Ashtapadi singing, and in Krishna temples, especially at Puri.

നിങ്ങൾക്കറിയാമോ?

  • Its ashtapadi "Dhira samire yamuna tire vasati vane vanamali", "by the Yamuna, in the gentle breeze, the garlanded one waits in the forest", is among the most famous songs of the Gita Govinda.
  • The canto describes the abhisarika, the heroine who goes out to meet her beloved.

പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ

What does Krishna ask the friend to do?

To go to Radha and bring her to him.

Where does Krishna wait?

In the grove by the Yamuna, in the gentle breeze.

Who wrote the Gita Govinda?

Jayadeva, in the 12th century.

ആരാധനയ്ക്കും പഠനത്തിനുമായി നൽകുന്നു, പ്രവചനമായല്ല. വാണിജ്യേതരം.