ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 5 - ವಿರಾಟ್ಪುರುಷೋತ್ಪತ್ತಿಃ
Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
व्यक्ताव्यक्तमिदं न किंचिदभवत्प्राक्प्राकृतप्रक्षये मायायां गुणसाम्यरुद्धविकृतौ त्वय्यागतायां लयम् । नो मृत्युश्च तदाऽमृतं च समभून्नाह्नो न रात्रेः स्थिति- स्तत्रैकस्त्वमशिष्यथाः किल परानंदप्रकाशात्मना ॥1॥
कालः कर्म गुणाश्च जीवनिवहा विश्वं च कार्यं विभो चिल्लीलारतिमेयुषि त्वयि तदा निर्लीनतामाययुः । तेषां नैव वदंत्यसत्त्वमयि भोः शक्त्यात्मना तिष्ठतां नो चेत् किं गगनप्रसूनसदृशां भूयो भवेत्संभवः ॥2॥
एवं च द्विपरार्धकालविगतावीक्षां सिसृक्षात्मिकां बिभ्राणे त्वयि चुक्षुभे त्रिभुवनीभावाय माया स्वयम् । मायातः खलु कालशक्तिरखिलादृष्टं स्वभावोऽपि च प्रादुर्भूय गुणान्विकास्य विदधुस्तस्यास्सहायक्रियाम् ॥3॥
मायासन्निहितोऽप्रविष्टवपुषा साक्षीति गीतो भवान् भेदैस्तां प्रतिबिंबतो विविशिवान् जीवोऽपि नैवापरः । कालादिप्रतिबोधिताऽथ भवता संचोदिता च स्वयं माया सा खलु बुद्धितत्त्वमसृजद्योऽसौ महानुच्यते ॥4॥
तत्रासौ त्रिगुणात्मकोऽपि च महान् सत्त्वप्रधानः स्वयं जीवेऽस्मिन् खलु निर्विकल्पमहमित्युद्बोधनिष्पाद्कः । चक्रेऽस्मिन् सविकल्पबोधकमहंतत्त्वं महान् खल्वसौ संपुष्टं त्रिगुणैस्तमोऽतिबहुलं विष्णो भवत्प्रेरणात् ॥5॥
सोऽहं च त्रिगुणक्रमात् त्रिविधतामासाद्य वैकारिको भूयस्तैजसतामसाविति भवन्नाद्येन सत्त्वात्मना देवानिंद्रियमानिनोऽकृत दिशावातार्कपाश्यश्विनो वह्नींद्राच्युतमित्रकान् विधुविधिश्रीरुद्रशारीरकान् ॥6॥
भूमन् मानसबुद्ध्यहंकृतिमिलच्चित्ताख्यवृत्त्यन्वितं तच्चांतःकरणं विभो तव बलात् सत्त्वांश एवासृजत् । जातस्तैजसतो दशेंद्रियगणस्तत्तामसांशात्पुन- स्तन्मात्रं नभसो मरुत्पुरपते शब्दोऽजनि त्वद्बलात् ॥7॥
श्ब्दाद्व्योम ततः ससर्जिथ विभो स्पर्शं ततो मारुतं तस्माद्रूपमतो महोऽथ च रसं तोयं च गंधं महीम् । एवं माधव पूर्वपूर्वकलनादाद्याद्यधर्मान्वितं भूतग्राममिमं त्वमेव भगवन् प्राकाशयस्तामसात् ॥8॥
एते भूतगणास्तथेंद्रियगणा देवाश्च जाताः पृथङ्- नो शेकुर्भुवनांडनिर्मितिविधौ देवैरमीभिस्तदा । त्वं नानाविधसूक्तिभिर्नुतगुणस्तत्त्वान्यमून्याविशं- श्चेष्टाशक्तिमुदीर्य तानि घटयन् हैरण्यमंडं व्यधाः ॥9॥
अंडं तत्खलु पूर्वसृष्टसलिलेऽतिष्ठत् सहस्रं समाः निर्भिंदन्नकृथाश्चतुर्दशजगद्रूपं विराडाह्वयम् । साहस्रैः करपादमूर्धनिवहैर्निश्शेषजीवात्मको निर्भातोऽसि मरुत्पुराधिप स मां त्रायस्व सर्वामयात् ॥10॥
ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 5 - ವಿರಾಟ್ಪುರುಷೋತ್ಪತ್ತಿಃ ಬಗ್ಗೆ
ನಾರಾಯಣೀಯದ ಐದನೇ ದಶಕ ಸೃಷ್ಟಿಪೂರ್ವ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಯ ಮೊದಲ ಹಂತಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ. ಹಿಂದಿನ ಕಲ್ಪದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತ ಅವ್ಯಕ್ತ ಏನೂ ಉಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ; ಮೃತ್ಯುವೂ ಅಮೃತವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಗುಣಸಾಮ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಾಯೆ ಭಗವಂತನಲ್ಲಿ ಲಯವಾಗಿತ್ತು. ಕಾಲ, ಕರ್ಮ, ಗುಣಗಳು, ಜೀವಗಳು, ಜಗತ್ತು ಎಲ್ಲವೂ ಅವನಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗಿದ್ದವು. ಅವನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಬಯಸಿದಾಗ ಗುಣಗಳು ಕದಡಿದವು, ಜಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು, ಅದರಿಂದ ಸಾವಿರ ಕೈ ಕಾಲು ಶಿರಗಳ, ಹದಿನಾಲ್ಕು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡ ವಿರಾಟ್ ಪುರುಷ ಉದಯಿಸಿದ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗುರುವಾಯೂರಿನಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಇದರ ಆರಂಭ ಋಗ್ವೇದದ ನಾಸದೀಯಸೂಕ್ತವನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ: "ಆಗ ಮೃತ್ಯುವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಅಮೃತವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ".
- ಸಾವಿರ ಶಿರ ಪಾದಗಳ ವಿರಾಟ್ ಪುರುಷ ಪುರುಷಸೂಕ್ತವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಈ ದಶಕ ಏನನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ?
ಸೃಷ್ಟಿಪೂರ್ವ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ವಿರಾಟ್ ಪುರುಷನ ಉದಯ.
ಇದು ಯಾವ ವೈದಿಕ ಸೂಕ್ತಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ?
ನಾಸದೀಯಸೂಕ್ತ ಮತ್ತು ಪುರುಷಸೂಕ್ತ.
ನಾರಾಯಣೀಯವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
೧೫೮೬ರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು