ಶಿವಸಂಕಲ್ಪೋಪನಿಷತ್ (ಶಿವ ಸಂಕಲ್ಪಮಸ್ತು)
Upanishads · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
యేనేదం భూతం భువనం భవిష్యత్ పరిగృహీతమమృతేన సర్వమ్ । యేన యజ్ఞస్తాయతే సప్తహోతా తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 1॥
యేన కర్మాణి ప్రచరంతి ధీరా యతో వాచా మనసా చారు యంతి । యత్సమ్మితమను సంయంతి ప్రాణినస్తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 2॥
యేన కర్మాణ్యపసో మనీషిణో యజ్ఞే కృణ్వంతి విదథేషు ధీరాః । యదపూర్వం యక్షమంతః ప్రజానాం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 3॥
యత్ప్రజ్ఞానముత చేతో ధృతిశ్చ యజ్జ్యోతిరంతరమృతం ప్రజాసు । యస్మాన్న ఋతే కించన కర్మ క్రియతే తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 4॥
సుషారథిరశ్వానివ యన్మనుష్యాన్నేనీయతేఽభీశుభిర్వాజిన ఇవ । హృత్ప్రతిష్ఠం యదజిరం జవిష్ఠం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 5॥
యస్మిన్నృచః సామ యజూషి యస్మిన్ ప్రతిష్ఠితా రథనాభావివారాః । యస్మింశ్చిత్తం సర్వమోతం ప్రజానాం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 6॥
యదత్ర షష్ఠం త్రిశతం సువీరం యజ్ఞస్య గుహ్యం నవనావమాయ్యం (?) । దశ పంచ త్రింశతం యత్పరం చ తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 7॥
యజ్జాగ్రతో దూరముదైతి దైవం తదు సుప్తస్య తథైవైతి । దూరంగమం జ్యోతిషాం జ్యోతిరేకం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 8॥
యేన ద్యౌః పృథివీ చాంతరిక్షం చ యే పర్వతాః ప్రదిశో దిశశ్చ । యేనేదం జగద్వ్యాప్తం ప్రజానాం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 9॥
యేనేదం విశ్వం జగతో బభూవ యే దేవా అపి మహతో జాతవేదాః । తదేవాగ్నిస్తమసో జ్యోతిరేకం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 10॥
యే మనో హృదయం యే చ దేవా యే దివ్యా ఆపో యే సూర్యరశ్మిః । తే శ్రోత్రే చక్షుషీ సంచరంతం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 11॥
అచింత్యం చాప్రమేయం చ వ్యక్తావ్యక్తపరం చ యత । సూక్ష్మాత్సూక్ష్మతరం జ్ఞేయం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 12॥
ఏకా చ దశ శతం చ సహస్రం చాయుతం చ నియుతం చ ప్రయుతం చార్బుదం చ న్యర్బుదం చ । సముద్రశ్చ మధ్యం చాంతశ్చ పరార్ధశ్చ తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 13॥
యే పంచ పంచదశ శతం సహస్రమయుతం న్యర్బుదం చ । తేఽగ్నిచిత్యేష్టకాస్తం శరీరం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 14॥
వేదాహమేతం పురుషం మహాంతమాదిత్యవర్ణం తమసః పరస్తాత్ । యస్య యోనిం పరిపశ్యంతి ధీరాస్తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥
యస్యేదం ధీరాః పునంతి కవయో బ్రహ్మాణమేతం త్వా వృణుత ఇందుమ్ । స్థావరం జంగమం ద్యౌరాకాశం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 16॥
పరాత్ పరతరం చైవ యత్పరాచ్చైవ యత్పరమ్ । యత్పరాత్ పరతో జ్ఞేయం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 17॥
పరాత్ పరతరో బ్రహ్మా తత్పరాత్ పరతో హరిః । తత్పరాత్ పరతోఽధీశస్తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 18॥
యా వేదాదిషు గాయత్రీ సర్వవ్యాపీ మహేశ్వరీ । ఋగ్యజుస్సామాథర్వైశ్చ తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 19॥
యో వై దేవం మహాదేవం ప్రణవం పురుషోత్తమమ్ । యః సర్వే సర్వవేదైశ్చ తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 20॥
ప్రయతః ప్రణవోంకారం ప్రణవం పురుషోత్తమమ్ । ఓంకారం ప్రణవాత్మానం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 21॥
యోఽసౌ సర్వేషు వేదేషు పఠ్యతే హ్యజ ఇశ్వరః । అకాయో నిర్గుణో హ్యాత్మా తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 22॥
గోభిర్జుష్టం ధనేన హ్యాయుషా చ బలేన చ । ప్రజయా పశుభిః పుష్కరాక్షం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 23॥
త్రియంబకం యజామహే సుగంధిం పుష్టివర్ధనమ్ । ఉర్వారుకమివ బంధనాన్మృత్యోర్ముక్షీయ మాఽమృతాత్తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 24॥
కైలాసశిఖరే రమ్యే శంకరస్య శివాలయే । దేవతాస్తత్ర మోదంతే తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 25॥
విశ్వతశ్చక్షురుత విశ్వతోముఖో విశ్వతోహస్త ఉత విశ్వతస్పాత్ । సంబాహుభ్యాం నమతి సంపతత్రైర్ద్యావాపృథివీ జనయన్ దేవ ఏకస్తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 26॥
చతురో వేదానధీయీత సర్వశాస్యమయం విదుః । ఇతిహాసపురాణానాం తన్మే మన శివసంకన్ల్పమస్తు ॥ 27॥
మా నో మహాంతముత మా నో అర్భకం మా న ఉక్షంతముత మా న ఉక్షితమ్ । మా నో వధీః పితరం మోత మాతరం ప్రియా మా నః తనువో రుద్ర రీరిషస్తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 28॥
మా నస్తోకే తనయే మా న ఆయుషి మా నో గోషు మా నో అశ్వేషు రీరిషః । వీరాన్మా నో రుద్ర భామితో వధీర్హవిష్మంతః నమసా విధేమ తే తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 29॥
ఋతం సత్యం పరం బ్రహ్మ పురుషం కృష్ణపింగళమ్ । ఊర్ధ్వరేతం విరూపాక్షం విశ్వరూపాయ వై నమో నమః తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 30॥
కద్రుద్రాయ ప్రచేతసే మీఢుష్టమాయ తవ్యసే । వోచేమ శంతమం హృదే । సర్వో హ్యేష రుద్రస్తస్మై రుద్రాయ నమో అస్తు తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 31॥
బ్రహ్మ జజ్ఞానం ప్రథమం పురస్తాత్ వి సీమతః సురుచో వేన ఆవః । స బుధ్నియా ఉపమా అస్య విష్ఠాః సతశ్చ యోనిం అసతశ్చ వివస్తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 32॥
యః ప్రాణతో నిమిషతో మహిత్వైక ఇద్రాజా జగతో బభూవ । య ఈశే అస్య ద్విపదశ్చతుష్పదః కస్మై దేవాయ హవిషా విధేమ తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 33॥
య ఆత్మదా బలదా యస్య విశ్వే ఉపాసతే ప్రశిషం యస్య దేవాః । యస్య ఛాయాఽమృతం యస్య మృత్యుః కస్మై దేవాయ హవిషా విధేమ తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 34॥
యో రుద్రో అగ్నౌ యో అప్సు య ఓషధీషు యో రుద్రో విశ్వా భువనాఽఽవివేశ । తస్మై రుద్రాయ నమో అస్తు తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 35॥
గంధద్వారాం దురాధర్షాం నిత్యపుష్టాం కరీషిణీమ్ । ఈశ్వరీం సర్వభూతానాం తామిహోపహ్వయే శ్రియం తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 36॥
య ఇదం శివసంకల్పం సదా ధ్యాయంతి బ్రాహ్మణాః । తే పరం మోక్షం గమిష్యంతి తన్మే మనః శివసంకల్పమస్తు ॥ 37॥
ఇతి శివసంకల్పమంత్రాః సమాప్తాః । (శైవ-ఉపనిషదః)
ఇతి శివసంకల్పోపనిషత్ సమాప్త ।
ಶಿವಸಂಕಲ್ಪೋಪನಿಷತ್ (ಶಿವ ಸಂಕಲ್ಪಮಸ್ತು) ಬಗ್ಗೆ
ಶಿವಸಂಕಲ್ಪ ಉಪನಿಷತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಕುರಿತ ವೈದಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ; ಪ್ರತಿ ಮಂತ್ರವೂ "ತನ್ಮೇ ಮನಃ ಶಿವಸಂಕಲ್ಪಮಸ್ತು", ನನ್ನ ಆ ಮನಸ್ಸು ಮಂಗಳಸಂಕಲ್ಪದ್ದಾಗಲಿ ಎಂದು ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಭೂತ ವರ್ತಮಾನ ಭವಿಷ್ಯಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕರ್ಮ ಮಾಡುವ, ಯಜ್ಞ ವಿಸ್ತರಿಸುವ, ಯಾವುದಿಲ್ಲದೆ ಏನೂ ನಡೆಯದ ಒಳಗಿನ ಬೆಳಕಾಗಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿ, ಅದು ಒಳಿತಿನತ್ತ ತಿರುಗಲಿ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ: ಶುಕ್ಲಯಜುರ್ವೇದ (ವಾಜಸನೇಯಿ ಸಂಹಿತೆ ೩೪)
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ, ಅಧ್ಯಯನ ಅಥವಾ ಧ್ಯಾನದ ಮುನ್ನ, ಮತ್ತು ರುದ್ರಾಭಿಷೇಕದಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಇದರ ಮೊದಲ ಆರು ಮಂತ್ರಗಳು ಶುಕ್ಲಯಜುರ್ವೇದದ (ವಾಜಸನೇಯಿ ಸಂಹಿತೆ, ೩೪ನೇ ಅಧ್ಯಾಯ) ಮಂತ್ರಗಳು.
- "ಶಿವಸಂಕಲ್ಪ" ಎಂದರೆ "ಮಂಗಳಸಂಕಲ್ಪ": ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಬಾಹ್ಯ ಲಾಭವನ್ನಲ್ಲ, ಒಳಿತಿನತ್ತ ನೆಟ್ಟ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕೇಳುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
"ತನ್ಮೇ ಮನಃ ಶಿವಸಂಕಲ್ಪಮಸ್ತು" ಎಂದರೇನು?
"ನನ್ನ ಆ ಮನಸ್ಸು ಮಂಗಳಸಂಕಲ್ಪದ್ದಾಗಲಿ."
ಇದು ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದಿದೆ?
ಶುಕ್ಲಯಜುರ್ವೇದ, ವಾಜಸನೇಯಿ ಸಂಹಿತೆ, ೩೪ನೇ ಅಧ್ಯಾಯ.
ಇದನ್ನು ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ?
ಅಧ್ಯಯನ ಅಥವಾ ಧ್ಯಾನದ ಮುನ್ನ, ದಿನನಿತ್ಯದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮತ್ತು ರುದ್ರಾಭಿಷೇಕದಲ್ಲಿ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು