MuhurtaNow

ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 62 - ಇಂದ್ರಯಜ್ಞನಿರೋಧನಂ ತಥಾ ಗೋವರ್ಧನಯಾಗಂ

Vishnu · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ

कदाचिद्गोपालान् विहितमखसंभारविभवान् निरीक्ष्य त्वं शौरे मघवमदमुद्ध्वंसितुमनाः । विजानन्नप्येतान् विनयमृदु नंदादिपशुपा- नपृच्छः को वाऽयं जनक भवतामुद्यम इति ॥1॥

बभाषे नंदस्त्वां सुत ननु विधेयो मघवतो मखो वर्षे वर्षे सुखयति स वर्षेण पृथिवीम् । नृणां वर्षायत्तं निखिलमुपजीव्यं महितले विशेषादस्माकं तृणसलिलजीवा हि पशवः ॥2॥

इति श्रुत्वा वाचं पितुरयि भवानाह सरसं धिगेतन्नो सत्यं मघवजनिता वृष्टिरिति यत् । अदृष्टं जीवानां सृजति खलु वृष्टिं समुचितां महारण्ये वृक्षाः किमिव बलिमिंद्राय ददते ॥3॥

इदं तावत् सत्यं यदिह पशवो नः कुलधनं तदाजीव्यायासौ बलिरचलभर्त्रे समुचितः । सुरेभ्योऽप्युत्कृष्टा ननु धरणिदेवाः क्षितितले ततस्तेऽप्याराध्या इति जगदिथ त्वं निजजनान् ॥4॥

भवद्वाचं श्रुत्वा बहुमतियुतास्तेऽपि पशुपाः द्विजेंद्रानर्चंतो बलिमददुरुच्चैः क्षितिभृते । व्यधुः प्रादक्षिण्यं सुभृशमनमन्नादरयुता- स्त्वमादश्शैलात्मा बलिमखिलमाभीरपुरतः ॥5॥

अवोचश्चैवं तान् किमिह वितथं मे निगदितं गिरींद्रो नन्वेष स्वबलिमुपभुंक्ते स्ववपुषा । अयं गोत्रो गोत्रद्विषि च कुपिते रक्षितुमलं समस्तानित्युक्ता जहृषुरखिला गोकुलजुषः ॥6॥

परिप्रीता याताः खलु भवदुपेता व्रजजुषो व्रजं यावत्तावन्निजमखविभंगं निशमयन् । भवंतं जानन्नप्यधिकरजसाऽऽक्रांतहृदयो न सेहे देवेंद्रस्त्वदुपरचितात्मोन्नतिरपि ॥7॥

मनुष्यत्वं यातो मधुभिदपि देवेष्वविनयं विधत्ते चेन्नष्टस्त्रिदशसदसां कोऽपि महिमा । ततश्च ध्वंसिष्ये पशुपहतकस्य श्रियमिति प्रवृत्तस्त्वां जेतुं स किल मघवा दुर्मदनिधिः ॥8॥

त्वदावासं हंतुं प्रलयजलदानंबरभुवि प्रहिण्वन् बिभ्राण; कुलिशमयमभ्रेभगमनः । प्रतस्थेऽन्यैरंतर्दहनमरुदाद्यैविंहसितो भवन्माया नैव त्रिभुवनपते मोहयति कम् ॥9॥

सुरेंद्रः क्रुद्धश्चेत् द्विजकरुणया शैलकृपयाऽ- प्यनातंकोऽस्माकं नियत इति विश्वास्य पशुपान् । अहो किन्नायातो गिरिभिदिति संचिंत्य निवसन् मरुद्गेहाधीश प्रणुद मुरवैरिन् मम गदान् ॥10॥

ನಾರಾಯಣೀಯಂ ದಶಕ 62 - ಇಂದ್ರಯಜ್ಞನಿರೋಧನಂ ತಥಾ ಗೋವರ್ಧನಯಾಗಂ ಬಗ್ಗೆ

ನಾರಾಯಣೀಯದ ಅರವತ್ತೆರಡನೇ ದಶಕ ಕೃಷ್ಣ ಇಂದ್ರಯಾಗವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಗೋಪಾಲರು ವಾರ್ಷಿಕ ಯಾಗಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಇಂದ್ರನ ಗರ್ವ ಮುರಿಯಲು ಬಯಸಿ ಕೃಷ್ಣ ಏಕೆಂದು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ; ಭೂಮಿಯನ್ನು ಫಲವತ್ತಾಗಿಸುವ ಮಳೆ ಕಳುಹಿಸುವವನು ಇಂದ್ರ ಎಂದು ನಂದ ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಮ್ಮನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ಪೋಷಿಸುವ ಗೋವರ್ಧನ ಗಿರಿ, ಹಸುಗಳು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಎಂದು ಕೃಷ್ಣ ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ; ಇಂದ್ರ ಕೋಪಿಸಿದರೆ ಕೃಷ್ಣ ಕಾಪಾಡುವನು ಎಂಬ ಭರವಸೆಯಿಂದ ಗೋಪಾಲರು ಸಂತಸದಿಂದ ಹಾಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ರಚನೆಕಾರರು: ಮೇಲ್ಪತ್ತೂರು ನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟತಿರಿ (೧೫೬೦ ರಿಂದ ೧೬೪೬)

ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ದಿನನಿತ್ಯದ ನಾರಾಯಣೀಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ, ಗುರುವಾಯೂರಿನಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಗೋವರ್ಧನ ಪೂಜೆಯಂದು (ದೀಪಾವಳಿಯ ಮರುದಿನ).

ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?

  • ದೀಪಾವಳಿಯ ಮರುದಿನ ಆಚರಿಸುವ ಗೋವರ್ಧನ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಅನ್ನಕೂಟದ ಮೂಲ ಇದು.
  • ಇಂದ್ರ ಬಿರುಗಾಳಿ ಕಳುಹಿಸಿದಾಗ ಕೃಷ್ಣ ಗೋವರ್ಧನ ಗಿರಿ ಎತ್ತಿದುದನ್ನು ಮುಂದಿನ ದಶಕ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

ಈ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಏನನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಾನೆ?

ಗೋಪಾಲರ ವಾರ್ಷಿಕ ಇಂದ್ರಯಾಗವನ್ನು.

ಬದಲಾಗಿ ಯಾರನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ?

ಗೋವರ್ಧನ ಗಿರಿ, ಹಸುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು.

ಈ ಕಥೆಯಿಂದ ಯಾವ ಹಬ್ಬ ಬಂತು?

ದೀಪಾವಳಿಯ ಮರುದಿನದ ಗೋವರ್ಧನ ಪೂಜೆ.

ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.