ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ತ್ರಯೋದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ
Chanakya Neethi · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
muhoortamapi jeevechcha narah shuklena karmanaa । na kalpamapi kashtena lokadvayavirodhinaa ॥ 01 ॥
gate shoko na kartavyo bhavishyam naiva chintayet । vartamaanena kaalena vartayanti vichakshanaah ॥ 02 ॥
svabhaavena hi tushyanti devaah satpurushaah pitaa । jnaatayah snaanapaanaabhyaam vaakyadaanena panditaah ॥ 03 ॥
aayuh karma cha vittam cha vidyaa nidhanameva cha । panchaitaani hi srijyante garbhasthasyaiva dehinah ॥ 04 (4.1) ॥
aho bata vichitraani charitaani mahaatmanaam । lakshmeem trinaaya manyante tadbhaarena namanti cha ॥ 05 ॥
yasya sneho bhayam tasya sneho duhkhasya bhaajanam । snehamoolaani duhkhaani taani tyaktvaa vaset sukham ॥ 06 ॥
anaagatavidhaataa cha pratyutpannamatistathaa । dvaavetau sukhamedhete yadbhavishyo vinashyati ॥ 07 ॥
raajni dharmini dharmishthaah paape paapaah same samaah । raajaanamanuvartante yathaa raajaa tathaa prajaah ॥ 08 ॥
jeevantam mritavanmanye dehinam dharmavarjitam । mrito dharmena samyukto deerghajeevee na samshayah ॥ 09 ॥
dharmaarthakaamamokshaanaam yasyaiko'pi na vidyate । ajaagalastanasyeva tasya janma nirarthakam ॥ 10 ॥
dahyamaanaah suteevrena neechaah parayasho'gninaa । ashaktaastatpadam gantum tato nindaam prakurvate ॥ 11 ॥
bandhaaya vishayaasango muktyai nirvishayam manah । mana eva manushyaanaam kaaranam bandhamokshayoh ॥ 12 ॥
dehaabhimaane galitam jnaanena paramaatmani । yatra yatra mano yaati tatra tatra samaadhayah ॥ 13 ॥
eepsitam manasah sarvam kasya sampadyate sukham । daivaayattam yatah sarvam tasmaatsantoshamaashrayet ॥ 14 ॥
yathaa dhenusahasreshu vatso gachchhati maataram । tathaa yachcha kritam karma kartaaramanugachchati ॥ 15 ॥
anavasthitakaaryasya na jane na vane sukham । jano dahati samsargaadvanam sangavivarjanaat ॥ 16 ॥
khanitvaa hi khanitrena bhootale vaari vindati । tathaa gurugataam vidyaam shushrooshuradhigachchati ॥ 17 ॥
karmaayattam phalam pumsaam buddhih karmaanusaarinee । tathaapi sudhiyashchaaryaa suvichaaryaiva kurvate ॥ 18 ॥
ekaaksharapradaataaram yo gurum naabhivandate । shvaanayonishatam gatvaa chaandaaleshvabhijaayate ॥ 19 ॥
yugaante prachalenmeruh kalpaante sapta saagaraah । saadhavah pratipannaarthaanna chalanti kadaachana ॥ 20 ॥
prithivyaam treeni ratnaani jalamannam subhaashitam । moodhaih paashaanakhandeshu ratnasanjnaa vidheeyate ॥ 21 ॥
ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ತ್ರಯೋದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ಬಗ್ಗೆ
ಇದು ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯ (ಕೌಟಿಲ್ಯ)ನಿಗೆ ಆರೋಪಿತ ಸೂಕ್ತಿಗಳ ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಯ ಹದಿಮೂರನೇ ಅಧ್ಯಾಯ. ಆರಂಭ: ಇಹಪರ ಎರಡಕ್ಕೂ ವಿರೋಧವಾದ ಕರ್ಮಗಳೊಡನೆ ಒಂದು ಕಲ್ಪ ಬದುಕುವುದಕ್ಕಿಂತ ಶುದ್ಧ ಕರ್ಮಗಳೊಡನೆ ಒಂದು ಮುಹೂರ್ತ ಬದುಕುವುದು ಲೇಸು. ಎರಡನೇ ಶ್ಲೋಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ: ಕಳೆದುದಕ್ಕೆ ಶೋಕಿಸಬೇಡ, ಮುಂದಿನದಕ್ಕೆ ಚಿಂತಿಸಬೇಡ; ಜ್ಞಾನಿಗಳು ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಾಳುತ್ತಾರೆ. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜಲ, ಅನ್ನ, ಸುಭಾಷಿತ ಎಂಬ ಮೂರು ನಿಜ ರತ್ನಗಳು, ಮೂಢರು ಕಲ್ಲಿನ ತುಂಡುಗಳಿಗೆ ರತ್ನ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಶ್ಲೋಕದಿಂದ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯ (ಕೌಟಿಲ್ಯ)ನಿಗೆ ಆರೋಪಿತ
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಜ್ಞಾನ (ನೀತಿ)ದ ಓದು ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ನಡತೆ ಕುರಿತ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ೨ನೇ ಶ್ಲೋಕ "ಗತೇ ಶೋಕೋ ನ ಕರ್ತವ್ಯೋ" ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಾಳುವ ಕಾಲಾತೀತ ಸಲಹೆಯಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿತ.
- ಜಲ, ಅನ್ನ, ಸುಭಾಷಿತ ಎಂಬ ಮೂರು ರತ್ನಗಳ ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಚ್ಚಿನದು.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
೨ನೇ ಶ್ಲೋಕದ ಸಲಹೆ ಏನು?
ಕಳೆದುದಕ್ಕೆ ಶೋಕಿಸದೆ, ಮುಂದಿನದಕ್ಕೆ ಚಿಂತಿಸದೆ ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಾಳು.
ಭೂಮಿಯ ಮೂರು ರತ್ನಗಳು ಯಾವುವು?
ಜಲ, ಅನ್ನ, ಸುಭಾಷಿತ.
ಇದು ಯಾರಿಗೆ ಆರೋಪಿತ?
ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯನಿಗೆ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು