ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಸಪ್ತದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ
Chanakya Neethi · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
pustakapratyayaadheetam naadheetam gurusannidhau । sabhaamadhye na shobhante jaaragarbhaa iva striyah ॥ 01 ॥
krite pratikritim kuryaaddhimsane pratihimsanam । tatra dosho na patati dushte dushtam samaacharet ॥ 02 ॥
yaddooram yadduraaraadhyam yachcha doore vyavasthitam । tatsarvam tapasaa saadhyam tapo hi duratikramam ॥ 03 ॥
lobhashchedagunena kim pishunataa yadyasti kim paatakaih satyam chettapasaa cha kim shuchi mano yadyasti teerthena kim । saujanyam yadi kim gunaih sumahimaa yadyasti kim mandanaih sadvidyaa yadi kim dhanairapayasho yadyasti kim mrityunaa ॥ 04 ॥
pitaa ratnaakaro yasya lakshmeeryasya sahodaraa । shankho bhikshaatanam kuryaanna dattamupatishthate ॥ 05 ॥
ashaktastu bhavetsaadhu-rbrahmachaaree vaa nirdhanah । vyaadhito devabhaktashcha vriddhaa naaree pativrataa ॥ 06 ॥
naa'nnodakasamam daanam na tithirdvaadashee samaa । na gaayatryaah paro mantro na maaturdaivatam param ॥ 07 ॥
takshakasya visham dante makshikaayaastu mastake । vrishchikasya visham puchche sarvaange durjane visham ॥ 08 ॥
patyuraajnaam vinaa naaree hyuposhya vratachaarinee । aayushyam harate bhartuh saa naaree narakam vrajet ॥ 09 ॥
na daanaih shudhyate naaree nopavaasashatairapi । na teerthasevayaa tadvadbhartuh padodakairyathaa ॥ 10 ॥
paadashesham peetashesham sandhyaashesham tathaiva cha । shvaanamootrasamam toyam peetvaa chaandraayanam charet ॥ 11 ॥
daanena paanirna tu kankanena snaanena shuddhirna tu chandanena । maanena triptirna tu bhojanena jnaanena muktirna tu mundanena ॥ 12 ॥
naapitasya grihe kshauram paashaane gandhalepanam । aatmaroopam jale pashyan shakrasyaapi shriyam haret ॥ 13 ॥
sadyah prajnaaharaa tundee sadyah prajnaakaree vachaa । sadyah shaktiharaa naaree sadyah shaktikaram payah ॥ 14 ॥
paropakaranam yeshaam jaagarti hridaye sataam । nashyanti vipadasteshaam sampadah syuh pade pade ॥ 15 ॥
yadi raamaa yadi cha ramaa yadi tanayo vinayagunopetah । tanaye tanayotpattih suravaranagare kimaadhikyam ॥ 16 ॥
aahaaranidraabhayamaithunaani samaani chaitaani nrinaam pashoonaam । jnaanam naraanaamadhiko vishesho jnaanena heenaah pashubhih samaanaah ॥ 17 ॥
daanaarthino madhukaraa yadi karnataalairdooreekritaah dooreekritaah karivarena madaandhabuddhyaa । tasyaiva gandayugmamandanahaanireshaa bhringaah punarvikachapadmavane vasanti ॥ 18 ॥
raajaa veshyaa yamashchaagnistaskaro baalayaachakau । paraduhkham na jaananti ashtamo graamakantakah ॥ 19 ॥
adhah pashyasi kim baale patitam tava kim bhuvi । re re moorkha na jaanaasi gatam taarunyamauktikam ॥ 20 ॥
vyaalaashrayaapi vikalaapi sakantakaapi vakraapi pankilabhavaapi duraasadaapi । gandhena bandhurasi ketaki sarvajantaa reko gunah khalu nihanti samastadoshaan ॥ 21 ॥
ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಸಪ್ತದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ಬಗ್ಗೆ
ಇದು ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯ (ಕೌಟಿಲ್ಯ)ನಿಗೆ ಆರೋಪಿತ ಸೂಕ್ತಿಗಳ ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಯ ಹದಿನೇಳನೇ ಅಧ್ಯಾಯ. ಗುರುಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಿಯದೆ ಪುಸ್ತಕದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಕಲಿತ ವಿದ್ಯೆ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಶೋಭಿಸದು ಎಂದು ಆರಂಭ. ಕೃತಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕೃತ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಕೇತಕೀ ಹೂವಿನ ಪ್ರಿಯ ಶ್ಲೋಕದಿಂದ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ: ಹಾವುಗಳಿದ್ದರೂ, ಮುಳ್ಳಿದ್ದರೂ, ವಕ್ರವಾದರೂ, ಕೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದರೂ, ತಲುಪಲು ಕಷ್ಟವಾದರೂ ಅದರ ಗಂಧ ಅದನ್ನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಪ್ರಿಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ; ಒಂದೇ ಮಹಾಗುಣ ಎಲ್ಲ ದೋಷಗಳನ್ನು ಮೀರಬಲ್ಲದು.
ರಚನೆಕಾರರು: ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯ (ಕೌಟಿಲ್ಯ)ನಿಗೆ ಆರೋಪಿತ
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಜ್ಞಾನ (ನೀತಿ)ದ ಓದು ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ನಡತೆ ಕುರಿತ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಒಂದು ಮಹಾಗುಣ ಅನೇಕ ದೋಷಗಳನ್ನು ಮೀರಬಲ್ಲದು ಎಂದು ತೋರಲು ಕೇತಕೀ ಶ್ಲೋಕ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿತ.
- ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಯ ಕೆಲವು ಶ್ಲೋಕಗಳು ಅವುಗಳ ಕಾಲದ ಮನೋಭಾವ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ; ಇಂದು ಅದನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಓದಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಪುಸ್ತಕವಿದ್ಯೆ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ?
ಗುರುವಿಲ್ಲದೆ ಅದು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಶೋಭಿಸದು.
ಕೇತಕೀ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಏಕೆ ಪ್ರಿಯ?
ದೋಷಗಳಿದ್ದರೂ ಅದರ ಗಂಧಕ್ಕಾಗಿ.
ಇದು ಯಾರಿಗೆ ಆರೋಪಿತ?
ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯನಿಗೆ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು