ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಷಷ್ಠೋಽಧ್ಯಾಯಃ
Chanakya Neethi · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ
shrutvaa dharmam vijaanaati shrutvaa tyajati durmatim । shrutvaa jnaanamavaapnoti shrutvaa mokshamavaapnuyaat ॥ 01 ॥
pakshinah kaakashchandaalah pashoonaam chaiva kukkurah । muneenaam paapashchandaalah sarvachaandaalanindakah ॥ 02 ॥
bhasmanaa shuddhyate kaasyam taamramamlena shuddhyati । rajasaa shuddhyate naaree nadee vegena shuddhyati ॥ 03 ॥
bhramansampoojyate raajaa bhramansampoojyate dvijah । bhramansampoojyate yogee stree bhramantee vinashyati ॥ 04 ॥
yasyaarthaastasya mitraani yasyaarthaastasya baandhavaah । yasyaarthaah sa pumaamlloke yasyaarthaah sa cha panditah ॥ 05 ॥
taadrishee jaayate buddhirvyavasaayo'pi taadrishah । sahaayaastaadrishaa eva yaadrishee bhavitavyataa ॥ 06 ॥
kaalah pachati bhootaani kaalah samharate prajaah । kaalah supteshu jaagarti kaalo hi duratikramah ॥ 07 ॥
na pashyati cha janmaandhah kaamaandho naiva pashyati । madonmattaa na pashyanti arthee dosham na pashyati ॥ 08 ॥
svayam karma karotyaatmaa svayam tatphalamashnute । svayam bhramati samsaare svayam tasmaadvimuchyate ॥ 09 ॥
raajaa raashtrakritam paapam raajnah paapam purohitah । bhartaa cha streekritam paapam shishyapaapam gurustathaa ॥ 10 ॥
rinakartaa pitaa shatrurmaataa cha vyabhichaarinee । bhaaryaa roopavatee shatruh putrah shatrurapanditah ॥ 11 ॥
lubdhamarthena grihneeyaat stabdhamanjalikarmanaa । moorkham chhando'nuvrittyaa cha yathaarthatvena panditam ॥ 12 ॥
varam na raajyam na kuraajaraajyam varam na mitram na kumitramitram । varam na shishyo na kushishyashishyo varam na daara na kudaradaarah ॥ 13 ॥
kuraajaraajyena kutah prajaasukham kumitramitrena kuto'bhinirvritih । kudaaradaaraishcha kuto grihe ratih kushishyashishyamadhyaapayatah kuto yashah ॥ 14 ॥
simhaadekam bakaadekam shikshechchatvaari kukkutaat । vaayasaatpancha shikshechcha shatshunastreeni gardabhaat ॥ 15 ॥
prabhootam kaaryamalpam vaa yannarah kartumichchhati । sarvaarambhena tatkaaryam simhaadekam prachakshate ॥ 16 ॥
indriyaani cha samyamya raagadveshavivarjitah । samaduhkhasukhah shaantah tattvajnah saadhuruchyate ॥ 17 ॥
pratyutthaanam cha yuddham cha samvibhaagam cha bandhushu । svayamaakramya bhuktam cha shikshechchatvaari kukkutaat ॥ 18 ॥
goodhamaithunachaaritvam kaale kaale cha sangraham । apramattamavishvaasam pancha shikshechcha vaayasaat ॥ 19 ॥
bahvaashee svalpasantushtah sanidro laghuchetanah । svaamibhaktashcha shoorashcha shadete shvaanato gunaah ॥ 20 ॥
sushraanto'pi vahedbhaaram sheetoshnam na cha pashyati । santushtashcharate nityam treeni shikshechcha gardabhaat ॥ 21 ॥
ya etaanvimshatigunaanaacharishyati maanavah । kaaryaavasthaasu sarvaasu ajeyah sa bhavishyati ॥ 22 ॥
ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಷಷ್ಠೋಽಧ್ಯಾಯಃ ಬಗ್ಗೆ
ಇದು ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯ (ಕೌಟಿಲ್ಯ)ನಿಗೆ ಆರೋಪಿತ ಸೂಕ್ತಿಗಳ ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಯ ಆರನೇ ಅಧ್ಯಾಯ. ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ಕೇಳುವುದರ ಸ್ತುತಿಯಿಂದ ಆರಂಭ: ಕೇಳುವುದರಿಂದ ಧರ್ಮ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ, ಕೇಳುವುದರಿಂದ ದುರ್ಮತಿ ಬಿಡುತ್ತದೆ, ಕೇಳುವುದರಿಂದ ಜ್ಞಾನ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಕೇಳುವುದರಿಂದ ಮೋಕ್ಷ ದೊರಕುತ್ತದೆ. ಸಂಗ, ವಿಧಿ ಪ್ರಯತ್ನ, ಸಿಂಹದ ಏಕಾಗ್ರ ಪ್ರಯತ್ನ ಕಾಗೆಯ ಎಚ್ಚರದಂಥ ಪ್ರಾಣಿ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಕಲಿಯಬೇಕಾದ ಗುಣಗಳು, ಸದ್ಬಳಕೆಯ ಕಾಲದ ಮೌಲ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತವೆ.
ರಚನೆಕಾರರು: ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯ (ಕೌಟಿಲ್ಯ)ನಿಗೆ ಆರೋಪಿತ
ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಜ್ಞಾನ (ನೀತಿ)ದ ಓದು ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ನಡತೆ ಕುರಿತ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ.
ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?
- ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ "ಶ್ರುತ್ವಾ ಧರ್ಮಂ ವಿಜಾನಾತಿ" ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಕಲಿಕೆಯ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ ಶ್ರವಣವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ.
- ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಯ ಕೆಲವು ಶ್ಲೋಕಗಳು ಅವುಗಳ ಕಾಲದ ಮನೋಭಾವ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ; ಇಂದು ಅದನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಓದಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
೧ನೇ ಶ್ಲೋಕದಂತೆ ಕೇಳುವುದು ಏನು ತರುತ್ತದೆ?
ಧರ್ಮಜ್ಞಾನ, ದುರ್ಮತಿನಾಶ, ಜ್ಞಾನ, ಮೋಕ್ಷ.
ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಏನು ಕಲಿಯಬಹುದು ಎನ್ನುತ್ತದೆ?
ಸಿಂಹದ ಏಕಾಗ್ರತೆ, ಕಾಗೆಯ ಎಚ್ಚರದಂಥ ಗುಣಗಳು.
ಇದು ಯಾರಿಗೆ ಆರೋಪಿತ?
ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯನಿಗೆ.
ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯಗಳು