MuhurtaNow

ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಪಂಚದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ

Chanakya Neethi · ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಕ್ತಿ ಪಠ್ಯ

yasya chittam draveebhootam kripayaa sarvajantushu । tasya jnaanena mokshena kim jataabhasmalepanaih ॥ 01 ॥

ekamapyaksharam yastu guruh shishyam prabodhayet । prithivyaam naasti taddravyam yaddattvaa so'nrinee bhavet ॥ 02 ॥

khalaanaam kantakaanaam cha dvividhaiva pratikriyaa । upaananmukhabhango vaa doorato vaa visarjanam ॥ 02 ॥

kuchailinam dantamalopadhaarinam bahvaashinam nishthurabhaashinam cha । sooryodaye chaastamite shayaanam vimunchati shreeryadi chakrapaanih ॥ 04 ॥

tyajanti mitraani dhanairviheenam putraashcha daaraashcha suhrijjanaashcha । tamarthavantam punaraashrayanti artho hi loke manushyasya bandhuh ॥ 05 ॥

anyaayopaarjitam dravyam dasha varshaani tishthati । praapte chaikaadashe varshe samoolam tadvinashyati ॥ 06 ॥

ayuktam svaamino yuktam yuktam neechasya dooshanam । amritam raahave mrityurvisham shankarabhooshanam ॥ 07 ॥

tadbhojanam yaddvijabhuktashesham tatsauhridam yatkriyate parasmin । saa praajnataa yaa na karoti paapam dambham vinaa yah kriyate sa dharmah ॥ 08 ॥

manirlunthati paadaagre kaachah shirasi dhaaryate । krayavikrayavelaayaam kaachah kaacho manirmanih ॥ 09 ॥

anantashaastram bahulaashcha vidyaah svalpashcha kaalo bahuvighnataa cha । yatsaarabhootam tadupaasaneeyaam hamso yathaa ksheeramivaambumadhyaat ॥ 10 ॥

dooraagatam pathi shraantam vrithaa cha grihamaagatam । anarchayitvaa yo bhunkte sa vai chaandaala uchyate ॥ 11 ॥

pathanti chaturo vedaandharmashaastraanyanekashah । aatmaanam naiva jaananti darvee paakarasam yathaa ॥ 12 ॥

dhanyaa dvijamayee naukaa vipareetaa bhavaarnave । tarantyadhogataah sarve uparishthaah patantyadhah ॥ 13 ॥

ayamamritanidhaanam naayako'pyoshadheenaam amritamayashareerah kaantiyukto'pi chandrah । bhavativigatarashmirmandalam praapya bhaanoh parasadananivishtah ko laghutvam na yaati ॥ 14 ॥

alirayam nalineedalamadhyagah kamalineemakarandamadaalasah । vidhivashaatparadeshamupaagatah kutajapushparasam bahu manyate ॥ 15 ॥

peetah kruddhena taatashcharanatalahato vallabho yena roshaa daabaalyaadvipravaryaih svavadanavivare dhaaryate vairinee me । geham me chhedayanti pratidivasamumaakaantapoojaanimittam tasmaatkhinnaa sadaaham dvijakulanilayam naatha yuktam tyajaami ॥ 16 ॥

bandhanaani khalu santi bahooni premarajjukritabandhanamanyat । daarubhedanipuno'pi shadanghri- rnishkriyo bhavati pankajakosheh ॥ 17 ॥

chhinno'pi chandana tarurna jahaati gandham vriddho'pi vaaranapati-rnajahaati leelaam । hantraarpito madhurataam na jahaati chekshuh ksheeno'pi na tyajati shilagunaan kuleenah ॥ 18 ॥

ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ - ಪಂಚದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ಬಗ್ಗೆ

ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿಯ ೧೫ನೇ ಅಧ್ಯಾಯ; ವಿವೇಕದ ಬದುಕಿನ ಕುರಿತ ಸಣ್ಣ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸಂಗ್ರಹ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಚಾಣಕ್ಯನಿಗೆ ಆರೋಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಕರಗುವ ಹೃದಯದವನಿಗೆ ಜಟೆ, ಭಸ್ಮ ಅಥವಾ ಪಾಂಡಿತ್ಯದ ಪ್ರದರ್ಶನ ಬೇಕಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ; ಕತ್ತರಿಸಿದರೂ ಪರಿಮಳ ಬಿಡದ ಶ್ರೀಗಂಧದ ಮರದ ಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ: ಸಜ್ಜನ ಎಂತಹ ಕಷ್ಟದಲ್ಲೂ ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.

ರಚನೆಕಾರರು: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಚಾಣಕ್ಯನಿಗೆ ಆರೋಪಿತ

ಯಾವಾಗ ಪಠಿಸಬೇಕು: ನೀತಿ (ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ವಿವೇಕ) ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಓದಿನಲ್ಲಿ.

ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?

  • ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆಯ ಕೃತಿ; ಆದರೂ ಎರಡೂ ಚಾಣಕ್ಯನೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
  • ಅದರ ಅನೇಕ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಶ್ರೀಗಂಧ, ಕಬ್ಬು, ಆನೆ ಮೊದಲಾದ ದಿನನಿತ್ಯದ ಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ನೀತಿ ಹೇಳುತ್ತವೆ.

ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿಯನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಚಾಣಕ್ಯನಿಗೆ (ಕೌಟಿಲ್ಯ) ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಅಧ್ಯಾಯದ ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ ಯಾವುದರ ಬಗ್ಗೆ?

ಹೊರಗಿನ ಪವಿತ್ರತೆಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳಿಗಿಂತ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಕರುಣೆ ಮುಖ್ಯ.

ಶ್ರೀಗಂಧದ ಚಿತ್ರ ಏನು ಕಲಿಸುತ್ತದೆ?

ಸಜ್ಜನ ಕಷ್ಟದಲ್ಲೂ ತನ್ನ ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಆರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ.